Wygenerowany przez All in One SEO Pro v5.0.1.1, jest to plik llms-full.txt używany przez LLM do indeksowania witryny.
# Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska
Kancelaria świadcząca usługi prawne w zakresie m.in. kredytów frankowych.
## Wpisy
### [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
**Published:** 1 września, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób funkcjonowania działów HR, politykę zatrudnienia oraz koszty prowadzenia działalności. Część nowych regulacji została już uchwalona i ma określoną datę wejścia w życie, inne pozostają na etapie projektów legislacyjnych, jednak już teraz warto je uwzględniać w zasadach funkcjonowania firmy.
W tym artykule dowiesz się:
- które dokumenty pobytowe obywateli UE wygasły 3 sierpnia 2026 r.,
- jakie są proponowane stawki płacy minimalnej na 2027 r.,
- jak przygotować firmę do wdrożenia przepisów o jawności wynagrodzeń.
## Tematyka trzeciego wpisu
Trzecia część naszego przeglądu koncentruje się na rozwiązaniach, które znajdują się na różnych etapach procesu legislacyjnego lub dotyczą obowiązków, których praktyczne znaczenie będzie stopniowo rosło w kolejnych miesiącach.
Co istotne, projektowane nowelizacje, wyznaczają kierunek zmian w prawie pracy i pozwalają przewidzieć, jakie działania organizacyjne mogą okazać się konieczne w przyszłości.
Pierwsza część przeglądu: [„*Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część I*”](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-i/)
Druga część przeglądu: [„*Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II*”](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Wygaśnięcie niektórych dokumentów pobytowych dla obywateli UE i członków ich rodzin
Zgodnie z [ustawą o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20200002369/T/D20202369L.pdf) (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1065), pracodawcy powinni oni zwrócić uwagę na zbliżający się termin wymiany posiadanych dokumentów pobytowych.
Dotychczasowe zaświadczenia o zarejestrowaniu pobytu, dokumenty potwierdzające prawo stałego pobytu oraz karty pobytowe zachowywały ważność jedynie do 3 sierpnia 2026 r. Z perspektywy pracodawców oznacza to konieczność weryfikacji dokumentów posiadanych przez zatrudnionych cudzoziemców i odpowiednio wczesnego podjęcia działań.
**Które dokumenty utraciły ważność?**
Obowiązek wymiany dotyczy dokumentów wydanych do 1 sierpnia 2021 r., które zachowują ważność nie dłużej niż do 3 sierpnia 2026 r. Są to w szczególności:
- zaświadczenia o zarejestrowaniu pobytu obywatela UE,
- dokumenty potwierdzające prawo stałego pobytu obywatela UE,
- karty pobytowe członka rodziny obywatela UE,
- karty stałego pobytu członka rodziny obywatela UE.
Wymiana dokumentu jest również konieczna w przypadku zmiany danych osobowych, zmiany wizerunku twarzy, uszkodzenia dokumentu lub upływu terminu jego ważności. Wniosek należy złożyć do właściwego wojewody wraz z wymaganymi dokumentami, w tym aktualną fotografią i dokumentem potwierdzającym tożsamość.
**Jakie obowiązki mają pracodawcy?**
Choć obowiązek uzyskania nowego dokumentu spoczywa na obywatelu UE lub członku jego rodziny, pracodawca powinien sprawdzić, czy dokumenty pracowników potwierdzające legalność pobytu i zatrudnienia są nadal ważne.
Warto przeprowadzić przegląd dokumentacji kadrowej i ustalić, czy wśród pracowników znajdują się osoby posługujące się dokumentami wydanymi do 1 sierpnia 2021 r.
**Jakie ryzyka ponosi pracodawca przy nieważnych dokumentach pobytowych?**
Jeżeli pracownik posługuje się nieważnym dokumentem potwierdzającym prawo pobytu, a pracodawca nie zweryfikuje jego aktualności, może to prowadzić do:
- uznania zatrudnienia za nielegalne (jeżeli brak jest podstawy pobytu i pracy),
- odpowiedzialności wykazania dochowania należytej staranności podczas kontroli,
- sankcji administracyjnych w przypadku stwierdzenia naruszeń przepisów o zatrudnianiu cudzoziemców,
- ryzyka zakwestionowania dokumentacji pracowniczej przez organy kontrolne (PIP, Straż Graniczna – w zakresie kontroli legalności pracy cudzoziemców).
Pracodawca powinien regularnie weryfikować legalność zatrudnienia i aktualność dokumentów, na podstawie których pracownik wykonuje pracę.
## Propozycja płacy minimalnej i minimalnej stawki godzinowej na 2027 rok
Trwają prace nad ustaleniem wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz minimalnej stawki godzinowej, które będą obowiązywać od 1 stycznia 2027 r. Choć ostateczne kwoty nie zostały jeszcze ustalone, już na etapie rządowej propozycji warto przeanalizować ich potencjalny wpływ na koszty zatrudnienia i politykę wynagrodzeń w organizacji.
**Propozycja Rady Ministrów ws. stawki minimalnej**
Rząd zaproponował, aby od 1 stycznia 2027 r.:
- minimalne wynagrodzenie za pracę wynosiło 4 950 zł brutto, czyli o 144 zł (3%) więcej niż w 2026 r. (4 806 zł),
- minimalna stawka godzinowa wynosiła 32,30 zł brutto, czyli o 0,90 zł więcej niż obecnie (31,40 zł). Propozycja została przekazana do negocjacji w Radzie Dialogu Społecznego.
**Jakie skutki przyniesie wzrost płacy minimalnej?**
Zmiana minimalnego wynagrodzenia oznacza nie tylko konieczność podwyższenia wynagrodzeń pracowników otrzymujących płacę minimalną. Wpływa również na minimalną stawkę godzinową dla wybranych umów cywilnoprawnych, wysokość niektórych świadczeń pracowniczych oraz całkowite koszty zatrudnienia ponoszone przez pracodawcę. W wielu organizacjach może także prowadzić do konieczności aktualizacji siatki płac i budżetu wynagrodzeń.
Nowe obowiązki dotyczące jawności wynagrodzeń
[Transparentność wynagrodzeń](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32023L0970) jest jednym z najważniejszych kierunków zmian w europejskim prawie pracy. Celem nowych regulacji jest zwiększenie przejrzystości zasad wynagradzania oraz ograniczenie nieuzasadnionych różnic płacowych pomiędzy pracownikami wykonującymi taką samą pracę lub pracę o jednakowej wartości.
Zakres nowych obowiązków oraz terminy ich stosowania zostały szerzej omówione w artykule: „[Dyrektywa o jawności wynagrodzeń – jakie obowiązki nakłada na pracodawców?](https://www.kwwp.pl/dyrektywa-o-jawnosci-wynagrodzen-jakie-obowiazki-naklada-na-pracodawcow/)”
**Polski projekt wdrażający dyrektywę – na co warto zwrócić uwagę?**
Wdrożenie dyrektywy do polskich przepisów wymaga nowelizacji przepisów Kodeksu pracy. Proces legislacyjny nadal trwa, jednak już teraz można jednak wskazać kilka zagadnień organizacyjnych, które budzą największe zainteresowanie pracodawców.
W szczególności dotyczą one:
- sposobu prezentowania „widełek” wynagrodzeń w procesie rekrutacji,
- opracowania obiektywnych kryteriów ustalania wynagrodzeń,
- przygotowanie uzasadnienia sposobu ustalania wynagrodzeń,
- dostosowania systemów HR do nowych obowiązków informacyjnych,
- przygotowania osób zarządzających do prowadzenia procesów rekrutacyjnych zgodnie z nowymi wymaganiami.
Problemy praktyczne związane z projektowanymi zmianami zostały szerzej omówione w artykule: „[Nowe obowiązki dotyczące jawności wynagrodzeń – na co muszą przygotować się pracodawcy?](https://www.kwwp.pl/nowe-obowiazki-dotyczace-jawnosci-wynagrodzen-na-co-musza-przygotowac-sie-pracodawcy/)”
**Regulaminy i dokumentacja wewnętrzna – czy wymagają zmian?**
Wdrożenie zasad transparentności wynagrodzeń nie będzie ograniczać się wyłącznie do procesu rekrutacji. W wielu przedsiębiorstwach konieczne może okazać się również dostosowanie dokumentacji wewnętrznej.
Zakres zmian będzie zależał od ostatecznego brzmienia polskich przepisów, jednak już dziś warto przeanalizować:
- regulamin wynagradzania,
- regulamin pracy,
- polityki wynagrodzeń,
- procedury rekrutacyjne,
- opisy stanowisk pracy,
- systemy wartościowania stanowisk – czyli sposób określania wartości poszczególnych stanowisk w firmie.
Szerzej o wpływie nowych regulacji na dokumentację pracowniczą piszemy w artykule: „*Czy jawność wynagrodzeń wymaga zmiany regulaminu wynagradzania i regulaminu pracy?*”
## Wsparcie KWWP
Zmieniające się przepisy prawa pracy wymagają od pracodawców nie tylko znajomości nowych regulacji, ale również umiejętnego przełożenia ich na codzienną praktykę funkcjonowania przedsiębiorstwa.
Kancelaria KWWP wspiera pracodawców w przygotowaniu organizacji do wdrożenia zbliżających się modyfikacji w prawie pracy poprzez pomoc w:
- analizie ryzyk prawnych,
- przygotowaniu procedur HR,
- wsparciu w zakresie zgodności z przepisami prawa pracy.
Wczesne przygotowanie organizacji do zmian pozwoli ograniczyć ryzyko prawne i uniknąć problemów związanych z wdrażaniem nowych obowiązków po wejściu przepisów w życie.
**Stan prawny na dzień**: 28 sierpnia 2026 r.
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje
---
### [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
**Published:** 13 sierpnia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał [nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu](https://orka.sejm.gov.pl/opinie10.nsf/nazwa/2289_u/$file/2289_u.pdf), dyskryminacji i innych niepożądanych zachowań w miejscu pracy. Nowe przepisy zwiększają znaczenie działań prewencyjnych i nakładają na pracodawców obowiązek określenia zasad i procedur przeciwdziałania mobbingowi.
To dobry moment, aby sprawdzić, czy obowiązujące w firmie regulacje odpowiadają nowym wymaganiom i czy przyjęte procedury rzeczywiście funkcjonują w praktyce.
## Nowelizacja przepisów o mobbingu i dyskryminacji podpisana – co dalej?
Nowelizacja wprowadza zmiany m.in. w art. 94³ [Kodeksu pracy](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19740240141/U/D19740141Lj.pdf) oraz poszerza obowiązki pracodawcy w zakresie przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji.
Jednym z najważniejszych elementów zmian jest odejście od podejścia koncentrującego się wyłącznie na reakcji na przypadki mobbingu i dyskryminacji. Nowe przepisy mocniej akcentują obowiązek podejmowania przez pracodawcę działań, które mają zapobiegać mobbingowi i dyskryminacji, umożliwiać jego wykrywanie oraz zapewniać odpowiednią reakcję i działania naprawcze.
Ustawa przewiduje również:
1. minimalną wysokość zadośćuczynienia za wystąpienie mobbing na poziomie sześciokrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz
2. minimalną wysokość zadośćuczynienia za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu na poziomie minimalnego wynagrodzenia za pracę, a w przypadku wielokrotnego naruszenia – co najmniej trzykrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Szerzej o zmianach dotyczących mobbingu, dyskryminacji i równego traktowania pisaliśmy we wpisie: „[Nowe obowiązki pracodawców 2026 – mobbing, dyskryminacja i równe traktowanie](https://www.kwwp.pl/mobbing-dyskryminacja-i-rowne-traktowanie-nowe-obowiazki-dla-pracodawcow/)”
Co nowe przepisy oznaczają dla pracodawcy?
Pracodawca będzie musiał określić reguły, procedury i częstotliwość działań podejmowanych w celu przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji.
W praktyce oznacza to konieczność uporządkowania nie tylko dokumentacji, ale również sposobu funkcjonowania organizacji. Działania pracodawcy powinny obejmować m.in.:
- działania profilaktyczne i informacyjne, w tym regularne szkolenia;
- określenie sposobu przyjmowania i rozpatrywania zgłoszeń,
- zasady reagowania na przypadki mobbingu i dyskryminacji,
- działania naprawcze,
- określenie częstotliwości działań podejmowanych w celu przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji
### Regulacje wewnętrzne
Odpowiednie regulacje powinny zostać określone w regulaminie pracy albo w odrębnym regulaminie.
Sama obecność procedury antymobbingowej w dokumentacji pracodawcy nie powinna być jednak traktowana jako wystarczające rozwiązanie. Istotne będzie również to, czy przyjęte zasady są znane pracownikom i rzeczywiście funkcjonują w organizacji.
Ustawa przewiduje **3-miesięczne vacatio legis**. Jednocześnie pracodawcy otrzymają **6 miesięcy od dnia wejścia ustawy w życie na dostosowanie regulaminu** pracy do nowych wymagań albo wydanie dedykowanego regulaminu.
Jak przygotować firmę do nowych obowiązków?
Pierwszym krokiem powinien być przegląd rozwiązań, które już funkcjonują w organizacji. Nie każda firma będzie wymagała takich samych zmian – zakres przygotowań powinien uwzględniać m.in. wielkość przedsiębiorstwa, jego strukturę oraz istniejące regulacje.
Warto w szczególności sprawdzić:
- czy w firmie obowiązuje procedura przeciwdziałania dyskryminacji i mobbingowi czy wymaga aktualizacji,
- czy pracownicy wiedzą, gdzie i w jaki sposób mogą dokonać zgłoszenia,
- kto odpowiada za przyjmowanie i rozpatrywanie zgłoszeń,
- jak dokumentowane są działania podejmowane przez pracodawcę,
- czy obecne regulaminy i dokumenty pracownicze wymagają zmian,
- czy potrzebne jest powołanie komisji antymobbingowej lub innego mechanizmu odpowiedzialnego za analizę zgłoszeń,
- w jaki sposób pracownicy będą informowani o nowych zasadach,
- czy realizowane są odpowiednie szkolenia w tym obszarze.
## Jak przygotowujemy naszych klientów?
[KWWP wspiera pracodawców](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-pracy/) w przygotowaniu przedsiębiorstw do nowych wymogów. Zakres prac każdorazowo dostosowujemy do organizacji i rozwiązań, które już w niej funkcjonują.
W zależności od potrzeb klienta nasze działania obejmują m.in.:
**Dokumentacja i regulacje:**
- przegląd i aktualizację regulaminów pracy,
- przygotowanie lub aktualizację procedur antymobbingowych,
- przygotowanie klauzul i innych dokumentów pracowniczych,
- przygotowanie materiałów szkoleniowych.
**Procedury i organizacja:**
- zaprojektowanie zasad przyjmowania i rozpatrywania zgłoszeń,
- przygotowanie zasad funkcjonowania komisji antymobbingowej,
- uporządkowanie sposobu dokumentowania działań podejmowanych przez pracodawcę.
**Szkolenia:**
- szkolenia dla pracodawców, kadry zarządzającej i osób odpowiedzialnych za przeciwdziałanie mobbingowi i dyskryminacji,
- szkolenia dla pracowników dotyczące rozpoznawania zachowań niedozwolonych oraz zasad dokonywania zgłoszeń,
- warsztaty dla kadry menedżerskiej dotyczące właściwego reagowania na sygnały o mobbingu, dyskryminacji lub innych naruszeniach.
**Komunikacja:**
- przygotowanie materiałów dla pracowników,
- opracowanie komunikatów i zasad informowania pracowników o obowiązujących procedurach.
Celem jest nie tylko dostosowanie dokumentacji do nowych przepisów, ale również stworzenie rozwiązań, które będą możliwe do zastosowania w codziennym funkcjonowaniu przedsiębiorstwa.
## FAQ – najczęstsze pytania pracodawców
### Kiedy nowe przepisy dotyczące mobbingu wejdą w życie?
Ustawa została podpisana przez Prezydenta 30 lipca 2026 r. Zgodnie z jej przepisami wejdzie w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia. Pracodawcy będą mieli następnie 6 miesięcy na dostosowanie regulaminu pracy do nowych wymagań albo wydanie odpowiedniego regulaminu.
### Czy każdy pracodawca będzie musiał wprowadzić procedurę antymobbingową?
Pracodawcy będą zobowiązani do określenia zasad, procedur i częstotliwości działań podejmowanych w celu przeciwdziałania mobbingowi. **Obowiązek ten dotyczy jednak pracodawców zatrudniających co najmniej 10 pracowników**.
### Co powinna zawierać procedura antymobbingowa?
Procedura powinna określać przede wszystkim opis działań prewencyjnych, sposób przyjmowania i rozpatrywania zgłoszeń, zasady postępowania po otrzymaniu zgłoszenia oraz osoby lub podmioty odpowiedzialne za podejmowanie odpowiednich działań. Powinna być również dostosowana do struktury i specyfiki konkretnej organizacji.
### Czy pracodawca powinien zmienić regulamin pracy?
W wielu przypadkach będzie to jeden z elementów dostosowania przedsiębiorstwa do nowych przepisów. Zakres zmian zależy jednak od tego, jakie regulacje już obowiązują u danego pracodawcy.
Nowe przepisy przewidują 6 miesięcy od dnia ich wejścia w życie na dostosowanie regulaminu pracy albo wydanie odpowiedniego regulaminu.
## Wsparcie KWWP
Okres poprzedzający wejście nowych przepisów w życie warto wykorzystać na analizę obowiązujących w firmie rozwiązań i zaplanowanie niezbędnych zmian.
W KWWP wspieramy pracodawców w przygotowaniu organizacji do nowych regulacji, w szczególności poprzez:
- **analizę obowiązujących regulacji** i identyfikację obszarów wymagających zmian,
- **przygotowanie i aktualizację dokumentacji** oraz procedur antymobbingowych,
- **zaprojektowanie zasad przyjmowania i rozpatrywania zgłoszeń**,
- **przygotowanie zasad funkcjonowania komisji antymobbingowych** lub innych rozwiązań organizacyjnych,
- **opracowanie materiałów i komunikacji dla pracowników**,
- **uporządkowanie praktycznych mechanizmów przeciwdziałania mobbingowi** w organizacji,
- **prowadzenie dedykowanych szkoleń**
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje, Mobbing
---
### [Nowe obowiązki pracodawców 2026 - mobbing, dyskryminacja i równe traktowanie](https://www.kwwp.pl/mobbing-dyskryminacja-i-rowne-traktowanie-nowe-obowiazki-dla-pracodawcow/)
**Published:** 2 kwietnia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Do sejmu 24 lutego 2026 roku wpłynął rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, który dotyczy skuteczniejszej ochrony pracowników przed mobbingiem, dyskryminacją i innymi formami przemocy w miejscu pracy (dalej: **Projekt ustawy**). Projekt ustawy po pierwszym czytaniu na posiedzeniu Sejmu został skierowany do komisji sejmowych. Projekt zakłada, że ustawa wejdzie w życie po upływie 21 dni od dnia ogłoszenia.
Patrząc na tempo działania Sejmu w sprawie uprawnień PIP (pisaliśmy o tym tutaj: [Nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) – Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska](https://www.kwwp.pl/nowe-uprawnienia-panstwowej-inspekcji-pracy-pip/)), istnieje ryzyko, że zostanie przyjęty już na najbliższym posiedzeniu Sejmu zaplanowanym na 14 – 17 kwietnia 2026 roku.
**Jakie zmiany w Kodeksie Pracy wprowadzi nowa ustawa?**
Podstawową zmianą jest to, że pracodawca będzie musiał aktywnie zapobiegać mobbingowi i dyskryminacji — nie tylko reagować, ale także wprowadzać działania naprawcze oraz wsparcie dla osób dotkniętych takim traktowaniem.
Obowiązek ten powinien być zrealizowany m.in. poprzez ustalenie reguł, procedur oraz częstotliwości działań w obszarach przeciwdziałania naruszaniu godności oraz innych dóbr osobistych pracownika, przeciwdziałania naruszaniu zasady równego traktowania w zatrudnieniu, przeciwdziałania dyskryminacji oraz przeciwdziałania mobbingowi.
Nowe przepisy wprowadzą też prostszą i jaśniejszą definicję mobbingu, ujednolicą formy nękania, wprowadzą tzw. “model racjonalnej ofiary”, czyli ocena sytuacji będzie opierać się nie tylko na odczuciach pracownika, ale też na tym, jak sytuację oceniłaby przeciętna osoba. .
**Mobbing – co się zmieni?**
Zmianie ulega sama definicja mobbingu. Z definicji tej znikną m.in. dwa kluczowe pojęcia, tj. „długotrwałość” i „wywołanie \[…\] zaniżonej ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników”. Za mobbing mogą zostać zatem uznane zachowania niezależne od intencjonalności działania sprawcy lub wystąpienia określonego skutku.
Za podstawową cechę mobbingu uznano natomiast uporczywe nękanie pracownika czyli powtarzające się lub ciągłe – nie jednorazowe zachowania o charakterze fizycznym, werbalnym i pozawerbalnym.
Doprecyzowana, że zachowania mogą pochodzić w szczególności od przełożonego, współpracownika, podwładnego, pojedynczej osoby bądź grupy osób
Jako przejaw mobbingu wprost wskazano:
1\) upokarzanie lub uwłaczanie,
2\) zastraszanie,
3\) zaniżanie oceny przydatności zawodowej pracownika,
4\) nieuzasadniona krytyka, poniżanie lub ośmieszanie pracownika,
5\) utrudnianie funkcjonowania w środowisku pracy w zakresie możliwości osiągania efektów pracy, wykonywania zadań służbowych, wykorzystania posiadanych kompetencji, komunikacji ze współpracownikami lub dostępu do koniecznych informacji,
6\) izolowanie pracownika lub eliminowanie go z zespołu
– gdy przyjmują postać uporczywego nękania.
**Co nie jest mobbingiem?**
Za mobbing nie można uznać m m.in.:
uzasadnionego i wyrażonego we właściwej formie zachowania wobec pracownika, w szczególności rozliczanie z powierzonej pracy lub jej krytyka, w tym np.
sprawowanie nadzoru wykonywanej przez pracowników pracy i zapowiedzi przeprowadzania kontroli
incydentalna krytyka wyniku pracy pracownika
krytyczna ocena pracy, jeżeli przełożony nie ma na celu poniżenia pracownika, a jedynie zapewnienie realizacji planu, czy prawidłowej organizacji pracy
zwrócenia się do ZUS o kontrolę prawidłowości orzeczenia o czasowej niezdolności pracownika do pracy z powodu choroby oraz wystawiania na jego rzecz zaświadczenia lekarskiego
odmowy udzielenia urlopu w terminie wnioskowanym przez pracownika
wykonywania uprawnień strony stosunku pracy
egzekwowania poleceń dotyczących pracy
prawidłowego stosowaniu kar porządkowych
tworzenia się atmosfery napięcia psychicznego związanej ze zwolnieniami z pracy
**Jakie roszczenia ma Pracownik względem, którego stosowano mobbing?**
Pracownik, który doznał mobbingu, będzie miał prawo dochodzić od pracodawcy zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę lub dochodzić odszkodowania od pracodawcy.
Tym samym minimalna stawka zadośćuczynienia wzroście sześciokrotnie.
**Jakie roszczenia ma Pracownik względem, którego naruszono zasadę równego traktowania?**
Osoba, wobec której pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, ma prawo do zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę lub prawo do odszkodowania.
W przypadku wielokrotnego naruszenia możliwe będzie zasądzenie zadośćuczynienia nie niższego niż trzykrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę.
**Czy Pracodawca będzie mógł dochodzić szkody od mobbera?**
Pracodawca, który wypłacił pracownikowi zadośćuczynienie lub odszkodowanie z tytułu mobbingu, ma prawo dochodzić od osoby, od której pochodziły zachowania stanowiące mobbing, wyrównania poniesionej szkody.
Z uwagi na otwarty katalog osób, od których mogą pochodzić zachowania stanowiące mobbing, pracodawca będzie mógł dochodzić wyrównania poniesionej szkody na podstawie przepisów Kodeksu Pracy (w stosunku do pracowników) albo Kodeksu Cywilnego (m.in. w stosunku do współpracowników).
**Czy procedura antymobbingowa będzie obowiązkowa?**
Pracodawca zatrudniający co najmniej 9 pracowników będzie zobowiązany do ustalenia reguł, procedur oraz częstotliwości działań w obszarach przeciwdziałania naruszaniu godności oraz innych dóbr osobistych pracownika, przeciwdziałania naruszaniu zasady równego traktowania w zatrudnieniu, przeciwdziałania dyskryminacji oraz przeciwdziałania mobbingowi.
Reguły te należy ustalić w odrębnym regulaminie, jeżeli nie zostały określone w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy.
**Kto ustala treść procedury antymobbingowej?**
Procedura antymobbingowa (Regulamin) podlega uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową, a w przypadku, gdy u danego pracodawcy nie działają zakładowe organizacje związkowe, pracodawca uzgadnia treść regulaminu z przedstawicielami pracowników.
**W jakim terminie należy wprowadzić procedurę antymobbingową?**
Pracodawca będzie miał 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy na dostosowanie regulaminu pracy albo wydania odpowiedniego regulaminu/ procedury antymobbingowej. Planując prace w tym obszarze należy uwzględnić, iż zgodnie z projektowanymi zmianami, organizacje związkowe/przedstawicielstwo pracowników ma 30 dni od dnia przedstawienia projektu regulaminu na dokonanie uzgodnienia.
**Podsumowanie**
Nowe regulacje mają udoskonalić regulacje i przeciwdziałać wszystkim niepożądanych zjawiskom pojawiających się podczas zatrudnienia. Nadchodząca zmiana Kodeksu Pracy znacząco ułatwi dochodzenie roszczeń Pracowników w powoływanym zakresie.
Choć ustawa nie została jeszcze ogłoszona, pracodawcy powinni już teraz rozpocząć kontrolę sposobów przeciwdziałania w zakładzie pracy naruszaniom zasad równego traktowania w zatrudnieniu czy mobbingu.
W szczególności dotyczy to:
- ustalenia poziomu świadomości pracowników w zakresie obowiązujących zasad współżycia społecznego obowiązujących w zakładzie pracy, w tym obowiązkowi przeciwdziałania naruszeniom godności oraz innych dóbr osobistych pracowników, naruszeniom zasady równego traktowania w zatrudnieniu oraz dyskryminacji w zatrudnieniu, zakazania stosowania mobbingu;
- sprawdzenia sposobu wyjaśniania sytuacji konfliktowych z pracownikami;
- ustalenia kanałów zgłoszeń naruszeń zasad równego traktowania i mobbingu;
- zrealizowania przeglądu obowiązujących regulacji w zakładzie pracy;
- dostosowania obowiązujących aktów wewnętrznego prawa pracy i obowiązujących procedur do bieżących i planowanych zmian w zakresie prawa pracy (m.in. regulamin pracy, procedurę antymobbingową, regulamin działalności przedstawicielstwa pracowników, kodeks etyki, procedura rekrutacyjna, procedura zatrudniania i zmiany warunków pracy).
Odpowiednie przygotowanie organizacji pozwoli ograniczyć ryzyko roszczeń pracowniczych, a także uniknąć nałożenia dotkliwych kar nałożonych przez organy publiczne.
**Audyt działalności pracodawcy w obszarze kadrowo – płacowym – wsparcie KWWP**
Jeżeli działają Państwo jako Pracodawca rekomendujemy przeprowadzenie analizy zgodności dokumentacji z założeniami Projektu ustawy o zmianie Kodeksu Pracy.
Zakres wsparcia KWWP obejmuje:
– przegląd i analizę obowiązujących wewnętrznych aktów prawa pracy (m.in. regulamin pracy, regulamin wynagradzania, regulaminy premiowania, procedurę antymobbingową);
– przegląd i analizę obowiązujących u pracodawcy procedur w obszarze przeciwdziałania naruszeniom godności oraz innych dóbr osobistych pracowników, naruszeniom zasady równego traktowania w zatrudnieniu oraz dyskryminacji w zatrudnieniu, zakazania stosowania mobbingu;
– rekomendacje działań naprawczych i minimalizujących ryzyko;
– opracowanie i wdrożenie wymaganych zmian w wewnętrznych aktach prawa pracy i obowiązujących procedurach.
Uporządkowanie dokumentacji i procedur ogranicza ryzyko naruszeń, wzmacnia bezpieczeństwo prawne podmiotu oraz umożliwia płynne dostosowanie do nadchodzących zmian regulacyjnych.
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje, Mobbing
---
### [Zmiany w prawie pracy 2026 dla pracodawców: staż pracy, mobbing i nowe uprawnienia PIP](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-i/)
**Published:** 6 lipca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Zmiany w [prawie pracy](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-pracy/) 2026 mają bezpośrednie znaczenie dla pracodawców, działów HR, kadry zarządzającej oraz osób odpowiedzialnych za compliance w organizacji.
Część nowych regulacji już obowiązuje albo ma określony termin wejścia w życie. Inne pozostają jeszcze na etapie procesu legislacyjnego, jednak ze względu na ich praktyczne konsekwencje warto uwzględnić je wcześniej w planowaniu działań wewnętrznych.
W pierwszej części omawiamy trzy obszary, które szczególnie powinny znaleźć się na radarze pracodawców w 2026 roku:
- nowe zasady ustalania stażu pracy,
- planowane zmiany dotyczące mobbingu i dyskryminacji,
- rozszerzenie uprawnień[ Państwowej Inspekcji Pracy](https://www.kwwp.pl/nowe-uprawnienia-panstwowej-inspekcji-pracy-pip/).
## **Zmiany w prawie pracy 2026 – najważniejsze informacje dla pracodawców**
**Obszar zmian****Status****Co oznacza dla pracodawcy**Nowe zasady ustalania stażu pracyobowiązują w sektorze prywatnym od 1 maja 2026 r.konieczność weryfikacji dokumentacji pracowniczej, wcześniejszych umów cywilnoprawnych i okresów prowadzenia działalności gospodarczejMobbing, dyskryminacja i równe traktowanieprojekt pozostaje w toku procesu legislacyjnegopotrzeba przeglądu procedur antymobbingowych, zasad zgłaszania naruszeń i działań prewencyjnychNowe uprawnienia PIPnajważniejsze rozwiązania mają wejść w życie 8 lipca 2026 r.większe znaczenie audytu umów cywilnoprawnych, modeli B2B, dokumentacji kadrowej i procedur kontroliZmiany te nie powinny być traktowane wyłącznie jako formalna aktualizacja przepisów. W praktyce mogą wpłynąć na koszty zatrudnienia, organizację pracy, politykę kadrową, sposób dokumentowania współpracy oraz ryzyka związane z kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy.
Warto również zwrócić uwagę na inne regulacje, które mogą wpływać na obowiązki pracodawców, w tym[ nowe obowiązki dotyczące jawności wynagrodzeń](https://www.kwwp.pl/nowe-obowiazki-dotyczace-jawnosci-wynagrodzen-na-co-musza-przygotowac-sie-pracodawcy/).
## N**owe zasady ustalania stażu pracy od 1 maja 2026 r.**
Jedną z najważniejszych zmian dla pracodawców są nowe zasady ustalania stażu pracy. Zmiana ta rozszerza katalog okresów aktywności zawodowej, które mogą być uwzględniane przy obliczaniu uprawnień pracowniczych.
Dotychczas przy ustalaniu stażu pracy zasadniczo brano pod uwagę przede wszystkim zatrudnienie pracownicze, czyli m.in. okresy pracy na podstawie umowy o pracę. Nowe regulacje przewidują możliwość uwzględniania również innych form aktywności zawodowej, w tym m.in. okresów prowadzenia działalności gospodarczej czy wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych.
Dla wielu pracowników może to oznaczać wykazanie dłuższego stażu pracy niż wynikało to z dotychczasowej dokumentacji pracowniczej. Dla pracodawców oznacza to natomiast konieczność ponownej analizy dokumentów oraz prawidłowego ustalenia uprawnień pracowniczych.
## **Jakie okresy mogą być wliczane do stażu pracy?**
Nowe przepisy przewidują możliwość zaliczania do stażu pracy m.in.:
- okresów prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej,
- okresów współpracy przy prowadzeniu działalności gospodarczej,
- okresów wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umów zlecenia,
- niektórych okresów podlegania ubezpieczeniom społecznym,
- innych okresów wskazanych w przepisach szczególnych.
Nie oznacza to jednak automatycznego zaliczenia każdego okresu aktywności zawodowej w dowolnej formie. Kluczowe znaczenie będzie miało prawidłowe udokumentowanie danego okresu oraz spełnienie warunków przewidzianych w przepisach.
## **Umowa zlecenie i działalność gospodarcza a staż pracy**
Z perspektywy pracodawców szczególne znaczenie będą miały wcześniejsze okresy współpracy z osobami, które obecnie są zatrudnione na podstawie umowy o pracę, ale wcześniej wykonywały pracę na rzecz firmy w innej formule, np. na podstawie umowy zlecenia albo w ramach działalności gospodarczej.
W praktyce może to dotyczyć sytuacji, w których dana osoba:
- przez kilka lat współpracowała z firmą na podstawie umowy zlecenia, a następnie została zatrudniona na umowę o pracę,
- wcześniej prowadziła jednoosobową działalność gospodarczą,
- wykonywała pracę w modelu B2B,
- posiada dodatkowe okresy aktywności zawodowej, które dotychczas nie były uwzględniane przy ustalaniu jej uprawnień pracowniczych.
Dla pracodawcy oznacza to konieczność uważniejszego podejścia do dokumentów przedstawianych przez pracownika oraz do aktualizacji danych kadrowych.
## **Jak nowe zasady stażu pracy mogą wpłynąć na urlopy i świadczenia?**
Zmiana sposobu ustalania stażu pracy może mieć wpływ m.in. na:
- wymiar urlopu wypoczynkowego,
- długość okresu wypowiedzenia,
- dodatki stażowe, jeżeli są przewidziane w danej organizacji,
- nagrody jubileuszowe, jeżeli obowiązują u danego pracodawcy,
- inne świadczenia lub uprawnienia zależne od długości stażu pracy.
Najbardziej praktycznym przykładem jest wymiar urlopu wypoczynkowego. Jeżeli po uwzględnieniu dodatkowych okresów aktywności zawodowej pracownik przekroczy wymagany próg stażu pracy, może nabyć prawo do wyższego wymiaru urlopu.
Dlatego pracodawcy powinni przygotować się nie tylko na aktualizację akt osobowych, ale również na możliwe zmiany w planowaniu urlopów, kosztach zatrudnienia i organizacji pracy.
## **Co powinien zrobić pracodawca w związku ze zmianami w stażu pracy?**
Przedsiębiorcy powinni w szczególności:
- zweryfikować, czy obecni pracownicy mogą przedstawić dodatkowe okresy aktywności zawodowej wpływające na staż pracy,
- ustalić, jakie dokumenty będą wymagane do potwierdzenia tych okresów,
- sprawdzić wcześniejsze umowy zlecenia i inne formy współpracy z obecnymi pracownikami,
- przygotować procedurę przyjmowania i weryfikowania dokumentów,
- zaktualizować dane kadrowe,
- przeanalizować wpływ zmian na urlopy, okresy wypowiedzenia i świadczenia zależne od stażu pracy,
- przygotować dział HR i osoby odpowiedzialne za kadry na nowe obowiązki organizacyjne.
Warto również uporządkować komunikację wewnętrzną. Pracownicy mogą zacząć składać dokumenty potwierdzające wcześniejsze okresy aktywności zawodowej, dlatego pracodawca powinien wiedzieć, jak takie wnioski przyjmować, oceniać i archiwizować.
## **Planowane zmiany dotyczące mobbingu i dyskryminacji**
Kolejnym istotnym obszarem są projektowane zmiany dotyczące[ mobbingu, dyskryminacji i równego traktowania](https://www.kwwp.pl/mobbing-dyskryminacja-i-rowne-traktowanie-nowe-obowiazki-dla-pracodawcow/) w miejscu pracy.
Celem projektowanych przepisów jest zwiększenie ochrony pracowników przed niepożądanymi zachowaniami w środowisku pracy, a jednocześnie uporządkowanie zasad oceny takich sytuacji. Zmiany mają doprecyzować definicję mobbingu, ujednolicić podejście do różnych form nękania oraz zwiększyć znaczenie działań prewencyjnych po stronie pracodawcy.
Dla pracodawców oznacza to, że sama deklaracja przeciwdziałania mobbingowi może okazać się niewystarczająca. Coraz większe znaczenie będzie miało to, czy organizacja realnie posiada procedury, kanały zgłaszania nieprawidłowości, zasady reagowania oraz dokumentację potwierdzającą podejmowanie działań.
Więcej na ten temat omawiamy w artykule:[ Mobbing, dyskryminacja i równe traktowanie – nowe obowiązki dla pracodawców](https://www.kwwp.pl/mobbing-dyskryminacja-i-rowne-traktowanie-nowe-obowiazki-dla-pracodawcow/).
## **Nowa definicja mobbingu – co może się zmienić?**
Projektowane przepisy przewidują uproszczenie i doprecyzowanie definicji mobbingu. Mobbing ma być rozumiany jako uporczywe nękanie pracownika, czyli zachowania powtarzające się lub stałe.
Jednocześnie projekt zakłada rozróżnienie między mobbingiem a uzasadnioną krytyką, egzekwowaniem obowiązków czy wydawaniem poleceń służbowych. Jest to istotne również z perspektywy pracodawców, ponieważ przepisy mają wzmacniać ochronę pracowników, ale jednocześnie ograniczać ryzyko nieuzasadnionych zarzutów.
W praktyce oznacza to, że firmy powinny nie tylko aktualizować dokumenty, ale również szkolić kadrę managerską z tego, czym jest mobbing, czym jest dyskryminacja, a czym jest prawidłowe zarządzanie zespołem.
## **Model racjonalnej ofiary**
Jednym z istotnych założeń projektu jest tzw. model racjonalnej ofiary. Oznacza on, że ocena danego zachowania ma uwzględniać nie tylko subiektywne odczucia pracownika, ale również obiektywne okoliczności sprawy.
W praktyce chodzi o to, aby oceniać, czy rozsądna osoba znajdująca się w podobnej sytuacji mogłaby odebrać dane zachowanie jako nękające, poniżające, ośmieszające lub naruszające godność.
To ważne zarówno dla pracowników, jak i dla pracodawców. Po stronie pracowników wzmacnia ochronę przed realnymi naruszeniami. Po stronie pracodawców porządkuje standard oceny i może ograniczać ryzyko automatycznego kwalifikowania każdej trudnej sytuacji w pracy jako mobbingu.
## **Wyższe ryzyko finansowe dla pracodawców**
Projektowane zmiany przewidują również wzmocnienie ochrony pracowników i podwyższenie minimalnego zadośćuczynienia za mobbing. Z perspektywy pracodawcy oznacza to większe ryzyko finansowe w przypadku niewłaściwego reagowania na zgłoszenia lub braku odpowiednich procedur wewnętrznych.
Dlatego organizacje powinny już teraz zweryfikować, czy posiadają:
- aktualną procedurę antymobbingową,
- jasne zasady zgłaszania naruszeń,
- procedurę prowadzenia postępowań wyjaśniających,
- osoby odpowiedzialne za przyjmowanie zgłoszeń,
- dokumentację działań podejmowanych po otrzymaniu zgłoszenia,
- zasady ochrony osób zgłaszających nieprawidłowości,
- szkolenia dla kadry managerskiej i HR.
Brak takich działań może w przyszłości utrudnić pracodawcy wykazanie, że rzeczywiście przeciwdziałał mobbingowi i dyskryminacji, a nie tylko formalnie posiadał odpowiedni zapis w regulaminie.
## **Nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy od 8 lipca 2026 r.**
Bardzo istotną zmianą dla pracodawców jest również reforma Państwowej Inspekcji Pracy. Najważniejsze rozwiązania mają wejść w życie 8 lipca 2026 r.
Zmiany mają zwiększyć skuteczność kontroli oraz ograniczyć nadużycia związane z zawieraniem umów cywilnoprawnych w sytuacjach, w których faktyczny sposób wykonywania pracy odpowiada stosunkowi pracy.
Dla pracodawców oznacza to, że większego znaczenia nabierze nie tylko treść samej umowy, ale również rzeczywisty sposób organizacji pracy.
Szerzej ten temat opisujemy w artykule:[ Nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy – co oznaczają dla pracodawców?](https://www.kwwp.pl/nowe-uprawnienia-panstwowej-inspekcji-pracy-pip/).
## **Co zmieni się w kontrolach PIP?**
Nowe przepisy przewidują m.in.:
- możliwość wydawania decyzji dotyczących ustalenia stosunku pracy,
- możliwość uzyskiwania interpretacji indywidualnych,
- wyższe kary grzywny,
- kontrole zdalne,
- szerszą wymianę danych pomiędzy PIP, ZUS i KAS,
- bardziej celowane kontrole oparte na analizie ryzyka.
Szczególne znaczenie ma kwestia umów cywilnoprawnych i modeli B2B. Jeżeli faktyczne warunki współpracy wskazują na podporządkowanie, osobiste wykonywanie pracy, wykonywanie jej w określonym miejscu i czasie oraz pod kierownictwem pracodawcy, ryzyko zakwestionowania takiego modelu może wzrosnąć.
## **Umowy cywilnoprawne i B2B pod większą kontrolą**
Nie oznacza to, że każda umowa zlecenia albo współpraca B2B stanie się automatycznie ryzykowna. Takie formy współpracy nadal mogą być zgodne z prawem, jeżeli odpowiadają rzeczywistemu charakterowi relacji między stronami.
Problem pojawia się wtedy, gdy umowa cywilnoprawna albo B2B w praktyce zastępuje umowę o pracę.
Pracodawcy powinni więc przeanalizować nie tylko dokumenty, ale również faktyczny sposób współpracy. W szczególności warto sprawdzić:
- czy osoba wykonuje pracę pod bieżącym kierownictwem firmy,
- czy ma realną swobodę co do miejsca i czasu wykonywania zadań,
- czy może powierzyć wykonanie zadań innej osobie,
- czy ponosi ryzyko gospodarcze,
- czy korzysta z własnych narzędzi,
- czy sposób współpracy różni się od sposobu pracy pracowników etatowych,
- czy dokumentacja odpowiada temu, jak współpraca wygląda w praktyce.
To obszar, który warto uporządkować przed kontrolą, a nie dopiero po jej wszczęciu.
## **Jak przygotować firmę do nowych uprawnień PIP?**
Przed wejściem w życie nowych przepisów pracodawcy powinni:
- przeprowadzić audyt umów cywilnoprawnych,
- przeanalizować modele B2B,
- sprawdzić dokumentację kadrową,
- zweryfikować regulaminy, procedury HR i ewidencję czasu pracy,
- ocenić, czy sposób wykonywania pracy jest zgodny z deklarowaną podstawą współpracy,
- przygotować procedurę reagowania na kontrolę PIP,
- uporządkować obieg dokumentów,
- przeszkolić osoby odpowiedzialne za kontakt z organami kontrolnymi.
Szczególnej uwagi wymagają organizacje, które w dużym zakresie korzystają z umów zlecenia, kontraktów B2B albo mieszanych modeli współpracy.
## **Checklist dla pracodawcy – co warto zrobić w 2026 roku?**
Pracodawcy, którzy chcą ograniczyć ryzyka związane ze zmianami w prawie pracy, powinni potraktować 2026 rok jako moment na przegląd dokumentacji i procedur HR.
W praktyce warto:
- sprawdzić, czy firma prawidłowo ustala staż pracy pracowników,
- przygotować zasady przyjmowania dokumentów potwierdzających dodatkowe okresy aktywności zawodowej,
- zweryfikować wpływ nowych zasad stażu pracy na urlopy i inne świadczenia,
- przeanalizować umowy zlecenia i modele B2B,
- sprawdzić, czy faktyczny sposób wykonywania pracy odpowiada zawartym umowom,
- zaktualizować procedury antymobbingowe i antydyskryminacyjne,
- wdrożyć jasne zasady zgłaszania nieprawidłowości,
- przeszkolić kadrę managerską,
- uporządkować dokumentację kadrową,
- przygotować organizację na ewentualną kontrolę PIP.
Wczesne przygotowanie pozwala ograniczyć ryzyko prawne, finansowe i organizacyjne. Pozwala również uniknąć sytuacji, w której firma musi reagować dopiero po zgłoszeniu pracownika, kontroli PIP albo sporze sądowym.
## **Jak KWWP wspiera pracodawców w przygotowaniu do zmian?**
Kancelaria KWWP wspiera pracodawców w analizie i wdrażaniu zmian wynikających z przepisów[ prawa pracy](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-pracy/).
Pomagamy w szczególności w:
- audycie umów cywilnoprawnych i modeli B2B,
- analizie ryzyk związanych z kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy,
- weryfikacji dokumentacji kadrowej,
- przygotowaniu i aktualizacji procedur HR,
- opracowaniu procedur antymobbingowych i antydyskryminacyjnych,
- analizie regulaminów pracy i wynagradzania,
- bieżącym doradztwie dla pracodawców,
- wsparciu działów HR i kadry zarządzającej.
Jeżeli chcą Państwo sprawdzić, czy organizacja jest przygotowana na zmiany w prawie pracy w 2026 roku, warto przeprowadzić audyt dokumentacji i procedur jeszcze przed pojawieniem się problemu.
[Skontaktuj się z KWWP](https://www.kwwp.pl/kontakt/) i omów zakres wsparcia dla swojej organizacji.
## **FAQ – zmiany w prawie pracy 2026**
### **Jakie są najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku?**
Do najważniejszych zmian z perspektywy pracodawców należą nowe zasady ustalania stażu pracy, reforma Państwowej Inspekcji Pracy oraz planowane zmiany dotyczące mobbingu, dyskryminacji i równego traktowania.
### **Od kiedy obowiązują nowe zasady ustalania stażu pracy?**
W sektorze prywatnym nowe zasady ustalania stażu pracy obowiązują od 1 maja 2026 r. Pracodawcy powinni uwzględnić je przy ustalaniu uprawnień pracowniczych zależnych od długości stażu pracy.
### **Czy umowa zlecenie wlicza się do stażu pracy?**
Nowe przepisy przewidują możliwość uwzględniania przy ustalaniu stażu pracy także niektórych okresów wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umów zlecenia. Kluczowe znaczenie ma jednak prawidłowe udokumentowanie danego okresu i spełnienie warunków ustawowych.
### **Czy działalność gospodarcza będzie wliczana do stażu pracy?**
Tak, nowe regulacje przewidują możliwość uwzględniania okresów prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przy ustalaniu stażu pracy, jeżeli spełnione są warunki określone w przepisach.
### **Jak nowe zasady stażu pracy wpływają na urlop wypoczynkowy?**
Jeżeli po uwzględnieniu dodatkowych okresów aktywności zawodowej pracownik wykaże dłuższy staż pracy, może to wpłynąć na jego prawo do wyższego wymiaru urlopu wypoczynkowego. Dlatego pracodawcy powinni ponownie zweryfikować dokumentację kadrową i uprawnienia pracowników.
### **Jakie nowe uprawnienia otrzyma Państwowa Inspekcja Pracy?**
Reforma PIP przewiduje m.in. nowe rozwiązania dotyczące decyzji o ustaleniu stosunku pracy, interpretacji indywidualnych, wyższych kar grzywny, kontroli zdalnych oraz wymiany danych pomiędzy PIP, ZUS i KAS.
### **Czy PIP będzie mogła zakwestionować umowę zlecenia albo B2B?**
Ryzyko może pojawić się wtedy, gdy zawarta umowa cywilnoprawna albo B2B nie odpowiada rzeczywistemu charakterowi współpracy, a sposób wykonywania pracy ma cechy stosunku pracy. Dlatego pracodawcy powinni zweryfikować nie tylko treść umów, ale również praktykę ich wykonywania.
### **Co powinien zrobić pracodawca przed wejściem zmian w życie?**
Pracodawca powinien przede wszystkim przeprowadzić audyt dokumentacji kadrowej, umów cywilnoprawnych, modeli B2B, procedur HR oraz zasad przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji. Warto również przeszkolić osoby odpowiedzialne za kadry, HR i zarządzanie zespołami.
Stan prawny na dzień: 3 lipca 2026r.
Jeżeli interesują Państwa zmiany w prawie pracy i obowiązki pracodawców w 2026 roku, warto zapoznać się także z powiązanymi artykułami:
- [Nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy – co oznaczają dla pracodawców?](https://www.kwwp.pl/nowe-uprawnienia-panstwowej-inspekcji-pracy-pip/)
- [Mobbing, dyskryminacja i równe traktowanie – nowe obowiązki dla pracodawców](https://www.kwwp.pl/mobbing-dyskryminacja-i-rowne-traktowanie-nowe-obowiazki-dla-pracodawcow/)
- [Nowe obowiązki dotyczące jawności wynagrodzeń – na co muszą przygotować się pracodawcy?](https://www.kwwp.pl/nowe-obowiazki-dotyczace-jawnosci-wynagrodzen-na-co-musza-przygotowac-sie-pracodawcy/)
- [Prawo pracy – obsługa prawna pracodawców](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-pracy/)
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje, Mobbing
---
### [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
**Published:** 4 sierpnia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób funkcjonowania działów HR, politykę zatrudnienia oraz koszty prowadzenia działalności. Część nowych regulacji została już uchwalona i ma określoną datę wejścia w życie, inne pozostają na etapie projektów legislacyjnych, jednak już teraz warto je uwzględniać w zasadach funkcjonowania firmy.
Pracodawcy powinni zatem na bieżąco monitorować proces legislacyjny oraz wcześniej dostosowywać własne procedury wewnętrzne, tak aby zapewnić zgodność działalności przedsiębiorstwa z nowymi wymogami już od momentu wejścia w życie przepisów.
## O czym przeczytasz w drugiej części?
Przedstawiamy przegląd skierowany do pracodawców, działów HR i osób odpowiedzialnych za politykę zatrudnienia oraz zgodność działalności firmy z przepisami. W drugiej części skupiamy się na najważniejszych zmianach i projektowanych regulacjach, które mogą wpłynąć na sytuację pracodawców.
Choć nie wszystkie projekty wejdą w życie w obecnym kształcie, już dziś wyznaczają one kierunek przyszłych obowiązków pracodawców:
- zasady wykorzystywania sztucznej inteligencji w procesach HR,
- uchylenie obowiązku neutralności płciowej w ogłoszeniach o pracę,
- zmiana zasad finansowania nieobecności chorobowej kobiet w ciąży.
Pierwsza część przeglądu: „*Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część I*”
## Wykorzystywanie sztucznej inteligencji w procesach HR
AI Act, czyli rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) ustanawiające zharmonizowane przepisy dotyczące sztucznej inteligencji, obowiązuje na poziomie Unii Europejskiej i jest wdrażany etapowo. W Polsce przyjęto również [ustawę o systemach sztucznej inteligencji](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20260001003/O/D20261003.pdf), która określa krajowy system nadzoru nad stosowaniem AI Act oraz zasady działania organów odpowiedzialnych za jego egzekwowanie.
Szczególne znaczenie dla pracodawców mają regulacje dotyczące wykorzystywania systemów AI w obszarze zatrudnienia i zarządzania pracownikami. Część z tych systemów, w szczególności wykorzystywanych do rekrutacji, selekcji kandydatów oraz podejmowania decyzji kadrowych, może zostać zakwalifikowana jako systemy AI wysokiego ryzyka i podlegać szczególnym wymogom wynikającym z AI Act.
### Jakie systemy AI obejmą nowe obowiązki?
Zgodnie z [rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady UE dotyczącym sztucznej inteligencji](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:32024R1689) systemy wysokiego ryzyka to m.in. systemy stosowane w obszarze zatrudnienia oraz zarządzania pracownikami.
AI Act kwalifikuje jako systemy wysokiego ryzyka m.in. określone systemy wykorzystywane w obszarze zatrudnienia, w szczególności służące do rekrutacji i selekcji kandydatów, podejmowania decyzji dotyczących zatrudnienia, awansów, rozwiązania stosunku pracy, przydziału zadań oraz oceny pracowników.
Przy powyższych czynnościach konieczne będzie spełnienie dodatkowych wymogów dotyczących przejrzystości i nadzoru.
### Rekrutacja i selekcja kandydatów
Szczególną uwagę należy zwrócić na systemy wspierające:
- analizę CV,
- ocenę kandydatów,
- automatyczne rekomendowanie osób do zatrudnienia.
Pracodawca powinien wiedzieć, jakie dane są przetwarzane przez system i w jaki sposób wpływają one na podejmowane decyzje.
### Ocena i monitoring pracowników
Obowiązki mogą dotyczyć również narzędzi analizujących: efektywność pracy, produktywność pracowników, zachowania w środowisku pracy.
W wielu przypadkach konieczne będzie zapewnienie realnego nadzoru człowieka nad procesem decyzyjnym.
W praktyce oznacza to konieczność zwrócenia szczególnej uwagi m.in. na:
- zapewnienie skutecznego nadzoru człowieka nad działaniem systemu AI,
- prowadzenie dokumentacji pozwalającej wykazać zgodność wykorzystywanego systemu z wymaganiami AI Act (w zakresie wynikającym z roli danego podmiotu),
- zapewnienie odpowiedniej jakości danych wykorzystywanych przez system,
- monitorowanie działania systemu oraz zgłaszanie poważnych incydentów – jeżeli taki obowiązek wynika z pełnionej roli zgodnie z AI Act,
- właściwe informowanie osób, których dotyczą decyzje wspierane przez AI, jeżeli wymagają tego przepisy.
### Jakie działania powinien podjąć pracodawca?
Pracodawcy wykorzystujący narzędzia AI w procesach HR powinni w szczególności:
- przeprowadzić inwentaryzację wykorzystywanych systemów AI,
- ustalić, czy wykorzystywane rozwiązania mogą zostać zakwalifikowane jako systemy wysokiego ryzyka,
- przeanalizować umowy z dostawcami technologii i zakres odpowiedzialności stron,
- zweryfikować procesy rekrutacyjne oraz oceny pracowników pod kątem zgodności z AI Act i RODO,
- przygotować lub uzupełnić wymaganą dokumentację dotyczącą stosowania systemów AI – jeżeli wynika to z obowiązków przewidzianych w AI Act,
- zapewnić odpowiedni nadzór człowieka nad procesami wspieranymi przez AI,
- przeszkolić osoby korzystające z narzędzi AI w zakresie ich bezpiecznego i zgodnego z prawem wykorzystywania.
**AI Act – systemy sztucznej inteligencji**
Status: **obowiązuje** (AI Act jest stosowany etapowo zgodnie z harmonogramem przewidzianym w rozporządzeniu).
Czy zniknie obowiązek neutralności płciowej w ogłoszeniach o pracę?
Aktualnie toczy się również proces legislacyjny w sprawie [uchylenia obowiązku stosowania neutralnych płciowo nazw stanowisk](https://orka.sejm.gov.pl/Druki10ka.nsf/0/1D223947954A32DBC1258E06002B2F95/%24File/2623.pdf) oraz odpowiednich sformułowań w treści ogłoszeń rekrutacyjnych przez pracodawców.
Według projektodawców obecne regulacje zostały wprowadzone bez wystarczającego uzasadnienia i prowadzą do nadmiernego formalizmu, a ponadto nie przyczyniają się w sposób istotny do zwiększenia równości na rynku pracy.
Na obecnym etapie nie można jednak przesądzać, czy proponowane rozwiązanie zostanie przyjęte w niezmienionej formie.
**Uchylenie obowiązku neutralności płciowej w ogłoszeniach**
Status: **procedowane** – oczekuje na zakończenie I czytania w Sejmie.
Zmiana zasad finansowania nieobecności chorobowej kobiet w ciąży
Jednym z procedowanych projektów jest [zmiana zasad finansowania zwolnień lekarskich kobiet w ciąży](https://orka.sejm.gov.pl/Druki10ka.nsf/0/F9FDECC6C8EA62FAC1258DD90034D4F2/%24File/2416.pdf). Projekt ma na celu przeniesienie ciężaru finansowego z pracodawców na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych.
### Jak jest obecnie?
Aktualnie pracownicy przebywającej na zwolnieniu lekarskim w okresie ciąży przysługuje wynagrodzenie chorobowe finansowane przez pracodawcę przez pierwsze 33 dni niezdolności do pracy. Zasiłek chorobowy finansowany przez ZUS wypłacany jest dopiero od 34. dnia niezdolności do pracy.
**Uwaga!** Zmiana podmiotu finansującego wynagrodzenia chorobowe dla kobiet w ciąży, nie wpłynie na ich wysokość.
### Co zakłada projekt ustawy?
Projekt przewiduje, że już od pierwszego dnia zwolnienia lekarskiego w okresie ciąży świadczenie byłoby finansowane przez ZUS jako zasiłek chorobowy w wysokości 100% podstawy wymiaru.
Zmiana ma ograniczyć koszty ponoszone przez pracodawców oraz zmniejszyć bariery związane z zatrudnianiem kobiet planujących macierzyństwo.
Korzyści dla pracodawców Projektodawcy wskazują przede wszystkim na zmniejszenie kosztów nieobecności chorobowych związanych z ciążą. W założeniu rozwiązanie ma również ograniczyć obawy przedsiębiorców związane z zatrudnianiem kobiet w wieku rozrodczym.
**Warto pamiętać!** Informacja o ciąży może obejmować informacje dotyczące stanu zdrowia pracownicy, a w takim zakresie stanowi szczególną kategorię danych osobowych w rozumieniu RODO. Dostęp do takich informacji powinny mieć wyłącznie osoby upoważnione, wyłącznie w zakresie niezbędnym do wykonywania obowiązków służbowych. Pracodawca powinien zapewnić odpowiednie środki organizacyjne i techniczne chroniące poufność tych danych.### Cel zmian
Projektodawcy wskazują, że rozwiązanie ma ograniczyć koszty ponoszone przez pracodawców, zmniejszyć ryzyko dyskryminacji kobiet w wieku rozrodczym na rynku pracy oraz zachęcać do zatrudniania na podstawie umowy o pracę.
W uzasadnieniu podkreślono również, że poprawa stabilności zatrudnienia może pośrednio wspierać politykę prorodzinną i przeciwdziałać spadkowi dzietności.
**Nowe zasady finansowania nieobecności chorobowej kobiet w ciąży**
Status: **procedowane** – oczekuje na zakończenie I czytania w Sejmie.
## Wsparcie KWWP
Kancelaria KWWP [wspiera pracodawców](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-pracy/) w przygotowaniu organizacji do wdrożenia zbliżających się modyfikacji w prawie pracy poprzez pomoc w:
- analizie ryzyk prawnych,
- ocenie zgodności wykorzystywanych narzędzi AI z wymaganiami AI Act i RODO,
- przygotowanie oraz weryfikację procedur HR,
- wsparcie w przygotowaniu procedur oraz dokumentacji związanej ze stosowaniem narzędzi AI, w zakresie wynikającym z AI Act i RODO,
- szkolenia dotyczące bezpiecznego i zgodnego z prawem wykorzystywania narzędzi AI,
- bieżące doradztwo z zakresu prawa pracy oraz compliance.
Wczesne przygotowanie organizacji do zmian pozwoli ograniczyć ryzyko prawne i uniknąć problemów związanych z wdrażaniem nowych obowiązków po wejściu przepisów w życie.
**Stan prawny na dzień:** 3 sierpnia 2026 r.
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje, Mobbing
---
### [PPWR od 12 sierpnia 2026 r. – jakie obowiązki mają przedsiębiorcy?](https://www.kwwp.pl/ppwr-od-12-sierpnia-2026-r-jakie-obowiazki-maja-przedsiebiorcy/)
**Published:** 22 lipca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Od 12 sierpnia 2026 r. zaczną być stosowane główne przepisy unijnego rozporządzenia PPWR, które wprowadza nowe zasady projektowania, wprowadzania do obrotu i gospodarowania opakowaniami.
W artykule wyjaśniamy, czym jest PPWR, kogo obejmuje oraz które obowiązki zaczną obowiązywać od sierpnia 2026 r., a które będą wdrażane etapami.
## Czym jest PPWR?
PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation) to [Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=OJ:L_202500040). Zastępuje ono dotychczasową dyrektywę i wprowadza jednolite przepisy obowiązujące bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich.
Celem aktu jest ograniczenie ilości odpadów opakowaniowych, zwiększenie ponownego użycia opakowań oraz poprawa poziomu recyklingu.
### PPWR i ROP – co zmieniają nowe przepisy?
PPWR rozwija system Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP), zgodnie z którym przedsiębiorca odpowiada również za opakowanie stające się odpadem po wykorzystaniu produktu.
W praktyce oznacza to obowiązek zapewnienia zgodności opakowań z przepisami oraz uczestnictwa w systemach gospodarowania odpadami zgodnie z regulacjami krajowymi.
## Kogo obowiązuje PPWR?
PPWR obejmuje nie tylko producentów opakowań, ale cały łańcuch dostaw produktów w opakowaniach – producentów, importerów, właścicieli marek, a także (w określonych przypadkach) dystrybutorów.
Zakres obowiązków zależy od roli przedsiębiorcy w procesie wprowadzania produktu do obrotu (sprzedaż lub pierwsze udostępnienie produktu na rynku UE).
### Wytwórca
Za producenta może zostać uznany nie tylko podmiot wytwarzający opakowanie, ale również przedsiębiorca, który wprowadza produkt do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym.
**W praktyce:** Polska firma sprzedaje kosmetyki pod własną marką, choć ich produkcję zleca zewnętrznemu producentowi.
### Importer
Importerem jest przedsiębiorca, który po raz pierwszy wprowadza na rynek UE produkt pochodzący z państwa trzeciego. Przed wprowadzeniem produktu do obrotu powinien upewnić się, że opakowanie spełnia wymagania określone w rozporządzeniu.
**W praktyce:** Spółka sprowadza zabawki z Chin i sprzedaje je w Polsce – importer powinien upewnić się przed wprowadzeniem produktu do obrotu, że opakowanie spełnia wymagania PPWR.
### Dystrybutor
Dystrybutor udostępnia produkt na rynku, nie będąc jego producentem ani importerem. Choć jego obowiązki są bardziej ograniczone, ma obowiązek zachowania należytej staranności, czyli podjęcia działań pozwalających upewnić się, że udostępniany produkt spełnia wymagania PPWR.
**W praktyce:** Hurtownia kupuje produkty od polskiego producenta i odsprzedaje je sklepom detalicznym. Jeżeli poweźmie informacje, że opakowania nie spełniają wymagań PPWR, nie powinna dalej udostępniać takich produktów na rynku.
### Właściciel marki (private label)
Przedsiębiorcy sprzedający produkty pod własnym logo (private label) również mogą ponosić odpowiedzialność za zgodność opakowań z PPWR, nawet jeśli produkcję (np. głównych folii) zlecają innym podmiotom.
**W praktyce:** Sieć handlowa sprzedaje kawę pod własną marką, choć jest ona produkowana przez innego producenta.
### Sprzedawcy internetowi
Sprzedaż online sama w sobie nie powoduje powstania obowiązków wynikających z PPWR. Mogą one jednak dotyczyć sprzedawców internetowych, jeśli działają jako producent, importer lub właściciel marki.
**W praktyce:** Sklep internetowy zamawia akcesoria z Turcji, oznacza je własnym logo i sprzedaje klientom w Polsce.
### PPWR – obowiązki według roli przedsiębiorcy
**Rola:****Najważniejszy obowiązek:**Wytwórcazgodność opakowańImporterweryfikacja zgodnościDystrybutornależyta starannośćPrivate labelodpowiedzialność jak wytwórca## Jakie obowiązki wynikające z PPWR zaczną obowiązywać od 12 sierpnia 2026 r.?
Choć rozporządzenie PPWR weszło w życie w 2025 r., jego główne przepisy zaczną być stosowane od 12 sierpnia 2026 r. Nie wszystkie obowiązki będą jednak obowiązywać od razu – część zostanie wdrożona etapami lub po przyjęciu aktów wykonawczych przez Komisję Europejską. Już teraz warto przeanalizować projektowanie opakowań, proces ich wprowadzania na rynek oraz procedury zapewnienia zgodności.
Od 12 sierpnia 2026 r. kluczowe znaczenie będą miały następujące obowiązki:
1. **Zapewnienie zgodności opakowań z PPWR** – do obrotu będzie można wprowadzać wyłącznie opakowania spełniające wymagania rozporządzenia, w tym dotyczące projektowania, składu i wpływu na środowisko. Przedsiębiorcy powinni zweryfikować stosowane opakowania oraz zgromadzić dokumentację potwierdzającą ich zgodność.
- **Ograniczenie nadmiernych opakowań** – opakowania będą musiały mieć masę i objętość ograniczone do minimum niezbędnego dla zapewnienia funkcjonalności produktu. Może to wymagać przeprojektowania obecnych rozwiązań.
- **Ograniczenie stosowania substancji niebezpiecznych** – przedsiębiorcy powinni upewnić się, że wykorzystywane opakowania spełniają wymagania dotyczące składu materiałowego i posiadają odpowiednie potwierdzenia od dostawców
*(m.in. materiały, z których wykonane są opakowania:*
*a) mogą być od dnia 12 sierpnia 2026 roku dopuszczone do kontaktu z żywności, tylko jeśli wykazują odpowiednio niskie poziomy stężenia PFAS, dopuszczone na podstawie art. 5 ust. 5 Rozporządzenia PPWR,*
*b) mogą być wprowadzone do obrotu, gdy suma stężeń ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego wynikających z obecności substancji w opakowaniach lub częściach składowych opakowań nie przekracza 100 mg/kg.)*
- **Dokumentacja zgodności** – PPWR nakłada obowiązek wydanie deklamacji zgodności UE i przygotowania i przechowywania dokumentacji potwierdzającej zgodność opakowań z rozporządzeniem, co może wymagać uporządkowania dokumentacji technicznej i procedur wewnętrznych.
- **Należyta staranność importerów i dystrybutorów** – obowiązki obejmą również importerów i dystrybutorów, którzy będą musieli weryfikować zgodność produktów, kontrolować dokumentację dostawców i reagować na stwierdzone nieprawidłowości.
## Które obowiązki będą wprowadzane stopniowo?
Nie wszystkie obowiązki wynikające z PPWR zaczną obowiązywać 12 sierpnia 2026 r. Część wymagań będzie wdrażana etapami, a ich stosowanie będzie uzależnione od przyjęcia przez Komisję Europejską aktów wykonawczych i delegowanych określających szczegóły techniczne.
Dla przedsiębiorców oznacza to, że sierpień 2026 r. jest początkiem procesu dostosowania do nowych przepisów, a nie datą wejścia w życie wszystkich obowiązków.
Najważniejsze obowiązki wdrażane stopniowo obejmują:
1. **Recyklingowalność opakowań** – opakowania będą musiały być projektowane z myślą o efektywnym recyklingu i oceniane według klas recyklingowalności. Szczegółowe kryteria techniczne określi Komisja Europejska.
2. **Minimalny udział materiałów z recyklingu** – wybrane opakowania z tworzyw sztucznych będą musiały zawierać określony udział surowców pochodzących z recyklingu. Wymagane poziomy będą wprowadzane etapami.
3. **Nowe oznakowanie opakowań** – w całej UE zostaną ujednolicone zasady oznaczania opakowań, aby ułatwić konsumentom segregację odpadów. Szczegółowe wymagania będą wdrażane sukcesywnie.
4. **Opakowania wielokrotnego użytku** – w wybranych sektorach przedsiębiorcy zostaną objęci obowiązkami dotyczącymi stosowania lub oferowania opakowań wielokrotnego użytku. Zakres tych wymagań będzie zależał od branży.
5. **Zakazy wybranych opakowań** – rozporządzenie przewiduje stopniowe wycofywanie z rynku niektórych kategorii opakowań. Terminy będą zróżnicowane, dlatego warto na bieżąco monitorować harmonogram wdrażania nowych przepisów. Już od 12 sierpnia nie 2026 roku nie można stosować w opakowaniach do kontaktu z żywnością materiałów, które zawierają za wysoki poziom PFAS (
## Jak przygotować firmę do PPWR? Praktyczna lista działań
Przygotowanie do PPWR należy rozpocząć jeszcze przed 12 sierpnia 2026 r. Zakres obowiązków zależy od charakteru działalności, jednak większość przedsiębiorców powinna zwrócić uwagę na poniższe kwestie.
### Krok 1. Ustal, jaką rolę pełni Twoja firma
Sprawdź, czy działasz jako wytwórca, importer, dystrybutor czy właściciel marki. Od tego zależy zakres obowiązków wynikających z PPWR. Pamiętaj, że dla każdego opakowania możesz mieć inny status.
### Krok 2. Sporządź listę wykorzystywanych opakowań
Sporządź listę opakowań wykorzystywanych w działalności (uwzględnij zarówno opakowania handlowe, transportowe, jak i opakowania zbiorcze) i oceń, czy posiadasz odpowiednią dokumentację potwierdzającą, że spełniają wymagani wskazane w rozporządzeniu PPWR.
### Krok 3. Zweryfikuj dokumentację od dostawców
Upewnij się, że posiadasz dokumenty potwierdzające zgodność opakowań oraz informacje przekazane przez dostawców. Jeśli jesteś wytwórcą Rozporządzenie PPWR zobowiązuje Cię do wydania deklaracji zgodności UE, zgodnie z wzorem z załącznika do Rozporządzenia. Deklarację tę składasz pod rygorem odpowiedzialności karnej. Tworząc deklarację musisz mieć pewność, że na podstawie zgromadzonej dokumentacji możesz wykazać prawidłowość wystawienia deklaracji. Wymagaj m.in. odpowiednich specyfikacji i raportów z badań od dostawców, a jeśli ich nie dostarczą rozważ wykonanie badań na własną rękę.
### Krok 4. Przeanalizuj umowy z kontrahentami
Zweryfikuj, czy obowiązujące umowy odpowiednio regulują kwestie dotyczące jakości opakowań, przekazywania dokumentacji oraz odpowiedzialności za ewentualne niezgodności.
### Krok 5. Oceń stopień przygotowania firmy
Warto sprawdzić, czy obecne procedury, dokumentacja i stosowane opakowania odpowiadają wymaganiom PPWR oraz zidentyfikować obszary wymagające dostosowania.
## Wsparcie przedsiębiorców przez KWWP
Dostosowanie działalności do wymagań PPWR to nie tylko analiza nowych przepisów, ale również ocena procesów funkcjonujących w przedsiębiorstwie.
[Kancelaria KWWP wspiera przedsiębiorców](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/) w dostosowaniu działalności do obowiązujących wymogów prawnych, ograniczając ryzyko niezgodności z przepisami oraz ułatwiając wdrażanie nowych obowiązków.
Wsparcie prawne KWWP to w szczególności:
- analiza obowiązków przedsiębiorcy wynikających z PPWR,
- wsparcie w kontaktach z dostawcami;
- wsparcie w określeniu roli klienta i wynikających z tego obowiązków na poziomie PPWR
- analiza umów z producentami, dostawcami i importerami pod kątem podziału odpowiedzialności,
- bieżące doradztwo w zakresie stosowania przepisów PPWR oraz krajowych regulacji dotyczących opakowań i odpadów opakowaniowych.
## Najczęstsze pytania przedsiębiorców dotyczące PPWR
### Czy PPWR dotyczy wyłącznie wytwórców opakowań?
**Nie.** Rozporządzenie obejmuje znacznie szerszy krąg podmiotów, w tym producentów produktów, importerów, właścicieli marek oraz – w określonych przypadkach – dystrybutorów.
### Czy wszystkie obowiązki zaczną obowiązywać 12 sierpnia 2026 r.?
**Nie.** Jest to data rozpoczęcia stosowania większości przepisów rozporządzenia, jednak wiele obowiązków będzie wdrażanych etapowo w kolejnych latach.
### Czy PPWR zastępuje obowiązki wynikające z BDO?
**Nie.** Rozporządzenie nie eliminuje obowiązków wynikających z przepisów krajowych. W praktyce przedsiębiorcy będą musieli równolegle stosować przepisy unijne oraz krajowe regulacje dotyczące gospodarki odpadami i opakowaniami.
### Czy małe przedsiębiorstwa również podlegają PPWR?
**Co do zasady tak.** Rozporządzenie obejmuje przedsiębiorców niezależnie od wielkości prowadzonej działalności, choć w odniesieniu do wybranych obowiązków przewidziano wyjątki lub uproszczenia dla części podmiotów.
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje
---
### [Nowe obowiązki dotyczące jawności wynagrodzeń – na co muszą przygotować się pracodawcy?](https://www.kwwp.pl/nowe-obowiazki-dotyczace-jawnosci-wynagrodzen-na-co-musza-przygotowac-sie-pracodawcy/)
**Published:** 23 czerwca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Projekt ustawy wdrażającej [unijną dyrektywę o jawności wynagrodzeń](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32023L0970) jest obecnie na etapie opiniowania. Polskie firmy mogą mieć zaledwie 6 miesięcy na przygotowanie się do nowych obowiązków związanych z jawnością wynagrodzeń.
Eksperci ostrzegają, że projekt ustawy nadal pozostawia wiele niejasności — szczególnie w zakresie wartościowania stanowisk i uzasadniania różnic płacowych.
**Uwaga!** Projekt ustawy może jeszcze ulec zmianie na dalszych etapach procesu legislacyjnego.
O samych założeniach dyrektywy oraz nowych obowiązkach dla pracodawców pisaliśmy już wcześniej w artykule: „[Dyrektywa o jawności wynagrodzeń – jakie obowiązki nakłada na pracodawców?](https://www.kwwp.pl/dyrektywa-o-jawnosci-wynagrodzen-jakie-obowiazki-naklada-na-pracodawcow/)”
Część obowiązków wynika bezpośrednio z dyrektywy UE, natomiast szczegółowy sposób wdrożenia zostanie określony w polskich przepisach.
Wątpliwości budzi m.in.:
- bardzo krótki czas na przygotowanie firm,
- brak jasnych zasad wartościowania stanowisk,
- trudność w porównywaniu pracy „o jednakowej wartości”,
- ryzyko sporów dotyczących historycznych różnic płacowych,
- część przepisów nadal jest niejasna i może być różnie interpretowana.
**Czym jest praca „o jednakowej wartości”?**
To stanowiska, które pomimo różnych nazw wymagają podobnych kompetencji, odpowiedzialności i zaangażowania.
# Firmy mogą nie zdążyć z wdrożeniem nowych obowiązków
Jednym z najczęściej podnoszonych problemów jest tempo wdrażania nowych regulacji.
Polska musi wdrożyć przepisy implementujące dyrektywę o jawności wynagrodzeń do 7 czerwca 2026 roku. Najnowszy projekt ustawy przewiduje 6-miesięczne vacatio legis, jednak wielu ekspertów nadal ocenia ten okres jako bardzo krótki w stosunku do skali zmian organizacyjnych wymaganych po stronie pracodawców.
**Czym jest vacatio legis?**
To okres pomiędzy ogłoszeniem ustawy a jej wejściem w życie.
W praktyce wdrożenie dyrektywy nie oznacza wyłącznie aktualizacji regulaminu wynagradzania. Dla wielu organizacji będzie to wielomiesięczny projekt obejmujący:
- analizę struktury wynagrodzeń,
- uporządkowanie stanowisk,
- przygotowanie systemów raportowania,
- wdrożenie nowych procedur HR,
- przeszkolenie menedżerów,
- przygotowanie dokumentacji uzasadniającej różnice płacowe.
Szczególnie trudna może okazać się sytuacja firm, które przez lata budowały politykę wynagrodzeń w sposób nieformalny – np. w oparciu o indywidualne negocjacje, kontroferty lub bieżącą sytuację rynkową.
# Brak jasnych zasad wartościowania stanowisk
Jednym z najbardziej problematycznych obszarów projektu pozostaje kwestia wartościowania pracy.
**Czym jest wartościowanie stanowisk?**
To ustalenie, które stanowiska są porównywalne pod względem odpowiedzialności, kompetencji i zakresu pracy.
Nowe przepisy opierają się na pojęciu „pracy o jednakowej wartości”. Problem polega jednak na tym, że projekt ustawy nie daje pracodawcom gotowej metodologii pozwalającej ocenić:
- które stanowiska powinny być porównywane,
- jakie kryteria należy stosować,
- jak dokumentować proces wartościowania.
Tymczasem właśnie od prawidłowego wartościowania stanowisk będzie zależało:
- porównywanie poziomów wynagrodzeń,
- analiza luki płacowej,
- możliwość uzasadnienia różnic płacowych,
- ograniczenie ryzyka sporów pracowniczych.
W opiniach zgłaszanych w toku procesu legislacyjnego zwracano uwagę, że pracodawcy mogą zostać zobowiązani do realizacji bardzo złożonych obowiązków bez otrzymania wystarczających i praktycznych wytycznych (m.in. opinia Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorstw).
Dodatkowe kontrowersje wzbudza również obowiązek uzgadniania części kryteriów wartościowania ze związkami zawodowymi.
## Problem historycznych wynagrodzeń może wrócić po latach
W praktyce wiele różnic płacowych powstawało przez lata w sposób całkowicie legalny i biznesowo uzasadniony:
- część pracowników negocjowała wyższe wynagrodzenie przy zmianie pracy,
- firmy oferowały kontroferty,
- wynagrodzenia dynamicznie rosły podczas rynku pracownika,
- różnice wynikały z sytuacji rekrutacyjnej, a nie formalnych siatek płac.
Po wejściu przepisów firmy mogą zostać zobowiązane do wyjaśnienia, dlaczego dwie osoby wykonujące podobną pracę otrzymują różne wynagrodzenie.
I właśnie tutaj pojawia się jeden z największych praktycznych problemów – wiele organizacji nie posiada dziś formalnej dokumentacji uzasadniającej historyczne decyzje płacowe.
## Luka płacowa
Jednym z nowych obowiązków wynikających z dyrektywy będzie raportowanie luki płacowej, czyli różnicy pomiędzy średnimi wynagrodzeniami kobiet i mężczyzn.
W praktyce samo obliczenie luki płacowej może okazać się dużym wyzwaniem. Znaczenie mają bowiem nie tylko stanowiska i wysokość wynagrodzeń zasadniczych, ale również premie, dodatki, zakres odpowiedzialności czy ustalenie, które stanowiska stanowią „pracę o jednakowej wartości”.
Zgodnie z projektowanymi przepisami obowiązek raportowania ma objąć firmy zatrudniające co najmniej 100 pracowników. Największe organizacje będą raportować dane częściej, natomiast również mniejsi pracodawcy zostaną objęci częścią obowiązków związanych z transparentnością wynagrodzeń i będą mogli sporządzać raporty dotyczące luki płacowej.
## Transparentność wynagrodzeń to nie tylko obowiązek HR
Choć dyskusja wokół dyrektywy często koncentruje się na publikowaniu widełek płacowych, w praktyce nowe regulacje mogą wymusić przebudowę całego systemu zarządzania wynagrodzeniami.
**Czym jest transparentność wynagrodzeń?**
To jawność zasad wynagradzania oraz dostęp pracowników i kandydatów do informacji o zarobkach w firmie.
Największym wyzwaniem może okazać się nie samo ujawnianie informacji o wynagrodzeniach, ale konieczność wykazania:
- dlaczego różnice płacowe istnieją,
- według jakich zasad ustalane są wynagrodzenia,
- jakie kryteria decydują o awansach i podwyżkach.
W wielu organizacjach będzie to oznaczało konieczność uporządkowania procesów, które do tej pory funkcjonowały głównie w sposób praktyczny i nieformalny.
# Jak przygotować firmę do wdrożenia dyrektywy?
Niezależnie od ostatecznego kształtu ustawy, wielu pracodawców już teraz rozpoczyna przygotowania do nowych obowiązków.
W praktyce warto przede wszystkim:
- przeanalizować strukturę wynagrodzeń,
- sprawdzić, czy podobne stanowiska są wynagradzane według spójnych zasad,
- ocenić gotowość organizacji do raportowania danych,
- uporządkować kryteria awansów i podwyżek,
- przygotować dokumentowanie decyzji płacowych,
- zweryfikować procedury HR i rekrutacji.
Im bardziej nieformalny system wynagrodzeń funkcjonuje obecnie w organizacji, tym większe ryzyko problemów po wejściu nowych regulacji.
# Najczęstsze pytania
## Czy pracodawca będzie musiał publikować wynagrodzenia?
Przepisy nie przewidują obowiązku publikowania indywidualnych wynagrodzeń pracowników. Pracodawcy powinni już teraz informować kandydatów o proponowanym wynagrodzeniu lub jego przedziale jeszcze przed zatrudnieniem.
## Czy pracownik będzie mógł żądać informacji o wynagrodzeniach?
Tak. Pracownik będzie mógł uzyskać informacje o swoim poziomie wynagrodzenia oraz średnich wynagrodzeniach osób wykonujących taką samą pracę lub pracę o jednakowej wartości. Dane mają być przekazywane w formie zbiorczej i zanonimizowanej.
## Kto jest objęty obowiązkiem raportowania luki płacowej?
Obowiązek raportowania luki płacowej ma objąć firmy zatrudniające co najmniej 100 pracowników. Część obowiązków związanych z transparentnością wynagrodzeń — m.in. wobec kandydatów i pracowników — będzie jednak dotyczyć wszystkich pracodawców.
## Jak zmiany wpłyną na proces rekrutacji w firmach?
Firmy będą musiały wcześniej informować kandydatów o poziomie wynagrodzenia lub widełkach płacowych. Planowane przepisy mają również ograniczyć możliwość pytania kandydatów o ich wcześniejsze zarobki.
# Wsparcie KWWP
Kancelaria KWWP [wspiera pracodawców](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/) w przygotowaniu organizacji do wdrożenia dyrektywy o jawności wynagrodzeń, w tym m.in. w:
- analizie ryzyk prawnych,
- audytach wynagrodzeń,
- przygotowaniu procedur HR,
- opiniowaniu polityk płacowych,
- wsparciu w zakresie zgodności z przepisami prawa pracy.
Jeżeli Państwa organizacja przygotowuje się do wdrożenia nowych obowiązków związanych z transparentnością wynagrodzeń – zapraszamy do kontaktu.
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje
---
### [Czy do wytwarzania energii elektrycznej potrzebna jest koncesja?](https://www.kwwp.pl/czy-do-wytwarzania-energii-elektrycznej-potrzebna-jest-koncesja/)
**Published:** 9 czerwca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Przedsiębiorcy coraz częściej inwestują we własne źródła energii elektrycznej. Dotyczy to przede wszystkim zakładów produkcyjnych, które chcą ograniczyć koszty energii, zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne przedsiębiorstwa oraz uniezależnić się od wahań cen na rynku energii.
Jednym z podstawowych pytań pojawiających się na etapie planowania inwestycji jest kwestia obowiązku uzyskania koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej. Odpowiedź nie jest jednoznaczna. Zależy ona przede wszystkim od rodzaju źródła, jego mocy oraz sposobu wykorzystania wytwarzanej energii.
## Zasadą jest obowiązek uzyskania koncesji
Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 43, ze zm.) wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii wymaga uzyskania koncesji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki.
Jednocześnie ustawodawca przewidział szereg wyjątków od tej zasady. W praktyce to właśnie te wyjątki mają największe znaczenie dla przedsiębiorstw budujących własne źródła energii na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.
## Mikroinstalacje OZE
Pierwszą kategorią instalacji zwolnionych z obowiązku uzyskania koncesji są **mikroinstalacje** odnawialnego źródła energii.
Zgodnie z art. 2 pkt 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii mikroinstalacją jest instalacja OZE **o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW**.
Przykładem może być niewielka instalacja fotowoltaiczna zasilająca budynek biurowy lub magazyn przedsiębiorcy.
Zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 1 lit. c Prawa energetycznego wytwarzanie energii elektrycznej w mikroinstalacji nie wymaga uzyskania koncesji.
## Małe instalacje OZE
Drugą kategorię stanowią **małe instalacje** OZE.
Zgodnie z art. 2 pkt 18 ustawy o OZE małą instalacją jest instalacja odnawialnego źródła energii o **łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 50 kW i nie większej niż 1 MW**.
W przypadku zakładów produkcyjnych będzie to często instalacja fotowoltaiczna zlokalizowana na dachach hal produkcyjnych lub na gruntach należących do przedsiębiorcy.
Podobnie jak w przypadku mikroinstalacji, art. 32 ust. 1 pkt 1 lit. c Prawa energetycznego wyłącza obowiązek uzyskania koncesji dla wytwarzania energii elektrycznej w małych instalacjach.
Nie oznacza to jednak całkowitego braku obowiązków regulacyjnych. Wytwórca energii w małej instalacji podlega wpisowi do rejestru wytwórców energii w małej instalacji prowadzonego przez Prezesa URE.
## Instalacje OZE o mocy przekraczającej 1 MW
Inaczej wygląda sytuacja w przypadku większych źródeł odnawialnych.
**Jeżeli moc instalacji przekracza granice małej instalacji, co do zasady zastosowanie znajduje ogólna reguła wynikająca z art. 32 ust. 1 Prawa energetycznego, a więc obowiązek uzyskania koncesji.**
Dotyczy to przykładowo:
- farm fotowoltaicznych,
- większych instalacji biogazowych,
- instalacji wykorzystujących biomasę,
- jednostek kogeneracyjnych przekraczających parametry małej instalacji.
W praktyce właśnie ta grupa inwestycji najczęściej wymaga przeprowadzenia postępowania koncesyjnego przed Prezesem URE.
## Wytwarzanie energii z wodoru
W ostatnich latach ustawodawca wprowadził również odrębne regulacje dotyczące technologii wodorowych.
Zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 1 lit. d Prawa energetycznego obowiązek uzyskania koncesji nie dotyczy wykonywania działalności gospodarczej polegającej na wytwarzaniu energii elektrycznej wyłącznie z wodoru niskoemisyjnego, wyłącznie z wodoru odnawialnego lub wyłącznie z wodoru odnawialnego pochodzenia niebiologicznego.
Choć technologie te nadal pozostają stosunkowo rzadko spotykane w polskim przemyśle, znaczenie tego wyjątku będzie prawdopodobnie rosło wraz z rozwojem gospodarki wodorowej.
## A co z energią zużywaną wyłącznie na potrzeby własne?
W praktyce przemysłowej szczególnie interesujące są inwestycje realizowane wyłącznie na potrzeby własne przedsiębiorcy. Prawo energetyczne uzależnia obowiązek uzyskania koncesji od wykonywania działalności gospodarczej. Jednocześnie ustawa nie zawiera własnej definicji tego pojęcia.
W doktrynie wskazuje się, że należy w tym zakresie odwołać się do definicji działalności gospodarczej zawartej w art. 3 ustawy – Prawo przedsiębiorców. Zgodnie z tym przepisem działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.
**Na tej podstawie znaczna część przedstawicieli literatury przedmiotu przyjmuje, że działalność polegająca wyłącznie na wytwarzaniu energii na potrzeby własne przedsiębiorcy nie ma charakteru działalności zarobkowej i nie powinna podlegać obowiązkowi koncesyjnemu.**
Jak wskazuje M. Kuliński: „W takim rozumieniu działalność gospodarcza obejmująca zaspokajanie wyłącznie potrzeb własnych, niemająca zarobkowego charakteru, nie jest objęta obowiązkiem koncesyjnym” (M. Kuliński (red.), *Prawo energetyczne. Komentarz*, Warszawa 2017, komentarz do art. 32 Prawa energetycznego).
Podobnie wypowiadają się M. Czarnecka i T. Ogłódek: „Przytoczona definicja akcentuje w szczególności zarobkowy charakter działalności gospodarczej (…), a przez to należy uznać, że obowiązkiem koncesyjnym nie jest objęta działalność służąca wyłącznie zaspokajaniu potrzeb własnych” (M. Czarnecka, T. Ogłódek (red.), *Prawo energetyczne. Efektywność energetyczna. Tom I. Komentarz*, wyd. 2, Warszawa 2023, komentarz do art. 32 Prawa energetycznego).
Należy jednak pamiętać, że ocena konkretnego przypadku wymaga zawsze analizy okoliczności danej inwestycji, w szczególności sposobu wykorzystania energii oraz modelu funkcjonowania źródła.
## Podsumowanie
Nie każde źródło energii elektrycznej wymaga uzyskania koncesji Prezesa URE. Obowiązek ten nie dotyczy między innymi mikroinstalacji OZE, małych instalacji OZE oraz niektórych rodzajów źródeł wykorzystujących wodór. W przypadku większych instalacji zasadą pozostaje konieczność uzyskania koncesji, chyba że w konkretnym stanie faktycznym możliwe jest zastosowanie jednego z wyjątków przewidzianych przez ustawodawcę lub wynikających z charakteru prowadzonej działalności.
**Z uwagi na liczne wyjątki i szczególne regulacje, każda inwestycja energetyczna powinna zostać przeanalizowana indywidualnie jeszcze przed rozpoczęciem procesu inwestycyjnego.**
## Planują Państwo budowę własnego źródła energii?
Kancelaria KWWP doradza przedsiębiorcom przy projektach obejmujących odnawialne źródła energii, kogenerację, źródła wodorowe oraz inne inwestycje energetyczne realizowane na potrzeby zakładów przemysłowych. Pomagamy w ocenie obowiązków regulacyjnych, przygotowaniu dokumentacji oraz w postępowaniach prowadzonych przed Prezesem Urzędu Regulacji Energetyki.
[Zapraszamy do kontaktu.](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Wady garaży podziemnych – czy Wspólnota Mieszkaniowa może skutecznie pozwać dewelopera?](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
**Published:** 22 stycznia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**Okres zimowy to dla wielu Wspólnot Mieszkaniowych czas bolesnej weryfikacji jakości wykonania budynku. Bardzo często to właśnie zimą, ujawniają wszelkie niedoróbki, błędy projektowe oraz oszczędności materiałowe, które w miesiącach letnich pozostawały ukryte. Zalane posadzki, pęknięcia ścian czy wszechobecna wilgoć w hali garażowej to niestety codzienność wielu nowych inwestycji. W naszej praktyce kancelaryjnej obserwujemy częsty schemat: pierwszy większy opad śniegu lub roztopy stają się momentem krytycznym dla zarządów Wspólnot. W tym artykule, wskażemy konkretną ścieżkę działania i wyjaśnimy, dlaczego czekanie na nowelizację przepisów w 2026 roku może być dla Państwa Wspólnoty pułapką, a nie ratunkiem.**
**Zima jako bezlitosny audytor jakości**
Polska pogoda nie wybacza błędów wykonawczych. W naszym klimacie garaż podziemny musi działać jak szczelna wanna – jeśli izolacja nie wytrzyma naporu wody i zmiennych temperatur, wilgoć momentalnie znajdzie drogę do środka. Często garaże są wykonywane w tzw. technologii betonu wodoszczelnego, która powinna zabezpieczać przed czynnikami atmosferycznymi. Niestety, w praktyce często dochodzi do sytuacji, w której woda gruntowa szuka najmniejszej szczeliny, by wedrzeć się do wnętrza lub wnika w ściany w inny sposób.
Jako prawnicy obserwujemy, że dużo sporów na linii Wspólnota Mieszkaniowa – Deweloper generują wady ujawniające się w newralgicznych punktach, takich jak:
- szczeliny dylatacyjne;
- przejścia instalacyjne;
- styki płyty garażowej ze ścianą.
Temat jest szczególnie aktualny w zimie, ponieważ wady te ujawniają się w szczególności przy wzmożonych opadach śniegu/
**“To wina mieszkańców, bo wwożą śnieg” – najczęstsza linia obrony dewelopera**
W procesach sądowych deweloperzy często stosują argumentację, iż obecność wody w garażu wynika z niewłaściwej eksploatacji. Twierdzą, że mieszkańcy nie otrzepują aut ze śniegu i wwożą śnieg na płytę postojową.
Z perspektywy sali sądowej i opinii biegłych, argument ten rzadko się broni. Garaż podziemny w naszej strefie klimatycznej musi być zaprojektowany tak, aby radzić sobie z wodą z ociekających aut. Jeśli woda stoi w nieckach zamiast spływać do odwodnienia, to nie jest to wina kierowcy, lecz błąd wykonawczy. Ilość wody z topniejącego śniegu jest przewidywalnym parametrem eksploatacyjnym, z którym budynek musi sobie poradzić. Zatem deweloper nie może się zwolnić z odpowiedzialności twierdzeniami o „sile wyższej”, bo opady śniegu, taką siłą nie są. Kluczowe w tym aspekcie są spadki posadzki. Jeżeli w Państwa garażu woda stoi w tzw. nieckach (lokalnych zagłębieniach) lub odparowuje zamiast spływać do odwodnienia liniowego, mamy najpewniej do czynienia z ewidentną wadą wykonawczą lub projektową, a nie winą użytkowników.
Co więcej, stojąca woda w połączeniu z solą drogową (chlorkami) prowadzi do tzw. korozji chlorkowej betonu i stali zbrojeniowej. Brak odpowiednich zabezpieczeń powierzchniowych (np. żywic) przed tym zjawiskiem obciąża dewelopera.
**Dwa filary odpowiedzialności: Rękojmia i Odszkodowanie**
W polskim systemie prawnym Wspólnota Mieszkaniowa (po spełnieniu warunków formalnych, o których mowa niżej) może korzystać z dwóch reżimów odpowiedzialności:
1. **Rękojmia za wady fizyczne (art. 556–576 K.C.)** Jest to najsilniejszy oręż w ręku nabywcy, oparty na zasadzie ryzyka, a nie winy. Oznacza to, że deweloper odpowiada za wadę niezależnie od tego, czy wiedział o niej i czy zawinił. Termin na dochodzenie roszczeń dla nieruchomości wynosi **5 lat od dnia wydania rzeczy**. W ramach rękojmi można żądać usunięcia wady lub obniżenia ceny (co w praktyce oznacza wypłatę środków na remont zastępczy).
2. **Odpowiedzialność odszkodowawcza (art. 471 K.C.)** To tzw. „koło ratunkowe”, gdy termin rękojmi już minął. W tym trybie należy wykazać winę dewelopera (nienależyte wykonanie zobowiązania) oraz konkretną szkodę majątkową. Terminy przedawnienia są tu korzystniejsze (do 6 lat od zaistnienia szkody), jednak proces dowodowy jest trudniejszy.
**Proceduralny problem cesji wierzytelności – stan obecny**
Największą bolączką obecnego stanu prawnego jest brak bezpośredniej legitymacji czynnej Wspólnoty Mieszkaniowej do dochodzenia roszczeń z rękojmi za wady części wspólnych. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego (m.in. uchwała III CZP 84/13), roszczenia te przysługują każdemu właścicielowi lokalu indywidualnie, proporcjonalnie do jego udziału w nieruchomości wspólnej.
Aby Wspólnota mogła pozwać dewelopera o naprawę np. hali garażowej, **musi uzyskać cesję (przelew wierzytelności) od poszczególnych właścicieli mieszkań**.
Konieczność zbierania cesji to obecnie największa bariera proceduralna. W praktyce oznacza to konieczność dotarcia do każdego właściciela z osobna – w tym do tych, którzy mieszkają za granicą, wynajmują lokale lub są w trakcie spraw spadkowych. Brak kompletu cesji nie zamyka drogi sądowej, ale drastycznie obniża kwotę, którą Sąd ostatecznie zasądzi na remont (przy dochodzeniu roszczenia pieniężnego – o zapłatę). Jeśli zbierzemy cesje reprezentujące 70% udziałów, deweloper sfinansuje naprawę tylko w 70%. Resztę Wspólnota będzie musiała pokryć z własnych środków.
**Czy warto czekać na zmiany w prawie w 2026 roku?**
Ustawodawca planuje nowelizację ustawy o własności lokali, która ma wejść w życie w 2026 roku. Zmiany te mają na celu zniesienie wymogu zbierania cesji i wyposażenie Wspólnoty w ustawową legitymację do dochodzenia roszczeń. Decyzję o pozwaniu dewelopera, zgodnie z informacjami z procesu legislacyjnego, podejmować będzie ogół właścicieli zwykłą większością głosów w drodze uchwały.
**Przestrzegamy jednak przed biernym oczekiwaniem na nowe przepisy.** Dla budynków oddanych do użytku w latach 2020–2025, obecny reżim cesji jest wciąż jedyną pewną drogą. Czekanie na wejście w życie ustawy może doprowadzić do **przedawnienia roszczeń z rękojmi**, co utrudni sytuację procesową i pełne zaspokojenie roszczeń.
**Strategia działania dla Wspólnoty Mieszkaniowej**
Z naszego doświadczenia wynika, że kluczem do sukcesu w sporze z deweloperem jest odpowiednie przygotowanie dowodowe jeszcze przed wytoczeniem powództwa. Rekomendujemy następujący model postępowania:
1. **Dokumentacja:** Zarządca powinien skrupulatnie odnotowywać każde zalanie, jego datę, warunki pogodowe oraz prowadzić dokumentację fotograficzną.
2. **Prywatna Opinia Techniczna:** Zlecenie ekspertyzy rzeczoznawcy budowlanemu pozwoli ustalić przyczyny wad (czy są konstrukcyjne, czy eksploatacyjne) oraz oszacować koszt ich usunięcia.
3. **Przerwanie biegu przedawnienia:** Jeśli 5-letni termin rękojmi zbliża się do końca, konieczne może być zawezwanie do próby ugodowej, które tanim kosztem przerywa bieg przedawnienia i daje czas na zebranie cesji. W każdym przypadku, możliwość złożenia zawezwania i bezpieczny termin, winien być skonsultowany z prawnikiem, gdyż wniosek taki może mieć kluczową wagę dla zachowania roszczeń Wspólnoty.
4. **Zabezpieczenie dowodu:** W sytuacjach awaryjnych, gdy naprawa jest konieczna “na już”, warto złożyć wniosek o sądowe zabezpieczenie dowodu, co pozwoli na wykonanie remontu przed zakończeniem wieloletniego procesu, bez utraty możliwości dochodzenia zwrotu kosztów.
**Podsumowanie**
Uzyskanie odszkodowania od dewelopera za wady garażu podziemnego jest procesem skomplikowanym, wymagającym zarówno wiedzy inżynieryjnej, jak i biegłości w procedurze cywilnej. Mimo zapowiadanych ułatwień legislacyjnych w 2026 roku, Wspólnoty Mieszkaniowe nie powinny zwlekać z działaniem, gdyż ryzyko przedawnienia roszczeń oraz degradacji budynku jest zbyt wysokie.
Spory o wady części wspólnych to często batalie wieloletnie, wymagające nie tylko wiedzy prawniczej, ale i ścisłej współpracy z inżynierami budownictwa. Jako Kancelaria prowadzimy obecnie szereg takich postępowań w Krakowie, znając specyfikę tutejszych inwestycji. Jeśli Zarząd Państwa Wspólnoty stoi przed decyzją o pozwaniu dewelopera, zapraszam do kontaktu – wstępna analiza pozwoli ocenić, czy materiał dowodowy jest wystarczający, by mieć szansę walki w Sądzie.
**Kategorie:** Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe
---
### [Szkolenie z ochrony danych, cyberbezpieczeństwa i ryzyk prawnych w spółce produkcyjnej](https://www.kwwp.pl/szkolenie-ochrona-danych-cyberbezpieczenstwo/)
**Published:** 2 lutego, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W styczniu br. przeprowadziliśmy specjalistyczne szkolenie dla zespołu pracowników **spółki produkcyjnej** zlokalizowanej w centralnej Polsce. Szkolenie było skierowane do pracowników administracyjnych, technicznych oraz IT i koncentrowało się na praktycznych aspektach ochrony danych osobowych, bezpieczeństwa informacji oraz identyfikacji kluczowych ryzyk prawnych i technologicznych w bieżącej działalności przedsiębiorstwa.
### Zakres szkolenia
Program szkoleniowy obejmował m.in.:
- podstawy przetwarzania danych osobowych oraz obowiązki pracowników wynikające z przepisów RODO,
- identyfikację danych osobowych i danych wrażliwych w codziennej pracy,
- reagowanie na zapytania osób, których dane dotyczą, oraz na incydenty bezpieczeństwa,
- zasady bezpiecznej pracy z systemami IT, dokumentami i pocztą elektroniczną,
- zagrożenia cybernetyczne, w tym ransomware, phishing i ataki na łańcuchy dostaw,
- bezpieczne korzystanie z narzędzi AI w środowisku pracy,
- ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa oraz odpowiedzialność pracowniczą,
- rolę monitoringu i zasad ochrony obiektowej w zakładzie produkcyjnym.
Istotnym elementem szkolenia było odniesienie zagadnień prawnych i technologicznych do realiów funkcjonowania zakładu produkcyjnego, w tym do procesów IT, pracy biurowej oraz współpracy z podmiotami zewnętrznymi.
### Efekty i opinia po szkoleniu
Zarządzający spółką pozytywnie ocenili przeprowadzone szkolenie. Program w istotny sposób podniósł świadomość pracowników w obszarach ochrony danych osobowych, cyberbezpieczeństwa, poufności informacji oraz odpowiedzialności związanej z przetwarzaniem danych i korzystaniem z nowych technologii.
Uczestnicy uzyskali **praktyczną wiedzę**, niezbędną do właściwego identyfikowania ryzyk oraz reagowania na sytuacje mogące naruszać interes przedsiębiorstwa — zarówno od strony prawnej, jak i organizacyjnej czy technicznej.
Szkolenie zostało przeprowadzone w sposób **zrozumiały i angażujący**, z dużą liczbą pytań ze strony zespołu pracowników, co potwierdziło trafność doboru tematów oraz ich aktualność w codziennej działalności spółki.
### Rekomendacje na przyszłość
Zarząd spółki rekomenduje, aby szkolenia tego rodzaju były realizowane **cyklicznie**, ze względu na ich kluczową rolę w budowaniu kultury organizacyjnej, podnoszeniu świadomości pracowników oraz wyczuleniu zespołu na bieżące ryzyka gospodarcze i zmiany prawa.
Regularne powtarzanie programu szkoleniowego będzie szczególnie wartościowe zarówno dla **nowych pracowników**, jak i dla **stałych członków zespołu**, pozwalając utrwalać dobre praktyki i dostosowywać je do dynamicznie zmieniającego się otoczenia prawno-technologicznego.
**Z perspektywy zarządzających** warto pamiętać, że ryzyka prawne, technologiczne i związane z bezpieczeństwem danych osobowych / informacji nie zaczynają się w regulaminach, lecz w codziennych decyzjach pracowników. Dobrze zaprojektowane, praktyczne szkolenia pozwalają nie tylko ograniczać te ryzyka, ale przede wszystkim budować realną kulturę odpowiedzialności i bezpieczeństwa w organizacji. To inwestycja, która szybko przekłada się na stabilność operacyjną, odporność na incydenty i większą przewidywalność biznesu.
**Jeżeli zarządzasz firmą**, w której dane osobowe, bezpieczeństwo IT i know-how mają realną wartość biznesową, to pytanie nie brzmi *czy* dojdzie do incydentu, lecz *kiedy i jak organizacja na niego zareaguje*. Praktyczne szkolenia pracowników z obszaru prawa, cyberbezpieczeństwa i nowych technologii to dziś jeden z najtańszych i najskuteczniejszych sposobów ograniczania ryzyk operacyjnych, finansowych i reputacyjnych. Świadomy zespół to realna przewaga konkurencyjna, a nie koszt.
**Kategorie:** Aktualności
---
### [KSeF – czyli gdzieś pomiędzy rewolucją technologiczną a bezpieczeństwem kontraktowym](https://www.kwwp.pl/ksef-bezpieczenstwo-kontraktowe/)
**Published:** 9 lutego, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Trwające aktualnie, stopniowe wdrażanie **Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF)** powoduje, że przedsiębiorcy w Polsce stoją przed jednym z najpoważniejszych wyzwań systemowych w obszarze VAT i obiegu dokumentów sprzedażowych ostatnich lat. System ten — państwowe narzędzie do wystawiania, odbioru i przechowywania faktur ustrukturyzowanych — stanie się obowiązkowy dla większości podatników już w 2026 roku. Pośród wielu niewiadomych, jedno wydaje się oczywiste – nie jesteśmy jedynie świadkami wprowadzania rozwiązań standaryzujących na płaszczyźnie narzędziowo – technologicznej, lecz widzimy całkowitą zmianę podejścia do raportowania działalności – z **historycznego** na **rzeczywisty**.
**Harmonogram wdrażania KSeF:**
Przypominamy, że obowiązek korzystania z KSeF zostanie wprowadzony etapami:
- od **1 lutego 2026 roku** dla największych podatników (o wartości sprzedaży za 2024 rok przekraczającej 200 mln zł wraz z podatkiem),
- od **1 kwietnia 2026 roku** dla pozostałych przedsiębiorców,
- dopiero od **1 stycznia 2027 roku** dla najmniejszych podmiotów (przy zachowaniu limitów sprzedaży)
Taki rozkład wejścia w obowiązek (z zastrzeżeniem, że harmonogram wynika z aktualnych przepisów/projektów i może ulec zmianie) oznacza, że – niezależnie od tego, kiedy system KSeF zaczyna obowiązywać przedsiębiorcę – już dziś strony zawierające umowy i kontrakty handlowe lub usługowe muszą brać pod uwagę fakt, iż ich kontrahent może:
✔wdrożyć się w KSeF w trakcie realizacji umowy,
✔zostać objęty obowiązkiem wcześniej lub później niż druga strona,
✔częściowo korzystać z KSeF w określonych obszarach już na etapie obowiązywania umowy.
W konsekwencji standardowe klauzule dotyczące fakturowania mogą nie być już wystarczające dla zabezpieczenia wszystkich możliwych scenariuszy albo prowadzić do sporów interpretacyjnych w sytuacji zmiany statusu czy też ustawowych obowiązków kontrahenta.
**KSeF w umowie – na co zwrócić uwagę?**
**Jasne określenie obowiązku wystawiania i odbioru faktur przez KSeF**
1.
Już w momencie zawierania umowy warto wskazać:
- jaki status w rozumieniu przepisów dot. KSeF ma strona umowy (zwłaszcza strona fakturująca),
- czy faktury **będą wystawiane i odbierane** za pośrednictwem KSeF, jeżeli obowiązek ten nie wynika jeszcze z ustawy,
- kto jest odpowiedzialny za ich poprawne przesłanie i odbiór,
- jak strony będą potwierdzać wykonanie tego obowiązku.
Brak takich postanowień może prowadzić do sytuacji, w której pojawią się wątpliwości co do momentu, w którym faktura uznawana jest za skutecznie doręczona.
**Zarządzanie dokumentacją dodatkową**
Uruchomienie KSeF nie zastąpi obecnie obiegu dokumentów handlowych w całości. Choć KSeF umożliwia *techniczne* dołączanie załączników do faktury, to:
- struktura załącznika w KSeF jest ograniczona do logicznych bloków danych i służy głównie do przekazywania **danych powiązanych bezpośrednio z fakturą**, a nie bezpośrednio plików jako takich,
- do systemu można dołączyć tylko określone ilości danych w strukturze XML, co może nie pokrywać potrzeb wszystkich zamawiających (np. obszerne specyfikacje lub protokoły, najczęściej w formatach PDF, XLSX lub JPG).
Dlatego klauzule umowne powinny:
- wskazywać, jakie dokumenty będą uznawane za powiązane z fakturą,
- regulować sposób ich przekazywania **poza KSeF** (np. repozytorium, e-mail, system DMS),
- określać formaty, terminy i standardy nazewnictwa tych materiałów,
**Odpowiedzialność i risk management**
W umowach należy uwzględnić mechanizmy:
- odpowiedzialności za błędy danych w fakturach i ich korektę,
- obowiązku niezwłocznego informowania o problemach technicznych lub braku możliwości przesłania faktury w systemie,
- skutków braku dostarczenia dokumentów powiązanych z fakturą wystawioną poprzez KSeF w ustalonym terminie (np. sankcje umowne, zawieszenie terminów płatności).
Tego rodzaju zapisy redukują ryzyko **nieporozumień** oraz **odpowiedzialności podatkowej wynikającej z błędów w fakturowaniu**.
**KSeF jako element compliance — dlaczego warto działać już teraz**
Obowiązek KSeF ma charakter **systemowy i obowiązkowy**, co oznacza, że błędy w obrębie e-fakturowania mogą mieć realne konsekwencje podatkowe i księgowe. Wszystko to sprawia, że KSeF nie jest wyłącznie kwestią techniczną — to element **biznesowego i podatkowego ryzyka**, które trzeba adresować w umowach handlowych.
Nasza kancelaria stoi na stanowisku, że compliance to nie tylko mechaniczne wypełnienie wymogów ustawowych, ale przede wszystkim podnoszenie standardu działania przedsiębiorcy, a właśnie opracowane i skutecznie wdrożone rozwiązania dają daleko idące korzyści zarówno wewnątrz firmy, jak i są dla potencjalnych kontrahentów poniekąd papierem lakmusowym waszej jakości i staranności (polecamy również lekturę wpisu*: „Compliance – (nie?)zbędna formalność, a fundament nowoczesnego zarządzania”)*.
Warto działać z wyprzedzeniem i być dobrze przygotowanym na nadchodzące zmiany dotyczące wdrażania KSeF.
**Kategorie:** Aktualności
---
### [Rozliczalność w świetle RODO – praktyczne aspekty](https://www.kwwp.pl/rozliczalnosc-w-swietle-rodo-praktyczne-aspekty/)
**Published:** 17 lutego, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Rozliczalność w ochronie danych osobowych (ODO) to jedna z fundamentalnych zasad wynikających z art. 5 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (RODO). Zgodnie z tą zasadą administrator danych nie tylko jest odpowiedzialny za przestrzeganie zasad przetwarzania danych, ale również musi być w stanie wykazać ich przestrzeganie.
Zasada rozliczalności jest kluczowa dla wszystkich obszarów *compliance*, a jej praktyczna realizacja wymaga wdrożenia szeregu działań, w tym regularnych szkoleń, audytów oraz cyklicznych przeglądów systemu ochrony danych osobowych.
Rozliczalność w rozumieniu RODO to bowiem zdolność administratora do wykazania, że przetwarzanie danych odbywa się zgodnie z prawem, ryzyka zostały zidentyfikowane i ocenione, środki techniczne i organizacyjne są adekwatne i aktualne, a także personel administratora zna i przestrzega zasad przetwarzania danych osobowych.
Zasada rozliczalności powinna być realizowana w szczególności poprzez:
- ***DOKUMENTACJĘ ODO ORAZ POLITYKI BEZPIECZEŃSTA***
Administrator powinien posiadać aktualną dokumentację opisującą procesy przetwarzania danych, polityki bezpieczeństwa, rejestry czynności przetwarzania oraz procedury reagowania na incydenty.
- ***SZKOLENIA COMPLIANCE***
Regularne szkolenia dla pracowników są niezbędne, by zapewnić znajomość zasad ochrony danych i innych obszarów compliance. Szkolenia mogą być realizowane w formie e-learningu lub stacjonarnie, a ich zakres powinien obejmować zarówno podstawy prawne, jak i praktyczne aspekty bezpieczeństwa informacji.
- ***AUDYT I MONITORING***
Inspektor ochrony danych (IOD) powinien prowadzić systematyczny nadzór nad przestrzeganiem przepisów, w tym audyty wewnętrzne oraz monitorowanie realizacji obowiązków przez pracowników. Audyty mogą być planowe lub doraźne, a ich zakres powinien być dostosowany do specyfiki organizacji i poziomu ryzyka.
\*\*\*
Sprawdzanie i monitorowanie poziomu ochrony danych osobowych powinno odbywać się cyklicznie. Rozliczalność to bowiem **nie** jednorazowe wdrożenie dokumentacji, „segregator RODO” stojący na półce czy przygotowane i podpisane jakiś czas temu klauzule informacyjne. Cykliczne – a w zasadzie coroczne – sprawdzanie systemu ochrony danych powinno być dziś rynkowym standardem.
Rekomendacje dla cyklicznego sprawdzania ODO:
- ***Regularny przegląd skuteczności środków technicznych i organizacyjnych***
Administrator powinien co najmniej raz w roku dokonywać testowania, mierzenia i oceniania skuteczności wdrożonych zabezpieczeń. Przegląd powinien obejmować zarówno środki techniczne (np. szyfrowanie, kontrola dostępu, kopie zapasowe), jak i organizacyjne (np. upoważnienia, polityki, szkolenia).
- ***Aktualizacja analizy ryzyka***
Przynajmniej raz w roku należy przeprowadzić aktualizację analizy ryzyka związanego z przetwarzaniem danych osobowych, uwzględniając nowe zagrożenia, zmiany w procesach biznesowych oraz rozwój technologii.
- ***Weryfikacja upoważnień i rejestrów czynności przetwarzania***
*Należy sprawdzić, czy upoważnienia do przetwarzania danych są aktualne, a rejestry czynności przetwarzania odzwierciedlają rzeczywisty stan faktyczny.*
- ***Przegląd polityk i procedur***
*Polityki bezpieczeństwa, procedury reagowania na incydenty oraz inne dokumenty compliance powinny być poddane corocznej weryfikacji i aktualizacji.*
- ***Raportowanie i sprawozdawczość***
Inspektor ochrony danych powinien przygotować roczne sprawozdanie dotyczące stanu ochrony danych osobowych, obejmujące m.in. przypadki naruszeń, działania naprawcze oraz rekomendacje na kolejny rok.
\*\*\*
Dla pełnej i skutecznej realizacji zasady rozliczalności w świetle RODO – roczny przegląd systemu ochrony danych osobowych powinien być integralnym elementem systemu compliance. Dobrym sposobem jest coroczne opracowywanie planu działania w zakresie utrzymania zgodności z RODO, który pozwala na prawidłową i terminową realizację przyjętych założeń. Powyższe podejście pozwala nie tylko spełnić wymogi rozliczalności, ale także realnie podnosi poziom bezpieczeństwa i zgodności w organizacji
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** RODO w firmie, szkolenia prawne
---
### [Dyrektywa o jawności wynagrodzeń – jakie obowiązki nakłada na pracodawców?](https://www.kwwp.pl/dyrektywa-o-jawnosci-wynagrodzen-jakie-obowiazki-naklada-na-pracodawcow/)
**Published:** 9 marca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Dyrektywa o jawności wynagrodzeń to potoczna nazwa Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/970 z dnia 10 maja 2023 r. w sprawie wzmocnienia stosowania zasady równości wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości za pośrednictwem mechanizmów przejrzystości wynagrodzeń oraz mechanizmów egzekwowania. W tym artykule ze względu na wątpliwości jakie generowanie posługiwanie się pojęciem jawności, Dyrektywa ta będzie określana jako Dyrektywa o przejrzystości wynagrodzeń.
**Czy Dyrektywa o przejrzystości wynagrodzeń obowiązuje już w Polsce?**
Dyrektywy przyjmowane przez Unię Europejską są skierowane do państw członkowskich (np. Polskę) i określają cel, który państwo musi osiągnąć, ale nie narzucają dokładnej formy przepisów. Państwo musi wdrożyć dyrektywę do prawa krajowego np. poprzez ustawę i dopiero tak uchwalone przepisy obowiązują obywateli i firmy, w tym pracodawca.
W chwili obecnej polski ustawodawca dokonał tylko częściowej implementacji zapisów Dyrektywy o jawności wynagrodzeń do polskiego porządku prawnego. Dokonał tego przez wprowadzenie do Kodeksu pracy art. 18(3ca), który przyznaje osobom ubiegającym się o zatrudnienie do informacji o wynagrodzeniu, w tym jego początkowej wysokości lub jego przedziale – opartym na obiektywnych, neutralnych kryteriach, w szczególności pod względem płci oraz odpowiednich postanowieniach układu zbiorowego pracy lub regulaminu wynagradzania **–** w przypadku gdy pracodawca jest objęty układem zbiorowym pracy lub obowiązuje u niego regulamin wynagradzania. O następstwa tej zmiany pisaliśmy w naszym wcześniejszym artykule: [Jawność wynagrodzeń pracowników – zmiany w Kodeksie pracy!](https://www.kwwp.pl/jawnosc-wynagrodzen-pracownikow-zmiany-w-kodeksie-pracy/) Pozostałe założenia Dyrektywy nie zostały jeszcze implementowane do porządku prawnego. Polski ustawodawca ma czas do 7 czerwca 2026 r. na całkowitą implementację Dyrektywy. W chwili obecnej Rządowe Centrum Legislacji nie opublikowało żadnego projektu ustawy w przedmiocie implementacji kolejnych założeń Dyrektywy.
**Kluczowe zmiany w Kodeksie Pracy dotyczące przejrzystości wynagrodzeń.**
Dotychczas wprowadzona zmiana Kodeksu pracy wprowadziła następujące obowiązki dla pracodawców:
1. obowiązek ujawnienia wynagrodzenia osobie ubiegającej się o zatrudnienie w sposób umożliwiając jej zapoznanie się z tymi informacjami, zapewniając im świadome i przejrzyste negocjacje;
2. obowiązek ujawnienia (na odpowiednim etapie) odpowiednich postanowień układu zbiorowego pracy lub regulaminu wynagradzania;
3. obowiązek stosowania neutralności w zakresie płci w ogłoszeniu o naborze;
4. obowiązek prowadzenia procesu rekrutacyjnego w sposób wolny od dyskryminacji ze względu na płeć;
A także:
1. określiła formę i termin przekazania informacji o wynagrodzeniu, jego początkowej wysokości lub jego przedziale;
2. wyłączyła prawa pracodawcy rekrutującego do pozyskiwania informacji o wynagrodzeniu osoby rekrutującej się w obecnym stosunku pracy oraz w poprzednich stosunkach pracy.
**Czy Pracodawca musi podawać wysokość wynagrodzenia lub widełki wynagrodzeń już ogłoszeniu o pracę?**
Nie, informacja taka nie musi być podana już w ogłoszeniu o pracę.
Informację o wysokości wynagrodzenia lub widełki wynagrodzeń na stanowisku pracy mogą się pojawić w ogłoszeniu o pracę, ale możliwe jest podanie ich na późniejszym etapie rekrutacji, a co za tym idzie ujawnienie ich mniejszemu kręgowi osób. Osoba ubiegająca się o pracę ma się dowiedzieć o poziomie wynagrodzenia, które proponuje Pracodawca na stanowisko objęte rekrutacją przed przystąpieniem do negocjacji.
Natomiast już w ogłoszeniu o pracę Pracodawca zobowiązany jest stosować neutralne pod względem płci oznaczenie stanowiska (np. poprzez zastosowanie odpowiedniej końcówki: Kierowniczka/Kierownik lub w wskazanie K/M przy oznaczeniu stanowiska).
Oznaczenie to powinno być stosowane także w dalszych dokumentach związanych z zatrudnieniem.
**Planowane zmiany w przepisach prawa pracy dotyczące przejrzystości wynagrodzeń**
Prowadzone zmiany Kodeksu pracy to dopiero początek implementacji Dyrektywy o przejrzystości wynagrodzeń.
Ustawodawca zobowiązany jest jeszcze do wprowadzenia m.in. następujących obowiązków:
1. zapewnienia pracownikom prawa do występowania o informacje dotyczących ich indywidualnego poziomu wynagrodzenia oraz średnich poziomów wynagrodzenia, w podziale na płeć, w odniesieniu do kategorii pracowników wykonujących taką samą pracę jak oni lub pracę o takiej samej wartości jak ich praca;
2. realizacji sprawozdawczości w zakresie luki płacowej pomiędzy pracownikami płci żeńskiej i męskiej.
3. przygotowaniu we współpracy z przedstawicielami pracowników wspólnej oceny wynagrodzeń i wprowadzenia działań naprawczych (w przypadkach przewidzianych w Dyrektywie, m.in. jeśli luka płacowa przekroczy 5% i nie ma uzasadnienia w obiektywnych kryteriach).
**Kogo dotyczy Dyrektywa o przejrzystości wynagrodzeń?**
Wprowadzone już zmiany do Kodeksu pracy wynikające z implementacji Dyrektywy o przejrzystości wynagrodzeń dotyczą wszystkich pracodawców.
Dalsze zmiany w przepisach prawa polskiego wynikające z ww. Dyrektywy zależeć będą od ilości zatrudnionych pracowników. Pracodawcy przede wszystkim zobowiązani będą zapewnić swoim pracownikom łatwy dostęp do kryteriów, które są stosowane do określania wynagrodzenia pracowników, poziomów wynagrodzenia i progresji wynagrodzenia. Kryteria te muszą być obiektywne i neutralne pod względem płci.
Obowiązek ten na pewno będzie dotyczył pracodawców zatrudniających co najmniej 50 pracowników. Mniejsi pracodawcy muszą czekać na ostateczną decyzję polskiego ustawodawcy.
Obowiązek raportowania luki płacowej dotyczyć będzie pracodawców zatrudniających od 100 pracowników, a termin rozpoczęcia realizacji tego obowiązku zależeć będzie od łącznej liczby osób zatrudnionych (od 2027 do 2031).
**Czy pracownik będzie mógł żądać informacji o zarobkach innych osób?**
Dyrektywa o przejrzystości wynagrodzeń nie zakłada prawa pracownika lub osoby rekrutującej do poznania indywidualnych wynagrodzeń poszczególnych pracowników zakładu pracy.
Celem dyrektywy jest przede wszystkim wzmocnienie stosowania zasady równości wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości.
Pracownik zyska natomiast:
1\) prawo do informacji **o średnim poziomie wynagrodzeń**, w podziale na płeć w odniesieniu do grupy pracowników wykonujących taką samą pracę jak oni lub pracę o takiej samej wartości jak ich praca – za pośrednictwem przedstawicieli pracowników;
2\) prawo do dodatkowych wyjaśnień, w przypadku niedokładności lub niekompletności;
3\) prawo do informacji jak uzyskać informacje o średnim poziomie wynagrodzeń
4\) jasne przesłanki do dochodzenia praw związanych z zasadą równości wynagrodzeń ( w przypadku poniesienia szkody w tym zakresie).
**Czym jest wartościowanie stanowisk pracy? Czy pracodawca musi dokonać wartościowania stanowisk pracy?**
Wartościowanie stanowisk pracy to proces w zarządzaniu kadrami polegający na ustaleniu względnej wartości poszczególnych stanowisk w organizacji, aby określić ich miejsce w strukturze płac i hierarchii.
W praktyce analizuje się różne cechy stanowiska, np.:
1. wymagane **kwalifikacje i wykształcenie**,
2. **odpowiedzialność** (np. za ludzi, budżet, decyzje),
3. **złożoność pracy**,
4. **wysiłek** (umysłowy lub fizyczny),
5. **warunki pracy**.
Na tej podstawie stanowiska **porównuje się między sobą** i przypisuje im określoną wartość lub kategorię.
Dokonanie odpowiedniego wartościowania stanowisk pracy pozwoli Pracodawcy ustalić, które ze stanowisk są stanowiskami, w której pracownicy wykonują taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości jak ich praca, co jest niezbędne do ustalenia, a także przedstawienia średniego poziomu wynagrodzeń i
Wartościowanie stanowisk pracy tworzy strukturę wynagrodzeń w Firmie opartą o jasne i przejrzyste kryteria i pozwala zapewnić obowiązek równego traktowania wynikający już teraz z Kodeksu Pracy.
Dyrektywa o przejrzystości wynagrodzeń nakłada na Państwa obowiązek stworzenia narzędzi do przeprowadzenia wartościowania przez Pracodawców.
Taka sama praca oznacza pracę identyczną/bardzo podobną. Należy zwrócić uwagę, iż przypadku, gdy na tym samym stanowisku (np. Obsługa klienta) przypisana jest inna odpowiedzialność to już jest przesłanka to przyjęcia innej wartości stanowiska.
**Ile czasu będziemy mieli na przekazanie informacji o średnim poziomie wynagrodzeń?**
Zgodnie z treścią Dyrektywy – Pracodawcy udostępniają informacje, o których mowa w rozsądnym terminie, a w każdym razie w ciągu dwóch miesięcy od dnia zwrócenia się o te informacje.
**Czy Pracodawca będzie mógł zakazać pracownikowi ujawnienia wysokości swojego wynagrodzenia?**
Zgodnie z treścią Dyrektywy zakazane jest wprowadzania warunków umowy, które uniemożliwiają pracownikom ujawnianie informacji o ich wynagrodzeniu.
**Jak przygotować się na pełną implementację Dyrektywy o przejrzystości wynagrodzeń?**
Ze względu na wieloaspektowość tematyki przejrzystości wynagrodzeń Pracodawca, niezależnie od postępu prac legislacyjnych powinien podjąć szereg działań umożliwiających mu odpowiednie wdrożenie zbliżających się zmian prawnych, tj.:
1. zadbać o odpowiednią reprezentację pracowników przez przedstawicielstwo pracowników i ustalenie zasad współpracy (co będzie niezbędne do realizacji obowiązku konsultacji kwestii przejrzystości wynagrodzeń);
2. zrealizować przegląd stanowisk pracy w zakładzie pracy;
3. dokonać wartościowania stanowisk pracy;
4. dostosować obowiązujące akty wewnętrznego prawa pracy i obowiązujące procedury do bieżących i planowanych zmian w zakresie prawa pracy (m.in. regulamin pracy, regulamin wynagradzania, regulaminy premiowania, procedurę antymobbingową, regulamin działalności przedstawicielstwa pracowników, procedura rekrutacyjna, procedura zatrudniania i zmiany warunków pracy)
Brak systemowego podejścia do tych obszarów i stworzenia przejrzystego systemu oceny stanowisk pracy będzie implikować szereg trudności w realizacji obowiązków nałożonych przez implementację Dyrektywy o przejrzystości wynagrodzeń, co w konsekwencji narazi Pracodawcę nie tylko na ryzyko sporów o równe traktowanie, ale także może narazić na kary administracyjne nakładane przez organy publiczne.
**Audyt działalności pracodawcy w obszarze kadrowo – płacowym – wsparcie KWWP**
Jeżeli działają Państwo jako Pracodawca rekomendujemy przeprowadzenie wstępnej analizy zgodności dokumentacji z założeniami Dyrektywy o przejrzystości wynagrodzeń i obowiązującymi przepisami prawa krajowego.
Zakres wsparcia KWWP obejmuje:
– przegląd i analizę obowiązujących wewnętrznych aktów prawa pracy (m.in. regulamin pracy, regulamin wynagradzania, regulaminy premiowania, procedurę antymobbingową);
– przegląd i analizę obowiązujących u pracodawcy procedur w obszarze rekrutacji pracowników i wykonywania stosunku pracy;
– przegląd i analizę obowiązujących wzorów umów o pracę;
– wsparcie w wartościowaniu stanowisk pracy;
– rekomendacje działań naprawczych i minimalizujących ryzyko,
– opracowanie i wdrożenie wymaganych zmian w wewnętrznych aktach prawa pracy i obowiązujących procedurach.
Uporządkowanie dokumentacji i procedur ogranicza ryzyko naruszeń, wzmacnia bezpieczeństwo prawne podmiotu oraz umożliwia płynne dostosowanie do nadchodzących zmian regulacyjnych.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Czy instalacja OZE w firmie powyżej 1 MW wymaga koncesji energetycznej?](https://www.kwwp.pl/inwestycja-w-oze-w-zakladzie-produkcyjnym-kiedy-koncesja-jest-niezbedna/)
**Published:** 12 marca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Przedsiębiorstwa produkcyjne coraz częściej inwestują we własne źródła energii odnawialnej – najczęściej w instalacje fotowoltaiczne. [Proces budowy farmy fotowoltaicznej przedstawialiśmy w jednym z poprzednich wpisów – krok po kroku.](https://www.kwwp.pl/jak-zbudowac-farme-fotowoltaiczna-proces-krok-po-kroku/) W wielu przypadkach plan zakłada zużywanie całej wyprodukowanej energii wyłącznie na potrzeby zakładu.
Pojawia się więc pytanie, czy w takiej sytuacji konieczne jest uzyskanie koncesji energetycznej.
Odpowiedź nie zawsze jest oczywista. Co do zasady obowiązek uzyskania koncesji zależy od **charakteru prowadzonej działalności oraz sposobu wykorzystania energii**, a nie wyłącznie od mocy instalacji. W praktyce szczególne znaczenie ma to, czy energia jest wprowadzana do sieci elektroenergetycznej, czy też w całości zużywana na potrzeby własne przedsiębiorstwa.
## Autokonsumpcja energii a obowiązek koncesyjny
W przypadku gdy energia elektryczna wytwarzana w instalacji OZE jest **zużywana w całości na potrzeby własne przedsiębiorstwa**, a instalacja nie wprowadza energii do sieci elektroenergetycznej, sytuacja prawna może wyglądać inaczej niż w przypadku klasycznych źródeł wytwórczych.
Jeżeli instalacja została zaprojektowana w taki sposób, aby **uniemożliwić wprowadzanie energii do sieci** (np. poprzez zastosowanie urządzeń typu zero-export), wówczas wytwarzanie energii ma charakter wyłącznie pomocniczy wobec podstawowej działalności przedsiębiorstwa.
W takiej sytuacji trudno mówić o prowadzeniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej w rozumieniu przepisów ustawy – Prawo energetyczne. Energia nie jest bowiem wprowadzana do obrotu ani oferowana na rynku energii, lecz wykorzystywana wyłącznie na potrzeby własne zakładu.
W praktyce oznacza to, że w takich przypadkach **uzyskanie koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej może nie być wymagane**, nawet jeżeli moc instalacji przekracza 1 MW.
## Moc instalacji a obowiązki regulacyjne
Choć w wielu opracowaniach wskazuje się próg 1 MW jako granicę pomiędzy instalacjami wymagającymi koncesji a instalacjami objętymi uproszczonymi procedurami, w rzeczywistości ma on znaczenie przede wszystkim w przypadku instalacji funkcjonujących jako **źródła wytwórcze uczestniczące w rynku energii**.
Ustawa o odnawialnych źródłach energii wyróżnia m.in. mikroinstalacje oraz małe instalacje OZE. Instalacje o mocy do 50 kW stanowią mikroinstalacje, natomiast instalacje o mocy powyżej 50 kW, ale nie większej niż 1 MW, kwalifikowane są jako małe instalacje.
W przypadku małych instalacji przedsiębiorca nie musi uzyskiwać koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej – wymagany jest jedynie wpis do rejestru wytwórców energii w małej instalacji prowadzonego przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki.
Jeżeli jednak instalacja przekracza 1 MW i energia jest wprowadzana do sieci lub sprzedawana innym podmiotom, wówczas działalność ta co do zasady podlega koncesjonowaniu na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo energetyczne.
## Instalacja OZE w zakładzie produkcyjnym – jakie formalności poza koncesją?
Niezależnie od kwestii koncesyjnych inwestycja w odnawialne źródło energii w zakładzie przemysłowym wiąże się zazwyczaj z koniecznością spełnienia innych wymogów administracyjnych.
Dotyczy to przede wszystkim przepisów prawa budowlanego oraz regulacji środowiskowych.
### Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach
W przypadku większych instalacji konieczne może być uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Obowiązek ten wynika z przepisów dotyczących przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko.
Postępowanie to pozwala ocenić, czy planowana inwestycja nie będzie powodowała istotnego wpływu na środowisko naturalne. Organem właściwym do wydania decyzji jest zazwyczaj wójt, burmistrz lub prezydent miasta.
### Pozwolenie na budowę
Instalacje OZE o charakterze przemysłowym zazwyczaj wymagają również uzyskania pozwolenia na budowę.
Obowiązek ten wynika z przepisów ustawy – Prawo budowlane i dotyczy w szczególności instalacji o większej mocy, w tym m.in. [instalacji fotowoltaicznych o mocy powyżej 150 kW](https://lexlege.pl/ustawa-z-dnia-7-lipca-1994-r-prawo-budowlane/#:~:text=urz%C4%85dze%C5%84%20fotowoltaicznych%20o%20mocy%20zainstalowanej%20elektrycznej%20nie%20wi%C4%99kszej%20ni%C5%BC%20150%20kW). Oznacza to, że wymogiem uzyskania pozwolenia na budowę objęta jest również część tzw. małych instalacji (tj. instalacji OZE o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 50 kW i nie większej niż 1 MW).
## Przyłączenie instalacji do sieci – o czym warto pamiętać
W wielu przypadkach instalacje OZE w przedsiębiorstwach pozostają przyłączone do sieci elektroenergetycznej, nawet jeśli podstawowym założeniem jest zużywanie energii na potrzeby własne zakładu.
Uzyskanie warunków przyłączenia oraz zawarcie umowy przyłączeniowej z operatorem systemu dystrybucyjnego stanowi jeden z kluczowych etapów przygotowania inwestycji.
W praktyce coraz częściej stosowane są także rozwiązania techniczne ograniczające możliwość wprowadzania energii do sieci. Instalacje wyposażone w systemy typu zero-export pozwalają na kontrolowanie przepływu energii w taki sposób, aby energia była zużywana wyłącznie na potrzeby własne przedsiębiorstwa.
## Czy zawsze warto projektować instalację wyłącznie pod autokonsumpcję?
Inwestorzy często starają się tak dobrać moc instalacji OZE tak, aby całość wyprodukowanej energii była zużywana na potrzeby własne zakładu. Pozwala to uniknąć wprowadzania energii do sieci elektroenergetycznej, a w konsekwencji – w wielu przypadkach również obowiązku uzyskania koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej.
Takie rozwiązanie nie zawsze jest jednak łatwe do osiągnięcia w praktyce.
Profil zużycia energii w zakładach produkcyjnych rzadko jest idealnie dopasowany do profilu produkcji energii z instalacji fotowoltaicznej. W ciągu dnia – szczególnie w okresach letnich, instalacja może wytwarzać więcej energii niż zakład jest w stanie w danym momencie zużyć. Z kolei w innych godzinach produkcja energii może być niewystarczająca.
Jednym z rozwiązań tego problemu jest zastosowanie magazynów energii, które pozwalają przechowywać nadwyżki produkcji i wykorzystać je w późniejszym czasie. W praktyce jednak magazyny energii wciąż pozostają technologią relatywnie kosztowną, szczególnie w przypadku instalacji o mocy przemysłowej.
Z tego względu w części projektów inwestorzy rozważają inne podejście – uzyskanie koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej i wprowadzanie nadwyżek energii do sieci. Takie rozwiązanie pozwala na bardziej elastyczne projektowanie instalacji oraz pełniejsze wykorzystanie jej potencjału produkcyjnego.
W praktyce wybór pomiędzy modelem pełnej autokonsumpcji a modelem sprzedaży nadwyżek energii powinien być poprzedzony analizą zarówno techniczną, jak i regulacyjną.
## Podsumowanie
Wbrew często powtarzanym uproszczeniom sama moc instalacji OZE nie zawsze przesądza o konieczności uzyskania koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej.
Jeżeli energia jest wytwarzana wyłącznie na potrzeby własne przedsiębiorstwa, a instalacja nie wprowadza energii do sieci elektroenergetycznej (np. dzięki zastosowaniu systemu zero-export), wytwarzanie energii może nie być traktowane jako działalność gospodarcza w sektorze energetycznym wymagająca koncesji.
Inaczej jest w sytuacji, gdy energia jest sprzedawana lub wprowadzana do sieci elektroenergetycznej. W takich przypadkach działalność polegająca na wytwarzaniu energii elektrycznej co do zasady podlega koncesjonowaniu na podstawie przepisów ustawy – Prawo energetyczne.
Dlatego przy planowaniu inwestycji OZE w zakładzie produkcyjnym warto przeanalizować nie tylko moc instalacji, lecz także model jej funkcjonowania oraz sposób wykorzystania wytwarzanej energii.
## W jakich sytuacjach warto skonsultować projekt instalacji OZE?
Inwestycje w odnawialne źródła energii w przedsiębiorstwach coraz częściej wymagają analizy nie tylko technicznej, lecz także regulacyjnej. Dotyczy to w szczególności projektów o większej mocy, w których pojawiają się kwestie koncesji, przyłączenia do sieci, modelu sprzedaży energii lub rozliczania nadwyżek produkcji.
Na etapie planowania inwestycji często możliwe jest takie zaprojektowanie struktury przedsięwzięcia, aby ograniczyć ryzyka regulacyjne lub uprościć przyszłe obowiązki administracyjne.
Jeżeli rozważasz budowę instalacji OZE w swoim przedsiębiorstwie i chcesz upewnić się, jakie obowiązki prawne mogą mieć zastosowanie w Twojej sytuacji – [zapraszamy do kontaktu](https://www.kwwp.pl/kontakt/), warto przeanalizować projekt jeszcze przed rozpoczęciem inwestycji.
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Nowe uprawnienia PIP - co oznaczają dla pracodawców?](https://www.kwwp.pl/nowe-uprawnienia-panstwowej-inspekcji-pracy-pip/)
**Published:** 20 marca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jeszcze w styczniu pisaliśmy, że prace nad nowymi uprawnieniami Państwowej Inspekcji Pracy zostały czasowo wstrzymane ([Czy Państwowa Inspekcja Pracy przekształci umowę zlecenia w umowę o pracę? – Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska](https://www.kwwp.pl/czy-panstwowa-inspekcja-pracy-przeksztalci-umowe-zlecenia-w-umowe-o-prace/)).
Pomimo negatywnej oceny Premiera, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podjęło dalsze prace legislacyjne, aby osiągnąć obiecane kamienie milowe rządu.
Projekt ustawy, który 19 lutego 2026 roku trafił do Sejmu i po pierwszym czytaniu w dniu 25 lutego 2026 roku został skierowany do prac w komisjach już 3 marca 2026 roku został odpowiednio zmieniony, przedstawiony w dniu 11 marca 2026 do II i III czytania i przyjęty przez senat bez poprawek. W rezultacie w dniu dzisiejszym projekt czeka już tylko na podpis prezydenta.
**Czy PIP przekształci umowę zlecenie lub kontrakt b2b w umowę o pracę?**
Przyjęta przez sejm w dniu 11 marca 2026 roku Sejm ustawa o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, **uprawnia PIP do wydania decyzji stwierdzającej istnienie stosunku pracy**, w sytuacji kiedy zawarto umowę cywilnoprawną lub kiedy osoba faktycznie świadczy pracę za wynagrodzeniem w warunkach, w których zgodnie z art. 22 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy powinna być zawarta umowa o pracę.
Warunkiem takiej decyzji będzie uprzednie niewykonanie polecenia nakazującego usunięcie naruszeń dotyczących funkcjonowania umowy cywilnoprawnej lub niezawarcia umowy o pracę – w sytuacji gdy w stosunku prawnym łączącym strony dominują cechy stosunku pracy określone w art. 22 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.
**Czy decyzja PIP będzie miała moc wsteczną?**
Sama decyzja nie będzie ustalać istnienia stosunku pracy z mocą wsteczną. Datą zawarcia umowy o pracę będzie data wydania decyzji, a w określonych przypadkach data rozpoczęcia kontroli przez PIP.
Co jednak ważne okręgowy inspektorat pracy został jednak umocowany do wniesienia powództwa o ustalenie istnienia lub treści stosunku pracy, gdy zachodzić będzie konieczność ustalenia istnienia lub treści stosunku pracy za okres wcześniejszy niż ten, który może zostać objęty ww. decyzją.
Postępowanie sądowe będzie jedyną drogą umożliwiającą uzyskanie skutków wstecznych w zakresie przekształcenia stosunku cywilnoprawnego w stosunek pracy.
**Co jeszcze ustali PIP w decyzji?**
Decyzja będzie obejmować następujące elementy:
1. oznaczenie stron umowy o pracę;
2. rodzaj zawartej pomiędzy stronami umowy o pracę;
3. datę zawarcia umowy o pracę – przy czym **datą będzie**
4. rodzaj pracy;
5. miejsce wykonywania pracy;
6. wymiar czasu pracy;
7. wysokość wynagrodzenia za pracę.
Jeżeli zgromadzony przez okręgowego inspektora pracy materiał dowodowy nie pozwali na ustalenie:
1. rodzaju umowy o pracę – zostanie wskazana umowa na czas nieokreślony;
2. miejsca wykonywania pracy – zostanie wskazana siedziba pracodawcy;
3. wymiaru czasu pracy – zostanie wskazany pełny wymiar czasu pracy;
4. wysokości wynagrodzenia za pracę – zostanie wskazane minimalne wynagrodzenie za pracę, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
**Jak może bronić się Pracodawca?**
Pracodawca będzie mógł podejmować szereg działań, aby zapobiec negatywnym konsekwencjom kontroli PIP.
W pierwszej kolejności, gdy zawarł umowę zlecenie lub inną umowę cywilnoprawną, która mogłaby być uznana za umowę o pracę przed dniem wejścia w życie ustawy będzie miał 12 miesięcy na dobrowolne doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem przez zawarcie umowy o pracę.
W drugiej kolejności w przypadku wątpliwości co do charakteru umowy cywilnoprawnej będzie mógł wnieść o wydanie indywidualnej interpretacji w zakresie stosowania przepisów prawa pracy.
W toku kontroli będzie mógł zastosować się do uprzedniego polecenia organu do usunięcia naruszeń dotyczących funkcjonowania umowy cywilnoprawnej lub faktycznego świadczenia pracy lub w toku wyjaśnień bronić swojego stanowiska co do zasadności odstąpienia od zawarcia stosunku pracy.
A gdy już dojdzie do wydania decyzji uprawniony będzie do złożenia odwołania, a także czynnego uczestnictwa w postępowaniu o ustalenia lub treści stosunku pracy.
**Indywidualna interpretacja Głównego Inspektora Pracy**
Pracodawca będzie uprawniony do złożenia do Głównego Inspektora Pracy wniosku o interpretację indywidualną w zakresie stosowania przepisów prawa pracy dotyczących ustalenia, czy przedstawiony we wniosku stosunek prawny stanowi stosunek pracy w rozumieniu art. 22 § 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, o ile w dniu złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej nie będzie toczyć się postępowanie administracyjne prowadzone przez organy Państwowej Inspekcji Pracy lub Zakład Ubezpieczeń Społecznych w tym przedmiocie.
Interpretacja indywidualna będzie wiążąca dla organów Państwowej Inspekcji Pracy i może zostać zmieniona albo uchylona wyłącznie w razie zmiany okoliczności sprawy lub wykazania niezgodności stanu faktycznego.
**Jakie kary grożą za nie zawarcie umowy o pracę?**
Ustawodawca zwiększa wymiar kar możliwych do nałożenia przez PIP w związku z naruszeniami przepisów prawa pracy. Pracodawca w miejsce poprzednich kar od 1000 zł do 30 000 zł będzie narażony na karę grzywny od 2000 zł do 60 000 zł.
Dodatkowo w takim przypadku należy liczyć się ze skutkami podatkowymi i ubezpieczeniowymi (należności z tytułu ubezpieczeń społecznych).
**Co ma wspólnego ZUS i PIP?**
ZUS już teraz może na podstawie art. 83 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stwierdzić podleganie obowiązkowi ubezpieczeń społecznych.
W nowoprzyjętej ustawie PIP zobowiązany został dodatkowo do udostępnienia ZUS ustalonych podczas kontroli danych podmiotu kontrolowanego i danych osób wykonujących pracę w zakresie niezbędnym m.in. do stwierdzania i ustalania obowiązku ubezpieczeń społecznych, ustalenia uprawnień do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, kontroli wykonywania przez płatników składek i przez ubezpieczonych obowiązków w zakresie ubezpieczeń społecznych.
Organy te będą połączone system teleinformatycznym do wymiany danych i informacji niezbędnych do dokonywania analizy ryzyka naruszenia prawa i niewykonywania obowiązków z zakresu prawa pracy i legalności zatrudnienia, prawa podatkowego, ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego.
Tym samym kontrola PIP i stwierdzone podczas jej naruszenia powodować będą ryzyko kontroli kolejnych organów, w tym kontroli ZUS i kontroli skarbowej.
**Kiedy nowe uprawnienia PIP wejdą w życie?**
Ustawa wejdzie w życie 3 miesiące od dnia jej ogłoszenia. W chwili obecnej oczekuje na podpis prezydenta. Jeśli prezydent jej nie zawetuje można spodziewać się, że wejdzie z życie z początkiem lipca 2026 roku.
**Podsumowanie**
Nowe regulacje mają wzmocnić efektywność nadzoru nad przestrzeganiem przepisów prawa pracy.
Ustawa o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy znacząco zmieni sposób współpracy z osobami współpracującymi z pracodawcami na podstawie umów cywilnoprawnych
Choć ustawa nie została jeszcze ogłoszona, pracodawcy powinni już teraz rozpocząć kontrolę sposobu wykonywania prac w oparciu o umowy cywilnoprawne.
W szczególności dotyczy to:
- przeglądu umów zlecenia zawartych przez Pracodawcę,
- przeglądu umów współpracy z osobami prowadzącymi jednoosobowe działalności gospodarcze,
- ustalenia i wprowadzenia przejrzystych zasad współpracy w przypadku zawierania umów zlecenia lub umów współpracy mające na celu uniknięcie uznania takich prac za wykonywanych w warunkach umowy o pracę
Odpowiednie przygotowanie organizacji pozwoli ograniczyć ryzyko kontroli PIP i innych organów, a także pozwoli uniknąć nałożenia dotkliwych kar, czy ponoszenia kosztów zaległych należności z tytułu ubezpieczenia społecznego i podatków.
**Audyt umów cywilnoprawnych – wsparcie KWWP**
Jeżeli działają Państwo jako Pracodawca rekomendujemy przeprowadzenie analizy charakteru wykonywania zawartych umów cywilnoprawnych w świetle Kodeksu pracy.
Zakres wsparcia KWWP obejmuje:
– przegląd i analizę obowiązujących umów cywilnoprawnych;
– przegląd i analizę obowiązujących u pracodawcy procedur w obszarze zawierania umów cywilnoprawnych;
– przegląd i analizę obowiązujących wzorów umów cywilnoprawnych, w tym umów zlecenia;
– wsparcie w ustaleniu zasad współpracy w przypadku zawierania umów zlecenia lub umów współpracy mające na celu uniknięcie uznania takich prac za wykonywanych w warunkach umowy o pracę
– rekomendacje działań naprawczych i minimalizujących ryzyko,
– opracowanie i wdrożenie wymaganych zmian w wewnętrznej dokumentacji i obowiązujących procedurach.
– wsparcie w sporządzeniu indywidualnych interpretacji do Głównego Inspektora Pracy
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje
---
### [Nowelizacja Prawa energetycznego 2026 - zmiany w procesie przyłączeniowym](https://www.kwwp.pl/nowelizacja-prawa-energetycznego-coraz-blizej-wejscia-w-zycie-co-oznacza-dla-przedsiebiorcow-reforma-procesu-przylaczeniowego/)
**Published:** 27 marca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W jednym z wcześniejszych wpisów na blogu KWWP omawialiśmy projektowane zmiany w Prawie energetycznym dotyczące procesu przyłączeniowego: [Nadchodzące zmiany w Prawie energetycznym – implementacja reform unijnych i deregulacja procesu przyłączeniowego](https://www.kwwp.pl/zmiany-prawo-energetyczne-przylaczenia/?utm_source=chatgpt.com).
Dziś można powiedzieć już znacznie więcej. Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 2150) przeszedł zasadniczy etap prac parlamentarnych. Sejm uchwalił ustawę 27 lutego 2026 r., Senat 4 marca 2026 r. wniósł do niej poprawki, które 13 marca 2026 r. zostały przyjęte przez Sejm. Tego samego dnia ustawa została przekazana Prezydentowi do podpisu.
Nowelizacja ma charakter szerszy, ale z punktu widzenia biznesu – zwłaszcza zakładów produkcyjnych, inwestorów OZE, operatorów instalacji energochłonnych, centrów danych czy też magazynów energii – szczególnie istotna jest część dotycząca przyłączeń do sieci elektroenergetycznej. Jak wynika z [informacji o projekcie UC84 opublikowanej przez KPRM](https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustaw--prawo-energetyczne-oraz-niektorych-innych-ustaw?utm_source=chatgpt.com), jednym z głównych założeń reformy jest usprawnienie procesu przyłączania odbiorców do sieci elektroenergetycznej oraz optymalizacja wykorzystania istniejącej infrastruktury. Ten sam kierunek potwierdza [komunikat Ministerstwa Energii](https://www.gov.pl/web/energia/szybciej-latwiej-skuteczniej-sejm-przyjal-kluczowa-reforme-dla-energetyki?utm_source=chatgpt.com).
## 1. Elektronizacja procesu przyłączeniowego – ale tylko dla większych przyłączeń
Jedną z praktycznie najbardziej odczuwalnych zmian jest dodanie do art. 7 Prawa energetycznego nowych ust. 3a1–3a6. Zgodnie z projektowanym art. 7 ust. 3a1, wniosek o określenie warunków przyłączenia do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV będzie składany albo w zwykłej postaci przewidzianej ustawą, albo za pośrednictwem systemu informatycznego. Z kolei art. 7 ust. 3a2 nakłada na operatora przesyłowego i tych operatorów dystrybucyjnych, którzy obsługują co najmniej 100 tys. odbiorców, obowiązek prowadzenia powszechnie dostępnego systemu informatycznego. System ten ma umożliwiać co najmniej złożenie wniosku, śledzenie statusu jego rozpatrywania oraz publikację określonych informacji o przyłączeniach i jednolitego zbioru zasad stosowanych przez operatorów. Art. 7 ust. 3a3 przewiduje ponadto obowiązek przekazywania informacji o statusie wniosku w terminie 3 miesięcy od jego otrzymania, a następnie aktualizowania tych danych co najmniej raz na 3 miesiące.
Z perspektywy przedsiębiorcy to dobra wiadomość, bo przynajmniej część procesu ma stać się bardziej przejrzysta i mniej „papierowa”. Dla dużych odbiorców i inwestorów oznacza to łatwiejsze monitorowanie sprawy oraz ograniczenie ryzyka, że wniosek formalnie „utknie”, a podmiot składający pozostanie przez wiele miesięcy bez realnej informacji o etapie procedowania. Jednocześnie nie należy zakładać, że sama elektronizacja automatycznie skróci czas oczekiwania na warunki – ona raczej zwiększy transparentność i przewidywalność, niż magicznie rozwiąże problem deficytu przepustowości sieci.
## 2. Nowe opłaty i koniec z „rezerwacją mocy na wszelki wypadek”
Kluczowa zmiana dla rynku to podniesienie kosztu wejścia w proces przyłączeniowy i jednocześnie uszczelnienie systemu pod kątem projektów składanych wyłącznie „na zapas”.
### Zaliczka – art. 7 ust. 8a Prawa energetycznego
Projektowane brzmienie art. 7 ust. 8a przewiduje, że podmiot ubiegający się o przyłączenie do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV wnosi zaliczkę na poczet opłaty za przyłączenie w wysokości **60 zł za każdy kW mocy przyłączeniowej** wskazanej we wniosku (dotychczas było to 30 zł/kW).
### Opłata za wniosek – art. 7 ust. 8b1–8b2 Prawa energetycznego
Oprócz zaliczki pojawia się także nowa, odrębna i **bezzwrotna opłata za rozpatrzenie wniosku**. Projektowany art. 7 ust. 8b1 przewiduje ją w wysokości **1 zł za każdy kW mocy przyłączeniowej**, nie więcej jednak niż **100 000 zł**. Art. 7 ust. 8b2 stanowi wprost, że opłata jest wnoszona odrębnie dla każdego miejsca przyłączenia, dowód jej wniesienia dołącza się do wniosku, a sama opłata nie podlega zwrotowi.
To rozwiązanie ma oczywisty cel: ograniczyć składanie wniosków „na wszelki wypadek” i sztuczne blokowanie mocy przyłączeniowych. Dla rynku może to oznaczać bardziej racjonalne wykorzystanie sieci. Dla przedsiębiorców oznacza jednak również wzrost kosztu przygotowawczego już na samym starcie inwestycji. W praktyce szczególnie odczują to podmioty rozważające kilka wariantów lokalizacyjnych albo kilka alternatywnych konfiguracji przyłączenia.
## 3. Zabezpieczenie wykonania zobowiązań – nowe realne ryzyko finansowe
Jeszcze ważniejszą zmianą jest dodanie art. 7 ust. 8c1–8c10. Projektowany art. 7 ust. 8c1 przewiduje obowiązek złożenia zabezpieczenia wykonania zobowiązań wynikających z umowy o przyłączenie przez podmiot ubiegający się o przyłączenie do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV. Zabezpieczenie ma wynosić **30 zł za każdy kW mocy przyłączeniowej** w zakresie mocy do 100 MW oraz **60 zł za każdy kW** w zakresie przekraczającym 100 MW. Zgodnie z art. 7 ust. 8c2 może ono przybrać formę kaucji, gwarancji ubezpieczeniowej lub bankowej albo poręczenia spółki dominującej spełniającej ustawowe warunki.
Dla dużych przedsięwzięć przemysłowych, OZE czy magazynowych będzie to element istotny finansowo i organizacyjnie. Innymi słowy – projekt przyłączeniowy trzeba będzie mieć nie tylko „na papierze”, ale także realnie przygotowany od strony biznesowej, finansowej i korporacyjnej.
## 4. Krótsza ważność warunków przyłączenia – mniej komfortu dla inwestora
Projektowane brzmienie art. 7 ust. 8i przewiduje, że warunki przyłączenia do sieci elektroenergetycznej będą co do zasady ważne **jeden rok** od dnia doręczenia. To wyraźna zmiana względem dotychczasowych regulacji (przed nowelizacją okres ważności warunków wynosił dwa lata).
Dla przedsiębiorców oznacza to konieczność znacznie lepszej synchronizacji etapów inwestycji. Zakład produkcyjny, który planuje rozbudowę, nie będzie mógł już traktować uzyskanych warunków jako wygodnej „rezerwy strategicznej” na długi okres. Trzeba będzie szybciej przechodzić od analizy do decyzji inwestycyjnej.
## 5. Więcej jawności po stronie operatorów – art. 7 ust. 8l–8p Prawa energetycznego
Ważnym elementem nowelizacji są także nowe obowiązki informacyjne operatorów. Projektowane art. 7 ust. 8l–8p przewidują rozbudowany system publikowania danych dotyczących procesu przyłączeniowego. Art. 7 ust. 8l zobowiązuje operatorów do sporządzania informacji m.in. o podmiotach ubiegających się o przyłączenie, datach określenia warunków przyłączenia, zawarcia umów o przyłączenie, rozpoczęcia dostarczania energii, a także o kryteriach stosowanych do obliczania przepustowości sieci i możliwościach przyłączania w oparciu o elastyczne umowy. Art. 7 ust. 8m i 8n określają częstotliwość aktualizacji tych danych, zaś art. 7 ust. 8p przewiduje opracowanie przez operatora przesyłowego i dużych OSD wspólnego, jednolitego zbioru zasad opisujących procedury, przepisy, terminy oraz kryteria stosowane przy rozpatrywaniu wniosków o przyłączenie.
To może być jedna z najbardziej wartościowych zmian dla biznesu. Dziś jedną z głównych bolączek inwestorów jest ograniczona przewidywalność procesu i trudność w ocenie, czy dany obszar sieci rzeczywiście daje szanse na przyłączenie. Po wejściu nowelizacji w życie sytuacja powinna być bardziej przejrzysta – choć oczywiście sama publikacja danych nie zwiększy jeszcze fizycznej przepustowości sieci.
## 6. Jedno miejsce przyłączenia dla większej liczby instalacji lub magazynów – art. 7 ust. 1f Prawa energetycznego
Dotychczas art. 7 ust. 1f dopuszczał możliwość przyłączenia w jednym miejscu przyłączenia dwóch lub większej liczby instalacji wytwórczych, należących do jednego lub większej liczby podmiotów. Projektowana nowelizacja istotnie jednak rozszerza zakres tego rozwiązania – tak, aby obejmowało ono również magazyny energii elektrycznej.
Po zmianie art. 7 ust. 1f będzie więc pozwalał, aby do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV w jednym miejscu przyłączenia przyłączyć nie tylko dwie lub większą liczbę instalacji wytwórczych, lecz także dwa lub większą liczbę magazynów energii elektrycznej, a także odpowiednie konfiguracje obejmujące oba te rodzaje obiektów. Przepisy powiązane doprecyzowują przy tym zasady rozliczeń oraz przypadki, w których nie powstaje obowiązek wniesienia zaliczki – w szczególności wtedy, gdy dane przedsięwzięcie nie prowadzi do zwiększenia dotychczasowej mocy przyłączeniowej.
Z perspektywy przedsiębiorców zmiana ta może mieć istotne znaczenie praktyczne. Dla zakładu produkcyjnego dysponującego już istniejącym przyłączem oznacza ona większą elastyczność w rozbudowie własnej infrastruktury energetycznej – przykładowo przez dołożenie magazynu energii, kolejnej instalacji wytwórczej albo odpowiednie połączenie obu tych elementów bez konieczności organizowania odrębnego, nowego przyłączenia dla każdego z nich. W praktyce może to wspierać rozwój autokonsumpcji, poprawiać zarządzanie profilem poboru i zużycia energii oraz ograniczać ekspozycję przedsiębiorstwa na wahania cen energii elektrycznej.
## 7. Elastyczne i konfigurowalne umowy o przyłączenie – szansa, ale nie dla każdego komfortowa
Szczególnie interesujące są dwa nowe przepisy dodawane po art. 7 – art. 71 i art. 72.
### Elastyczna umowa o przyłączenie – art. 71 Prawa energetycznego
Projektowany art. 71 ust. 1 zakłada, że jeżeli przyłączenie bez ograniczeń we wprowadzaniu i poborze energii wymaga rozbudowy sieci wynikającej z uzgodnionych z Prezesem URE planów rozwoju i nie jest możliwe przy wykorzystaniu istniejącej infrastruktury, operator może zawrzeć z inwestorem **elastyczną umowę o przyłączenie do sieci**. Art. 71 ust. 3 przewiduje, że warunki przyłączenia i taka umowa mają określać w szczególności ograniczenia w poborze lub wprowadzaniu energii oraz wymagany zakres rozbudowy sieci. Ograniczenia te obowiązują do czasu rozbudowy sieci, ale nie dłużej niż 3 lata od zakończenia realizacji całego przyłączanego obiektu i uzyskania ostatecznego pozwolenia na użytkowanie – jeżeli jest wymagane.
### Konfigurowalna umowa o przyłączenie – art. 72 Prawa energetycznego
Projektowany art. 72 idzie krok dalej. Ma znaleźć zastosowanie tam, gdzie przyłączenie bez ograniczeń nie jest możliwe **nawet mimo planowanej rozbudowy sieci**. W takim przypadku operator może zawrzeć **konfigurowalną umowę o przyłączenie do sieci**, a ograniczenia mogą być zmienne w czasie i zależne od zdefiniowanych zdarzeń lub parametrów związanych z pracą sieci – np. przedziałów czasowych albo parametrów pracy sieci w punkcie przyłączenia lub na danym obszarze.
Z punktu widzenia przedsiębiorcy to rozwiązania dwojakiego rodzaju.
Po pierwsze, otwierają drogę do uzyskania przyłączenia tam, gdzie dziś odpowiedź brzmiałaby po prostu: „brak warunków technicznych”. To może być szczególnie ważne dla energochłonnych zakładów, centrów logistycznych, magazynów energii czy projektów OZE w atrakcyjnych, ale sieciowo „ciasnych” lokalizacjach.
Po drugie jednak, oznaczają one odejście od klasycznego modelu, w którym przyłączenie daje w miarę stabilny i przewidywalny dostęp do pełnej mocy. Dla niektórych modeli biznesowych – np. produkcji wymagającej ciągłego i stabilnego zasilania, procesów przemysłowych o ograniczonej tolerancji na redukcje mocy lub centrów danych – taka elastyczność może być realnym problemem. W praktyce oznacza to konieczność bardzo dokładnego przeanalizowania umowy, technologii zakładu, możliwości magazynowania energii, sterowania profilem poboru i ryzyk operacyjnych.
## 8. Co to oznacza dla konkretnych grup przedsiębiorców?
Nowelizacja może istotnie wpłynąć zarówno na zakłady produkcyjne, jak i na inwestorów rozwijających instalacje OZE, magazyny energii czy własną energetykę zakładową. Z jednej strony zwiększa przejrzystość procesu przyłączeniowego, wprowadza nowe instrumenty kontraktowe i ma ograniczyć dotychczasowe blokowanie mocy przyłączeniowych przez projekty, które w praktyce nie były realizowane. To powinno poprawić dostępność sieci dla przedsięwzięć rzeczywiście przygotowywanych do wdrożenia. Z drugiej strony reforma wyraźnie podnosi koszt wejścia do procesu i wymusza większą dojrzałość projektu już na etapie składania wniosku o określenie warunków przyłączenia.
W praktyce oznacza to, że przedsiębiorcy będą musieli wcześniej i dokładniej przygotowywać swoje inwestycje – zarówno pod względem technicznym, jak i finansowym. Dotyczy to w szczególności podmiotów planujących budowę własnych źródeł OZE, magazynów energii albo rozbudowę istniejących zakładów o nowe, energochłonne procesy technologiczne. Nowy model będzie mniej tolerancyjny dla odkładania decyzji inwestycyjnych i składania wniosków „na zapas”, a bardziej premiował przedsięwzięcia rzeczywiście gotowe do realizacji, z uporządkowanym harmonogramem, scenariuszem zasilania oraz zabezpieczonym budżetem na opłaty i wymagane zabezpieczenia.
Jednocześnie w części przypadków nowelizacja może działać prorozwojowo. Rozszerzenie możliwości przyłączania w jednym miejscu przyłączenia nie tylko większej liczby instalacji wytwórczych, ale również magazynów energii, a także brak obowiązku wniesienia zaliczki w określonych sytuacjach, gdy nie dochodzi do zwiększenia mocy przyłączeniowej, mogą ułatwić modernizację istniejącej infrastruktury energetycznej przedsiębiorstw. Dla wielu podmiotów może to oznaczać realną szansę na bardziej elastyczne rozwijanie układów opartych na autokonsumpcji, takich jak PV + magazyn energii + odbiór własny, bez konieczności budowania od podstaw nowego modelu przyłączenia.
## Masz pytania dotyczące planowanego przyłączenia albo wpływu nowelizacji na Twoją inwestycję?
Jeżeli planują Państwo zwiększenie mocy przyłączeniowej, budowę instalacji OZE, magazynu energii, nowego zakładu lub rozbudowę istniejącej infrastruktury, warto przeanalizować wpływ nowych przepisów jeszcze przed ich wejściem w życie.
Zespół KWWP wspiera przedsiębiorców m.in. w analizie regulacyjnej projektów energetycznych, ocenie ryzyk przyłączeniowych, kontaktach z operatorami systemów elektroenergetycznych oraz w przygotowaniu i negocjowaniu dokumentacji inwestycyjnej.
Zapraszamy do [kontaktu z KWWP](https://www.kwwp.pl/kontakt/).
**Kategorie:** Aktualności, Prawo energetyczne i OZE
---
### [Gdzie wspólnota mieszkaniowa może pozwać dewelopera? Sąd właściwy dla nieruchomości czy siedziby firmy?](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
**Published:** 13 maja, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**W skrócie:**
1. **Problem z miejscem złożenia pozwu:** Standardowe przepisy ogólne nakazują wytoczenie procesu w miejscu siedziby firmy deweloperskiej. Dla wielu wspólnot oznacza to konieczność prowadzenia wieloletniego sporu na drugim końcu Polski, co drastycznie podnosi koszty.
2. **Możliwe rozwiązanie:** Wspólnota mieszkaniowa ma jednak prawo wyboru i może pozwać dewelopera przed sądem właściwym dla położenia wadliwego budynku. Potwierdza to m.in. korzystne postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z lutego 2026 r., uzyskane przez naszą Kancelarię.
3. **Korzyści dla wspólnoty:** Prowadzenie sporu lokalnie to nie tylko oszczędność na kosztach dojazdów, ale przede wszystkim znacznie szybsze i sprawniejsze przeprowadzenie kluczowych oględzin nieruchomości przez biegłego sądowego.
**Kiedy wybór sądu do złożenia pozwu jest ważny?**
Częstym problemem praktycznym, z którym mierzą się wspólnoty mieszkaniowe chcące pozwać dewelopera, jest prawidłowe określenie sądu, przed którym należy pozwać dewelopera. Problem ten pojawia się szczególnie w sytuacji, gdy siedziba spółki deweloperskiej znajduje się w innej miejscowości niż zrealizowana inwestycja budowlana. Dla zarządu wspólnoty oraz właścicieli lokali naturalnym i w pełni racjonalnym krokiem, jest dążenie do prowadzenia sporu przed sądem, w którego okręgu położony jest wadliwy budynek. Wynika to ze względów praktycznych – bliskość sądu znacznie ułatwia i przyspiesza przeprowadzenie kluczowego dowodu z oględzin nieruchomości przez biegłego sądowego, a także optymalizuje koszty i czas dojazdów na rozprawy. Nie zawsze jednak taki pogląd jest podzielany przez sąd rozpoznający sprawę.
**Właściwość ogólna – pozew w siedzibie dewelopera**
Podstawowa reguła wyrażona w art. 30 Kodeksu postępowania cywilnego (dalej jako „k.p.c.”) (właściwość ogólna) nakazuje wytoczenie powództwa przed sąd właściwy dla siedziby pozwanego. W realiach rynkowych, gdzie duże podmioty deweloperskie prowadzą inwestycje na terenie całego kraju, ich centrale nierzadko mieszczą się w zupełnie innych okręgach sądowych. Prowadzi to do istotnej kolizji – perspektywa prowadzenia wieloletniego, skomplikowanego technicznie procesu o usunięcie wad fizycznych na drugim końcu Polski stanowi dla wspólnoty poważną barierę organizacyjną, co wymusza poszukiwanie ustawowych podstaw do zastosowania korzystniejszej właściwości przemiennej.
**Wybór właściwości – pozew w miejscu położenia wadliwej nieruchomości**
Zgodnie z przepisem art. 34 k.p.c. powództwo o zawarcie umowy, ustalenie jej treści, o zmianę umowy oraz o ustalenie istnienia umowy, o jej wykonanie, rozwiązanie lub unieważnienie, a także o odszkodowanie z powodu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy można wytoczyć przed sąd miejsca jej wykonania.
Powyższa regulacja wprowadza w procedurze cywilnej instytucję tak zwanej właściwości przemiennej. W praktyce oznacza to szczególne upoważnienie dla osoby składającej pozew – w tym przypadku wspólnoty mieszkaniowej, dochodzącej roszczeń z rękojmi na podstawie umów cesji (w których mieszkańcy upoważniają ją do dochodzenia swoich roszczeń), do samodzielnego dokonania wyboru sądu. Powód nie jest bezwzględnie związany zasadą ogólną (koniecznością pozwania dewelopera w sądzie właściwym dla jego siedziby), lecz zyskuje prawo skierowania pozwu do sądu, w którego okręgu umowa była wykonana. Wybór ten należy wyłącznie do inicjującego postępowanie i jest wiążący dla sądu.
Kluczowym zagadnieniem dla skutecznego zastosowania tego przepisu jest prawidłowe wyjaśnienie pojęcia “miejsca wykonania umowy”:
1. Przy umowach deweloperskich oraz umowach ustanowienia odrębnej własności i sprzedaży lokali, miejscem świadczenia charakterystycznego nie jest siedziba zarządu spółki deweloperskiej, lecz miejsce położenia samej nieruchomości.
2. Zobowiązanie dewelopera ma charakter niepieniężny – polega na wybudowaniu obiektu, wydaniu go nabywcy oraz przeniesieniu praw do lokali i części wspólnych.
3. Ponieważ realizacja tak zdefiniowanego świadczenia jest nierozerwalnie, fizycznie i prawnie związana z konkretnym gruntem, to właśnie adres inwestycji powinien wyznaczać właściwy sąd.
Nadto możliwość wyboru właściwości przez konsumenta, wynika ze stosunkowo nowej regulacji wprowadzonej w Dziale IIb k.p.c., normującym postępowanie odrębne z udziałem konsumentów. Zgodnie z art. 45814 § 4 k.p.c., w sprawach rozpoznawanych według przepisów tego działu, konsument zyskuje potężny przywilej – może wytoczyć powództwo również przed sąd właściwy dla miejsca swojego zamieszkania, z wyłączeniem jedynie spraw o właściwości wyłącznej (czyli np. spraw o własność nieruchomości). Przepis ten stanowi obecnie najdalej idące ułatwienie procesowe w sporach na linii konsument-przedsiębiorca.
**Dlaczego sytuacja wspólnot mieszkaniowych jest utrudniona?**
Jednakże sytuacja wspólnoty mieszkaniowej w zakresie wyboru właściwości może być bardziej złożona z uwagi na poniższe odmienności:
1. **Brak statusu osoby fizycznej**: wspólnota mieszkaniowa jest tzw. ułomną osobą prawną, która posiada zdolność prawną oraz sądową, jednak nie jest osobą fizyczną.
2. **Wąska definicja konsumenta**: art. 221 k.c. rezerwuje status konsumenta wyłącznie dla osób fizycznych, co w ocenie wielu sądów wyklucza wspólnoty z ochrony przewidzianej dla tej grupy.
3. **Ograniczenie przywilejów procesowych**: konsekwencją braku statusu konsumenta jest często odmowa stosowania udogodnień w k.p.c., takich jak prawo do pozwania przedsiębiorcy przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania powoda.
4. **Interpretacja podstawy roszczeń z rękojmi**: część składów sędziowskich przyjmuje, że roszczenie o usunięcie wad nie jest roszczeniem o wykonanie umowy w rozumieniu art. 34 k.p.c., lecz uprawnieniem wynikającym bezpośrednio z ustawy, które aktualizuje się dopiero po wykonaniu umowy.
5. **Odwoływanie się do historycznych orzeczeń**: negatywne dla wspólnot rozstrzygnięcia często bazowały na orzecznictwie sprzed kilkudziesięciu lat, w tym na postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1983 r. (sygn. akt II CZ 7/83, OSNC 1983, nr 11, poz. 178).
Właśnie pogląd, że roszczenie nie wypływa wprost z umowy, lecz z samej ustawy, został zastosowany przez Sąd Okręgowy w Krakowie w jednej z prowadzonych przez nas spraw
i został oparty na historycznym orzecznictwie, w tym zwłaszcza ww. postanowieniu Sądu Najwyższego (sygn. akt II CZ 7/83). Skutkował on wydaniem postanowienia o przekazaniu sprawy do sądu innej apelacji – ustalonym według siedziby sprzedawcy lokali.
**Precedensowe orzeczenie uzyskane przez Kancelarię – funkcjonalna ochrona wspólnoty**
Kancelaria wniosła zażalenie na ww. postanowienie, a zażalenie to zostało uwzględnione postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 18 lutego 2026 r. (sygn. akt I ACz 2997/25). Postanowienie to nie dość, że jest bardzo korzystne dla Klienta uznając, że sprawa powinna być rozpoznawana w Krakowie, to zawiera również cenne wskazówki interpretacyjne, gdzie wspólnota mieszkaniowa może pozwać dewelopera. Wprawdzie nie stanowi to gwarancji zaaprobowania poglądu przez inne sądy orzekające w tego typu sprawach, lecz na pewno wzmacnia naszą argumentację
**Roszczenia z rękojmi jako roszczenie z umowy**
Pierwszym i fundamentalnym argumentem, który Sąd Apelacyjny w Krakowie uwzględnił w sprawie prowadzonej przez Kancelarię, była interpretacja samego charakteru roszczeń z rękojmi. Sąd w pełni podzielił stanowisko Kancelarii, uznając, że roszczenia wywodzone przez wspólnotę z faktu rękojmi (czyli sprzedaży budynku obarczonego wadami), bezsprzecznie mieszczą się w ustawowym katalogu roszczeń z umowy. Sąd Apelacyjny rozprawił się w ten sposób z zastosowaniem do tej sprawy restrykcyjnej linii orzeczniczej, w tym przywołanego już postanowienia Sądu Najwyższego z 1983 r. (sygn. akt II CZ 7/83). Sąd orzekający w sprawie naszego Klienta kategorycznie stwierdził, że tamte poglądy nie przystają do rozpatrywanej sprawy. Nadto Sąd stwierdził, że nie można odmówić przyznania wspólnocie mieszkaniowej prawa do wyboru sądu właściwego na zasadach przewidzianych dla konsumentów. Orzeczenie ma duży wymiar praktyczny, bowiem odmowa rozpoznania sprawy o wady budowlane przez sąd właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości – i konieczność toczenia sporu w odległej siedzibie dewelopera – spowodowałaby niewątpliwie drastyczny wzrost kosztów postępowania.
**Profesjonalna taktyka procesowa w sporach budowlanych z deweloperem**
Powyższa, celowościowa i pro konsumencka wykładnia przepisów o właściwości miejscowej przełamuje rygoryzm sądów powszechnych. Stanowi ona silny oręż dla zarządów wspólnot mieszkaniowych, pozwalając na utrzymanie sporu z deweloperem w sądzie lokalnym, co diametralnie obniża koszty i ułatwia przeprowadzenie dowodów z opinii biegłych.
Dochodzenie roszczeń wobec dewelopera w przypadku usterek i wad konstrukcyjnych bywa niezwykle skomplikowane – zarówno pod względem stricte prawnym, jak i organizacyjnym. Każda tego typu sprawa wymaga dogłębnej, indywidualnej analizy obszernej dokumentacji technicznej, umów deweloperskich, skuteczności aktów cesji oraz faktycznego stanu realizacji inwestycji. [Pomagamy wspólnotom w prowadzeniu takich spraw.](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/wspolnota-pozywa-dewelopera/)
Jeżeli są Państwo członkami zarządu wspólnoty mieszkaniowej, zarządzają nieruchomością i rozważają wejście w spór sądowy z deweloperem, [zapraszamy do kontaktu z Kancelarią Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni sp. p.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Nasi specjaliści pomogą wnikliwie przeanalizować sytuację prawną wspólnoty, zminimalizować ryzyka procesowe oraz zaplanować optymalną strategię działania – włączając w to wybór najkorzystniejszej i najefektywniejszej dla Państwa właściwości. Skontaktuj się z nami, aby omówić szczegóły i bezpiecznie zaplanować kolejne kroki prawne.
**Kategorie:** Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe
---
### [Czy bank może potrącić kapitał kredytu, jeśli twierdzi, że umowa jest ważna?](https://www.kwwp.pl/czy-bank-moze-skutecznie-potracic-kapital-kredytu-jednoczesnie-twierdzac-ze-umowa-jest-wazna/)
**Published:** 13 maja, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[Wyrok TSUE z 22 stycznia 2026 r. w sprawie C-902/24 (Herchoski)](https://infocuria.curia.europa.eu/tabs/document/C/2024/C-0902-24-00000000RP-01-P-01/ARRET/314558-PL-1-html?utm_source=chatgpt.com) wywołał bardzo duże poruszenie w środowisku prawniczym i bankowym. W medialnych komentarzach szybko pojawiły się uproszczone tezy, że „TSUE pozwolił bankom na potrącanie kapitału” albo wręcz, że banki uzyskały nowe skuteczne narzędzie neutralizowania roszczeń kredytobiorców dochodzących nieważności umów frankowych. Taka interpretacja wydaje się jednak zbyt daleko idąca.
Treść orzeczenia prowadzi bowiem raczej do wniosku, że Trybunał dopuścił możliwość podniesienia przez bank ewentualnego procesowego zarzutu potrącenia, ale jednocześnie bardzo wyraźnie ograniczył skutki, jakie taki zarzut może wywoływać wobec konsumenta – zwłaszcza w zakresie wymagalności roszczenia banku, odsetek oraz kosztów procesu.
## O co chodziło w sprawie?
Pytania prejudycjalne dotyczyły bardzo konkretnej praktyki procesowej banków. W sporach frankowych banki zaczęły bowiem masowo stosować konstrukcję tzw. ewentualnego zarzutu potrącenia.
Mechanizm wyglądał zazwyczaj następująco: bank twierdził przede wszystkim, że umowa kredytu jest ważna i nie zawiera klauzul abuzywnych, ale „na wszelki wypadek” jednocześnie zgłaszał zarzut potrącenia swojej wierzytelności o zwrot kapitału kredytu z roszczeniem konsumenta o zwrot rat.
Innymi słowy – bank próbował procesowo zabezpieczyć się na dwóch poziomach jednocześnie. Podstawowo bronił ważności umowy, alternatywnie przygotowywał sobie rozliczenie na wypadek przegrania procesu.
To właśnie ta konstrukcja wzbudzała ogromne wątpliwości.
Powstawało bowiem pytanie: czy można skutecznie powoływać się na wierzytelność wynikającą z nieważności umowy, skoro jednocześnie twierdzi się, że umowa jest ważna?
## Co dokładnie powiedział TSUE?
Najważniejszy fragment pytań prejudycjalnych – przywołany w samym wyroku – dotyczył sytuacji, w której:
> „bank może skutecznie podnieść powyższy zarzut potrącenia również jako zarzut ewentualny, podczas gdy co do zasady zarzuca w procesie, że umowa kredytu jest ważna”.
Trybunał nie zakwestionował samej dopuszczalności takiej konstrukcji procesowej. To właśnie ten fragment został szeroko podchwycony przez sektor bankowy jako potwierdzenie prawidłowości dotychczasowej praktyki.
Na tym jednak wyrok się nie kończy.
Znacznie istotniejsze wydają się dalsze elementy rozstrzygnięcia, które w medialnych komentarzach często schodzą na drugi plan.
## Kluczowy problem: wymagalność roszczenia banku
I właśnie tutaj znajduje się prawdopodobnie najważniejszy element całego wyroku.
W debacie publicznej często miesza się bowiem dwie zupełnie różne kwestie:
- możliwość procesowego zgłoszenia zarzutu potrącenia,
- oraz materialnoprawną skuteczność potrącenia, w szczególności w zakresie wymagalności roszczenia i odsetek.
Tymczasem TSUE wprost wskazał, że:
> „W ramach ewentualnego zarzutu potrącenia wspomniane zastrzeżenie skutkuje tym, że dopóki przedsiębiorca podnosi, iż umowa zawarta z konsumentem jest ważna, każde wezwanie, które doręcza konsumentowi w celu zwrotu pożyczonego kapitału, nie może wywoływać skutków, w szczególności do celów zapłaty odsetek za opóźnienie, do czasu ostatecznego stwierdzenia nieważności tej umowy.”
To niezwykle istotny fragment wyroku.
TSUE dopuścił więc możliwość „asekuracyjnego” zgłoszenia zarzutu potrącenia, ale nie zaakceptował automatycznego wywoływania przez taki zarzut skutków w zakresie wcześniejszej wymagalności roszczenia banku.
W praktyce oznacza to bardzo wyraźne oddzielenie samej dopuszczalności konstrukcji procesowej od skutków materialnoprawnych, jakie bank chciałby z niej wyprowadzać.
Jeżeli bowiem bank przez cały czas utrzymuje, że umowa kredytu jest ważna i skuteczna, trudno jednocześnie przyjmować, że skutecznie postawił własne roszczenie restytucyjne w stan wymagalności. Powstaje bowiem oczywista wątpliwość, czy można skutecznie żądać zwrotu świadczenia należnego wyłącznie w razie nieważności umowy, skoro jednocześnie zaprzecza się tej nieważności.
W praktyce może to prowadzić do wniosku, że samo skierowanie do konsumenta wezwania do zapłaty kapitału albo samo procesowe zgłoszenie ewentualnego potrącenia nie przesądza jeszcze o skuteczności potrącenia ani o rozpoczęciu biegu skutków odsetkowych po stronie banku.
To właśnie ten aspekt wydaje się obecnie jednym z najważniejszych pól sporu po wyroku TSUE C-902/24.
## Dlaczego kwestia odsetek jest tak ważna?
Jeżeli uznać, że samo wezwanie do zapłaty wysłane przez bank albo samo ewentualne potrącenie powoduje wymagalność roszczenia banku już na etapie procesu, mogłoby to prowadzić do bardzo istotnego ograniczenia roszczeń odsetkowych konsumentów.
A właśnie o odsetki toczy się dziś ogromna część praktycznego sporu między bankami a kredytobiorcami.
Dotychczas banki próbowały często argumentować, że już samo wezwanie do zwrotu kapitału albo samo oświadczenie o potrąceniu powinno prowadzić do skutków w zakresie wymagalności wierzytelności banku. Wyrok TSUE bardzo wyraźnie ogranicza jednak możliwość takiej interpretacji.
Trybunał wskazał bowiem, że dopóki bank nadal utrzymuje ważność umowy, wezwanie do zwrotu kapitału nie może wywoływać skutków – w szczególności dla naliczania odsetek za opóźnienie – aż do chwili ostatecznego stwierdzenia nieważności umowy.
W praktyce może to oznaczać, że bank nie uzyskuje poprzez sam ewentualny zarzut potrącenia możliwości wcześniejszego neutralizowania odsetek należnych konsumentowi.
## TSUE zwrócił uwagę również na koszty procesu
Bardzo istotnym, a jednocześnie nieco pomijanym elementem wyroku C-902/24 jest stanowisko TSUE dotyczące kosztów postępowania w sytuacji uwzględnienia ewentualnego zarzutu potrącenia podniesionego przez bank.
Trybunał zauważył, że w praktyce procesowej może dojść do sytuacji, w której konsument – mimo wygrania sprawy co do samej nieważności umowy – zostanie częściowo obciążony kosztami procesu wyłącznie dlatego, że sąd uwzględni zgłoszony przez bank zarzut potrącenia.
Problem ten był bardzo wyraźnie widoczny na tle stanu faktycznego sprawy rozpoznawanej przez TSUE. Sąd odsyłający wskazał bowiem, że gdyby uwzględnił zarzut potrącenia banku, konsumenci formalnie przegraliby proces w części dotyczącej dochodzonej kwoty, co mogłoby uzasadniać proporcjonalne rozdzielenie kosztów procesu. W praktyce prowadziłoby to do sytuacji, w której konsumenci – pomimo stwierdzenia nieważności umowy – nie odzyskaliby pełnych kosztów prowadzenia sporu.
TSUE dostrzegł, że taki mechanizm może osłabiać skuteczność ochrony przewidzianej Dyrektywą 93/13.
W sentencji wyroku Trybunał wyraźnie wskazał, że ewentualny zarzut potrącenia może być dopuszczalny jedynie pod warunkiem, że:
> „fakt uwzględnienia takiego zarzutu nie pociąga za sobą rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania, które mogłoby zniechęcić konsumenta do skorzystania z praw przyznanych mu przez tę dyrektywę”.
To niezwykle istotna wskazówka interpretacyjna dla sądów krajowych.
TSUE bardzo wyraźnie zaakcentował bowiem, że mechanizmy proceduralne nie mogą prowadzić do sytuacji, w której konsument – mimo skutecznego zakwestionowania abuzywnej umowy – ponosi negatywne konsekwencje ekonomiczne zniechęcające do dochodzenia ochrony wynikającej z prawa unijnego.
W praktyce może to oznaczać konieczność ostrożnego podchodzenia przez sądy do automatycznego stosowania zasad proporcjonalnego rozdziału kosztów procesu w sprawach, w których uwzględniono ewentualny zarzut potrącenia banku.
## TSUE ogranicza możliwość wywierania presji na konsumentów
Wyrok C-902/24 należy odczytywać również w szerszym kontekście dotychczasowego orzecznictwa TSUE dotyczącego kredytów waloryzowanych do walut obcych.
Od kilku lat Trybunał konsekwentnie ogranicza możliwość neutralizowania przez banki skutków stosowania klauzul abuzywnych. Dotyczyło to wcześniej m.in.:
- wynagrodzenia za korzystanie z kapitału,
- waloryzacji świadczeń,
- prawa zatrzymania,
- czy prób obciążania konsumentów dodatkowymi kosztami procesowymi.
Również w sprawie C-902/24 TSUE podkreślił, że stosowanie zarzutu potrącenia nie może prowadzić do osłabienia skuteczności ochrony przyznanej konsumentowi przez Dyrektywę 93/13.
To właśnie dlatego coraz częściej wskazuje się, że wyrok ten nie jest w praktyce „przełomem dla banków”, lecz raczej próbą uporządkowania procesowych zasad rozliczeń przy jednoczesnym utrzymaniu wysokiego poziomu ochrony konsumenta.
## Wnioski praktyczne
Dzisiejszy stan orzecznictwa prowadzi do kilku bardzo istotnych wniosków.
Po pierwsze, bank może procesowo zgłosić ewentualny zarzut potrącenia nawet wtedy, gdy nadal twierdzi, że umowa kredytu jest ważna.
Po drugie jednak, nie oznacza to automatycznie, że roszczenie banku stało się już wymagalne w znaczeniu materialnoprawnym.
Po trzecie, TSUE bardzo wyraźnie oddzielił dopuszczalność samej konstrukcji procesowej od jej skutków w zakresie odsetek i rozliczeń między stronami.
Po czwarte, Trybunał zwrócił uwagę również na problem kosztów procesu i ryzyko wywoływania wobec konsumentów efektu zniechęcającego do dochodzenia ochrony wynikającej z Dyrektywy 93/13.
I właśnie te elementy mogą okazać się dla praktyki najważniejsze.
## Potrzebują Państwo analizy swojej sprawy?
Spory dotyczące nieważności umów kredytowych oraz rozliczeń po unieważnieniu kredytu pozostają jednym z najbardziej dynamicznie zmieniających się obszarów orzecznictwa. Znaczenie mają dziś nie tylko same klauzule abuzywne, ale również kwestie potrącenia, zatrzymania, wymagalności roszczeń, odsetek oraz kosztów procesu.
Kancelaria KWWP wspiera kredytobiorców w sporach przeciwko bankom – zarówno na etapie analizy umowy, jak i prowadzenia postępowań sądowych. [Zapraszamy do kontaktu](https://www.kwwp.pl/kontakt/).
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Czy premia kompensacyjna podlega podatkowi PIT?](https://www.kwwp.pl/czy-premia-kompensacyjna-podlega-podatkowi-pit/)
**Published:** 14 maja, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Premia kompensacyjna jest formą wsparcia dla właścicieli nieruchomości, którzy w przeszłości ponieśli straty związane z regulowaniem czynszu w lokalach kwaterunkowych. W praktyce często pojawia się pytanie, czy jej otrzymanie powoduje powstanie obowiązku podatkowego?
Premia kompensacyjna uzyskana na podstawie [ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20082231459/U/D20081459Lj.pdf) jest objęta zwolnieniem z podatku dochodowego PIT. Zwolnienie to wynika bezpośrednio z [ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19910800350/U/D19910350Lj.pdf). W praktyce oznacza to brak obowiązku zapłaty podatku od otrzymanej premii, a także brak konieczności jej wykazywania w rocznym zeznaniu podatkowym.
### Czy premia kompensacyjna stanowi przychód?
Premia kompensacyjna stanowi przychód podatnika, ponieważ jest świadczeniem pieniężnym wypłacanym ze środków publicznych jako forma rekompensaty kosztów remontu budynku. Jednocześnie ustawa o PIT przewiduje dla niej zwolnienie z opodatkowania.
Premia kompensacyjna nie stanowi jednak świadczenia z tytułu umowy najmu.
### Zwolnienie z podatku
Choć premia kompensacyjna jest przychodem, ustawa o PIT zwalnia ją z opodatkowania.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 133 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są: premia termomodernizacyjna, premia remontowa oraz premia kompensacyjna uzyskane na podstawie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków.
**Art. 21. \[Zwolnienia przedmiotowe\]**
1\. Wolne od podatku dochodowego są:
133\) premia termomodernizacyjna, premia remontowa i premia kompensacyjna uzyskane na podstawie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków
## Najczęściej zadawane pytania o premię kompensacyjną w kontekście podatkowym
### Czy trzeba wykazać premię kompensacyjną w rocznym zeznaniu podatkowym?
Nie. Premia kompensacyjna korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego, dlatego nie trzeba jej wykazywać w rocznym zeznaniu podatkowym.
W praktyce wynika to również z faktu, że Bank Gospodarstwa Krajowego nie wystawia w związku z jej wypłatą formularza PIT-11.
### Czy trzeba zgłosić premię kompensacyjną w odrębnym zeznaniu podatkowym?
Nie. Zwolnienie z podatku oznacza również brak konieczności składania odrębnego zeznania lub informacji dotyczącej otrzymanej premii kompensacyjnej.
Dla beneficjenta oznacza to, że otrzymanie premii nie powoduje powstania dodatkowych obowiązków wobec urzędu skarbowego.
### Czy konieczne jest odprowadzanie zaliczki od premii kompensacyjnej?
Nie. Skoro premia kompensacyjna korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego, nie ma obowiązku odprowadzania od niej zaliczek na podatek.
### Czy premia kompensacyjna ma znaczenie dla podatku od spadków i darowizn?
Nie. Premia kompensacyjna sama w sobie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Jest ona świadczeniem wypłacanym przez państwo właścicielowi nieruchomości, a nie nieodpłatnym przysporzeniem przekazywanym między osobami fizycznymi.
### Czy premia kompensacyjna wpływa na sprzedaż nieruchomości?
Co do zasady nie. Podatek od sprzedaży nieruchomości jest ustalany na podstawie zasad określonych w ustawie o PIT, przede wszystkim w zależności od okresu posiadania nieruchomości oraz wysokości uzyskanego dochodu.
Premia kompensacyjna nie stanowi elementu ceny sprzedaży nieruchomości i nie zwiększa przychodu z jej zbycia. W niektórych sytuacjach znaczenie może mieć jednak sposób rozliczenia kosztów remontu finansowanego z premii.
### Co przygotować, aby uzyskać premię kompensacyjną?
Przed przystąpieniem do przygotowywania dokumentów niezbędnych do uzyskania premii kompensacyjnej warto sprawdzić, czy planowany zakres prac remontowych spełnia wymagania przewidziane dla tego świadczenia.
Więcej informacji na ten temat zamieściliśmy w artykule: [Jak przygotowywać się do złożenia wniosku o premię kompensacyjną (środki własne)? ](https://www.kwwp.pl/jak-przygotowywac-sie-do-zlozenia-wniosku-o-premie-kompensacyjna-srodki-wlasne/)”.
## Podsumowanie
Premia kompensacyjna stanowi przychód podatnika, jednak korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ustawy o PIT. W praktyce oznacza to brak obowiązku zapłaty podatku, brak konieczności wykazywania premii w zeznaniu rocznym oraz brak obowiązku odprowadzania zaliczek.
## Wsparcie beneficjentów premii kompensacyjnej przez KWWP
Procedura uzyskania premii kompensacyjnej jest skomplikowanym procesem. Jeżeli są Państwo właścicielami nieruchomości i rozważają uzyskanie premii kompensacyjnej, warto wcześniej przeanalizować spełnienie warunków ustawowych oraz prawidłowo przygotować dokumentację.
W naszej kancelarii wspieramy właścicieli nieruchomości w całym procesie uzyskania premii – od analizy spełnienia warunków ustawowych, przez przygotowanie dokumentów, aż po złożenie wniosku. Szczegółowe informacje o zakresie wsparcia można znaleźć na stronie: [Premie kompensacyjne](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/).
Wsparcie wyspecjalizowanych doradców pozwala przejść przez cały proces znacznie sprawniej. Obejmuje ono m.in.:
- analizę spełnienia warunków ustawowych,
- przygotowanie wymaganej dokumentacji,
- wsparcie w procedurze składania wniosku,
- pomoc w prawidłowym rozliczeniu inwestycji.
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Konferencja Medycyny Praktycznej 2026 | Prawo medyczne i compliance](https://www.kwwp.pl/konferencja-medycyny-praktycznej-2026-prawo-medyczne-i-compliance/)
**Published:** 15 maja, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Osiemnastego kwietnia bieżącego roku r. pr. Agnieszka Wojciechowska reprezentowała kancelarię KWWP podczas konferencji branżowej organizowanej przez Medycynę Praktyczną w ICE Kraków. Wystąpienie dotyczyło aktualnych wyzwań prawnych dla sektora ochrony zdrowia, w szczególności zagadnień związanych z ochroną danych osobowych, compliance oraz zmianami w prawie medycznym planowanymi na 2026 rok.
[Konferencja Psychiatria 2026](https://www.mp.pl/konferencje/psychiatria/2026/)
## Dane osobowe i compliance w podmiotach leczniczych
W pierwszej części wystąpienia omówione zostały zagadnienia związane z compliance prawnym w branży medycznej oraz nowymi ryzykami regulacyjnymi dla podmiotów leczniczych.
Prelekcja obejmowała m.in.:
- budowanie systemów compliance w placówkach medycznych,
- wybrane zagadnienia dotyczące danych osobowych pacjentów,
- aktualne wytyczne dotyczące monitoringu wizyjnego,
- rolę Inspektora Ochrony Danych w podmiotach leczniczych,
- najnowsze trendy orzecznicze Urzędu Ochrony Danych Osobowych dotyczące sektora medycznego.
## Najważniejsze zmiany w prawie medycznym w 2026 roku
Druga część prezentacji poświęcona była wybranym zmianom legislacyjnym i trendom wpływającym na funkcjonowanie branży medycznej.
Omówione zostały m.in.:
- projekt ustawy o zawodzie psychologa,
- nowe podejście do postępowań dotyczących tranzycji płciowej,
- Europejska Przestrzeń Danych dotyczących Zdrowia (EHDS),
- zagadnienia związane z ochroną nietykalności cielesnej lekarzy.
Kancelaria KWWP na co dzień doradza podmiotom leczniczym w zakresie ochrony danych osobowych oraz compliance. Udział w wydarzeniach branżowych stanowi istotny element wymiany doświadczeń i dyskusji dotyczącej aktualnych wyzwań prawnych sektora ochrony zdrowia.
**Kategorie:** Aktualności, Prawo medyczne
---
### [Odpowiedzialność członka zarządu za zaległe wynagrodzenia](https://www.kwwp.pl/odpowiedzialnosc-zarzadu-za-wynagrodzenia-pracownikow-kiedy-czlonkowie-zarzadu-odpowiadaja-wlasnym-majatkiem/)
**Published:** 26 maja, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Brak wypłaty wynagrodzenia to jedna z najczęstszych sytuacji, w których pracownicy zaczynają zastanawiać się, kto faktycznie ponosi odpowiedzialność – wyłącznie spółka, czy również osoby nią zarządzające.
**Kto odpowiada za wypłatę wynagrodzenia?**
Zgodnie z przepisami prawa pracy **pracodawcą jest spółka** jako osoba prawna, a nie członkowie jej zarządu. To spółka jest stroną umów o pracę, a do podstawowych obowiązków pracodawcy należy terminowa i prawidłowa wypłata wynagrodzenia za pracę (art. 94 pkt 5 Kodeksu pracy).
Oznacza to, że w relacji pracownik–pracodawca to **spółka ponosi bezpośrednią odpowiedzialno**ść za niewypłacone lub nieterminowo wypłacone wynagrodzenie, a pracownik co do zasady kieruje swoje roszczenia w pierwszej kolejności właśnie przeciwko spółce.
W praktyce jednak to osoby zarządzające przedsiębiorstwem odpowiadają za organizację procesów kadrowo-płacowych, politykę wynagrodzeń oraz nadzór nad prawidłową realizacją obowiązków pracodawcy. Zaniedbania w tym obszarze mogą skutkować nie tylko roszczeniami pracowników wobec spółki, lecz także odpowiedzialnością członków zarządu wobec spółki (m.in. na podstawie art. 293 Kodeksu spółek handlowych) albo – w określonych sytuacjach – również odpowiedzialnością wobec wierzycieli, w tym pracowników, na podstawie art. 299 Kodeksu spółek handlowych.
Odpowiedzialność kadry zarządzającej za wynagrodzenia pracowników może mieć charakter wielowymiarowy i może obejmować konsekwencje:
- cywilne,
- karne,
- a w niektórych przypadkach także administracyjne.
**Kiedy członkowie zarządu mogą odpowiadać osobiście?**
Co do zasady członkowie zarządu **nie odpowiadają automatycznie** za zobowiązania spółki. W określonych sytuacjach odpowiedzialność może jednak zostać przeniesiona na osoby zarządzające.
Dotyczy to przede wszystkim spółek z ograniczoną odpowiedzialnością i wynika **z art. 299 Kodeksu spółek handlowych**, który wprowadza osobistą odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. za zobowiązania spółki, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna.
Odpowiedzialność członków zarządu z art. 299 Kodeksu spółek handlowych ma charakter posiłkowy (uzupełniający) wobec odpowiedzialności spółki. Stanowi ona “**ostateczne zabezpieczenie”** wierzycieli spółki, w tym pracowników dochodzących zaległego wynagrodzenia i jest sankcją za takie prowadzenie spraw spółki, które doprowadziło do bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce.
**Jak wygląda dochodzenie roszczeń od członków zarządu?**
Odpowiedzialność członków zarządu z art. 299 Kodeksu spółek handlowych ma charakter posiłkowy wobec zobowiązań samej spółki. W praktyce przekłada się to na konieczność zachowania określonej sekwencji działań po stronie pracownika (wierzyciela):
1. Pozew przeciwko spółce i uzyskanie tytułu egzekucyjnego – w pierwszej kolejności pracownik powinien uzyskać prawomocny wyrok lub inny tytuł egzekucyjny stwierdzający istnienie i wysokość jego roszczenia względem spółki.
2. Wszczęcie egzekucji przeciwko spółce – następnie konieczne jest skierowanie sprawy do egzekucji komorniczej z majątku spółki.
3. Wykazanie bezskuteczności egzekucji – dopiero gdy egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna (w całości lub w istotnej części), możliwe jest skuteczne dochodzenie roszczeń wobec członków zarządu.
Bezskuteczność egzekucji może być wykazana w szczególności za pomocą:
- postanowienia komornika o umorzeniu postępowania z uwagi na brak majątku spółki wystarczającego do zaspokojenia wierzyciela,
- dokumentów potwierdzających **trwałą niewypłacalność** spółki (np. brak majątku, umorzenie postępowania upadłościowego z powodu braku środków),
- innych dowodów wskazujących, że zaspokojenie wierzyciela z majątku spółki nie jest możliwe.
Należy pamiętać, że niezależnie od odpowiedzialności wobec wierzycieli (pracowników), członkowie zarządu mogą ponosić odpowiedzialność wobec samej spółki np. na podstawie art. 293 Kodeksu spółek handlowych, jeżeli swoim działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub postanowieniami umowy spółki wyrządzili spółce szkodę – np. poprzez zaniechanie złożenia wniosku o upadłość lub tolerowanie długotrwałego niewywiązywania się spółki z obowiązku wypłaty wynagrodzeń.
**Odpowiedzialność administracyjna**
Niezależnie od odpowiedzialności wobec pracowników i samej spółki członkowie zarządu mogą zostać pociągnięci w określonych przypadkach również do odpowiedzialności w zakresie publicznoprawnym.
Przykładowo, za zaległości podatkowe spółki (np. zaliczki na PIT od wynagrodzeń, składki itp.) – na zasadach przewidzianych w art. 116 ordynacji Podatkowej – członkowie zarządu odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem za zaległości podatkowe spółki, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a nie zachodzą przesłanki umożliwiające członkom zarządu uniknięcie tej odpowiedzialności.
**Odpowiedzialność karna za niewypłacanie wynagrodzeń**
Niewypłacanie wynagrodzenia może prowadzić nie tylko do odpowiedzialności cywilnej, ale również karnej. W zależności od okoliczności konkretnej sprawy brak regulowania wynagrodzenia na rzecz pracowników może mieć postać bądź to wykroczenia bądź przestępstwa.
Po pierwsze, art. 282 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy przewiduje **odpowiedzialność za wykroczenie** każdego, kto wbrew obowiązkowi nie wypłaca w ustalonym terminie wynagrodzenia za pracę, bezpodstawnie je obniża lub dokonuje bezpodstawnych potrąceń. Sankcją jest grzywna od 1000 do 30 000 zł, a podmiotem może być nie tylko sam pracodawca, ale również osoba, której powierzono obowiązek wypłaty świadczeń (np. członek zarządu, dyrektor finansowy, główny księgowy).
Po drugie, przy **złośliwym** lub **uporczywym** **naruszaniu praw pracowniczych**, w tym również prawa do wynagrodzenia, dochodzi do potencjalnego spełnienia przesłanek z art. 218 § 1a Kodeksu karnego, zagrożonego grzywną, karą ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat dwóch. Naruszenie to może polegać zarówno na działaniu, jak i na zaniechaniu (np. długotrwałe niewypłacanie części wynagrodzeń mimo realnej możliwości ich zapłaty).
W praktyce oznacza to, że członkowie zarządu i inne osoby odpowiedzialne za realizację obowiązków pracodawcy wobec pracowników narażają się nie tylko na roszczenia cywilne (w tym na podstawie art. 299 Kodeksu spółek handlowych), ale również na osobistą odpowiedzialność karną – jeśli niewypłacanie wynagrodzeń ma charakter zawiniony, długotrwały lub jest połączone z ignorowaniem orzeczeń sądu pracy.
**Co rekomenduje się członkom zarządu?**
Największe ryzyko odpowiedzialności pojawia się zwykle w okresie pogarszającej się sytuacji finansowej spółki. Dlatego kluczowe znaczenie ma odpowiednio szybka reakcja oraz właściwa organizacja procesów kadrowo-płacowych.
W praktyce rekomenduje się:
- bieżące monitorowanie płynności finansowej,
- priorytetowe traktowanie wynagrodzeń pracowniczych,
- wdrożenie procedur kontroli terminowości wypłat,
- regularne raportowanie zobowiązań,
- dokumentowanie decyzji dotyczących wynagrodzeń,
- konsultowanie wątpliwych sytuacji z działem HR i prawnikami,
- analizę ryzyka niewypłacalności spółki.
Transparentność działań oraz odpowiednie procedury wewnętrzne mogą istotnie ograniczyć ryzyko odpowiedzialności osobistej członków zarządu.
**Wsparcie zarządu spółki przez KWWP**
Pełnienie funkcji członka zarządu wiąże się z realnym ryzykiem odpowiedzialności osobistej, szczególnie w sytuacji pogarszającej się kondycji finansowej spółki. Odpowiednio wczesne działania pozwalają to ryzyko znacząco ograniczyć.
Wsparcie prawne KWWP może obejmować w szczególności:
- analizę ryzyka odpowiedzialności członków zarządu,
- ocenę obowiązku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości,
- przygotowanie i wdrożenie procedur ograniczających ryzyko naruszeń,
- reprezentację w sporach sądowych, w tym w sprawach z art. 299 k.s.h.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Jak przygotować się do złożenia wniosku o premię kompensacyjną (środki własne)?](https://www.kwwp.pl/jak-przygotowywac-sie-do-zlozenia-wniosku-o-premie-kompensacyjna-srodki-wlasne/)
**Published:** 14 lutego, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Złożenie wniosku o premię kompensacyjną wymaga nie tylko przygotowania dokumentów, ale przede wszystkim oceny, czy dana nieruchomość spełnia warunki ustawowe.
W wielu przypadkach błędy pojawiają się już na etapie przygotowania – i to one decydują o odmowie lub opóźnieniach.
## Przygotowanie dokumentacji do wniosku
Premia kompensacyjna to forma pomocy państwa – rekompensata dla właścicieli nieruchomości, którzy w okresie od 12 listopada 1994 r. do 25 kwietnia 2005 r. ponieśli straty wynikające z regulowania stawek czynszu. Podstawowym warunkiem w procesie ubiegania się o premię kompensacyjną (środki własne) jest złożenie wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej.
Właściwe przygotowanie do złożenia wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej jest kluczowe z perspektywy sprawnego i skutecznego przejścia całej procedury, w tym pozytywnego rozpatrzenia wniosku przez [BGK.](http://www.bgk.pl) Poniżej przedstawiamy kluczowe kroki, które należy podjąć przed jego złożeniem.
## Kiedy kamienica kwalifikuje się do premii kompensacyjnej?
Nie każda nieruchomość spełnia wymagania.
Decydujące znaczenie mają:
- występowanie lokali kwaterunkowych
- okres obowiązywania ograniczeń czynszowych
- stan prawny nieruchomości
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **[premia kompensacyjna – warunki i procedura](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
To pierwszy a zarazem podstawowy krok. Szczegółowe wytyczne w zakresie tego – kto może być Inwestorem, kiedy i na jakich warunkach, jak również jakie inwestycje kwalifikują się do dofinansowania – zawiera [ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków ](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu20082231459)(Dz. U. z 2024 r. poz. 1446 z późn. zm.).
## **Zgromadź wszelkie niezbędne dokumenty**
Każdy wniosek o przyznanie premii kompensacyjnej musi być poparty odpowiednią dokumentacją. Z perspektywy Inwestora to najbardziej wymagający i często czasochłonny proces, który warunkuje skuteczność pozytywnego rozpatrzenia złożonego wniosku. Ponadto sama wysokość premii kompensacyjnej jest uzależniona od przedłożenia wybranych dokumentów.
### Dokumenty wymagane do wniosku o premie kompensacyjną:
- **odpis księgi wieczystej nieruchomości**, a w przypadku wyodrębnionych lokali odpisy ksiąg wieczystych lokali kwaterunkowych będących własnością osób wymienionych w części I wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) – nie starszy/e niż 3 miesiące;
- **aktualny wypis z rejestru gruntów** wraz z wyrysem z mapy ewidencyjnej oraz wypis z kartoteki budynków;
- **dokumenty stanowiące podstawę nabycia prawa własności budynku** mieszkalnego albo części budynku mieszkalnego – oryginały lub kopie;
- **dokumenty potwierdzające, że lokale wymienione w części IV wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej** (lokale, które wskazujemy jako kwaterunkowe i od których będzie naliczana premia kompensacyjna) **były lokalami kwaterunkowymi,** o wskazanej powierzchni użytkowej oraz okresie obowiązywania ograniczeń – oryginały lub kopie;
- **pełnomocnictwo notarialne** (sporządzone w formie aktu notarialnego lub z podpisem notarialnie poświadczonym) – jeśli wniosek o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) podpisują osoby inne niż Inwestor;
- **dokument potwierdzający podpis** złożony na wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) – wzór podpisu poświadczony notarialnie lub w banku prowadzącym rachunek bankowy.
-
## Przygotuj zakres prac remontowychac przedsięwzięcia remontowego
Kolejnym ważnym elementem wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) jest przygotowanie planu inwestycyjnego / zakresu rzeczowego prac planowanych w ramach realizacji przedsięwzięcia remontowego. Oprócz opisu – skupiającego się na zakresie rzeczowym / wykazie prac, należy również określić szacunkowy koszt brutto całego przedsięwzięcia remontowego oraz planowany termin zakończenia całej inwestycji. Jeśli chodzi o zakres rzeczowy – Inwestor powinien go opisać w sposób jak najbardziej precyzyjny. Ważne jest, aby taki zakres uwzględniał pomieszczenia, które są objęte zakresem prac oraz wskazywał na ilości materiałów które podlegać będą wymianie. Dodatkowo należy mieć na uwadze, że szacunkowy koszt przedsięwzięcia remontowego nie może być niższy od wysokości przyznanej premii kompensacyjnej.
W tym celu niezwykle przydatny okazuje się [kalkulator premii kompensacyjnej udostępniany przez BGK, ](https://www.bgk.pl/produkty/premia-kompensacyjna/#:~:text=Pobierz%20kalkulator%20premii%20kompensacyjnej%20(XLS%2028%20KB))który pomaga wyliczyć szacunkową wysokość premii kompensacyjnej.
### Jak wyliczana jest wysokość premii kompensacyjnej?
Wysokość premii kompensacyjnej jest natomiast równa iloczynowi wskaźnika kosztu przedsięwzięcia oraz kwoty wynoszącej 2 proc. wskaźnika przeliczeniowego za każdy 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu kwaterunkowego za każdy rok, w którym obowiązywały w stosunku do tego lokalu ograniczenia dotyczące wysokości czynszu za najem, w okresie od 12 listopada 1994 roku do 25 kwietnia 2005 roku, a w przypadku nabycia budynku albo części budynku po 12 listopada 1994 roku w sposób inny niż w drodze spadkobrania — od dnia nabycia do dnia 25 kwietnia 2005 roku.
## **Zweryfikuj poprawność oraz kompletność wniosku**
Po zgromadzeniu wymaganych dokumentów koniecznie sprawdź ich kompletność oraz poprawność wszystkich danych zawartych we wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne). Wyeliminowanie potencjalnych omyłek na tym etapie może skutecznie zapobiec konieczności dokonywania stosownych korekt czy uzupełnień na późniejszym etapie procedowania wniosku – co może przyczynić się do szybszego rozpatrzenia wniosku.
## **Złóż wniosek i monitoruj jego status**
Kompletnie przygotowany wniosek o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) składamy bezpośrednio do Banku Gospodarstwa Krajowego. BGK podejmuje decyzję w sprawie przyznania premii w terminie 30 dni roboczych licząc od następnego dnia po dacie otrzymania kompletu wymaganych dokumentów. Termin ten ulega wydłużeniu w przypadku wystąpienia okoliczności m.in. takich jak: niekompletność wniosku, brak wymaganych informacji, dokumentów lub wystąpienia innych nieprawidłowości oraz w innych uzasadnionych przypadkach.
\*\*\*
Staranność w przygotowaniu wniosku o premię kompensacyjną (środki własne) znacznie zwiększa szanse na jego sprawne i pozytywne rozpatrzenie przez BGK. Do zadań kluczowych po stronie Inwestora należy skompletowanie wszelkiej wymaganej dokumentacji – co bardzo często okazuje się niezwykle czasochłonnym i trudnym zadaniem.
## Sprawdź swoją sytuację
Jeśli planujesz złożenie wniosku lub nie masz pewności, czy spełniasz wymagania:
- przeanalizujemy Twoją sytuację
- pomożemy w przygotowaniu dokumentów
- przeprowadzimy Cię przez cały proces
- będziemy w kontakcie z BGK
[Skontaktuj się z nami i sprawdź](https://www.kwwp.pl/kontakt/), czy możesz uzyskać premię kompensacyjną.
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna dla kamienicy – kiedy można ją uzyskać? (case study Częstochowa)](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-kamienicy-w-czestochowie-case-study/)
**Published:** 4 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Uzyskanie premii kompensacyjnej dla kamienicy wymaga spełnienia konkretnych warunków ustawowych.
Poniżej przykład inwestycji z Częstochowy, który pokazuje, kiedy jest to możliwe.
## Wprowadzenie
Kamienica położona w centrum Częstochowy, odziedziczona przez Inwestora, przez niemal 50 lat pozostawała w zarządzie instytucji komunalnej. Rodzina właściciela nigdy nie sprawowała nad nią bezpośredniej pieczy, a sam Inwestor nie miał wcześniejszego doświadczenia w zarządzaniu nieruchomościami.
Mimo to zdecydował się skorzystać z możliwości uzyskania **[premii kompensacyjnej dla kamienicy](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**. W całym procesie wspierała go **[Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski (KWWP)](https://www.kwwp.pl)**, specjalizująca się w obsłudze prawnej nieruchomości i wnioskach o premie kompensacyjne.
To studium przypadku pokazuje krok po kroku, jak przejść przez skomplikowany proces dokumentacyjny i prawny, aby zakończyć go sukcesem – uzyskaniem znaczących środków na remont.
## Wyzwania prawne i dokumentacyjne
### Rozproszona dokumentacja lokatorska
Największym problemem na początku postępowania był brak spójnej, urzędowej dokumentacji dotyczącej lokatorów kwaterunkowych. Inwestor dysponował jedynie fragmentarycznymi materiałami, takimi jak:
- prywatna korespondencja,
- kopie decyzji przydziałowych,
- nieformalne potwierdzenia meldunkowe.
Aby skutecznie złożyć wniosek o **premię kompensacyjną**, konieczne było uporządkowanie tych materiałów oraz ich odpowiednia interpretacja prawna.
### Ustalenie stanu prawnego nieruchomości
Sytuację dodatkowo komplikował niejednoznaczny stan prawny kamienicy. Konieczne było m.in.:
- opisanie sukcesji prawnej i dziedziczenia prawa własności,
- wyjaśnienie następstwa prawnego w obrębie rodziny,
- ustalenie zmian w zakresie administracyjnego oznaczenia lokali,
- analiza dokumentacji działki ewidencyjnej.
Dzięki temu możliwe było stworzenie pełnego obrazu stanu prawnego, niezbędnego do skutecznego ubiegania się o premię kompensacyjną.
## Wsparcie kancelarii
### Kompleksowe podejście KWWP
**Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski** zaproponowała świeże spojrzenie na proces ustalenia statusu lokatorskiego lokali. Zespół prawników KWWP:
- przeanalizował całość dokumentacji,
- wystąpił o niezbędne akta do urzędów, jednostek komunalnych i archiwów,
- skomunikował się z sądem wieczystoksięgowym,
- reprezentował Inwestora na podstawie pełnomocnictwa.
Dzięki temu Inwestor nie musiał samodzielnie mierzyć się z procedurą i mógł liczyć na wsparcie kancelarii na każdym etapie.
## Rezultat – uzyskanie premii kompensacyjnej
### Ponad 300 000 zł dla Inwestora
Efektem współpracy z kancelarią KWWP było uzyskanie przez Inwestora **premii kompensacyjnej w wysokości ponad 300 000 zł**.
### Harmonogram działań
- 6 miesięcy – od pierwszej wizyty do złożenia kompletnego wniosku,
- 4 miesiące – czas przeprowadzenia remontu (przedłużony przez sezon zimowy),
- 13 miesięcy – łączny okres od rozpoczęcia współpracy do wypłaty środków.
Uzyskana premia pozwoliła nie tylko na odnowienie kamienicy, ale również na przywrócenie jej wartości rynkowej i podniesienie standardu życia lokatorów.
## Co pokazuje ten przypadek?
Ten przykład pokazuje, że uzyskanie premii kompensacyjnej dla kamienicy jest możliwe – ale tylko przy spełnieniu określonych warunków.
Znaczenie mają m.in.:
- status lokali w budynku
- historia najmu
- spełnienie warunków ustawowych
- prawidłowe przygotowanie dokumentacji
## Kiedy kamienica kwalifikuje się do premii kompensacyjnej?
Nie każda nieruchomość spełnia wymagania.
Decydujące znaczenie mają:
- występowanie lokali kwaterunkowych
- okres obowiązywania ograniczeń czynszowych
- stan prawny nieruchomości
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **[premia kompensacyjna – warunki i procedura](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
## FAQ – najczęstsze pytania o premie kompensacyjne
### Czy brak dokumentacji lokatorskiej uniemożliwia uzyskanie premii kompensacyjnej?
Nie – brak dokumentacji nie przekreśla szans. **Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski** pomaga w odtworzeniu dokumentacji na podstawie archiwów i akt urzędowych.
### Ile trwa proces uzyskania premii kompensacyjnej?
Case study z Częstochowy pokazuje, że proces od pierwszej wizyty do wypłaty środków może potrwać ok. 12–13 miesięcy.
### Jaką rolę odgrywa obsługa prawna przy premii kompensacyjnej?
Profesjonalna obsługa prawna pozwala sprawnie zebrać i zinterpretować dokumenty, przygotować kompletny wniosek i skutecznie reprezentować inwestora przed instytucjami.
## Podsumowanie i dalsze kroki
Przypadek kamienicy w Częstochowie pokazuje, że nawet przy braku doświadczenia w zarządzaniu nieruchomościami i niekompletnej dokumentacji, możliwe jest skuteczne uzyskanie premii kompensacyjnej.
Kluczem do sukcesu okazało się **profesjonalne wsparcie Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP)**, która kompleksowo zajęła się zarówno kwestiami dokumentacyjnymi, jak i prawnymi.
Jeśli posiadasz budynek z lokatorami kwaterunkowymi lub odziedziczoną kamienicę i zastanawiasz się, czy możesz skorzystać z **premii kompensacyjnej** – [sprawdź nasz przewodnik o premiach kompensacyjnych](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/) i [skontaktuj się z kancelarią KWWP](https://www.kwwp.pl/kontakt). Pomożemy Ci przejść przez cały proces od A do Z.
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna dla lokali mieszkalnych w Krakowie](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-lokali-mieszkalnych-w-krakowie/)
**Published:** 4 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Właściciele lokali mieszkalnych w Krakowie coraz częściej sprawdzają, czy mogą skorzystać z premii kompensacyjnej. W praktyce kluczowe znaczenie ma nie tylko lokalizacja, ale przede wszystkim historia lokalu i spełnienie warunków ustawowych.
## Wprowadzenie
Do Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP) zgłosił się Inwestor, właściciel 12 lokali mieszkalnych w kamienicy na krakowskim Starym Mieście. Lokale te w latach 1994–2005 pełniły funkcję lokali kwaterunkowych.
Inwestor nabył ich własność w 2020 r. w drodze dziedziczenia po pierwotnej właścicielce, która posiadała tytuł prawny do nieruchomości od 1990 r. Dodatkowym utrudnieniem była darowizna – w 2023 r. dwa z lokali zostały przekazane innej osobie.
## Wyzwania prawne i dokumentacyjne
### Kto może ubiegać się o premię kompensacyjną?
Kluczowym problemem w sprawie było ustalenie, **w jakim zakresie i przez kogo może zostać złożony wniosek o premię kompensacyjną**. Pojawiły się wątpliwości, czy możliwe jest wspólne ubieganie się o środki – obejmujące zarówno lokale zachowane przez Inwestora, jak i te przekazane w darowiźnie.
### Znaczenie sposobu nabycia własności
Sytuacja wymagała szczegółowej analizy przepisów prawa, w tym:
- różnic między nabyciem prawa własności w drodze **dziedziczenia**,
- a nabyciem w wyniku **darowizny** dokonanej wiele lat po ustaniu funkcji lokalu kwaterunkowego.
To rozróżnienie miało decydujące znaczenie dla możliwości skutecznego ubiegania się o premię.
## Premia kompensacyjna w Krakowie – co ma znaczenie?
W praktyce przy analizie takich spraw istotne są m.in.:
- wiek budynku i jego historia
- występowanie lokali kwaterunkowych
- sposób uregulowania własności
- stan prawny nieruchomości
W przypadku Krakowa wiele nieruchomości spełnia te warunki – ale każda sytuacja wymaga indywidualnej oceny.
## Wsparcie kancelarii KWWP
### Analiza podstaw prawnych
Zespół Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski przeprowadził pogłębioną analizę statusu prawnego obojga małżonków oraz warunków nabycia lokali. W efekcie ustalono, że:
- jedynie **dziedziczenie po pierwotnym właścicielu** pozwala na ubieganie się o premię kompensacyjną,
- nabycie prawa własności w drodze **darowizny dokonanej później** nie daje takiej możliwości.
### Jasne stanowisko dla Inwestora
Dzięki temu Inwestor otrzymał jednoznaczną informację: może skutecznie wnioskować o premię kompensacyjną wyłącznie w odniesieniu do tych lokali, które w chwili składania wniosku nadal pozostają jego własnością.
## Rezultat – szybkie i skuteczne uzyskanie premii
### Sprawne przygotowanie wniosku
Wniosek został przygotowany i złożony przez kancelarię KWWP w imieniu Wnioskodawcy. Profesjonalne opracowanie dokumentacji pozwoliło:
- uniknąć błędów formalnych,
- przyspieszyć całą procedurę,
- zapewnić sprawny przebieg postępowania.
### Decyzja w 4 miesiące
Dzięki kompleksowym działaniom kancelarii – od analizy, przez przygotowanie dokumentów, aż po reprezentację klienta – sprawa została skutecznie rozwiązana. Inwestor uzyskał decyzję o przyznaniu **premii kompensacyjnej** bez konieczności uzupełniania ani korygowania wniosku. Cała procedura zakończyła się w zaledwie 4 miesiące.
## Podsumowanie
Case study z krakowskiego Starego Miasta pokazuje, jak istotne znaczenie ma sposób nabycia prawa własności lokali przy ubieganiu się o premię kompensacyjną. Dzięki wsparciu **Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP)** Inwestor zyskał jasność w zawiłej sytuacji prawnej i mógł szybko otrzymać należne środki.
Jeśli jesteś właścicielem lokali, które pełniły funkcję kwaterunkową, i chcesz sprawdzić, czy przysługuje Ci **premia kompensacyjna** – [przeczytaj nasz przewodnik o premiach kompensacyjnych](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna) lub [skontaktuj się z kancelarią KWWP](https://www.kwwp.pl/kontakt).
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna we wspólnocie mieszkaniowej – kiedy właściciel lokalu może ją uzyskać? (przykład z Pszczyny)](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wlascicieli-lokali-we-wspolnocie-mieszkaniowej-w-pszczynie/)
**Published:** 4 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Uzyskanie premii kompensacyjnej we wspólnocie mieszkaniowej może budzić wiele wątpliwości – szczególnie z perspektywy pojedynczego właściciela lokalu. Poniżej przykład inwestycji, który pokazuje, kiedy jest to możliwe.
## Wprowadzenie
Do Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP) zgłosiła się Prezes Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej, działająca w imieniu właścicieli 7 lokali mieszkalnych w budynku położonym w Pszczynie. Lokale te w latach 1994–2005 pełniły funkcję lokali kwaterunkowych.
Każdy z właścicieli dysponował prawem własności nabytym bądź w drodze dziedziczenia, bądź na podstawie darowizny dokonanej jeszcze przed 1994 r. Celem wspólnoty był **remont elewacji frontowej budynku** i uzyskanie na ten cel środków w ramach [**premii kompensacyjnej**.](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
## Wyzwania prawne i dokumentacyjne
### Wniosek wspólnoty czy właścicieli?
Prezes Zarządu, Pani Aneta, zebrała dokumenty potwierdzające tytuły prawne do lokali oraz ich kwaterunkowy charakter. Intencją wspólnoty było złożenie jednego, wspólnego wniosku podpisanego w imieniu wszystkich właścicieli.
Jednak przepisy jednoznacznie wskazują, że o **premię kompensacyjną mogą ubiegać się wyłącznie osoby fizyczne** – poszczególni właściciele lokali. Wspólnota mieszkaniowa, jako tzw. ułomna osoba prawna, nie posiada w tym zakresie legitymacji.
### Ryzyko błędu formalnego
Złożenie wniosku przez wspólnotę groziłoby jego odrzuceniem już na wstępnym etapie. Konieczne było więc szybkie znalezienie rozwiązania, które pozwoliłoby skutecznie wystąpić o środki i nie opóźniało realizacji remontu.
## Wsparcie kancelarii KWWP
### Nowa ścieżka postępowania
Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski przeanalizowała sytuację i wskazała właściwe rozwiązanie. Działając na podstawie pełnomocnictw udzielonych przez poszczególnych właścicieli lokali, prawnicy KWWP przejęli prowadzenie sprawy.
### Przygotowanie wniosku
Zespół kancelarii:
- opracował kompletny wniosek z prawidłowym oznaczeniem każdego właściciela jako Inwestora,
- zajął się komunikacją z właściwymi organami,
- dopilnował, aby cała procedura przebiegła zgodnie z wymogami prawa.
## Rezultat – uzyskanie premii kompensacyjnej
Dzięki wczesnej interwencji KWWP właściciele lokali uniknęli błędu formalnego, który mógłby skutkować odrzuceniem wniosku wspólnoty. Zyskali pewność, że procedura zostanie przeprowadzona prawidłowo, a remont elewacji będzie mógł zostać zrealizowany z wykorzystaniem środków z **premii kompensacyjnej**.
## Kiedy właściciel lokalu we wspólnocie może uzyskać premię kompensacyjną?
Nie każdy przypadek daje taką możliwość.
Znaczenie mają:
- status lokalu i jego historia
- spełnienie warunków ustawowych
- sposób uregulowania własności
- właściwe przygotowanie dokumentacji
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **[premia kompensacyjna – warunki i procedura](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
## Podsumowanie
Przypadek wspólnoty mieszkaniowej z Pszczyny pokazuje, jak istotne jest prawidłowe określenie wnioskodawcy przy ubieganiu się o **premię kompensacyjną**. Choć wspólnota nie miała legitymacji prawnej, dzięki wsparciu **Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP)** właściciele lokali mogli skutecznie wystąpić o środki i uniknęli ryzyka odrzucenia wniosku.
Jeśli jesteś członkiem wspólnoty mieszkaniowej i zastanawiasz się, czy możesz skorzystać z **premii kompensacyjnej**, [sprawdź nasz przewodnik o premiach kompensacyjnych](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/) lub [skontaktuj się z kancelarią KWWP.](https://www.kwwp.pl/kontakt)
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna dla współwłaścicieli – kiedy możesz ubiegać się o dofinansowanie?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wspolwlascicieli-nieruchomosci/)
**Published:** 4 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
W przypadku współwłasności nieruchomości uzyskanie premii kompensacyjnej może budzić dodatkowe wątpliwości. Kluczowe znaczenie ma nie tylko status budynku, ale również forma własności i sposób jej uregulowania.
## Wprowadzenie
Do Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP) zwrócili się współwłaściciele nieruchomości obejmującej 10 samodzielnych, lecz niewyodrębnionych lokali, które w latach 1994–2005 pełniły funkcję lokali kwaterunkowych.
Pierwszy ze współwłaścicieli posiada udziały od 1990 r. Drugi nabył część udziałów (1/4) w drodze dziedziczenia po ojcu w 2015 r. (ojciec był współwłaścicielem od 1982 r.), a kolejną część – w 2020 r. – w drodze umowy sprzedaży. Wspólnie dysponują 100% udziałów i planowali skorzystać z możliwości uzyskania [**premii kompensacyjnej**.](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
## Wyzwania prawne i dokumentacyjne
### Kwestia nabycia udziałów
Na etapie analizy kluczowe było ustalenie, **w jakim zakresie każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do premii kompensacyjnej**. Najwięcej wątpliwości dotyczyło udziałów nabytych w 2020 r. w drodze sprzedaży. Pojawiło się pytanie, czy całość obecnie posiadanych udziałów uprawnia do otrzymania premii, czy też jedynie część z nich.
### Potrzeba szczegółowej analizy sukcesji
Sytuacja wymagała interpretacji przepisów dotyczących sukcesji prawnej i ograniczeń ustawowych. Różnice w sposobie nabycia udziałów – dziedziczenie vs. sprzedaż – miały zasadnicze znaczenie dla prawa do skorzystania z premii kompensacyjnej.
## Wsparcie kancelarii KWWP
### Analiza i ustalenia
Działając jako pełnomocnicy, prawnicy KWWP przeanalizowali historię nabycia praw przez obu współwłaścicieli oraz przepisy ustawowe. W efekcie jasno wskazali, że:
- **pierwszy ze współwłaścicieli** jest w pełni uprawniony do ubiegania się o premię kompensacyjną,
- **drugi współwłaściciel** może ubiegać się o premię jedynie w zakresie 1/4 udziału nabytego w drodze dziedziczenia,
- część udziałów nabyta w 2020 r. w drodze sprzedaży **nie daje prawa do uzyskania premii kompensacyjnej**.
### Przygotowanie dokumentów
Na podstawie tych ustaleń kancelaria przygotowała stosowną dokumentację i reprezentowała współwłaścicieli w toku procedury. Dzięki temu wniosek został złożony w prawidłowym zakresie, bez ryzyka odrzucenia z przyczyn formalnych.
## Rezultat – uzyskanie premii kompensacyjnej
Dzięki profesjonalnemu wsparciu **Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP)** klienci:
- uniknęli błędów przy sporządzaniu wniosku,
- zyskali pewność, że proces zostanie przeprowadzony zgodnie z przepisami,
- skutecznie skorzystali z możliwości uzyskania środków w ramach **premii kompensacyjnej**.
## Podsumowanie
Przypadek współwłaścicieli nieruchomości pokazuje, że sposób nabycia udziałów (dziedziczenie czy sprzedaż) ma kluczowe znaczenie dla prawa do ubiegania się o premię kompensacyjną. Dzięki wsparciu KWWP klienci mogli uniknąć nieporozumień i sprawnie przeprowadzić cały proces.
Jeśli jesteś właścicielem lub współwłaścicielem lokali, które pełniły funkcję kwaterunkową, i zastanawiasz się, czy przysługuje Ci **premia kompensacyjna** – [przeczytaj nasz przewodnik o premiach kompensacyjnych](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/) lub [skontaktuj się z kancelarią KWWP.](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna BGK – na co warto zwrócić uwagę przed złożeniem wniosku?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-bgk-na-co-warto-zwrocic-uwage-przed-zlozeniem-wniosku/)
**Published:** 2 grudnia, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Złożenie wniosku o premię kompensacyjną wymaga nie tylko znajomości przepisów, ale również analizy konkretnego przypadku. Błędy na etapie przygotowania mogą wpłynąć na możliwość uzyskania dofinansowania lub jego wysokość.
## Na co zwrócić uwagę przed złożeniem wniosku o premię kompensacyjną?
Podstawowym warunkiem w procesie ubiegania się o premię kompensacyjną jest złożenie wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej wraz z niezbędnymi dokumentami. Jednym z kluczowych dokumentów dołączanych do wniosku jest odpis **księgi wieczystej nieruchomości**, a w przypadku wyodrębnionych lokali odpisy ksiąg wieczystych lokali kwaterunkowych będących własnością Inwestorów.
## Dlaczego księga wieczysta ma kluczowe znaczenie?
Księga wieczysta (w szczególności DZIAŁ II) ma charakter fundamentalny, bowiem to ona jednoznacznie wskazuje kto jest właścicielem/współwłaścielem nieruchomości oraz na jakiej podstawie prawnej doszło do nabycia prawa własności. **Dzięki temu BGK może ocenić, czy osoba składająca wniosek jest faktycznie uprawniona do ubiegania się o premię kompensacyjną.** Ujawnione w Dziale II KW dane o właścicielach, udziale we współwłasności i podstawie nabycia pozwalają zweryfikować zarówno zakres przysługującego prawa, jak i zgodność stanu ujawnionego w księdze z rzeczywistym stanem prawnym.
Ponadto księga wieczysta zawiera także dane identyfikujące budynek i/lub poszczególne lokale, w tym oznaczenie nieruchomości według ewidencji gruntów i budynków oraz numerację wyodrębnionych lokali w budynku, co umożliwia jednoznaczne przypisanie określonego lokalu do konkretnej nieruchomości objętej wnioskiem. Prawidłowe oznaczenie nieruchomości jest niezbędne, aby [BGK](https://www.bgk.pl/) mógł ustalić, którego budynku dotyczą prace objęte premią kompensacyjną.
Jeśli chcesz zobaczyć pełne zasady, warunki i proces uzyskania premii kompensacyjnej: **[sprawdź, jak wygląda premia kompensacyjna krok po kroku](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
## Jakie informacje w księdze wieczystej są istotne dla BGK?
**Z tego względu poprawność, aktualność i przejrzystość księgi wieczystej stanowi jeden z najważniejszych elementów decydujących o sprawnym przebiegu procedury przyznania premii.**
Dlatego przed złożeniem wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej dokładnie zweryfikuj informacje zawarte w aktualnym odpisie księgi wieczystej nieruchomości od I do IV działu. Każdy z nich zawiera inne informacje o nieruchomości i każdy może ujawniać problemy, które należy skorygować jeszcze przed złożeniem wniosku.
### DZIAŁ I-O – OZNACZENIE NIERUCHOMOŚCI
Dział I-O zawiera dane identyfikujące nieruchomość, czyli: rodzaj nieruchomości, dane geodezyjne, dane adresowe, obszar działki, informację o budynku oraz informację o wyodrębnionych lokalach mieszkalnych.
#### Na co zwrócić uwagę?
Przede wszystkim na to czy adres i numer budynku/lokalu są zgodne z rzeczywistością, czy powierzchnia, oznaczenie działki i budynku odpowiada rzeczywistości.
### DZIAŁ I -SP – SPIS PRAW ZWIĄZANYCH Z WŁASNOŚCIĄ
Dział ten informuje o prawach przysługujących każdoczesnym właścicielom nieruchomości, w tym: udział przypisany do lokalu mieszkalnego w nieruchomości wspólnej, prawo przechodu przez inną działkę, okres użytkowania wieczystego.
Tu pamiętaj, że niektóre wpisy w księdze wieczystej mają charakter „tożsamy”, tzn.: udział właściciela lokalu wpisany w dziale I-SP księgi wieczystej lokalu mieszkalnego będzie również widniał w dziale II księgi wieczystej działki gruntu, na której stoi budynek.
### DZIAŁ II – WŁASNOŚĆ
W dziale II księgi wieczystej sprawdzisz kto jest właścicielem nieruchomości. Ponadto w księdze wieczystej działki gruntu, na której stoi budynek wielorodzinny w dziale drugim KW jest informacja o właścicielach wyodrębnionych lokali mieszkalnych, w tym numer udziału, numer lokalu, wielkość udziału i numer księgi wieczystej lokalowej.
To kluczowy dział z punktu widzenia wniosku o premię kompensacyjną, bowiem wskazuję na właściciela/współwłaścicieli, wysokość oraz podstawę nabycia prawa własności.
#### Na co zwrócić uwagę?
Przede wszystkim zweryfikuj czy w KW wpisani są aktualni właściciele, czy udziały są prawidłowe matematycznie i faktycznie, tzn.: czy sumują się 1/1 oraz czy odpowiadają dokumentom stanowiącym podstawę nabycia prawa własności. Istotne jest również to czy podstawa wskazana w KW jest zgodna z treścią dokumentu tj. czy sygnatura aktu/postanowienia i data są tożsame.
### DZIAŁ III – PRAWA, ROSZCZENIA I OGRANICZENIA
W dziale III księgi wieczystej znajdziesz wszystko, czego nie wpisuje się w innych działach, w tym m.in.: służebności, sposób zarządu nieruchomością wspólną, ostrzeżenie o niezgodności zapisów KW ze stanem faktycznym.
Weryfikując ten dział zwróć uwagę, czy nie znajdują się tam wpisy/ostrzeżenia o toczących się postępowaniach lub roszczenia, które mogą mieć wpływ na aktualne zmiany własnościowe.
Obecność ostrzeżenia (w szczególności o roszczeniach czy toczących się postępowaniach) może spowodować konieczność złożenia dodatkowych wyjaśnień czy dokumentów do BGK.
### DZIAŁ IV – HIPOTEKA
Dział czwarty to miejsce wyłącznie do wpisu hipotek. To może być hipoteka umowna, która jest zabezpieczeniem wszystkich kredytów hipotecznych udzielanych przez banki. Może jednak w dziale IV znaleźć się również hipoteka przymusowa.
Zwróć uwagę czy w przypadku wpisu hipoteki jest ona aktualna – często pozostają wpisy hipotek już dawno spłaconych. Hipoteka sama w sobie nie wpływa na możliwość złożenia wniosku, ale może sygnalizować wcześniej nieujawnione zmiany.
## Podsumowanie – co sprawdzić przed złożeniem wniosku?
Analiza księgi wieczystej pozwala upewnić się, że wpisy są aktualne i jednoznaczne, a zarazem wykryć ewentualne błędy, rozbieżności czy braki, których szybkie rozwiązanie pozwoli uniknąć późniejszych wezwań czy opóźnień w rozpatrywaniu wniosku, a tym samym przyspieszy całą procedurę.
Pamiętaj, że jeśli zweryfikujesz niezgodności lub nieaktualne dane w treści księgi wieczystej warto, a nawet trzeba dokonać stosownego wpisu/wykreślenia.
Dodatkowo pamiętaj, że dokumenty stwierdzające podstawę nabycia prawa własności, które równocześnie stanowią podstawę wpisu w KW powinny być opatrzone stosowną klauzulą prawomocności/ostateczności.
\*\*\*
Jeśli jesteś zainteresowany uzyskaniem premii kompensacyjnej lub być może zastanawiasz się czy spełniasz wymagania konieczne do uzyskania dofinansowania – zapraszamy do kontaktu!
Nasza Kancelaria oferuje kompleksowe wsparcie w całym procesie ubiegania się o przyznanie premii kompensacyjnej, tj. m.in.:
- analizę Twojej sytuacji pod kątem spełnienia wymagań,
- pomoc w przygotowaniu, kompletowaniu oraz weryfikacji dokumentów,
- składaniu wniosku oraz bieżącym kontaktu z BGK.
*[Zapraszamy do kontaktu – razem przejdziemy przez cały proces, zwiększając Twoje szanse na uzyskanie należnego wsparcia!](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna a lokator kwaterunkowy – kiedy wpływa na możliwość uzyskania dofinansowania?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-lokator-kwaterunkowy/)
**Published:** 22 stycznia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Obecność lokatora kwaterunkowego w budynku ma istotne znaczenie przy ubieganiu się o premię kompensacyjną. W wielu przypadkach to właśnie status lokali i ich historia decydują o możliwości uzyskania dofinansowania.
## Znaczenie lokatora kwaterunkowego przy premii kompensacyjnej
Brak zamieszkiwania lokalu przez lokatora kwaterunkowego w chwili składania wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) **nie wyklucza** możliwości ubiegania się przez właścicieli budynków/części budynków o dofinansowanie w ramach premii kompensacyjnej, jeżeli dany lokal posiadał status lokalu kwaterunkowego w okresie istotnym z punktu widzenia ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej emisyjności budynków (dalej jako: „ustawa”).
Zgodnie bowiem z ustawą premia kompensacyjna przysługuje inwestorowi będącemu osobą fizyczną, który jest właścicielem budynku mieszkalnego z co najmniej jednym lokalem kwaterunkowym albo właścicielem części budynku mieszkalnego i w dniu 25 kwietnia 2005 r. był właścicielem tego budynku mieszkalnego albo tej części budynku mieszkalnego, albo nabył ten budynek albo tę część budynku w drodze spadkobrania od osoby będącej w tym dniu właścicielem.
## Czym jest lokal kwaterunkowy w rozumieniu ustawy?
Z kolei lokalem kwaterunkowym w świetle ustawy jest lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, którego najem został nawiązany na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale lub na podstawie innego tytułu prawnego przed wprowadzeniem w danej miejscowości publicznej gospodarki lokalami albo szczególnego trybu najmu, a czynsz za najem tego lokalu był:
1. regulowany,
2. ustawowo ograniczony do 3% wartości odtworzeniowej lokalu w skali roku,
3. ustawowo ograniczony w zakresie możliwości jego podwyższania do 10% dotychczasowego,
**– w jakimkolwiek okresie między 12 listopada 1994 r. a 25 kwietnia 2005 r.**
Ustawa wiąże zatem prawo do uzyskania premii kompensacyjnej z historycznym statusem lokalu oraz okresem obowiązywania ograniczeń czynszowych. Przepisy nie uzależniają natomiast możliwości ubiegania się o przyznanie premii od tego, czy dany lokator kwaterunkowy nadal zamieszkuje lokal w dacie składania wniosku czy realizacji przedsięwzięcia.
## Co decyduje o prawie do premii kompensacyjnej?
Decydujące znaczenie ma to czy dany lokal posiada status lokalu kwaterunkowego w rozumieniu ustawy oraz okres, w którym obowiązywały w stosunku do tego lokalu ograniczenia dotyczące wysokości czynszu za najem, w okresie od 12 listopada 1994 r. do 25 kwietnia 2005 r. Innymi słowy – istotny jest okres, w którym lokal był zajmowany przez lokatora kwaterunkowego, jednak wyłącznie w granicach wskazanego okresu referencyjnego, tj. od 12 listopada 1994 do 25 kwietnia 2005 r. Okoliczności dotyczące sposobu korzystania z lokalu poza tym przedziałem czasowym – w tym opuszczenie danego lokalu przez lokatora kwaterunkowego po 25 kwietnia 2005 r. pozostają bez wpływu na prawo do premii kompensacyjnej oraz jej wysokość.
Podsumowując – wyprowadzka lokatora kwaterunkowego po okresie objętym rekompensatą zgodnie z ustawą nie zmienia historycznego charakteru lokalu oraz nie eliminuje możliwości ubiegania się o przyznanie premii kompensacyjnej, a także nie ma wpływu na wysokość dofinansowania.
[Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **premia kompensacyjna – warunki i procedura**](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
## Co to oznacza w praktyce?
Ocena możliwości uzyskania premii kompensacyjnej zawsze wymaga analizy konkretnego przypadku – w szczególności historii lokalu i spełnienia warunków ustawowych.
**[Skonsultuj swoją sytuację i sprawdź, c](https://www.kwwp.pl/kontakt/)zy możesz uzyskać premię kompensacyjną.**
\*\*\*
Jeśli jesteś zainteresowany uzyskaniem premii kompensacyjnej lub być może zastanawiasz się czy spełniasz wymagania konieczne do uzyskania dofinansowania – zapraszamy do kontaktu!
Nasza Kancelaria oferuje kompleksowe wsparcie w całym procesie ubiegania się o przyznanie premii kompensacyjnej, tj. m.in.:
- analizę Twojej sytuacji pod kątem spełnienia wymagań,
- pomoc w przygotowaniu, kompletowaniu oraz weryfikacji dokumentów,
- składaniu wniosku oraz bieżącym kontaktu z BGK.
***Zapraszamy do kontaktu – razem przejdziemy przez cały proces, zwiększając Twoje szanse na uzyskanie należnego wsparcia!***
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna – przykład z Krakowa i co zdecydowało o jej uzyskaniu](https://www.kwwp.pl/kolejny-zadowolony-wlasciciel-kamienicy-w-centrum-krakowa-korzysta-z-premii-kompensacyjnej-jeszcze-w-roku-2022-jak-ja-uzyskac/)
**Published:** 28 maja, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Uzyskanie premii kompensacyjnej w praktyce zależy nie tylko od spełnienia warunków, ale również od właściwego przygotowania dokumentacji.
Poniżej przykład inwestycji, w której właściciel kamienicy uzyskał dofinansowanie na remont.
Kamienice są architektonicznym elementem pięknej miejskiej tkanki, stanowią ozdobę historycznych i rezydencjonalnych terenów miasta. W związku z historycznym charakterem zarówno bieżące remonty jak i większe renowacje kamienic to wyzwanie dla ich właścicieli.
## Premia kompensacyjna – dotacja na remont budynku
Rozwiązaniem adresującym ten problem może być premia kompensacyjna, tj. dotacja na remont budynku, która udzielana jest przez[ BGK](https://www.bgk.pl/) jako bezzwrotne refinansowanie.
To dobre rozwiązanie dedykowane właścicielom i ich następcom prawnym budynków, w których w latach 1994 – 2005 zamieszkiwali lokatorzy kwaterunkowi.
Metraż zajmowanych lokali kwaterunkowych i czasookres najmu kwaterunkowego to dwa główne faktory budujące wysokość dotacji.
**Przykład naszej Klientki – właścicielki kamienicy położonej na krakowskim Starym Mieście**
Z takiej formy pomocy państwa w rewitalizacji kamienicy skorzystała jedna z naszych Klientek w roku 2022. Dzięki dofinansowaniu na remont lokale mieszkalne w kamienicy na krakowskim Starym Mieście (rejon Kleparza) zostaną odremontowane, ponownie będą przedmiotem najmu i dochodu dla ich właścicieli.
## Co w praktyce decyduje o uzyskaniu premii kompensacyjnej?
Na podstawie tego przypadku kluczowe są:
- historia budynku i lokali
- spełnienie warunków ustawowych
- jakość przygotowanej dokumentacji
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **[premia kompensacyjna – warunki i procedura](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
## Co warto zrobić w Twojej sytuacji?
Każda nieruchomość jest inna – kluczowa jest wstępna analiza.
**[Skonsultuj swoją sytuację i sprawdź, czy możesz uzyskać premię kompensacyjną.](https://www.kwwp.pl/kontakt/)**
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Duży remont kamienicy – kiedy możesz uzyskać premię kompensacyjną? (przykład z Częstochowy)](https://www.kwwp.pl/duzy-remont-kamienicy-w-czestochowie-refinansowany-ze-srodkow-premii-kompensacyjnej/)
**Published:** 29 maja, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Duży remont kamienicy to inwestycja wymagająca znacznych nakładów finansowych.
W niektórych przypadkach możliwe jest jednak refinansowanie części kosztów dzięki premii kompensacyjnej.
Dużym problemem dla właściciela kamienicy jest zapewnienie właściwego systemu ogrzewania, który będzie efektywny finansowo zarówno z punktu widzenia montażowego – koszt dla właściciela – jak i eksploatacyjnego – zapewniający możliwie najniższe opłaty z tym związane po stronie lokatorów kwaterunkowych jak i najemców wolnoczynszowych (komercyjnych). Sposób ogrzewania lokalu ma duży wpływ na wybór oferty najmu po stronie potencjalnego najemcy, co przy aktualnych kosztach mediów i wysokiej inflacji nie może dziwić.
Z punktu widzenia właściciela kamienicy taki remont to ogromny budżet do zgromadzenia na pokrycie kosztów m.in. utworzenia kotłowni, rozprowadzenie instalacji (piony) oraz w ramach poszczególnych lokali: zakupu i montażu grzejników, wymienników ciepła i innych elementów całości instalacji.
Właściciel reprezentacyjnej kamienicy w Częstochowie, położonej w rejonie głównej arterii komunikacyjnej miasta, tj. Alei Najświętszej Maryi Panny zadecydował o pozyskaniu refinansowania z [BGK](https://www.bgk.pl/) na koszty remontu kamienicy w tym zakresie. W tym wypadku zgromadzenie całości dokumentacji dotyczącej lokatorów kwaterunkowych, decyzji o przydziale i innych wymaganych zabrało trochę czasu. Włożony trud zaprocentował uzyskaniem znaczących środków na to przedsięwzięcie remontowe.
To pokazuje, że nawet duże inwestycje mogą zostać częściowo sfinansowane, jeśli budynek spełnia określone warunki ustawowe.
Dzięki temu kolejny obiekt w historycznym centrum miasta uzyska nową funkcjonalność, a w sezonie grzewczym zapewni nową jakość użytkowania dla lokatorów, najemców jak również właściciela.
## Kiedy duży remont kamienicy kwalifikuje się do premii kompensacyjnej?
Nie każda inwestycja daje możliwość uzyskania wsparcia.
Znaczenie mają:
- historia budynku (w tym lokale kwaterunkowe)
- spełnienie warunków ustawowych
- właściwe przygotowanie dokumentacji
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **[premia kompensacyjna – warunki i procedura](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
## Co warto zrobić przed rozpoczęciem remontu?
Zanim rozpoczniesz inwestycję, sprawdź, czy możesz skorzystać z premii kompensacyjnej i obniżyć koszt całego projektu.
**[Skonsultuj swoją sytuację i sprawdź, czy Twój budynek kwalifikuje się do dofinansowania.](https://www.kwwp.pl/kontakt/)**
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Jak sfinansować remont lokalu po lokatorze kwaterunkowym i czy możesz uzyskać premię kompensacyjną?](https://www.kwwp.pl/jak-sfinansowac-koszty-remontu-lokalu-w-kamienicy-opuszczonego-przez-lokatora-kwaterunkowego/)
**Published:** 29 maja, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Remont lokalu opuszczonego przez lokatora kwaterunkowego często wiąże się z dużymi kosztami.
W niektórych przypadkach możliwe jest ich częściowe pokrycie dzięki premii kompensacyjnej.
## Jak sfinansować koszty remontu lokalu w kamienicy opuszczonego przez lokatora kwaterunkowego?
To pytanie wielokrotnie zadają sobie właściciele kamienic odnośnie lokali, które zostały opróżnione przez lokatorów. Lokatorzy kwaterunkowi przeważnie zajmowali lokale przez wiele lat, a w związku z tym, iż nie była to ich własność, nie prowadzili żadnych inwestycji
i remontów w lokalach. Dodatkowo, bywa, że nawet nie dokonywali bieżących, drobnych prac naprawczych związanych ze zwykłą eksploatacyjną. To prowadziło do znacznej degradacji tych lokali.
W takiej sytuacji właściciel po odzyskaniu lokalu na potrzeby własnego użytku czy najmu komercyjnego staje przede dużym dylematem jak sfinansować koszt kapitalnego remontu lokalu kwaterunkowego. Skala przedsięwzięcia jest ogromna, bo remont może obejmować wymianę stolarki okiennej i drzwiowej, kompleksową wymianę i rozprowadzenie instalacji, wymianę wyposażenia łazienki, szpachlowanie, malowanie ścian, itd.
## Kiedy remont lokalu po lokatorze kwaterunkowym kwalifikuje się do premii kompensacyjnej?
Uzyskanie dofinansowania z tytułu wcześniej zajmowanych lokali kwaterunkowych na pokrycie kosztów remontu generalnego wybranego lokalu / lokali w obrębie budynku kamienicy może pokryć w całości lub części te koszty w zależności od kwoty uzyskanej premii kompensacyjnej. Możliwość uzyskania premii kompensacyjnej zależy jednak od spełnienia określonych warunków – w szczególności związanych z historią lokalu i budynku.
Takie działania podjął właściciel zabytkowej, historycznej kamienicy w prestiżowej lokalizacji w obrębie Starego Miasta w Krakowie, zaledwie kilka kroków od Rynku.
Opuszczony przez lokatora lokal kwalifikował się do kapitalnego remontu; przykładowo piękna kilkudziesięcioletnia oryginalna, drewniana stolarka drzwiowa była tyle piękna co i istotnie zdewastowana. Nie każdy lokal i nie każdy remont daje taką możliwość.
Kluczowe znaczenie mają:
- status lokalu i jego historia
- sposób użytkowania w przeszłości
- spełnienie warunków ustawowych
- odpowiednie przygotowanie dokumentacji
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: **[premia kompensacyjna – warunki i procedura](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**
Właściciel przy wsparciu kancelarii zgromadził właściwe dokumenty, które pozwalają na ubieganie się o premię kompensacyjną w [BGK ](https://www.bgk.pl/)w 2022.
## Co warto zrobić przed rozpoczęciem remontu?
Zanim rozpoczniesz prace, sprawdź, czy lokal i budynek spełniają warunki do uzyskania premii kompensacyjnej.
**[Skonsultuj swoją sytuację i sprawdź, czy możesz obniżyć koszt remontu.](https://www.kwwp.pl/kontakt/)**
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Renowacja klatki schodowej w kamienicy – kiedy możesz uzyskać premię kompensacyjną?](https://www.kwwp.pl/renowacja-klatki-schodowej-w-kamienicy-na-krakowskich-grzegorzkach-dofinansowanie-na-remont-premia-kompensacyjna-z-bgk-w-2021/)
**Published:** 29 maja, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Renowacja klatki schodowej w kamienicy to często pierwszy etap większego remontu.
W niektórych przypadkach możliwe jest obniżenie kosztów takiej inwestycji dzięki premii kompensacyjnej.
Budynki mające wieloletnią historię, wznoszone na początku XX wieku, a niejednokrotnie wcześniej mają swoje specyficzne potrzeby i wymagania. Użycie niewspółczesnych, „retro” technologii przy wznoszeniu tych nieruchomości skutkuje przy bieżącym remoncie zarówno wyzwaniem technologicznym, jak i kosztowym.
Z taką kwestią musieli zmierzyć się współwłaściciele kamienicy położonej na krakowskich Grzegórzkach. Jeden z właścicieli mający branżowe budowlane wykształcenie zaangażował się w pozyskanie rozwiązania remontowego, które gwarantowałoby skuteczne odprowadzenie wilgoci z poziomu piwnic, aby ich remont miał długofalowe, pozytywne skutki.
Dzięki wsparciu Kancelarii KWWP w uzyskaniu stosownych dokumentów i reprezentowaniu klienta przed [BGK](https://www.bgk.pl/) udało się pozyskać satysfakcjonujące środki z dofinasowania na remont, które pokryły nie tylko koszty remontu piwnic, ale i renowację klatki schodowej.
Współpraca klienta, kancelarii przełożyła się na uzyskane finansowanie a to dało rezultat
w postaci osuszonych fundamentów, odremontowanych piwnic i odnowionej klatki schodowej.
Ponadto za sprawą skutecznie zgromadzonych dokumentów dla uzyskania premii kompensacyjnej, wszystko to udało się osiągnąć w bardzo krótkim czasie od momentu złożenia wniosku o premię do jego rozliczenia. Uzyskanie premii kompensacyjnej jeszcze w roku 2022 w niektórych przypadkach jest nadal możliwe.
## Kiedy renowacja kamienicy kwalifikuje się do premii kompensacyjnej?
Nie każda inwestycja daje możliwość uzyskania wsparcia.
Znaczenie mają:
- historia budynku (w tym lokale kwaterunkowe)
- spełnienie warunków ustawowych
- odpowiednie przygotowanie dokumentacji
Szczegółowe zasady znajdziesz tutaj: [**premia kompensacyjna – warunki i procedura**](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
## Co warto zrobić przed rozpoczęciem remontu?
Zanim rozpoczniesz prace, warto sprawdzić, czy możesz skorzystać z premii kompensacyjnej i obniżyć koszt inwestycji.
[**Skonsultuj swoją sytuację i sprawdź, czy Twój budynek kwalifikuje się do dofinansowania.**](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Remont kamienicy – w jakich przypadkach możesz obniżyć koszt dzięki premii kompensacyjnej?](https://www.kwwp.pl/kapitalny-remont-i-renowacja-prestizowej-kamienicy/)
**Published:** 29 maja, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Kapitalny remont i renowacja prestiżowej kamienicy to inwestycja wymagająca dużych nakładów finansowych. W niektórych przypadkach możliwe jest jednak obniżenie kosztów dzięki premii kompensacyjnej.
## Remont kamienicy – w jakich przypadkach możesz obniżyć koszt dzięki premii kompensacyjnej?
Uzyskanie środków na sfinansowanie kapitalnego remontu modernistycznej kamienicy, elewacji frontowej i oficyn, w tym pięknych kutych elementów balkonów, było wyzwaniem ze względu na duży rozmiar kamienicy.
Dodatkowo całość finansowania, o które ubiegał się inwestor w ramach wniosku o premię kompensacyjną z[ BGK](https://www.bgk.pl/), oparta była o wykazanie powierzchni lokali kwaterunkowych oraz okresów zamieszkiwania przez lokatorów kwaterunkowych – w dużej mierze w oparciu o prywatne dokumenty z archiwum właściciela, uzupełnione w ograniczonym zakresie o zaświadczenia urzędowe oraz dokumenty architektoniczne.
To pokazuje, że w wielu przypadkach kluczowe dla uzyskania premii kompensacyjnej jest nie tylko spełnienie warunków, ale również właściwe udokumentowanie historii budynku.
Dodatkowo całość finansowania, o które ubiegał się inwestor w ramach wniosku o premię kompensacyjną z BGK, oparte było o wykazanie powierzchni lokali kwaterunkowych oraz okresów zamieszkiwania przez lokatorów kwaterunkowych, prawie wyłącznie w oparciu o prywatne dokumenty z archiwum właściciela i w małym zakresie współtowarzyszące zaświadczenia urzędowe oraz dokumenty architektoniczne.
Wytrwała i konsekwentna kwerenda dawnych dokumentów wykonana przez Kancelarię KWWP, ich właściwe opisanie i zestawienie zaowocowały, gdyż kwota pozyskanej premii jest historycznie jedną z najwyższych w ramach licznych projektów prowadzonych przez kancelarię dla klientów.
W praktyce oznacza to, że sposób przygotowania wniosku może mieć bezpośredni wpływ na wysokość uzyskanego dofinansowania.
[Sprawdź jak przygotować poprawnie wniosek. ](https://www.kwwp.pl/jak-przygotowywac-sie-do-zlozenia-wniosku-o-premie-kompensacyjna-srodki-wlasne/)
[Sprawdź na co zwrócić uwagę przy składaniu wniosku. ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-bgk-na-co-warto-zwrocic-uwage-przed-zlozexniem-wniosku/)
Na kwotę premii w tym wypadku duży wpływ miał rozmiar kamienicy, wielość i znaczne rozmiary lokali kwaterunkowych zajmowanych przez lokatorów, ale również determinacja, aby właściwie udokumentować i wykazać do naliczenia premii kompensacyjnej każdy metr kwadratowy zajmowanej przez lokatorów kwaterunkowych powierzchni.
Poniżej zamieszczamy zdjęcia z okolicznościowej publikacji opisującej ten remont. Widok zrewitalizowanej kamienicy: pięknej odnowionej elewacji, więcej mówi o skuteczności tego refinansowania remontu niż tysiąc słów.


Wygląd budynku po remoncie zachwycił nie tylko nas. Aktualnie ta odnowiona nieruchomość bierze udział w konkursie ministerialnym na zadbany zabytek uwzględniającym wzorcowe renowacje z odtworzeniem oryginalnego, historycznego wyglądu budynku.
## Co warto zrobić przed rozpoczęciem remontu?
Zanim rozpoczniesz inwestycję, warto sprawdzić, czy budynek kwalifikuje się do premii kompensacyjnej i jakie środki możesz uzyskać.
**[Skonsultuj swoją sytuację i sprawdź, czy możesz obniżyć koszt remontu.](https://www.kwwp.pl/kontakt/)**
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna – kto i kiedy może skorzystać z dofinansowania?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-kto-i-kiedy-moze-skorzystac-z-dofinansowania/)
**Published:** 3 stycznia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Excerpt:** Sprawdź, kto może dostać premię kompensacyjną, ile wynosi dofinansowanie i jak wygląda proces. Konkretne warunki i wskazówki.
**Content:**
# Premia kompensacyjna – czy możesz z niej skorzystać?
Premia kompensacyjna to forma pomocy państwa – rekompensata dla właścicieli nieruchomości, którzy w okresie od 12 listopada 1994 r. do 25 kwietnia 2005 r. ponieśli straty wynikające z regulowania stawek czynszu.
Premia kompensacyjna przysługuje inwestorom korzystającym z kredytu z premią remontową lub ze środków własnych – przyznawana inwestorom realizującym: a) przedsięwzięcie remontowe, b) remont jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Premia wypłacana jest przez Bank Gospodarstwa Krajowego w ramach Ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2024 r. poz. 1446 z późn. zm.).
## Kto może otrzymać premię kompensacyjną?
O dofinansowanie projektu w ramach premii może ubiegać się **osoba fizyczna**, która jest właścicielem budynku mieszkalnego z co najmniej jednym lokalem kwaterunkowym albo właścicielem części budynku mieszkalnego i która była właścicielem tego budynku mieszkalnego albo tej części budynku także w dniu 25 kwietnia 2005 roku albo nabyła ten budynek albo tę część budynku w drodze spadkobrania od osoby będącej w tym dniu właścicielem.
W przypadku współwłasności budynku mieszkalnego albo części budynku mieszkalnego, do wniosku o premię kompensacyjną muszą przystąpić łącznie wszystkie uprawione osoby fizyczne.
Zgodnie z powyższym, możemy wyróżnić następujące kategorie osób fizycznych, które mogą ubiegać się o przyznanie premii kompensacyjnej:
- **Właściciel nieruchomości** – jeśli posiada budynek mieszkalny, w którym znajdował się przynajmniej jeden lokal kwaterunkowy w okresie 12.11.1994 r. – 25.04.2005 r. i nabył prawo własności nieruchomości przed 25 kwietnia 2005 r.,
- **Spadkobierca nieruchomości** – jeśli odziedziczył budynek mieszkalny, w którym znajduje się przynajmniej jeden lokal kwaterunkowy w okresie 12.11.1994 r. – 25.04.2005 r. i odziedziczył go po osobie, która przed 25 kwietnia 2005 r. była jego właścicielem.
- **Współwłaściciel udziałów w nieruchomości** – jeśli posiada udział/udziały w budynku mieszkalnym w którym znajdował się przynajmniej jeden lokal kwaterunkowy w okresie 12.11.1994 r. – 25.04.2005 r. i nabył tenże udział/y w nieruchomość przed 25 kwietnia 2005 r.. **[Więcej szczegółów opisaliśmy tutaj.](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wspolwlascicieli-nieruchomosci/)**
- **Spadkobierca udziałów w nieruchomości** – jeśli odziedziczył udział/y w budynku mieszkalnym w którym znajduje się przynajmniej jeden lokal kwaterunkowy w okresie 12.11.1994 r. – 25.04.2005 r. i odziedziczył go po osobie, która przed 25 kwietnia 2005 r. była jego właścicielem.
Należy podkreślić, że w odniesieniu do budynku mieszkalnego albo części budynku mieszkalnego premia kompensacyjna przysługuje **jednokrotnie.**
## Jakie warunki trzeba spełnić, by otrzymać premię kompensacyjną?
Podstawowym warunkiem w procesie ubiegania się o premię kompensacyjną jest złożenie wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej.
Wniosek o premię kompensacyjną (środki własne) składany jest na formularzu udostępnionym przez [Bank Gospodarstwa Krajowego](https://www.bgk.pl/) i zawiera m.in. takie pozycje:
- dane identyfikujące budynku mieszkalnego,
- dane osobowe inwestora,
- informacje o lokalach kwaterunkowych, ich powierzchni użytkowej i okresach, w jakich ich wynajem podlegał ograniczeniom dotyczącym wysokości czynszów za najem lokali kwaterunkowych, w zakresie wymaganym do obliczenia wysokości premii kompensacyjnej,
- dane przedsięwzięcia remontowego/remontu – zakres rzeczowy wraz z szacowanymi kosztami przedsięwzięcia lub remontu – w przypadku finansowania przedsięwzięcia lub remontu ze środków własnych.
Ponadto do wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej inwestor zobowiązany jest dołączyć szereg dokumentów, tj. m.in.:
- dokumenty/kopie dokumentów stanowiących podstawę nabycia prawa własności budynku mieszkalnego albo części budynku mieszkalnego,
- dokumenty/kopie dokumentów potwierdzających, że lokale wymienione we wniosku były lokalami kwaterunkowymi, o wskazanej powierzchni użytkowej oraz okresie obowiązywania ograniczeń.
[Sprawdź jak przygotować się do złożenia wniosku o premię kompensacyjną. ](https://www.kwwp.pl/jak-przygotowywac-sie-do-zlozenia-wniosku-o-premie-kompensacyjna-srodki-wlasne/)
\*\*\*
Więcej informacji: [Premia kompensacyjna – wszystko co musisz wiedzieć. ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
Jeśli jesteś zainteresowany uzyskaniem premii kompensacyjnej lub być może zastanawiasz się czy spełniasz wymagania konieczne do uzyskania dofinansowania – zapraszamy do kontaktu!
Nasza Kancelaria oferuje kompleksowe wsparcie w całym procesie ubiegania się o przyznanie premii kompensacyjnej, tj. m.in.:
- analizę Twojej sytuacji pod kątem spełnienia wymagań,
- pomoc w przygotowaniu, kompletowaniu oraz weryfikacji dokumentów,
- składaniu wniosku oraz bieżącym kontaktu z BGK.
*Zapraszamy do kontaktu – razem przejdziemy przez cały proces, zwiększając Twoje szanse na uzyskanie należnego wsparcia!*
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Prowadzenie sprawy nie musi być długotrwałe!](https://www.kwwp.pl/prowadzenie-sprawy-nie-musi-byc-dlugotrwale/)
**Published:** 25 marca, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnich dniach w jednej z naszych spraw frankowych prowadzonej przeciwko Santander Bank Polska S.A. i skierowanej do Sądu Okręgowego w Krakowie kilka miesięcy temu otrzymaliśmy bardzo ciekawe postanowienie, którego fragmenty przedstawiamy poniżej.
**Treść postanowienia – wskazanie kierunku orzekania**
*Sygn. akt (…)*
***P O S T A N O W I E N I E***
*Dnia 8 marca 2022 r.*
*Sąd Okręgowy w Krakowie I Wydział Cywilny*
*w składzie następującym:*
*Przewodniczący: sędzia del. Anna Chmielarz*
*po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2022 r. w Krakowie*
*na posiedzeniu niejawnym*
*sprawy z powództwa (…) przeciwko Santander Bank Polska S.A. z siedzibą w Warszawie*
*o zapłatę i ustalenie*
*p o s t a n a w i a:*
1. *dopuścić dowód z przesłuchania stron ograniczony do przesłuchania powodów w trybie art. 304 k.p.c. celem ustalenia zasadności twierdzeń pozwu/odpowiedzi na pozew oraz faktów wskazanych w tezach dowodowych przez pełnomocników stron;*
2. *w trybie art. 2711 k.p.c. w zw. z art. 304 k.p.c. **odebrać od powodów zeznania w niniejszej sprawie na piśmie** po odebraniu przyrzeczenia w trybie art. 268 k.p.c. (…);*
*III. pominąć dowód z zeznań świadków: (…) zawnioskowanych w odpowiedzi na pozew (…) **jako mający wykazać fakty nieistotne dla rozstrzygnięcia** – art. 2352 § 1 pkt. 2 k.p.c.;*
*(…)*
1. ***na podstawie art. 1561 k.p.c. zwrócić uwagę stron na treść uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego – Izba Cywilna – zasada prawna z dnia 7 maja 2021 r. III CZP 6/21, informując, że sąd w niniejszej sprawie zmierza do wydania orzeczenia z uwzględnieniem treści ww. zasady prawnej**;*
2. ***kierując się zasadami lojalności wobec stron postępowania, mając na uwadze już ustalone okoliczności faktyczne i prawne sprawy – na skutek oceny dokonywanej z urzędu – zwrócić uwagę stron, na fakt, iż postanowienia umowne przewidujące indeksację kredytu do waluty obcej noszą charakter klauzul abuzywnych skutkujących nieważnością umowy w całości. Niedozwolone postanowienia umowne (art. 3851 § 1 k.c.) są od początku, z mocy samego prawa, dotknięte bezskutecznością na korzyść konsumenta, który może udzielić następczo świadomej i wolnej zgody na te postanowienia i w ten sposób przywrócić im skuteczność z mocą wsteczną**;*
*VII. działając z urzędu pouczyć powoda-konsumenta o konsekwencjach prawnych wynikających z unieważnienia w całości zawartej umowy kredytowej (…).*
**Nasza ocena wydanego w sprawie postanowienia**
Przedmiotowe postanowienie dobitnie obrazuje, iż umiejętne posługiwanie się przez sądy rozpoznające sprawy frankowe przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, może znacząco przyspieszyć rozpoznanie sprawy, zaś wiele kwestii można przedsięwziąć jeszcze przed terminem pierwszej rozprawy wyznaczonej w sprawie.
**Na szczególną uwagę zasługuje okoliczność wskazania przez Sąd Okręgowy kierunku, w którym zamierza prowadzić dalsze postępowanie (rozstrzygnięcia),** do czego każdy sąd jest kompetentny na podstawie art. 1561 k.p.c., zgodnie z którym *w miarę potrzeby na posiedzeniu przewodniczący może pouczyć strony o prawdopodobnym wyniku sprawy w świetle zgłoszonych do tej chwili twierdzeń i dowodów*. Chociaż przepis ten obowiązuje już od 4.10.2021 r., sądy nadal niechętnie go stosują, chociaż w zamierzeniu miał on właśnie ułatwić prowadzenie spraw sądowych oraz częściowo wpłynąć na ich przyspieszenie. Warto zwrócić uwagę, iż wskazanie kierunku orzekania może nastąpić na każdym posiedzeniu – również niejawnym (jak w powyższej sprawie), nie jest więc konieczne czekanie w tym celu na termin pierwszej rozprawy w sprawie.
**Kolejny godnym uwagi faktem jest rozstrzygnięcie na posiedzeniu niejawnym części wniosków dowodowych zawartych w pozwie i odpowiedzi na pozew**, w szczególności pominięcie dowodu z tzw. świadków etatowych pozwanego banku – wielokrotnie pisaliśmy już znikomym o walorze dowodowym zeznań tego rodzaju świadków powoływanych przez banki. W naszej ocenie dowód ten nie wnosi do spraw frankowych niczego istotnego i jedynie niepotrzebnie je wydłuża w czasie (świadkowie nie zawsze się stawiają, konieczne jest odraczanie rozpraw z tego powodu, etc.). Wydanie postanowienia o przeprowadzeniu dowodu lub jego pominięciu również jest uprawnieniem proceduralnym mogącym przyspieszyć rozpoznawanie spraw frankowych, niestety sędziowie zbyt rzadko korzystają z tej możliwości. W szczególności w przypadku spraw frankowych wykorzystanie tej możliwości wydaje się być szczególnie uzasadnione.
Na aprobatę zasługuje również przesłuchanie strony powodowej na piśmie. Pozwoli to bowiem nie tylko uniknąć frankowiczom dodatkowego stresu związanego z koniecznością stawiennictwa w sądzie, ale również wpłynie na dynamikę postępowania.
**Co dalej?**
Z niecierpliwością czekamy na dalszy rozwój sprawy. W naszej ocenie pierwsze posiedzenie wyznaczone w sprawie celem przeprowadzenia rozprawy, będzie jednocześnie ostatnim, na którym z dużą dozą prawdopodobieństwa może już zostać wydany wyrok kończący sprawę w I instancji.
Równie prawdopodobne jest skorzystanie przez sąd z uprawnienia przewidzianego w art. 15zzs2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374, ze zm.) który stanowi, iż w sytuacji gdy (…) *w sprawie rozpoznawanej według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w całości, **sąd może zamknąć rozprawę i wydać orzeczenie na posiedzeniu niejawnym po uprzednim odebraniu od stron lub uczestników postępowania stanowisk na piśmie**.*
**Wnioski końcowe**
Przeciążenie sądów okręgowych rozpoznających sprawy frankowe, w szczególności Sądu Okręgowego w Warszawie, niewątpliwie negatywnie wpływa na czas rozpoznania każdej sprawy, tj. długość toczących się postępowań. Jakżeby sprawniejsze było ich rozpoznanie w sytuacji, w której sądy powszechne chętniej wykorzystywałyby dostępne im narzędzia procesowe. Powyższa sprawa pokazuje, iż jest to w pełni możliwe.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Abuzywność części postanowienia w umowie frankowej](https://www.kwwp.pl/abuzywnosc-czesci-postanowienia-w-umowie-frankowej/)
**Published:** 18 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Liczne wygrane frankowiczów w sądach powodują, że banki coraz częściej obierają linię obrony polegającą na podnoszeniu jak największej liczby zarzutów lub argumentów. Tzw. abuzywność postanowień odsyłających do tabel kursowych ustalanych arbitralnie przez bank (tj. ich niedozwolony charakter i nieważność) nie budzi obecnie żadnych wątpliwości, a banki mają tego świadomość. Z tego względu postanowiły one zaprezentować inną taktykę.
##### **Rozdzielenie klauzuli na dwie części**
Banki zdają sobie sprawę, iż obecnie ich argumentacja dotycząca braku abuzywności klauzul odsyłających do tabel kursowych nie przynosi oczekiwanych przez nich rezultatów. Z tego względu coraz częściej podnoszą w swoich pismach procesowych, że o ile uznamy ww. odesłanie za niedozwolone, o tyle nie można stwierdzić, że abuzywne jest całe postanowienie, w którym to odesłanie się zawiera. Według banków jednostki redakcyjne postanowień umownych, które są kwestionowane przez frankowiczów, zawierają w sobie tak naprawdę dwie odrębne normy: klauzulę indeksacyjną oraz klauzulę kursową. Oczywiście banki twierdzą, że obie te klauzule są prawidłowe i nie można stwierdzić, że są abuzywne, ale jeśli już cokolwiek ma być abuzywne to z pewnością nie klauzula indeksacyjna.
##### **Klauzula indeksacyjna a kursowa**
Pierwsza z tych klauzul dotyczy stosowania mechanizmu przeliczeń według reguły, że środki wypłacone w złotych przeliczane są na franki szwajcarskie, tak samo jak i spłacane w złotówkach raty kapitałowo-odsetkowe. Oczywiście inny kurs brano pod uwagę przy wypłacie (kurs kupna), a inny przy spłacie (kurs sprzedaży), co stanowi nic innego jak *spread* (dodatkowy zysk banku). Klauzula kursowa z kolei odnosi się do tego fragmentu postanowienia, które odsyła do arbitralnie ustalanych przez banki tabel kursowych.
##### **Czy banki mają rację?**
Koncepcja, iż w jednostce redakcyjnej może być więcej niż jedna norma nie budzi wątpliwości, jednakże nie znajdzie to zastosowania w przypadku klauzul niedozwolonych stosowanych przez banki. Przede wszystkim już na pierwszy rzut oka widać, iż podział ten jest wykreowany sztucznie. Nie jest nam znany chociażby jeden wyrok, w którym sąd podzieliłby tego typu zapatrywanie. Należy zauważyć, że klauzule te muszą być stosowane łącznie, aby miały jakikolwiek sens. Jeśli sąd usunąłby wyłącznie klauzulę kursową, pozostawiając indeksacyjną, to w istocie nie byłoby wiadomo, po jakim kursie należy dokonywać przeliczeń. A jak już wielokrotnie wspominaliśmy – uzupełnianie umowy o brakujące elementy jest niedopuszczalne.
##### **Polskie sądy nie uznają argumentacji banków**
Na szczególną uwagę zasługuje [*wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r. (V CSK 382/18)*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/v-csk-382-18-dopuszczalnosc-umowy-kredytu-522865040). Jak wynika z jego uzasadnienia, w toku postępowania pozwany bank usiłował bezskutecznie uzasadniać koncepcję zmierzającą do rozdzielenia klauzuli indeksacyjnej (klauzuli ryzyka walutowego) oraz klauzuli kursowej. Jak słusznie zauważył jednak SN, odnosząc się do poglądu wyrażonego w sprawie przez Sąd Apelacyjny w Warszawie, „Sąd Apelacyjny (…) wzmiankując o problemie „kursowym” – zdaje się ujmować postanowienia niedozwolone, podobnie jak Sąd Okręgowy, wąsko jako postanowienia (ew. ich części) przewidujące jednostronne określenie przez Bank kursu wymiany waluty (Tabel kursów), bez wskazania jasnych i zrozumiałych kryteriów, którymi będzie się kierował (…), i odróżniać je od postanowień (ich części) przewidujących sam mechanizm przeliczenia (…). **Należy jednak zauważyć, że bez unormowania kursu miarodajnego dla poszczególnych przeliczeń, przeliczenia te nie mogą być dokonane, a postanowienia „przeliczeniowe” – wywrzeć skutku***”.*
Identycznie zapatrywanie SN wyraził również w *[wyroku z dnia 4 kwietnia 2019 r. (III CSK 159/17)](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/orzeczenia3/iii%20csk%20159-17-1.pdf)*, w którym stwierdził, iż „Eliminacja klauzuli indeksacyjnej obejmuje wszystkie postanowienia umowy, które się na nią składają (…). **Zauważyć należy bowiem, że mogą one funkcjonować tylko łącznie – w umowie kredytu indeksowanego do waluty obcej przeliczenie wypłaconej kwoty kredytu na walutę obcą przy wypłacie kredytu służy temu, by można było ustalić wysokość zadłużenia i w konsekwencji wysokość pozostających do spłaty rat kredytu (w walucie obcej).** Jeżeli zaś raty mogą być spłacane wyłącznie w walucie polskiej, a tak w stanie faktycznym sprawy było aż do chwili podpisania aneksu do umowy kredytowej, konieczne jest również określenie sposobu przeliczenia raty kredytu na tę walutę. Eliminacja któregokolwiek z tych przeliczników przy zachowaniu konstrukcji, w której kredyt wypłacany jest spłacany w walucie polskiej, sprawia, że niemożliwe jest stosowanie drugiego z nich*”.*
##### **Co na to TSUE?**
Na gruncie Dyrektywy 93/13 koncepcja, którą starają się przeforsować banki, była przedmiotem analizy TSUE. W [*wyroku z dnia 26.03.2019 r., C-70/17 i C*](http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9141BCC04EF7C14FAAA891A4A0AE7AF4?text=&docid=212227&pageIndex=0&doclang=pl&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3221203)[*‑*](http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9141BCC04EF7C14FAAA891A4A0AE7AF4?text=&docid=212227&pageIndex=0&doclang=pl&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3221203)*179/17 TSUE* stwierdził, iż „Gdyby bowiem sąd krajowy mógł zmieniać treść nieuczciwych warunków zawartych w takich umowach, to takie uprawnienie mogłoby zagrażać realizacji długoterminowego celu ustanowionego w art. 7 dyrektywy 93/13. **Uprawnienie to przyczyniłoby się bowiem do wyeliminowania zniechęcającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez zwykły brak stosowania takich nieuczciwych warunków wobec konsumentów, ponieważ nadal byliby oni zachęcani do stosowania rzeczonych warunków, wiedząc, że nawet gdyby miały one być unieważnione, to jednak umowa mogłaby zostać uzupełniona w niezbędnym zakresie przez sąd krajowy**, tak aby zagwarantować w ten sposób interes rzeczonych przedsiębiorców” oraz „W niniejszym przypadku samo usunięcie zapisu dotyczącego wymagalności spłaty, z powodu którego sporne w postępowaniu głównym postanowienia mają nieuczciwy charakter, sprowadzałoby się ostatecznie do mającej wpływ na istotę tych postanowień zmiany ich treści. **W związku z tym należy uznać, że gdyby częściowe utrzymanie tych warunków w mocy zostało uznane za dopuszczalne, miałoby to bezpośredni wpływ na przypomniany powyżej skutek odstraszający**”.
Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić trzeba, że stanowisko banków nie zasługuje na uwzględnienie, a przedstawiane przez nich argumenty można skwitować krótkim powiedzeniem, że „tonący brzytwy się chwyta”.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy KAŻDY współkredytobiorca musi być POWODEM w sprawie frankowej?](https://www.kwwp.pl/czy-kazdy-wspolkredytobiorca-musi-byc-powodem-w-sprawie-frankowej/)
**Published:** 22 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Ubiegając się o kredyt frankowicze zwykle nie działali samodzielnie. Małżonkowie często wspólnie składali wniosek kredytowy, zaś osoby stanu wolnego – posiłkowały się pomocą ze strony najbliższych członków rodziny. A wszystko po to, aby uzyskać zdolność kredytową niezbędną do zakupu wymarzonego domu lub mieszkania. Czy kierując na drogę sądową sprawę o unieważnienie kredytu i zwrot nienależnie uiszczonych rat z pozwem muszą wystąpić w takiej sytuacji wszyscy współkredytobiorcy? Postaramy się wyjaśnić to poniżej.
Zaznaczyć należy na wstępie, iż wszystko uzależnione jest od tego, z jakim roszczeniem występujemy na drogę sądową.
##### **Pozew o stwierdzenie nieważności umowy frankowej**
W przypadku kredytu, który nie został jeszcze spłacony, frankowicze w pierwszej kolejności domagają się w sądzie unieważnienia zawartej z bankiem umowy kredytowej. W takiej sytuacji po ich stronie mamy do czynienia z tzw. współuczestnictwem materialnym koniecznym. Innymi słowy pozew o ustalenie, iż umowa frankowa jest nieważna, musi zostać skierowany do sądu przez wszystkich kredytobiorców.
##### **Pozew o zwrot nienależnie wpłaconych na rzecz banku rat kapitałowo-odsetkowych**
W przypadku kredytów już spłaconych, roszczenia frankowiczów na drodze sądowej ograniczają się zwykle jedynie do zwrotu nadpłaconego kredytu – skoro umowa była nieważna, to frankowicz był przecież zobowiązany jedynie do zwrotu nominalnej kwoty wypłaconej przez bank po jej podpisaniu, bez prowizji, oprocentowania i pozostałych kosztów okołokredytowych.
W takiej sytuacji to, kto musi skierować pozew do sądu, zależy w dużej mierze od tego, kto był współkredytobiorcą frankowicza.
W przypadku umów zawieranych przez małżonków posiadających wspólność majątkową, pozew może zostać wytoczony przez jednego z nich i nie jest tutaj konieczny udział w sprawie drugiego z małżonków. Zapadły wyrok i tak będzie bowiem dotyczył majątku wspólnego małżonków i bez znaczenia jest to, który z małżonków spłacał raty oraz ponosił pozostałe koszty z nim związane (jest to tzw. współuczestnictwo jednolite).
W przypadku umów zawieranych przez małżonków posiadających intercyzę, jak również w przypadku umów podpisywanych przez osoby niepozostające w związku małżeńskim (np. rodzic z dzieckiem), pozew do sądu również można skierować samodzielnie przez każdego z kredytobiorców z osobna, jednakże to czego może się domagać dany frankowicz, uzależnione jest wyłącznie od tego, w jakiej części kredyt został spłacony z jego własnych środków. Dla przykładu: kredyt frankowy zaciągnięty przez dziecko wraz z rodzicami, który spłacany był wyłącznie przez dziecko – rodzice jako współkredytobiorcy zapewniali wyłącznie odpowiednią zdolność kredytową – w takiej sytuacji rodzice nie mogą domagać się zwrotu na drodze sądowej jakichkolwiek kwot, a uprawnienie takie przysługuje wyłącznie ich dziecku. Gdyby jednak kredyt spłacali rodzice i dziecko po połowie, to na drodze sądowej każdy z osobna mógłby dochodzić zwrotu środków pochodzących z jego majątku. Podobnie sytuacja wyglądałaby również w przypadku małżonków, którzy co prawda wspólnie zaciągnęli kredyt, lecz posiadają rozdzielność majątkową.
##### **Pozew hybrydowy**
Często zdarza się, że kredyt frankowy w dalszym ciągu jest spłacany, lecz przy przyjęciu założenia, iż umowa jest nieważna, suma należności wpłaconych już przez frankowicza przekracza wartość nominalną udzielonego przez bank kredytu. Wówczas frankowicz musi domagać się nie tylko ustalenia, że umowa jest nieważna, ale i zwrotu nadpłaconych kwot. W takiej sytuacji konieczne jednak będzie, aby pozew do sądu skierowany został do sądu przez wszystkich współkredytobiorców.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/ "Kontakt") Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Bankowy Tytuł Egzekucyjny w sprawach frankowych](https://www.kwwp.pl/bankowy-tytul-egzekucyjny-w-sprawach-frankowych/)
**Published:** 24 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Znaczny wzrost kursu franka szwajcarskiego na przestrzeni ostatnich lat spowodował, że dla niektórych frankowiczów comiesięczna spłata zadłużenia stała się nie tylko uciążliwa, lecz również w wielu przypadkach niemożliwa. Rosnące zadłużenie z tytułu umowy kredytu powodowało w konsekwencji jej wypowiedzenie i wiązało się z wszczęciem przez bank egzekucji komorniczej. Jeśli sytuacja ta miała miejsce przed 1 sierpnia 2016 roku, podstawą wszczęcia egzekucji był prawdopodobnie Bankowy Tytuł Egzekucyjny.
##### **Podstawa wszczęcia egzekucji**
Jeszcze kilka lat temu banki posiadały uprzywilejowaną pozycję względem konsumentów, pozwalającą im na szybkie i skuteczne egzekwowanie należności z tytułu niespłaconego kredytu. Wykorzystywano do tego instytucję bankowych tytułów egzekucyjnych (BTE). BTE wystawiane było przez bank na podstawie jego ksiąg rachunkowych, a następnie opatrywane przez sąd klauzulą wykonalności. Sąd nie badał przy tym sprawy pod kątem merytorycznym, a jedynie formalnym. Sam dłużnik zaś często nie wiedział o toczącym się postępowaniu. Informacja o działaniu banku docierała do niego najczęściej wraz z zawiadomieniem o wszczęciu egzekucji komorniczej i zajęciu rachunków bankowych. Wszystko to odbywało się na podstawie przepisów prawa, a w szczególności art. 96 Prawa bankowego.
Żeby bank miał podstawę do skorzystania ze swojej uprzywilejowanej pozycji, bez przeprowadzania postępowania sądowego z udziałem frankowicza, wystarczyło żeby kredytobiorca który zaprzestał spłacać kredyt, przy podpisywaniu umowy wyraził zgodę na egzekucję należności na podstawie BTE. Uzasadnieniem korzystania z BTE było umożliwienie bankom szybszego i mniej problematycznego dochodzenia swoich należności. W praktyce jednak zdarzało się, że wystawiano BTE z naruszeniem obowiązujących przepisów (zdarzały się przypadki, gdy dokument ten wystawiono z wykorzystaniem błędnych danych osobowych, co spowodowało zajęcie rachunków bankowych osoby, która w ogóle nie była związana z bankiem umową!).
##### **Likwidacja BTE**
Likwidacja bankowych tytułów egzekucyjnych nastąpiła z dniem 1 sierpnia 2016 r. w wyniku [*wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 kwietnia 2015 r*](https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/7562-kierowanie-przez-banki-wierzytelnosci-do-postepowania-egzekucyjnego-z-pominieciem-sadowego-post)., który uznał przepisy regulujące BTE za niekonstytucyjne. W uzasadnieniu wyroku słusznie stwierdzono, że umowa kredytu jest stosunkiem cywilnoprawnym, który powinien cechować się równorzędnością stron, zaś możliwość wystawiana BTE temu przeczy i przyznaje bankom uprzywilejowaną pozycję, naruszając tym samym prawa dłużnika. Jak stwierdził TK „Nie ulega wątpliwości, że b.t.e. stanowi wyjątkowy przywilej prawny banku. Dokument ten, pochodzący od prywatnego podmiotu gospodarczego, zastępuje orzeczenie sądu, wydawane po przeprowadzeniu przez sąd postępowania, w którym pozwanemu dłużnikowi przysługują liczne gwarancje zabezpieczające równość stron postępowania. Bank jest więc tutaj dosłownie sędzią we własnej sprawie (iudex in causa sua) i de facto podmiotem wymiaru sprawiedliwości, który – zgodnie z art. 175 Konstytucji – sprawują wyłącznie sądy. Żaden inny podmiot, także państwowy, nie ma uprawnienia podobnego do b.t.e.”
##### **Co z toczącymi się egzekucjami?**
Jedynym realnym środkiem obrony przed toczącą się egzekucją na podstawie BTE jest wniesienie powództwa opozycyjnego (przeciwegzekucyjnego) na podstawie art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym:
„Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli:
1\) przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście;
2\) po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia;
3\) małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść”.
Wniesienie tego powództwa wymaga sporządzenia pozwu i uiszczenia opłaty stosunkowej na ogólnych zasadach (5 % od wartości roszczenia). Podstawowym zarzutem umożliwiającym uwolnienie się od postępowania egzekucyjnego w sprawach dotyczących umów frankowych jest argumentacja dotycząca nieważności umowy. Powyższe pozwala na podważenie bankowego tytułu egzekucyjnego, na podstawie którego toczy się egzekucja komornicza. Warunkiem jednak jest to, że egzekucja musi w dalszym ciągu być w toku. Jeśli komornik zakończył już postępowanie i wyegzekwował należności, to nie ma możliwości wniesienia powództwa, o którym mowa powyżej.
##### **Jak to wygląda w praktyce?**
Istota powództwa opozycyjnego w sprawach, w których bankowy tytuł egzekucyjny został wystawiony w związku z umowami powiązanymi z walutą CHF, sprowadza się do wykazania, iż w umowie zawarte są postanowienia niedozwolone (abuzywne), które winny zostać wyeliminowane. Ich usunięcie prowadzi z kolei do upadku umowy. Jako przykład tego typu postępowania warto wskazać [*wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2016 r., sygn. akt: II CSK 750/15*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/orzeczenia3/ii%20csk%20750-15-1.pdf). W ramach toczącego się postępowania powódka domagała się pozbawienia wykonalności BTE, kwestionując wyliczenia banku co do wysokości kwoty głównej i odsetek, skuteczność wypowiedzenia umowy, powołując się na jej nieważność, a w szczególności nieważność zapisów dotyczących zasad ustalania kursu indeksacji walutowej oraz zastosowania w umowie szeregu niedozwolonych zapisów. Sąd przyznał jej rację stwierdzając nie tylko o nieprawidłowości wypowiedzenia umowy kredytu, lecz również o abuzywności klauzul przeliczeniowych – co w konsekwencji miało wpływ na wysokość roszczenia banku wskazanego w BTE.
W istocie zatem spór o pozbawienie wykonalności bankowego tytułu egzekucyjnego w swej argumentacji jest zbliżony do sporów wszczynanych przez frankowiczów celem stwierdzenia nieważności umowy. Wobec przeważającej liczby wygrywanych przez frankowiczów spraw sądowych można przypuszczać, że szanse na zatrzymanie uciążliwej egzekucji komorniczej w powyższym trybie są jak najbardziej możliwe. Co więcej, mogą także istnieć inne podstawy do pozbawienia BTE klauzuli wykonalności, które wzmocnią argumentację w tym zakresie (tak jak np. w powyżej opisanym przypadku zarzucono bankowi nieprawidłowe wypowiedzenie umowy). Warto zatem skontaktować się z prawnikiem w celu dokonania kompleksowej analizy sytuacji.
Podsumowując powyższe rozważania, fakt wypowiedzenia umowy kredytu oraz prowadzenia w związku z tym przez bank egzekucji komorniczej, w szczególności na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego, nie uniemożliwia uwolnienia się od umowy frankowej zawierającej postanowienia abuzywne.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/ "Kontakt") Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Dlaczego umowy frankowe są sprzeczne z zasadami współżycia społecznego?](https://www.kwwp.pl/dlaczego-umowy-frankowe-sa-sprzeczne-z-zasadami-wspolzycia-spolecznego/)
**Published:** 15 marca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jedną z podstaw uznania umowy kredytu frankowego za nieważną jest jej sprzeczność z zasadami współżycia społecznego. Ale co to w praktyce oznacza dla frankowicza? Czy rażąco nierzetelne zachowanie banku, niewypełnienie obowiązków informacyjnych lub stosowanie samodzielnie ustalonych kursów CHF może przesądzać o naruszeniu zasad współżycia społecznego?
##### **Pojęcie zasad współżycia społecznego**
Zgodnie z art. 58 § 2 Kodeksu cywilnego nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Do ww. zasad nawiązuje również art. 353(1) Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym: „Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego”.
Przyjmuje się, że klauzula zasad współżycia społecznego nakazuje dokonać oceny w świetle norm pozaprawnych, przy czym chodzi o normy moralne i obyczajowe, powszechnie akceptowane albo znajdujące szczególne uznanie w określonej sferze działań, na przykład w obrocie profesjonalnym, w określonej branży, w stosunkach z konsumentem itp. W stosunkach z konsumentami szczególne znaczenie mają te oceny zachowania podmiotów w świetle dobrych obyczajów, które odwołują się do takich wartości jak: szacunek wobec partnera, uczciwość, szczerość, zaufanie, lojalność, rzetelność i fachowość. Im powinny odpowiadać zachowania stron stosunku prawnego, także w fazie poprzedzającej zawarcie umowy. Postanowienia umów, które kształtują prawa i obowiązki konsumenta nie pozwalając na realizację tych wartości, będą uznawane za sprzeczne z dobrymi obyczajami. Tak w szczególności kwalifikowane są wszelkie postanowienia, które zmierzają do naruszenia równorzędności stron stosunku, nierównomiernie rozkładając uprawnienia i obowiązki między partnerami umowy\*.
##### **Jak abuzywne klauzule umowne naruszają zasady współżycia społecznego?**
Stosowanie w umowie frankowej konstrukcji opartej na mechanizmie spreadu (stosowania przy wypłacie kredytu w transzach kursu kupna CHF i stosowania przy spłatach kredytu kursu sprzedaży CHF) oraz przyznanie bankowi wyłącznej, niczym nieograniczonej możliwości kształtowania wysokości kursu kupna i kursu sprzedaży CHF stanowi naruszenie zasad współżycia społecznego, ponieważ dochodzi w tym momencie do zachwiana równorzędności stron stosunku (stron umowy kredytowej) poprzez nierównomiernie rozłożenie uprawnień i obowiązków pomiędzy frankowiczem a bankiem. W takim układzie bank może jednostronnie i arbitralnie (bez odwołania do jakichkolwiek obiektywnych wskaźników), a przy tym w sposób wiążący, modyfikować wskaźnik, według którego obliczana jest wysokość zobowiązania frankowicza, a tym samym może wpływać na wysokość świadczenia kredytobiorcy. Frankowicz w takim przypadku nie jest w stanie, nawet orientacyjnie i w przybliżeniu, określić wysokości swojego zobowiązania.
Za naruszające zasady współżycia społecznego uznać należy również praktyki polegające na sugerowaniu, że kurs CHF jest stabilny i nie powinien wzrosnąć powyżej określonej wartości, mimo że zdarzenia takie mogą nastąpić. Frankowiczom wskazywano, że nawet, gdyby kurs CHF osiągnął poziom 2,70 zł, to kredyt i tak będzie opłacalny, sugerując tym samym, że wyższe wzrosty nie powinny nastąpić. Spełnienie obowiązku informacyjnego przez bank powinno opierać się na wskazaniu wszelkich ryzyk i rozmaitych, potencjalnych scenariuszy rozwoju sytuacji na rynku i skutków zmian wysokości ustalonego przez bank kursu na wysokość spłacanych przez kredytobiorców rat.
Bank, działając jako dłużnik w stosunku zobowiązaniowym, zyskuje uprawnienie do regulowania w sposób zależny tylko od siebie wysokości swojego zobowiązania do wypłaty kredytu oraz zobowiązania frankowicza do jego spłaty, co z natury sprzeczne jest z istotą tego typu stosunków. Jako że klauzule te są sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i dotyczą one istotnych postanowień umowy frankowej, to powinny skutkować nieważnością całej umowy.
Ponadto działanie banku jest szczególnie naganne nie tylko ze względu na relacje przedsiębiorca-konsument, lecz również z uwagi na fakt, iż bank występuje w obrocie gospodarczym jako instytucja zaufania publicznego i w związku z tym powinna dołożyć należytej staranności w celu spełnienia nałożonych na nią obowiązków związanych z ułożeniem stosunku cywilnoprawnego w sposób zgodny z dobrymi obyczajami oraz odpowiadający społecznej akceptacji. Zachowanie banku w postaci niedostatecznego poinformowania frankowiczów o warunkach umowy, o możliwościach wzrostu rat kredytu, stosowanie spreadu oraz przerzucanie w całości ryzyka gospodarczego związanego ze zmianą kursu waluty na konsumentów stanowi działanie społecznie naganne i sprzeczne z istotą funkcjonowania w obrocie jako instytucja zaufania publicznego. W przypadku umów o kredyt hipoteczny jest to o tyle istotne, że kredytobiorcy są narażeni na to ryzyko przez wiele lat trwania umowy.
##### **Co na to sądy?**
Zgodnie [*z Uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1992 roku, sygn. akt: III CZP 141/91*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iii-czp-141-91-uchwala-sadu-najwyzszego-520097421): „Zastrzeżenie w regulaminie bankowym – stanowiącym o treści umowy zawieranej z bankiem o udzielenie kredytu bądź pożyczki albo o treści umowy o prowadzenie rachunku bankowego (oszczędnościowego bądź lokat terminowych) – uprawnienia do zmiany przez bank w czasie trwania umowy wysokości stopy oprocentowania bez wypowiedzenia umowy, wymaga dla swej skuteczności określenia konkretnych okoliczności od jakich zmiana ta jest uzależniona.” Ponadto w uchwale tej stwierdzono, iż „(…) **zasady współżycia społecznego, do których odsyłają przepisy art. 58 § 2 KC i art. 3531 KC, czyli zasady słuszności, w zastosowaniu do stosunków obligacyjnych muszą oznaczać przede wszystkim zasadę równości stron tych stosunków.** Prowadziłoby do drastycznego naruszenia tej zasady przyjęcie, że określenie wysokości oprocentowania wkładów i kredytów, zmienionej w czasie trwania umowy zawieranej z bankiem, ma być pozostawione dowolnej ocenie banków. Zastrzeżenie zaś w regulaminach i umowach bankowych możliwości zmiany wysokości oprocentowania bez określenia uwarunkowań faktycznych takich zmian oznaczałoby, że zmiany takie byłyby nie tylko dokonywane jednostronnie przez bank, ale i w sposób nie kontrolowany przez nikogo spoza aparatu bankowego”.
Z kolei [*w Uchwale Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 1991 roku w sprawie o sygn. akt: III CZP 15/91*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iii-czp-15-91-uchwala-sadu-najwyzszego-520097370), Sąd stwierdził, iż „Klauzula umowna dopuszczająca dokonywanie jednostronnej zmiany w dowolnym czasie takich umów narusza zasadę słuszności kontraktowej, nie zezwalającą na dopuszczenie takiego reżimu umownego, w którym z zasady realizowałoby się interesy jednej, z uszczerbkiem interesów drugiej ze stron umowy. Byłoby to zatem sprzeczne z zasadami współżycia społecznego”.
Chociaż w naszej ocenie umowy kredytów frankowych, które zawierają klauzule abuzywne są zdecydowanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, to jednak nie wszyscy sędziowie podzielają takie stanowisko. Dlatego też ważne jest, aby argumentacja stosowana w pozwach przeciwko bankom była dostosowana do sytuacji oraz aby żądanie stwierdzenia nieważności opierało się również na innych podstawach prawnych.
*\*por. M. Bednarek, w: System prawa prywatnego, t. 5, s. 662-663; W. Popiołek (w:) K. Pietrzykowski, Komentarz, t. I, 2005, art. 3851, nb. 7; K. Zagrobelny, w: E. Gniewek, Komentarz, 2008, art. 3851, nb. 9.*
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy warto czekać z pozwaniem banku na uchwałę Sądu Najwyższego?](https://www.kwwp.pl/czy-warto-czekac-z-pozwaniem-banku-na-uchwale-sadu-najwyzszego/)
**Published:** 29 marca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Posiedzenie pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego, która rozstrzygnie najważniejsze kwestie związane z kredytami frankowymi, odbędzie się 13 kwietnia (początkowy termin 25 marca br. został przesunięty). Zarówno banki, jak i frankowicze z niecierpliwością czekają na to rozstrzygnięcie. Większość zainteresowanych osób przypuszcza, że uchwała ta będzie korzystna dla frankowiczów, jednakże na ten moment nie można o niczym przesądzać. Czy warto jednak wstrzymywać się z pozwaniem banku do czasu podjęcia uchwały?
##### **Pytania do Sądu Najwyższego, III CZP 11/21**
Z inicjatywą podjęcia uchwały ws. frankowych wyszła [Pierwsza Prezes SN, zadając następujące pytania](http://www.sn.pl/sprawy/SiteAssets/Lists/Zagadnienia_prawne/AllItems/Wniosek%20Pierwszego%20Prezesa%20SN%20z%20dnia%2029%20stycznia%202021%20r.pdf):
1\. Czy w razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie wiąże konsumenta, możliwe jest przyjęcie, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów? A w razie odpowiedzi przeczącej:
2\. Czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego do takiej waluty umowa może wiązać strony w pozostałym zakresie?
3\. Czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu denominowanego w walucie obcej umowa ta może wiązać strony w pozostałym zakresie?
niezależnie od treści odpowiedzi na pytania 1-3:
4\. Czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej, w wykonaniu której bank wypłacił kredytobiorcy całość lub część kwoty kredytu, a kredytobiorca dokonywał spłat kredytu, powstają odrębne roszczenia z tytułu nienależnego świadczenia na rzecz każdej ze stron, czy też powstaje jedynie jedno roszczenie, równe różnicy spełnionych świadczeń, na rzecz tej strony, której łączne świadczenie miało wyższą wysokość?
5\. Czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej z powodu niedozwolonego charakteru niektórych jej postanowień bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się od chwili ich wypłaty?
6\. Czy, jeżeli w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej którejkolwiek ze stron przysługuje roszczenie o zwrot świadczenia spełnionego w wykonaniu takiej umowy, strona ta może również żądać wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych przez drugą stronę?
Zadane przez Pierwszą Prezes SN pytania odzwierciedlają kluczowe problemy, z jakimi mierzą się sądy w sprawach frankowych. W większości tych spraw zarówno orzecznictwo, jak i doktryna opowiada się za rozstrzygnięciami korzystnymi dla frankowiczów. Przede wszystkim chodzi bowiem o uznanie, że w razie wyeliminowania z umowy [postanowień niedozwolonych, tzn. takich, które odnoszą się do arbitralnie ustalanych przez banki klauzul przeliczeniowych](https://www.kwwp.pl/klauzule-abuzywne-w-umowach-frankowych-znajdz-niewazne-postanowienia-w-swojej-umowie/), dalsze jej obowiązywanie nie jest możliwe, a zatem należy stwierdzić jej nieważność. Nie jest przy tym również możliwe dokonanie zmiany postanowień umowy w ten sposób, że np. do przeliczeń kursowych stosowany będzie kurs średni NBP lub inne przepisy prawa. Za niedopuszczalne należy również uznać przekształcenie umowy indeksowanej lub denominowanej kursem CHF na umowę złotową oprocentowaną według stawki WIBOR (w miejsce LIBOR). Chociaż nie ulega wątpliwości, iż obecnie powyższe tezy prezentowane są w przeważającej ilości spraw, na korzyść frankowiczów pozywających banki, to jednak nie można powiedzieć, że linia orzecznicza jest jednolita. Wciąż zdarzają się bowiem orzeczenia, w których prezentowane są odmienne poglądy. O ile bowiem abuzywność postanowień odsyłających do tabel kursowych nie budzi żadnych wątpliwości, o tyle konsekwencje stwierdzenia, iż postanowienia te są niedozwolone, mogą być różne.
Warto przy tym podkreślić, że udzielenie przez Sąd Najwyższy jednoznacznych odpowiedzi na powyższe pytania, w formie tzw. uchwały siódemkowej, doprowadzi do ujednolicenia dotychczasowej linii orzeczniczej. O ile w polskim systemie prawnym co do zasady sądy nie są związane wyrokami innych sądów (nawet Sądu Najwyższego), o tyle są związane uchwałą podjętą przez SN w pełnym składzie.
Pytanie czwarte z kolei odnosi się stricte do konsekwencji stwierdzenia nieważności umowy. Chodzi o wielokrotnie omawiany przez nas [konflikt pomiędzy teorią salda a teorią dwóch kondykcji](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/). Interesującym faktem jest to, że powyższa kwestia całkiem niedawno była [przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego](https://www.kwwp.pl/teoria-dwoch-kondykcji-znowu-wygrywa-iii-czp-11-20/), który jednoznacznie opowiedział się za drugą z wymienionych teorii. Niewątpliwie jednak najbardziej interesującą kwestią jest problematyka poruszona w pytaniu nr 6. Od jakiegoś czasu strategia banków opiera się na straszeniu kredytobiorców roszczeniami o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału banku (udzielonego kredytu). O ile prawnicy co do zasady nie mają wątpliwości, że tego typu roszczenie jest bezpodstawne, o tyle stwierdzić trzeba, że jednoznaczne przesądzenie tej kwestii przez Sąd Najwyższy z pewnością usunie wątpliwości tych wszystkich frankowiczów, którzy dotychczas obawiali się podejmować kroki prawne przeciwko bankom. Co ciekawe, pytanie to dotyczy nie tylko ewentualnych roszczeń banku, ale również frankowiczów. W końcu kredytobiorcy spłacając kredyt również udostępniali bankowi swój kapitał.
##### **Czy warto czekać z pozwaniem banku?**
W naszej ocenie przesądzenie powyższych kwestii niewątpliwie wpłynie pozytywnie na sytuację frankowiczów. Chodzi nie tylko o spodziewane pozytywne rozstrzygnięcie problematycznych tematów przez Sąd Najwyższy, lecz przede wszystkim o przyspieszenie dotychczasowych postępowań. Skoro bowiem kwestie te zostaną w sposób jednoznaczny rozwiązane, to składanie przez banki obszernych, kilkusetstronicowych pism procesowych, stanie się bezprzedmiotowe. Z drugiej jednak strony niewątpliwie uchwała, która rozstrzygnie kluczowe kwestie, zachęci frankowiczów do wstępowania na drogę sądową. Może się zatem okazać, że o ile jednostkowe postępowania przyspieszą, o tyle wydłużenie będzie spowodowane ilością wpływających do sądów spraw. A te rozpoznawane są w myśl zasady, kto pierwszy ten lepszy. Innymi słowy każdy pozew zajmuje swoje miejsce w kolejce. Można przypuszczać, że kolejki utworzą się również do kancelarii specjalizujących się w sprawach frankowych, co zresztą można zaobserwować już teraz.
Głównym argumentem przemawiającym za pozwaniem banku niezależnie od tego, kiedy pojawi się uchwała Sądu Najwyższego, jest fakt, że bez względu na to, jakie poglądy zaprezentuje SN, tak czy siak frankowicz będzie zmuszony dochodzić swoich praw na drodze sądowej. Na bazie dotychczasowych doświadczeń można przypuszczać, że doniesienia o ugodach z bankami w dalszym ciągu pozostaną jedynie informacjami prasowymi, pojawiającymi się raz na jakiś czas. Również ewentualna treść takich ugód na pewno nie będzie tak korzystna jak orzeczenie sądowe (w większości przypadków banki jeśli już poruszają temat ugód, to w kontekście przewalutowania umów, co w porównaniu do stwierdzenia nieważności jest opcją zdecydowanie mniej korzystną dla frankowiczów).
Gra na czas jest właściwie korzystna tylko dla banków, które są o wiele bardziej świadome swojej przegranej pozycji, co znajduje odzwierciedlenie w tworzonych przez nich rezerwach na roszczenia frankowiczów. Dlatego najlepszym krokiem jest podjęcie działań już teraz i jak najszybsze uwolnienie się od obciążającego kredytu, a w przypadku frankowiczów, którzy już dokonali spłaty – jak najszybsze odzyskanie straconych środków.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Posiedzenie w sprawie uchwały SN dotyczącej frankowiczów kolejny raz przeniesione](https://www.kwwp.pl/posiedzenie-w-sprawie-uchwaly-sn-dotyczacej-frankowiczow-kolejny-raz-przeniesione/)
**Published:** 12 kwietnia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnich miesiącach wszyscy z niecierpliwością czekają na uchwałę SN ws. kredytów frankowych, która ma w teorii rozstrzygnąć ostatecznie wszelkie istotne – z punktu widzenia frankowiczów oraz sądów rozpoznających ich sprawy – zagadnienia prawne, rodzące jak dotąd liczne wątpliwości interpretacyjne i rozbieżności w orzecznictwie. Pierwotny termin posiedzenia wyznaczony był na 25 marca br., później został on przesunięty na 13 kwietnia, a teraz pojawiły się informacje, że posiedzenie to odbędzie się **dopiero** **11 maja**.
##### **Dlaczego znowu przesunięto termin posiedzenia?**
Pierwszym z powodów jest epidemia i wprowadzone obostrzenia z nią związane. Podjęcie uchwały wymagałoby zgromadzenia w jednym miejscu sędziów Sądu Najwyższego, co z punktu widzenia wirusa COVID-19 jest trudne do zrealizowania w sposób bezpieczny. Drugim powodem jest oczekiwanie na [wyrok TSUE, którego ogłoszenie planowane jest na 29 kwietnia br](http://www.gdansk.so.gov.pl/komunikat-prasowy-w-sprawie-o-sygn-akt-xv-c-45818-p-ko-bankowi-bph-sa-z-siedziba-w-gdansku). Wyrok ten dotyczyć ma co prawda nieco odmiennych kwestii, jednakże może być pomocny dla podjęcia decyzji co do treści uchwały SN. Jak wskazane zostało [w komunikacie prasowym Sądu Najwyższego](https://www.sn.pl/aktualnosci/SitePages/Wydarzenia.aspx?ItemSID=746-0dc69815-3ade-42fa-bbb8-549c3c6969c5&ListName=Wydarzenia) „Zagadnienia prawne przedstawione przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego do rozstrzygnięcia składowi całej Izby Cywilnej dotyczą wprawdzie interpretacji prawa krajowego, do dokonywania której wyłącznie uprawnione są sądy krajowe, jednak wyrok TSUE może tworzyć istotny kontekst interpretacyjny dla odpowiedzi na niektóre spośród pytań zawartych we wniosku Pierwszego Prezesa SN. Z tych względów, uzasadnione jest przesunięcie terminu rozpatrzenia wniosku Pierwszego Prezesa SN tak, aby przy podejmowaniu decyzji w zakresie interpretacji prawa krajowego uwzględnić można było również interpretację unormowań europejskich, której ma dokonać TSUE”.
##### **Czy warto czekać na uchwałę SN?**
W naszej ocenie, [jak już wspominaliśmy w jednym z naszych wpisów](https://www.kwwp.pl/czy-warto-czekac-z-pozwaniem-banku-na-uchwale-sadu-najwyzszego/) – nie warto. Uchwała SN być może rozwiąże niektóre kwestie sporne, jednak tak czy inaczej dochodzenie roszczeń przez frankowiczów w dalszym ciągu odbywać się będzie na sali rozpraw. Jeśli zaś uchwała ta będzie korzystna dla frankowiczów, jak przewidują eksperci, to należy się spodziewać, że frankowicze masowo ruszą do sądów. I chociaż rozwiązanie kwestii spornych przyspieszy prowadzone postępowania, to duży napływ nowych spraw i tak znacząco je wydłuży. Warto więc już teraz „zając miejsce” w kolejce, aby nie czekać w nieskończoność na rozstrzygnięcie swojej sprawy. Trzeba też mieć na uwadze głosy, wedle których rzeczonej uchwały najprawdopodobniej w ogóle nie będzie. Powodem takiej sytuacji miałyby być [konflikty wewnętrzne w samym Sądzie Najwyższym oraz niemożność uzgodnienia wspólnego stanowiska](https://serwisy.gazetaprawna.pl/finanse-osobiste/artykuly/8121490,uchwala-sn-frankowicze-kredyty-frankowe-odroczenie-sedziowie.html). Informacje te nie są jednak potwierdzone.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Kolejne orzeczenie TSUE w sprawie frankowiczów (sprawa C-19/20)](https://www.kwwp.pl/kolejne-orzeczenie-tsue-w-sprawie-frankowiczow-sprawa-c-19-20/)
**Published:** 29 kwietnia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W dniu 29 kwietnia 2021 r. Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) wydał kolejny wyrok w sprawie frankowiczów, w którym odpowiedział na [5 pytań prejudycjalnych zadanych przez Sąd Okręgowy w Gdańsku](https://www.google.com/url?q=http://www.gdansk.so.gov.pl/komunikat-prasowy-w-sprawie-o-sygn-akt-xv-c-45818-p-ko-bankowi-bph-sa-z-siedziba-w-gdansku&sa=D&source=editors&ust=1619693023124000&usg=AOvVaw2dapWp5vLR7PlS6BnCGjiQ).
Jak podaje portal tvn24.pl, zdaniem TSUE do sądu krajowego, który stwierdza nieuczciwy charakter warunku umowy zawartej przez przedsiębiorcę z konsumentem, **należy poinformowanie konsumenta, w ramach krajowych norm proceduralnych i w następstwie kontradyktoryjnej debaty, o konsekwencjach prawnych, jakie może pociągnąć za sobą stwierdzenie nieważności takiej umowy**.
Jak wskazuje TSUE w opublikowanym komunikacie ([cyt. za portalem tvn24.pl](https://www.google.com/url?q=https://tvn24.pl/biznes/pieniadze/frankowicze-wyrok-tsue-w-sprawie-kredytow-frankowych-c-1920-29-kwietnia-2021-5080761&sa=D&source=editors&ust=1619693023126000&usg=AOvVaw2eH0IIn_JFM-1RaSzmbzVy)):
- „Gdyby sąd krajowy stwierdził, że w omawianej sprawie konsumenci nie byli świadomi konsekwencji prawnych wynikających dla nich z takiego odstąpienia, Trybunał przypomniał, że warunek umowny, którego nieuczciwy charakter stwierdzono, należy co do zasady uznać za nigdy nie istniejący, w związku z czym nie może on wywoływać skutków wobec konsumenta, co skutkuje przywróceniem sytuacji prawnej i faktycznej, w jakiej konsument znalazłby się w przypadku braku tego warunku”;
- „**Z** **dyrektywy (93/13 – red.) nie wynika, że w sytuacji, w której rezygnacja przez konsumenta z prawa do powoływania się na nieuczciwy charakter wynika z jego wolnej i świadomej zgody, stwierdzenie nieuczciwego charakteru pierwotnych warunków danej umowy skutkuje unieważnieniem umowy w brzmieniu zmienionym aneksem, nawet jeśli, po pierwsze, usunięcie tych warunków doprowadziłoby do unieważnienia całości pierwotnie zawartej umowy, a po drugie, takie unieważnienie byłoby korzystne dla konsumenta**”;
- „Trybunał stwierdził w tym zakresie, że unieważnienie umowy, której nieuczciwy charakter został stwierdzony, nie może stanowić sankcji przewidzianej w dyrektywie. Ponadto, **unieważnienie umowy w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w Gdańsku nie może zależeć od wyraźnego żądania konsumentów, lecz wynika z obiektywnego zastosowania przez sąd krajowy kryteriów ustanowionych na mocy prawa krajowego**”;
- „Skutki stwierdzenia przez sąd istnienia nieuczciwego warunku w umowie zawartej między przedsiębiorcą a konsumentem podlegają przepisom prawa krajowego, przy czym **kwestia utrzymywania się w mocy takiej umowy powinna być oceniana z urzędu przez sąd krajowy zgodnie z obiektywnym podejściem na podstawie tych przepisów**”;
- „Aby jednak konsument mógł udzielić wolnej i świadomej zgody, sąd krajowy powinien wskazać stronom, w ramach krajowych norm proceduralnych i w świetle zasady słuszności w postępowaniu cywilnym, w sposób obiektywny i wyczerpujący, konsekwencje prawne, jakie może pociągnąć za sobą usunięcie nieuczciwego warunku, i to niezależnie od tego, czy strony są reprezentowane przez pełnomocnika zawodowego, czy też nie”;
- „Taka informacja jest w szczególności tym bardziej istotna, gdy niezastosowanie nieuczciwego warunku może prowadzić do unieważnienia całej umowy, narażając ewentualnie konsumenta na roszczenia restytucyjne, jak przewiduje to Sąd Okręgowy w Gdańsku w rozpatrywanej sprawie”.
##### **Co powyższe oznacza dla frankowiczów?**
Na chwilę przygotowywania niniejszego wpisu (29.04.2021 r., godz. 11:00) większość doniesień prasowych dot. wyroku TSUE bazuje na komunikacie prasowym opublikowanym przez TSUE. Strona internetowego samego TSUE jest zresztą chwilowo niedostępna (zapewne z uwagi na dużą liczbę zapytań). Aby dokładnie poznać treść ww. orzeczenia musimy poczekać na jego publikację – dopiero wówczas możliwa bowiem będzie szczegółowa analiza prawna oraz wysunięcie stosownych wniosków.
Możemy już jednak stwierdzić, a co zdaje się potwierdzać TSUE w przedmiotowym komunikacie, że dotychczasowa linia orzecznicza Trybunału Sprawiedliwości UE pozostaje bez zmian i opiera się na następujących założeniach:
1. to sąd krajowy władny jest do stwierdzenia, w oparciu o przepisy krajowe, czy wyeliminowanie z umowny niedozwolonych postanowień umownych (w szczególności tych dotyczących stosowanych przez bank odesłań do tabel kursowych arbitralnie przez niego ustalanych), prowadzi do nieważności umowy;
2. sąd zobowiązany jest poinformować obie strony o skutkach unieważnienia umowy, zaś to do konsumenta, po uzyskaniu takiej informacji, należy decyzja co do tego, czy chce skorzystać z prawa do powołania się na nieuczciwy charakter danego postanowienia umownego, którego unieważnienie może w konsekwencji skutkować nieważnością całej umowy;
3. przepisy dyrektywy 93/13 nie przesądzają jakie skutki niesie za sobą uznanie stosowanych wobec konsumenta postanowień umownych za niedozwolone i nieważne – kwestię tą sądy powinny rozstrzygać na podstawie przepisów krajowych;
4. dyrektywa 93/13 nie stoi na przeszkodzie utrzymaniu umowy w mocy (jej konwalidowania), w związku z zawarciem przez strony tzw. aneksu *antyspreadowego*, aczkolwiek ostateczna decyzja w tym zakresie należy do konsumenta.
Należy jednak zwrócić uwagę, iż w dzisiejszym orzeczeniu TSUE położył nacisk na to, iż uprawnienia konsumenta ograniczone zostają do prawa powołania się na nieuczciwy charakter stosowanego wobec niego postanowienia umownego. Nie decyduje on już natomiast o tym, czy umowę należy w związku z tym unieważnić, czy też utrzymać w mocy. Oceny w tej materii dokonuje wyłącznie sąd orzekający, na podstawie przepisów prawa krajowego rozstrzygających tę problematykę.
Dokładną analizą orzeczenia do sprawy C-19/20 zajmiemy się w najbliższym czasie. Na chwilę obecną nie pozostaje nam nic innego, jak czekać na jego publikację.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Analiza najnowszego orzeczenia TSUE w sprawie frankowiczów (sprawa C-19/20)](https://www.kwwp.pl/analiza-najnowszego-orzeczenia-tsue-w-sprawie-frankowiczow-sprawa-c-19-20/)
**Published:** 30 kwietnia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jak pisaliśmy w naszym poprzednim wpisie, 29 kwietnia 2021 r. Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) wydał kolejny wyrok w sprawie frankowiczów ([C-19/20](https://www.google.com/url?q=https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language%3Dpl%26td%3DALL%26num%3DC-19/20&sa=D&source=editors&ust=1619788010962000&usg=AOvVaw0mwtJ0khb0D7yaavQUFRx-)), w którym odpowiedział na [5 pytań prejudycjalnych zadanych przez Sąd Okręgowy w Gdańsku](https://www.google.com/url?q=http://www.gdansk.so.gov.pl/komunikat-prasowy-w-sprawie-o-sygn-akt-xv-c-45818-p-ko-bankowi-bph-sa-z-siedziba-w-gdansku&sa=D&source=editors&ust=1619788010958000&usg=AOvVaw1F4qUVgjTBVQRz8K88ibIc):
1. Czy zgodnie z prawem unijnym sąd krajowy ma obowiązek stwierdzenia nieuczciwości warunku umowy zawartej z konsumentem także wówczas, gdy w dacie orzekania na skutek dokonanej przez strony w formie aneksu zmiany treści umowy, warunek został zmieniony tak, że nie ma charakteru nieuczciwego, a stwierdzenie nieuczciwości warunku w jego pierwotnym brzmieniu może skutkować upadkiem (unieważnieniem) całej umowy?
2. Czy prawo unijne pozwala sądowi krajowemu na stwierdzenie nieuczciwości tylko niektórych elementów warunku umownego dotyczącego ustalanego przez bank kursu wymiany waluty, do której indeksowany jest udzielony konsumentowi kredyt, tj. przez eliminację zapisu dotyczącego ustalanej jednostronnie i w niejasny sposób marży banku będącej składową kursu wymiany, a pozostawienie jednoznacznego postanowienia odnoszącego się do średniego kursu banku centralnego (Narodowego Banku Polskiego), co nie rodzi potrzeby zastąpienia wyeliminowanej treści jakimkolwiek przepisem prawa, a skutkować będzie przywróceniem rzeczywistej równowagi pomiędzy konsumentem a przedsiębiorcą, choć zmieni istotę zapisu dotyczącego spełnienia świadczenia przez konsumenta z korzyścią dla niego?
3. Czy zgodnie z prawem unijnym w sytuacji wprowadzenia przez ustawodawcę krajowego środków zapewniających zapobieganie stałemu stosowaniu nieuczciwych warunków umownych, poprzez wprowadzenie przepisów nakładających na banki obowiązek szczegółowego określania sposobów i terminów ustalania kursu wymiany walut, na podstawie którego wyliczana jest kwota kredytu, rat kapitałowo-odsetkowych oraz zasad przeliczania na walutę wypłaty albo spłaty kredytu, interes publiczny sprzeciwia się stwierdzeniu nieuczciwości tylko niektórych elementów warunku umownego w sposób opisany w pytaniu drugim?
4. Czy zgodnie z prawem unijnym brak obowiązywania umowy należy rozumieć w ten sposób, że jest to sankcja, która może nastąpić jako rezultat konstytutywnego orzeczenia sądu wydanego na wyraźne żądanie konsumenta z konsekwencjami od momentu zawarcia umowy tj. ex tunc, a roszczenia restytucyjne konsumenta i przedsiębiorcy stają się wymagalne wraz z uprawomocnieniem się wyroku?
5. Czy zgodnie z prawem unijnym sąd krajowy ma obowiązek informowania konsumenta, który zgłosił żądanie stwierdzenia nieważności umowy w związku z eliminacją warunków nieuczciwych, o skutkach prawnych takiego rozstrzygnięcia, w tym także o możliwych roszczeniach restytucyjnych przedsiębiorcy (banku), nawet nie zgłoszonych w danym postępowaniu a także takich, których zasadność nie jest jednoznacznie przesądzona, nawet w sytuacji, gdy konsument jest reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika?
##### **Odpowiedź na pytanie nr 1**
Odpowiadając na pytanie nr 1 TSUE wskazał, iż system ochrony konsumenckiej przewidziany w dyrektywie 93/13 „nie może stać na przeszkodzie temu, by strony umowy eliminowały nieuczciwy charakter zawartego w niej warunku poprzez jego zmianę w drodze umowy, o ile, po pierwsze, odstąpienie przez konsumenta od powołania się na nieuczciwy charakter wynika z jego wolnej i świadomej zgody, i po drugie, nowy warunek zmieniający nie jest nieuczciwy, czego zbadanie należy do sądu odsyłającego”. Zdaniem Trybunału „konsument może odstąpić od powoływania się na nieuczciwy charakter warunku w ramach umowy odnowienia zobowiązania, w drodze której konsument odstępuje od dochodzenia roszczeń będących konsekwencją stwierdzenia nieuczciwego charakteru tego warunku, z zastrzeżeniem, że odstąpienie to jest oparte na dobrowolnej i świadomej zgodzie”. Jeżeli jednak sąd stwierdzi, że „konsumenci nie byli świadomi konsekwencji prawnych wynikających dla nich z takiego odstąpienia, (…) warunek umowny, którego nieuczciwy charakter stwierdzono, należy co do zasady uznać za nigdy nie istniejący, w związku z czym nie może on wywoływać skutków wobec konsumenta, co skutkuje przywróceniem sytuacji prawnej i faktycznej, w jakiej konsument znalazłby się w przypadku braku tego warunku”.
**Upraszczając,** **dopuszczalne jest zrzeczenie się przez konsumenta możliwości powoływania się na niedozwolony (abuzywny) charakter postanowień umowy w zawieranym z bankiem aneksie lub porozumieniu, poprzez zastąpienie nieuczciwego postanowienia nowym, zgodnym z prawem. Rezygnacja z ww. uprawnienia musi być jednak świadoma i dobrowolna, co sąd zobligowany jest zbadać w toku postępowania.**
Trybunał nie wyjaśnia jednak, w jaki sposób sąd powinien zbadać, czy dany aneks lub porozumienie łączące frankowicza z bankiem spełnia opisane powyżej kryteria. **Niewątpliwie stanowisko TSUE może rodzić liczne wątpliwości interpretacyjne po stronie sądów krajowych**.
W naszej ocenie dokonana przez TSUE wykładnia art. 6 dyrektywy 93/13 – choć z gruntu słuszna, wymaga doprecyzowania.
Przede wszystkim należy wystrzegać się automatyzmu, polegającego na przyjęciu założenia, iż w każdym przypadku, w którym frankowicz podpisał aneks lub porozumienie zmieniające wadliwe postanowienia umowne, należy uznać, iż miało miejsce dobrowolne i świadome odstąpienie przez frankowicza od dochodzenia roszczeń związanych z zawartymi w umowie postanowieniami niedozwolonymi (abuzywnymi). Okoliczność ta powinna być ocenia przez sąd krajowy na gruncie konkretnej sprawy.
**Co więcej stoimy na stanowisku, iż zrzeczenie się ww. roszczeń nie można domniemywać, a powinno wprost wynikać z tekstu takiego aneksu.**
Tymczasem w zdecydowanej większości przypadków aneksy podpisywane przez frankowiczów po wejściu w życie [tzw. ustawy ](https://www.google.com/url?q=https://www.kwwp.pl/ustawa-antyspreadowa-a-kredyty-frankowe/&sa=D&source=editors&ust=1619788010956000&usg=AOvVaw3iHv3NPKDov1Lg2aRZ3sa4)*antyspreadowej*, umożliwiające spłatę kredytu bezpośrednio w CHF (a więc z pominięciem wadliwego mechanizmu przeliczania spłat z PLN na CHF), nie wymagały zrzeczenia się przez frankowiczów jakichkolwiek roszczeń. Podpisując je, frankowicze nie zdawali sobie zresztą nawet sprawy z tego, iż mają one w istocie na celu zastąpienie nieważnych postanowień umownych innymi – nowymi i ważnymi. Dopiero w ostatnich latach zauważalne były próby proponowania przez banki porozumień pozwalających np. na spłatę zobowiązania po kursie negocjowanym, w którym zawarte były klauzule o zrzeczeniu się przez konsumentów roszczeń opartych o nieważność postanowień zawartych w pierwotnym tekście umowy frankowej ([w naszych wpisach przestrzegaliśmy przed ich podpisywaniem!](https://www.google.com/url?q=https://www.kwwp.pl/banki-ida-na-ugode-w-sprawach-frankowych-na-przykladzie-millennium/&sa=D&source=editors&ust=1619788010956000&usg=AOvVaw0KEEusy4KPmH4MVRUnnX-r)).
W dalszej części odpowiedzi Trybunał zauważa, iż w razie stwierdzenia – zgodnie z żądaniem frankowicza, że dane postanowienie umowne jest nieważne, „zarówno brzmienie art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13, jak i wymogi pewności prawa przy prowadzeniu działalności gospodarczej przemawiają za przyjęciem przy wykładni tego przepisu podejścia obiektywnego, w ramach którego sytuacja jednej ze stron umowy – w niniejszym przypadku konsumenta – nie może zostać uznana za decydujące kryterium rozstrzygające o dalszym losie umowy (…). A zatem przy ocenie kwestii, czy zawierająca jeden lub więcej nieuczciwych warunków umowa może nadal obowiązywać po wyłączeniu z niej tych warunków, sąd rozpatrujący spór nie mógłby przyjąć za podstawę rozstrzygnięcia jedynie tego, iż unieważnienie owej umowy w całości byłoby ewentualnie bardziej korzystne dla konsumenta”.
Powyższe stanowisko stanowi powtórzenie tego, na co TSUE wskazywał już w wyroku z dnia 15 marca 2012 r., Pereničová i Perenič, C-453/10, zgodnie z którym **przy ocenie tego, jakie skutki niesie za sobą wyeliminowanie z umowy niedozwolonych postanowień umownych, tj. czy możliwe jest jej dalsze utrzymanie w mocy, czy też konieczne jest jej unieważnienie umowy w całości, należy wziąć pod uwagę – z punktu widzenie dyrektywy 93/13, obiektywne kryteria, a nie interes którejkolwiek ze stron danego stosunku prawnego**.
Powołana dyrektywa nie zabrania jednak, aby w ramach krajowego porządku prawnego wprowadzone zostały regulacje pozwalające na stwierdzenie w takiej sytuacji nieważności całości umowy, która została zawarta między przedsiębiorcą a konsumentem i zawiera jeden lub więcej nieuczciwych warunków, jeśli takie rozwiązanie zapewnia konsumentowi lepszą ochronę**.**
W polskim systemie prawnym jednym z przepisów regulujących tą kwestię – w oparciu o kryterium obiektywne, jest niewątpliwie art. 58 § 3 Kodeks cywilnego, zgodnie z którym „Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana”. Należy podnieść w tym miejscu, iż przepis ten bardzo często stanowi obecnie podstawę unieważniania kredytów frankowych przed sądy krajowe.
##### **Odpowiedź na pytanie nr 2 i 3**
Odpowiadając na pytanie nr 2 TSUE przypomniał na wstępie, że niezgodny z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 jest „przepis prawa krajowego dający sądowi krajowemu możliwość uzupełnienia tej umowy poprzez zmianę treści owego warunku”. Sąd krajowy nie może więc zastępować odesłań do stosowanych przez bank tabel kursowych innymi ważnymi postanowieniami umownymi, np. odesłaniami do tabeli kursowej publikowanej przez NBP, ani też stosowanego przez bank przy przeliczeniach *spreadu* kursem średnim.
Następnie Trybunał wyjaśnił, iż wykładni reguł z „art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy dokonywać w ten sposób, że z jednej strony **nie stoją one na przeszkodzie temu, by sąd krajowy usunął jedynie nieuczciwy element warunku umowy** zawartej między przedsiębiorcą a konsumentem, w wypadku gdy odstraszający cel tej dyrektywy jest realizowany przez krajowe przepisy ustawowe regulujące korzystanie z niego, **o ile element ten stanowi odrębne zobowiązanie umowne**, które może być przedmiotem indywidualnej kontroli pod kątem nieuczciwego charakteru**. Z drugiej strony przepisy te stoją na przeszkodzie temu, by sąd odsyłający usunął jedynie nieuczciwy element warunku umowy zawartej między przedsiębiorcą a konsumentem, jeżeli takie usunięcie sprowadzałoby się do zmiany treści tego warunku poprzez zmianę jego istoty**, czego zbadanie należy do tego sądu”.
Nie ulega wątpliwości, iż odpowiadając na pytania nr 2 i 3, TSUE udzielił sądowymi odsyłającemu niejednoznacznej odpowiedzi.
Z punktu widzenia sytuacji większości frankowiczów, zagadnienia przedstawione w pytaniu nr 2 i 3 nie mają większego znaczenia praktycznego. Większość umów frankowych skonstruowana była bowiem w ten sposób, że nie odsyłały one do kursów wymiany walut stosowanych przez NBP, a jedynie do własnych tabel kursowych, ustalanych w sposób arbitralny. **W takiej sytuacji stwierdzenie nieuczciwości tylko niektórych elementów warunku umownego dotyczącego ustalanego przez bank kursu wymiany waluty, nie jest możliwe, gdyż cały warunek jest wadliwy, a w konsekwencji nieważny**.
W rozpatrywanym przez Sąd Okręgowy w Gdańsku stanie faktycznym sytuacja była jednak nieco odmienna, gdyż teoretycznie możliwe było wyeliminowanie jednego z elementów ww. warunku, tj. marży banku, będącej składową kursu wymiany walut i dalsze stosowanie pozostałej części postanowienia umownego, w zakresie w jaki odsyłał on do tabel kursowych stosowanych przez NBP.
Ocenę tego, czy możliwe jest wyeliminowanie części tego warunku, TSUE pozostawił ostatecznie sądowi odsyłającemu, przy czym ocena ta powinna zostać dokonana w oparciu o przedstawione powyżej kryteria.
##### **Odpowiedź na pytanie nr 4**
Odpowiedź na pytanie nr 4 stanowi w istocie powtórzenie tego, co TSUE podniósł już odpowiadając na pytanie nr 1, a tym samym poniższy fragment orzeczenia nie wymaga większych wyjaśnień: „wykładni art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy dokonywać w ten sposób, że **skutki stwierdzenia przez sąd istnienia nieuczciwego warunku w umowie zawartej między przedsiębiorcą a konsumentem podlegają przepisom prawa krajowego, przy czym kwestia utrzymywania się w mocy takiej umowy powinna być oceniana z urzędu przez sąd krajowy zgodnie z obiektywnym podejściem na podstawie tych przepisów**”.
##### **Odpowiedź na pytanie nr 5**
Zagadnienie przedstawione w pytaniu nr 5 wielokrotnie już stanowiło przedmiot rozważań TSUE, w tym m. in. w głośnym [wyroku z dnia 3 października 2019 r., Dziubak, C 260/18](https://www.google.com/url?q=https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text%3D%26docid%3D218625%26pageIndex%3D0%26doclang%3Dpl%26mode%3Dlst%26dir%3D%26occ%3Dfirst%26part%3D1%26cid%3D6884354&sa=D&source=editors&ust=1619788010960000&usg=AOvVaw1FCxzO8l6t_-67DnH1oxSV). Trybunał ponownie wskazał, iż w toku postępowania sądowego zadaniem sądu krajowego jest należyte poinformowanie frankowicza o skutkach, jakie niesie za sobą unieważnienia umowy (w tym, w zakresie potencjalnych roszczeń jakie w następstwie tego może mieć bank względem kredytobiorcy). Dzięki temu może on bowiem podjąć świadomą decyzję co do tego, czy chce w dalszym ciągu korzystać z uprawnienia do powoływania się na stosowane wobec niego postanowienia umowne, czy też z uprawnienia tego w sposób dobrowolny rezygnuje.
##### **Podsumowanie**
Poza budzącym wiele wątpliwości interpretacyjnych zapatrywaniem Trybunału w odniesieniu do możliwości „uzdrowienia” niedozwolonych postanowień umownych w drodze aneksu do umowy kredytowej – za dobrowolną i świadomą zgodą frankowicza, najnowszych wyrok TSUE stanowi w istocie jedynie podsumowanie jego dotychczasowego dorobku orzeczniczego. Jak się wydaje, nie przyczyni się ono również do zmiany aktualnej, niezwykle korzystnej dla frankowiczów, linii orzeczniczej sądów polskich.
Analiza przedmiotowego orzeczenia prowadzi do wniosku, iż w gruncie rzeczy w sprawach frankowych wszystkie najistotniejsze zagadnienia prawne zostały już w stopniu dostatecznym wyjaśnione tak przez TSUE, jak i przez Sąd Najwyższy, a czekanie na kolejne orzeczenia niewiele zmieni. Będą one bowiem jedynie powielały to, co jest już wiadome. Nie warto więc zwlekać i skierować swoją sprawę na drogę sądową już dzisiaj.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Siódemkowa uchwała SN (III CZP 6/21) – usunięcie kolejnych wątpliwości prawnych frankowiczów](https://www.kwwp.pl/siodemkowa-uchwala-sn-iii-czp-6-21-usuniecie-kolejnych-watpliwosci-prawnych-frankowiczow/)
**Published:** 25 maja, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[W dniu 7 maja 2021 roku Sąd Najwyższy w składzie 7 sędziów podjął uchwałę o sygnaturze III CZP 6/21](https://www.google.com/url?q=http://www.sn.pl/sprawy/SitePages/zagadnienia_prawne.aspx?ItemSID%3D1489-301f4741-66aa-4980-b9fa-873e90506a11%26ListName%3DZagadnienia_prawne&sa=D&source=editors&ust=1621954173542000&usg=AOvVaw0yCUuuChgUFbFUnYCFt6M4), której została nadana **moc zasady prawnej**. Uchwała potwierdza korzystną dla frankowiczów linię orzeczniczą Sądu Najwyższego.
Stwierdzone zostało, że:
1. „Niedozwolone postanowienie umowne (art. 3851 § 1 k.c**.) jest od początku**, z mocy samego prawa, **dotknięte bezskutecznością** na korzyść konsumenta, który może udzielić następczo świadomej i wolnej zgody na to postanowienie i w ten sposób przywrócić mu skuteczność z mocą wsteczną.”
2. „Jeżeli bez bezskutecznego postanowienia umowa kredytu nie może wiązać, konsumentowi i kredytodawcy przysługują **odrębne roszczenia** o zwrot świadczeń pieniężnych spełnionych w wykonaniu tej umowy (art. 410 § 1 w związku z art. 405 k.c.). Kredytodawca może żądać zwrotu świadczenia **od chwili, w której umowa kredytu stała się trwale bezskuteczna**.”
Sąd Najwyższy opowiedział się za teorią dwóch kondykcji, która zakłada, że jeżeli umowa zostanie unieważniona, stronom przysługują niezależne roszczenia o zwrot spełnionego świadczenia – banku o zwrot kwoty przekazanego kredytu, frankowiczowi o zwrot świadczeń spełnionych na rzecz banku w wykonywaniu nieważnej umowy. Kompensacja takich roszczeń jest możliwa wyłącznie w ramach instytucji potrącenia.
Oznacza to, że jeżeli umowa zostanie uznana za nieważną, każda ze stron rozliczana będzie osobno. Termin przedawnienia się roszczenia banku liczyć się będzie od momentu, w którym umowa stała się bezskuteczna, a nie od momentu, w którym została ona zawarta. Jeżeli konsument, w należyty sposób poinformowany o skutkach, nie wyrazi zgody na związanie postanowieniem, umowa będzie dotknięta bezskutecznością. Banki mogą wnioskować o zwrot kapitału dopiero w momencie, kiedy umowa zostanie uznana za nieważną, a konsument wyrazi zgodę na objęcie go skutkami takiej umowy.
[Rzecznik Finansowy dr hab. Mariusz Golecki potwierdził](https://www.google.com/url?q=https://rf.gov.pl/2021/05/07/sad-najwyzszy-potwierdza-stanowisko-rzecznika-finansowego/&sa=D&source=editors&ust=1621954173540000&usg=AOvVaw2R01UZ-_aL8FsX8H7FwSkX), że uchwała zapewnia przewidywalność linii orzeczniczej oraz, że kontynuuje korzystny dla konsumentów trend w orzecznictwie.
[Dr Ewa Skibińska z biura Rzecznika Finansowego wyraziła dla tvn24 opinię](https://www.google.com/url?q=https://tvn24.pl/biznes/pieniadze/frankowicze-rozliczenie-po-uniewaznieniu-przez-sad-umowy-kredytu-walutowego-uchwala-izby-cywilnej-sn-5087565&sa=D&source=editors&ust=1621954173544000&usg=AOvVaw2FVAdx4iDxzHX7tWYvRh_N), że „w razie uznania umowy za nieważną, kredytobiorca ma prawo domagać się od banku zwrotu w całości spełnionych świadczeń, nawet w sytuacji, gdy nie spłacił jeszcze kredytu”.
Sąd Najwyższy nie przesądził natomiast o roszczeniach banku o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. Kwestia ta ma zostać rozstrzygnięta w kolejnej uchwale, na którą niecierpliwie czekamy.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [O co pyta bank na rozprawie frankowej?](https://www.kwwp.pl/o-co-pyta-bank-na-rozprawie-frankowej/)
**Published:** 1 czerwca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jakiś czas temu pisaliśmy na naszym blogu o tym, [o co sąd pyta frankowicza na rozprawie](https://www.google.com/url?q=https://www.kwwp.pl/sprawa-w-sadzie-o-co-sad-pyta-frankowiczow-na-rozprawie/&sa=D&source=editors&ust=1622566088321000&usg=AOvVaw0puh73--taOuRaWE5TsPco). Dzisiaj natomiast chcielibyśmy przedstawić wam, bazując na naszym doświadczeniu z sali rozpraw, jakie pytania zadają pełnomocnicy banków.
##### **Jak wygląda przebieg rozprawy?**
Należy przypomnieć, iż w trakcie rozprawy jako pierwszy pytania zadaje sąd. Jeśli frankowiczów jest więcej niż jeden (np. małżeństwo), to drugi z małżonków może pozostać na sali rozpraw. Jest to o tyle ważne, że małżonek, który bardziej się stresuje, może posłuchać jakie pytania są zadawane i jak ogólnie wygląda ta czynność. Oczywiście nigdy nie jest tak, że drugi z małżonków dostaje dokładnie te same pytania. Czasem bowiem sądowi lub pełnomocnikowi przyjdzie na myśl jakieś dodatkowe pytanie dopiero przy przesłuchiwaniu drugiego frankowicza. Niemniej jednak już nawet ogólny ogląd na to, jak wygląda rozprawa i przesłuchanie stron powoduje, że stres jest trochę mniejszy.
Sposób zadawania pytań przez sąd bywa różny. Czasem są to tylko ogólne pytania, a czasem sąd docieka szczegółów dotyczących okoliczności towarzyszących podpisywaniu umowy kredytowej przez frankowicza. Czasem pytań jest zaledwie kilka, a czasem przesłuchanie trwa nawet kilkadziesiąt minut. Nawet jeśli jednak sąd nie zada wielu pytań, to i tak z pewnością o istotne dla sprawy kwestie spytają już pełnomocnicy stron.
Po wyczerpaniu przez sąd swojej puli pytań, oddaje on głos pełnomocnikom stron. Najpierw pytania zadaje pełnomocnik frankowiczów. Potem przychodzi kolej na pełnomocnika banku. Co oczywiste, pytania od pełnomocnika banku bywają trudniejsze, często mocno odbiegające od tematu, a czasem nawet (w zależności od pełnomocnika) mogą mieć na celu – jako element strategii procesowej, wyprowadzenie frankowicza z równowagi w taki sposób, aby mógł się on pomylić. Nie można jednak zbytnio się tym stresować. Należy spokojnie i rzeczowo odpowiadać, a jeśli pytania będą niewłaściwe lub nieistotne dla sprawy, to z pewnością posiadanie po swojej stronie profesjonalnego pełnomocnika ułatwi sprawę, gdyż będzie on w odpowiedni sposób reagował w takiej sytuacji i zmierzał do uchylenia takich pytań przez sąd, aby jego klient nie musiał nawet na nie odpowiadać.
Co istotne, sąd może zadawać pytania w każdym czasie. Jeśli zatem będzie chciał o coś dopytać, to może on przerwać pełnomocnikom i zadać swoje pytanie.
##### **Pytania, które może zadać pełnomocnik banku**
Tak jak wspomnieliśmy wyżej, pytania ze strony banku mogą być różne, a styl ich zadawania zależy od stylu i charakteru pełnomocnika.
1. **Czy przed zawarciem umowy miał/-a Pan/-i jakieś inne zaciągnięte w CHF kredyty?**
W tym miejscu banki starają się wykazać, że frankowicz miał doświadczenie w zawieraniu umów kredytowych, więc był świadomy tego, jak wygląda ten proces oraz jakie ryzyka to ze sobą niesie. W naszej ocenie jest to jednak okoliczność bez znaczenia dla sprawy. Zdarzają się frankowicze, którzy posiadają dwie lub więcej umów frankowych (bądź umów kredytowych zawartych w innej walucie), ale to wcale nie świadczy o tym, że posiadają w tym zakresie doświadczenie lub że znali i rozumieli mechanizmy związane z przeliczaniem salda i rat kapitałowo-odsetkowych według tabeli kursowej stosowanej przez bank. Wręcz przeciwnie, w naszej ocenie świadczy to wyłącznie o tym, że również przy drugiej i kolejnej umowie frankowicz w dalszym ciągu świadomości tej nie posiadał (inaczej prawdopodobnie nigdy nie zawarłby drugiej toksycznej umowy). Przeważnie umowy te zawierane były zresztą w krótkich odstępach czasu, zanim kurs CHF zaczął gwałtownie rosnąć, jeszcze przed wejściem w życie tzw. ustawy antyspreadowej (która wielu frankowiczom dała do myślenia).
2. **Czy bywał/-a Pan/-i za granicą lub kupował/-a coś na zagranicznych stronach internetowych?**
Po raz kolejny bank w tym przypadku stara się wykazać, że frankowicz wiedział, na czym polega spread czy wahania kursów. Jednakże nie to jest rzeczywistym problemem w sporach frankowych. Oczywiste jest, że większość frankowiczów wiedziała, że kursy mogą się wahać. Większość wiedziała również, że kurs kupna różni się od kursu sprzedaży. Ale nie świadczy to automatycznie o tym, że frankowicz zawierał umowę kredytową z pełną świadomością konsekwencji z tego płynących. Czym innym jest bowiem pójście do kantoru i zakupienie danej waluty po jasno określonym kursie, gdzie mechanizm przeliczenia wymaga wyłącznie prostego przemnożenia wartości (lub podzielenia), a czym innym jest zawarcie umowy, w której postanowienia są niejednoznaczne, rozrzucone po całej umowie, napisane językiem niezrozumiałym – a dodatkowo odnoszącym się do nieznanej frankowiczom bankowej tabeli kursowej, której mechanizm ustalania był nieznany i nie podlegał jakiejkolwiek kontroli ze strony frankowiczów.
3. **Skoro potrzebował/-a Pan/-i złotówek, to czemu zawarł/-a Pan/-i umowę we frankach?**
Banki bardzo często starają się argumentować, że zawarta umowa była kredytem w istocie walutowym i że frankowicze z pełną świadomością zaciągnęli umowę we frankach szwajcarskich, a wypłata czy spłata w złotych nie była inicjatywą banku, lecz samych frankowiczów. Jednakże banki od początku wiedziały, że frankowicz potrzebuje wypłaty środków w złotych, które najczęściej były przelewane bezpośrednio na rachunek dewelopera lub sprzedającego dom bądź mieszkanie, a płatność w CHF była wręcz niemożliwa.
W istocie kredyty frankowe były w całości produktem wymyślonym i stworzonym przez banki, które często nakłaniały do zawierania właśnie tego typu umów, ponieważ dzięki temu więcej zarabiały: m. in. na spreadzie oraz w związku z tym, iż mogły udzielać znacznie większej ilości kredytów (w tym osobom, które nie miały zdolności kredytowej w złotych).
4. **Czy wie Pan/-i, że kursy waluty mogą się zmieniać? Jak Pan/-i myśli, co mogło ograniczać wzrost kursu CHF?**
To pytanie ma na celu wykazanie, że frankowicz wiedział, że kursy walut mogą się zmieniać i zależy to od różnych czynników, więc niesłusznie zakładał, że akurat frank utrzyma się na takim samym lub podobnym poziomie przez cały okres obowiązywania umowy frankowej. Jednakże banki zapominają, że na etapie zawierania umowy frankowej to właśnie one przekonywały (skutecznie), że choć kurs może się zmienić, to na pewno nie wzrośnie w sposób znaczący. Z reguły banki mówiły co najwyżej o delikatnych wahaniach waluty oraz o tym, że kurs wzrośnie maksymalnie 20-30 groszy. Wynikać miało to rzekomo z faktu, iż CHF jest niezwykle stabilną walutą. Twierdziły one również, że nawet jeśli kurs wzrośnie, to i tak kredyt ten będzie bardziej opłacalny niż kredyt złotowy oraz zapewniały, że rata w kredycie frankowym nigdy nie wzrośnie na tyle, aby przewyższyć ratę analogicznego kredytu złotowego.
5. **Czy czytała Pan/-i dokumenty kredytowe przed ich podpisaniem? Czy wszystko Pan/-i rozumiał/-a? Jeżeli Pan/-i nie rozumiał/-a, to dlaczego Pan/-i o to nie dopytał/-a? Czy zapytał/-a Pan/-i o możliwość zapoznania się z umową przed jej podpisaniem?**
W tym przypadku bank próbuje wykazać, że frankowicz był nierozsądny, postępował niedbale, niczym się nie interesował i o nic nie pytał. To również nie jest prawdą. Warto pamiętać, że w czasach, gdy zawierano umowy frankowe, zaufanie społeczne do banków było wysokie. Frankowicz udając się do banku nie miał podstaw by przypuszczać, że w umowie będą postanowienia, które będą dla niego niekorzystne lub ryzykowne. Pracownik banku postrzegany był jako specjalista. Większość frankowiczów myślała: „Skoro bank mówi, że nie ma szans, żeby frank szwajcarski znacznie urósł, to na pewno tak będzie, bo bank się na tym zna”. Liczne dokumenty podkładane do podpisu, oświadczenia, regulaminy – to były standardowe dokumenty, wzorce umowne zawierające skomplikowane słownictwo nie do końca zrozumiałe dla laika.
6. **Kto wypełniał podpisany przez Pana/Panią wniosek kredytowy? Skoro chciał/-a Pan/-i otrzymać złote, to dlaczego we wniosku wpisała Pani franki szwajcarskie?**
Po raz kolejny bank w tym miejscu stara się wykazać, że zawarcie umowy w takim kształcie nastąpiło z inicjatywy frankowicza. Z naszego doświadczenia wynika, że wyglądało to jednak zupełnie inaczej. Wnioski kredytowe wypełniane były już po zaprezentowaniu ofert, często uzupełniane były bezpośrednio przez pracownika banku bądź dyktował on lub pokazywał, co i gdzie trzeba wpisać/zaznaczyć. Wypełnienie wniosku kredytowego o niczym nie świadczyło, była to w istocie jedna z czynności technicznych przed zawarciem umowy, coś co trzeba zrobić, aby zaciągnąć kredyt.
Powyższe pytania to tylko przykłady. Bez względu jednak na to, o co frankowicz zostanie zapytany, najważniejsze jest zachowanie spokoju i rzeczowe odpowiadanie na postawione pytania. Nie można dać ponieść się emocjom. Niewątpliwe pozytywny wpływ na poziom stresu będzie miał udział w niej pełnomocnika frankowicza, który pomoże mu bez uszczerbku wybrnąć z trudnych sytuacji.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Praktyczny przewodnik – przygotuj się do pozwania banku](https://www.kwwp.pl/praktyczny-przewodnik-przygotuj-sie-do-pozwania-banku/)
**Published:** 4 czerwca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jak donoszą [portale informacyjne](https://www.google.com/url?q=https://www.parkiet.com/Banki/305259926-Kolejna-fala-pozwow-frankowiczow.html&sa=D&source=editors&ust=1622649430481000&usg=AOvVaw04eB1JjK6xIKy61nuZo2q7), w I kwartale 2021 r. do polskich sądów rejonowych i okręgowych napłynęło 14,63 tys. nowych spraw dotyczących hipotek walutowych. Liczba ta jest imponująca, a można przypuszczać, że będzie ona stale wzrastać. Wydział frankowy, który został utworzony w kwietniu br., odnotowuje już sygnatury oscylujące w granicach 5 tysięcy (część z tych spraw wpłynęła z innych wydziałów). Dobitnie obrazuje to, że frankowicze nie chcą już dłużej czekać na [uchwałę Sądu Najwyższego w sprawie III CZP 11/21](https://www.google.com/url?q=https://www.sn.pl/sprawy/SitePages/Zagadnienia_prawne.aspx?ItemSID%3D1494-301f4741-66aa-4980-b9fa-873e90506a11%26ListName%3DZagadnienia_prawne&sa=D&source=editors&ust=1622649430485000&usg=AOvVaw2Cg68tgSpI0egyMwZ43OQt) i biorą sprawy w swoje ręce.
Przygotowaliśmy więc krótki przewodnik dla wszystkich tych, którzy chcieliby już przygotować się do pozwania banku i uwolnienia od toksycznego kredytu.
##### **Analiza umowy kredytowej**
Pierwszym i najważniejszym krokiem poprzedzającym pozwanie banku jest zweryfikowanie, czy w umowie frankowej znajdują się postanowienia niedozwolone, stanowiące podstawę roszczeń kredytobiorców. Proste wskazówki, jak to zrobić, znajdziesz [tutaj](https://www.kwwp.pl/5-rzeczy-ktore-musisz-wiedziec-o-swojej-umowie-frankowej-zanim-pojdziesz-do-sadu/). Analizę umowy można również zlecić kancelarii prawnej. Te, które specjalizują się w sprawach frankowych, co do zasady dokonują weryfikacji za darmo. Bezpłatną analizę można uzyskać na przykład [tutaj](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/).
##### **Wywiad z frankowiczem**
Nie jest to punkt obowiązkowy przygotowania do pozwania banku i wiele kancelarii z niego rezygnuje, jednak w naszej ocenie warto jest zebrać informacje dotyczące tego, jak wyglądał sam proces zawarcia umowy i jej wykonywania. Niezależnie od poglądów prawników czy sądów co do tego, jakie informacje są ważne, a jakie nie, praktyka bywa różna. Zarówno sędziowie, jak i pełnomocnicy [pytają na rozprawach o różne rzeczy](https://www.kwwp.pl/o-co-pyta-bank-na-rozprawie-frankowej/), natomiast przeprowadzenie z frankowiczem rozmowy na temat tego, jak wyglądało zawarcie umowy, co było przedstawiane przed jej podpisaniem, o czym bank informował, itd., pozwala na podejście do każdej sprawy indywidualnie. Dzięki tego typu pytaniom, frankowicz wie też [czego może spodziewać się na rozprawie](https://www.kwwp.pl/sprawa-w-sadzie-o-co-sad-pyta-frankowiczow-na-rozprawie/), co sprawia, że mniej się stresuje przed rozprawą. W naszej kancelarii wstępne rozeznanie w tym, jak wyglądało zawieranie umowy z bankiem, polega na uzupełnieniu krótkiej ankiety dostępnej [tutaj](https://drive.google.com/file/d/1UkBrtjGamflL-bJcBLm9qfg3fAavbNpX/view).
##### **Zaświadczenie dotyczące spłaty kredytu**
Dokument ten jest niezbędny w celu opracowania przez kancelarię prawną żądania pozwu. Dzięki niemu można zweryfikować podstawowe kwestie związane z kredytem, takie jak np. czy kapitał kredytu został już spłacony, czy spłaty następowały w złotych czy we frankach szwajcarskich, w jakiej walucie nastąpiła wypłata kredytu i czy kwota ta jest zgodna z kwotą wynikającą z umowy, jakie dodatkowe koszty ponosił frankowicz w toku wykonywania umowy, itd.
Za zaświadczenie banki pobierają opłaty w różnych wysokościach, od 50 do nawet kilkuset złotych. Przeważnie jednak kwota ta wynosi ok. 200-300 zł. Wysokość opłaty zależy od banku. Istotne jest jednak to, aby uzyskane zaświadczenie było w miarę aktualne, najlepiej wydane maksymalnie dwa miesiące przed wniesieniem pozwu. [Wzór wniosku o wydanie zaświadczenia znaleźć można w jednym z naszych wpisów](https://www.kwwp.pl/jak-uzyskac-zaswiadczenie-z-banku/). W razie wątpliwości kancelaria prawna pomoże przygotować tego typu wniosek.
##### **Dokumentacja dotycząca umowy**
Najważniejszymi dokumentami niezbędnymi do przygotowania pozwu są: umowa kredytowa, regulaminy dołączone do umowy, aneks do umowy (jeśli był zawierany) oraz zaświadczenie dotyczące spłaty kredytu, o którym mowa powyżej. Najprościej i najbezpieczniej jest zgromadzić wszystkie dokumenty dotyczące kredytu, jakie posiada frankowicz. Pomocne może okazać się sprawdzenie na ostatnich stronach umowy, jakie bank wskazał załączniki. Oczywiście nie zawsze frankowicz dysponuje kompletem dokumentacji – czasem zdarza się bowiem, że bank wcale nie przekazał wszystkich dokumentów (przeważnie dotyczy to regulaminów). W takiej sytuacji należy skontaktować się z kancelarią prawną i ustalić dalszy tok postępowania. Czasem bowiem regulamin jest konieczny do ustalenia zasad wypłaty czy spłaty kredytu i wówczas jego posiadanie jest niezbędne. Doświadczona kancelaria, mająca do czynienia z umowami frankowymi z różnych banków i z różnych okresów, będzie najlepiej wiedziała, w jakim przypadku i jakie dokumenty są niezbędne.
##### **Wybór kancelarii prawnej**
Reprezentowanie przez radcę prawnego w sporze z bankiem nie jest obowiązkowe, jednakże nie są to sprawy łatwe, więc warto mieć wsparcie fachowca, który nie tylko będzie najlepiej wiedział jak prawidłowo skonstruować żądanie pozwu i jakie argumenty prawne podnieść, ale również będzie zaznajomiony z typowymi dla procesów sądowych instytucjami, terminami, itp. Proces wyboru kancelarii prawnej powinien być poprzedzony rozmową z prawnikiem, który będzie zajmował się sprawą. Wiedza i doświadczenie są ważne, ale jako ludzie o wiele lepiej czujemy się w towarzystwie osób, które w jakimś sensie „lubimy”. Należy więc uważać na tzw. kancelarie, które zajmują się pozyskiwaniem klientów i przekazywaniem ich prawnikom, z którymi współpracują. [O tym, na co jeszcze warto zwrócić uwagę przy wyborze prawnika, pisaliśmy w jednym z naszych wpisów](https://www.kwwp.pl/na-co-uwazac-wybierajac-kancelarie-frankowa/).
##### **Kwestie finansowe**
Nieodłącznym, początkowym elementem pozwania banku jest poniesienie dodatkowych opłat (sądowych oraz ewentualnie wynagrodzenie kancelarii prawnej). Warto zatem zapoznać się z tym, jak mogą kształtować się koszty postępowania, aby przygotowanym na taką ewentualność. [W naszym wpisie można znaleźć ogólne informacje dotyczące kwestii finansowych](https://www.kwwp.pl/ile-kosztuje-pozwanie-banku-w-sprawie-frankowej/), aczkolwiek kwoty te mogą się różnić w danym stanie faktycznym.
Powyższe wytyczne powinny być przydatną wskazówką do tego jak przygotować się do pozwania banku, aby po wyborze kancelarii prawnej, skrócić trochę okres oczekiwania na wniesienie sprawy do sądu.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [TSUE ponownie orzeka o tzw. kredytach denominowanych](https://www.kwwp.pl/tsue-ponownie-orzeka-o-tzw-kredytach-denominowanych/)
**Published:** 10 czerwca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W dniu 10 czerwca br. TSUE ponownie w swych wyrokach odniósł się do kredytów denominowanych. Tym razem sprawa dotyczyła umów zawartych przez konsumentów w 2008 r. i 2009 r. z BNP Parobas Personal Finance, denominowanych w CHF, a spłacanych w euro. Z pytaniami dotyczącymi warunków tych umów, w szczególności dotyczących narażenia konsumentów na niczym nieograniczone ryzyko kursowe, zwróciły się do TSUE sądy francuskie. Zasadniczym problemem było ustalenie, czy takie postanowienia należy uznać za nieuczciwe, a co za tym idzie – niewiążące kredytobiorców.
Trybunał zauważył, że „**termin przedawnienia roszczenia o zwrot kwot wpłaconych na podstawie nieuczciwego warunku umownego, który może upłynąć, nawet zanim konsument poweźmie wiedzę o nieuczciwym charakterze tego warunku, w żaden sposób nie może być zgodny z dyrektywą**”.
Istotną kwestią poruszoną przez TSUE było także stwierdzenie, że „nie spełnia wymogu przejrzystości przekazywanie, przy zawieraniu umowy, temu konsumentowi informacji, nawet licznych, jeżeli opierają się one na założeniu, że stosunek wymiany między walutą rozliczeniową a walutą spłaty pozostanie stabilny przez cały okres obowiązywania tej umowy”.
W wydanym komunikacie możemy też przeczytać, że „w świetle wiedzy przedsiębiorcy dotyczącej możliwego do przewidzenia kontekstu gospodarczego, który może mieć wpływ na wahania kursów wymiany walut, większych środków, jakimi dysponuje ten przedsiębiorca w celu antycypowania ryzyka kursowego, a także poważnego ryzyka wahań kursów wymiany walut, jakim obciążają konsumenta sporne warunki umowne, **Trybunał stwierdził, że takie warunki mogą prowadzić do znaczącej nierównowagi wynikających z umowy kredytu praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta.** W zakresie, w jakim przedsiębiorca nie przestrzegał wymogu przejrzystości względem konsumenta, warunki te wydają się bowiem obciążać konsumenta ryzykiem nieproporcjonalnym do świadczeń i kwoty otrzymanego kredytu, ponieważ stosowanie tych warunków skutkuje tym, że konsument musi długoterminowo ponieść koszt zmiany kursu wymiany”.
Chociaż dla niektórych kwestie te wydawać się mogą oczywiste, to jednak kolejny wyrok TSUE w tym zakresie może wspomóc argumentację frankowiczów w sądach krajowych. Nie ulega wątpliwości, że nieinformowanie konsumentów o ryzyku kursowym i jednocześnie obarczenie ich tym ryzykiem w całości, stanowi rażące naruszenie równowagi stron umowy.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Aktualności
---
### [TSUE chroni także tych frankowiczów, którzy nie czytają umów](https://www.kwwp.pl/tsue-chroni-takze-tych-frankowiczow-ktorzy-nie-czytaja-umow/)
**Published:** 23 czerwca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
10 czerwca 2021 r. był dla frankowiczów śledzących działalność TSUE niezwykle interesujący. Oprócz dwóch zapadłych wówczas wyroków, Trybunał wydał również ciekawe postanowienie [w sprawie C-198/20](https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=242781&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=14413992#xd_co_f=NTY3M2U4YWMtNTEyYy00ZTc5LWJjZWUtZGU3YzU4N2VmNGNm~).
W 2008 r. czterech frankowiczów (MN, DN, JN i ZN) zawarło z bankiem umowę kredytu hipotecznego indeksowanego do CHF. Sąd ustalił, że MN nie miał czasu zapoznać się z umową przed jej podpisaniem, DN przeczytał umowę dopiero po podpisaniu, ale nie zrozumiał jej treści, a JN i ZN nigdy nie przeczytali umowy. Kredytobiorcy pozwali bank dochodząc od niego zapłaty określonej kwoty oraz stwierdzenia nieważności umowy. Zdaniem Sądu Rejonowego dla Warszawy-Woli, który skierował pytania do TSUE, można uznać, że tacy kredytobiorcy nie stanowią „właściwie poinformowanych oraz dostatecznie uważnych i rozsądnych przeciętnych konsumentów” i z tego względu nie mogą korzystać z ochrony wynikającej z dyrektywy 93/13. W związku z powyższym sąd polski powziął wątpliwość, czy w takiej sytuacji może on w ogóle stwierdzić nieuczciwy charakter warunków zawartych w umowie będącej przedmiotem postępowania głównego.
Główną przyczyną ww. wątpliwości była kwestia tego, czy w świetle dyrektywy ochrona przysługuje każdemu konsumentowi, czy tylko takiemu, który jest właściwie poinformowany, dostatecznie uważny i rozsądny.
Trybunał stwierdził, że **o*****chrona przewidziana w dyrektywie Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich przysługuje każdemu konsumentowi, a nie tylko temu, którego można uznać za właściwie poinformowanego oraz dostatecznie uważnego i rozsądnego przeciętnego konsumenta***.
Wyjaśniając powyższe stanowisko, TSUE w odpowiedzi na wątpliwości sądu krajowego wskazał, że:
- *\[j\]eśli chodzi o pojęcie „konsumenta” w rozumieniu art. 2 lit. b) dyrektywy 93/13, Trybunał wielokrotnie uściślił, że ma ono charakter obiektywny i jest niezależne od konkretnego zasobu wiedzy, jaki może mieć dana osoba, czy też od posiadanych przez nią w rzeczywistości informacji (wyrok z dnia 21 marca 2019 r., Pouvin i Dijoux, C‑590/17, EU:C:2019:232, pkt 24 i przytoczone tam orzecznictwo)*;
- *zakwalifikowanie danej osoby jako „konsumenta” w rozumieniu art. 2 lit. b) dyrektywy 93/13 nie zależy od jej zachowania, choćby było ono niedbałe, przy zawieraniu umowy kredytu*;
- *\[t\]ymczasem spoczywający na sądzie krajowym obowiązek dokonania, w razie potrzeby z urzędu i zgodnie z art. 3 i 4 tej dyrektywy, oceny nieuczciwego charakteru warunków umownych również nie zależy od zachowania danego konsumenta, choćby było ono niedbałe. W tym względzie trzeba zauważyć, że Trybunał w pkt 74 wyroku z dnia 30 kwietnia 2014 r., Kásler i Káslerné Rábai (C‑26/13, EU:C:2014:282), nie ograniczył zakresu stosowania systemu ochrony konsumenckiej przewidzianej przez dyrektywę 93/13 jedynie do właściwie poinformowanych oraz dostatecznie uważnych i rozsądnych przeciętnych konsumentów*.
Takie rozstrzygnięcie z pewnością nie dziwi frankowiczów oraz innych kredytobiorców, którzy mają świadomość, jak w praktyce wyglądało zawieranie umów z bankami. Liczymy na to, że stanowisko TSUE będzie istotną wskazówką dla sądów krajowych.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Polska z kilkumilionową karą za brak wdrożenia ochrony sygnalistów.](https://www.kwwp.pl/polska-z-kilkumilionowa-kara-za-brak-wdrozenia-ochrony-sygnalistow/)
**Published:** 25 kwietnia, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
W dniu 25 kwietnia 2024 roku, Trybunał Sprawiedliwości UE (TSUE) wydał wyrok w sprawie niedopełnienia przez Polskę obowiązku wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii (Dz.U. 2019, L 305, s. 17), tj. tzw. dyrektywy o sygnalistach.
W wyniku wyroku Polska została zobowiązana do zapłaty kary w wysokości 7 mln euro (za dotychczasowe opóźnienie) i dodatkowo 40 000 euro za każdy kolejny dzień opóźnienia we wdrożeniu, liczony od dnia wydania wyroku.
Wyrok był zgodny z opinią wydaną 14 marca 2024 roku przez Rzecznika Generalnego TSUE, stwierdzającą znaczne naruszenie przepisów dyrektywy, które wpływają na interesy publiczne UE i interesy indywidualne obywateli naszego kraju.
Polska, broniąc się przed negatywnym zakończeniem sprawy i nałożeniem kary, wskazywała na:
- konieczność przedłużenia prac legislacyjnych ze względu na szeroki zakres stosowania tej dyrektywy i szeroko zakrojone konsultacje publiczne;
- spowolnienie prac legislacyjnych ze względu na trudności wywołane pandemią COVID-19 oraz wojną w Ukrainie i wynikającym z niej napływem uchodźców, które w dużej mierze zaangażowały zasoby Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej, odpowiedzialnego za opracowanie wspomnianej ustawy.
Zgodnie z treścią dyrektywy o sygnalistach, państwa członkowskie UE były zobowiązane do wprowadzenia w życie przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych niezbędnych do wykonania niniejszej dyrektywy do dnia 17 grudnia 2021 r. Polska znacznie przekroczyła ten termin i już w lipcu 2022 roku wyznaczono jej dwumiesięczny termin na wywiązanie się ze zobowiązań wynikających z dyrektywy. W chwili obecnej nie została uchwalona jeszcze żadna ustawa spełniająca wymagania dyrektywy o sygnalistach.
Projekt ustawy o ochronie sygnalistów został dopiero z początkiem kwietnia 2024 roku przyjęty przez Radę Ministrów. Teraz czeka na skierowanie do Sejmu celem dalszego procedowania.
**Czego dotyczy dyrektywa o sygnalistach?**
Dyrektywa 2019/1937 skupia się na zapewnieniu ochrony osobom, które zgłaszają naruszenia prawa Unii, takie jak nieprawidłowości finansowe, naruszenia norm bezpieczeństwa, ochrony zdrowia oraz ochrony środowiska i ochrony danych osobowych. Jej celem jest promowanie przejrzystości i odpowiedzialności wewnątrz organizacji oraz w instytucjach publicznych i prywatnych, zachęcając jednocześnie pracowników i inne osoby do zgłaszania obaw bez obawy przed reperkusjami.
**Czy pracodawca musi wdrożyć dyrektywę o sygnalistach?**
Wdrożenie dyrektywy 2019/1937 jest obowiązkowe dla wszystkich państw członkowskich UE, co oznacza, że każde państwo musi dostosować swoje krajowe prawo do wymogów dyrektywy. Dla pracodawców oznacza to, że muszą oni dostosować swoje procedury i polityki wewnętrzne w taki sposób, aby zapewnić ochronę sygnalistom zgodnie z nowym prawem. **W szczególności, firmy zatrudniające 50 lub więcej pracowników są zobowiązane do ustanowienia bezpiecznych kanałów zgłaszania i procedur obsługi zgłoszeń, które muszą być łatwo dostępne dla pracowników oraz gwarantować poufność zgłaszającego.**
5 kluczowych kroków, do prawidłowego wdrożenia procedur dotyczących sygnalistów, to:
1. wdrożenie zachowującego poufność kanału zgłoszeń;
2. przyjęcie regulaminu zgłoszeń;
3. zbudowanie i przyjęcie działań dla ochrony prywatności sygnalisty oraz innych uczestników postępowania wyjaśniającego;
4. przeszkolenie pracowników;
5. opracowanie środków dla uniknięcia działań odwetowych wobec sygnalisty.
Jeśli jesteś pracodawcą i zastanawiasz się, jak dyrektywa o sygnalistach wpływa na Twoje przedsiębiorstwo, zachęcamy do kontakt z naszą Kancelarią. Pamiętaj, że przestrzeganie tych przepisów nie tylko chroni Twoją organizację przed potencjalnymi sankcjami, ale także wzmacnia Twoją markę jako odpowiedzialnego pracodawcy.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** dyrektywa o sygnalistach, sygnaliści
---
### [Sygnalista – kto to i kim dokładnie jest?](https://www.kwwp.pl/sygnalista-kto-to-i-kim-dokladnie-jest/)
**Published:** 8 maja, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Od ponad dwóch lat w mediach przewija się temat potrzeby wdrożenia przez przedsiębiorców ochrony prawnej dla sygnalisty. Temat ten nabrał jeszcze większego znaczenia w kontekście kilkumilionowej kary nałożonej wyrokiem TSUE w kwietniu 2024 roku na Polskę i wzrastającej każdego dnia poziomem tej kary (pisaliśmy o tym na naszym blogu **[tutaj](https://www.kwwp.pl/polska-z-kilkumilionowa-kara-za-brak-wdrozenia-ochrony-sygnalistow/)**).
Wszystko to za sprawą dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii (Dz.U. 2019, L 305, s. 17). Próżno jednak szukać w samej dyrektywie wprost prawnej definicji tego pojęcia. Dostarcza nam ją wprost dopiero aktualny projekt ustawy o ochronie sygnalisty procedowany jeszcze przez Radę Ministrów. Zgodnie z tymi przepisami „sygnalistą” jest osoba fizyczna, która zgłasza lub ujawnia publicznie informację o naruszeniu prawa uzyskaną w kontekście związanym z pracą.
Tym samym, żeby powiedzieć, że mamy do czynienia z sygnalistą muszą być spełnione cztery warunki:
- mamy do czynienia z osobą fizyczną;
- zgłoszenie o naruszeniu prawa następuje w kontekście związanym z pracą;
- informacja dotyczy naruszenia prawa;
- pojawiło się zgłoszenie lub publiczne ujawnienie ww. informacji.
Wszystkie te warunki muszą być spełnione łącznie.
Wyjaśniając po kolei poszczególne warunki i przesłanki ich spełnienia:
**Ad 1. Mamy do czynienia z osobą fizyczną**
Wydawałoby się, że skoro ustawa wymaga skonsultowania procedury zgłoszeń wewnętrznych z przedstawicielstwem pracowników, to sygnalistą może być wyłącznie pracownik. Nic bardziej mylnego.
Sam projekt ustawy o sygnalistach wskazuje następujący katalog osób:
- pracownik;
- pracownik tymczasowy;
- osoba świadcząca pracę na innej podstawie niż stosunek pracy, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej (np. zleceniobiorca, osoby samozatrudnione);
- przedsiębiorca (np. wykonawca robót na terenie zakładu pracy, prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą);
- akcjonariusz lub wspólnik;
- członek organu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej (np. członek zarządu spółki, członek rady nadzorczej);
- osoba świadcząca pracę pod nadzorem i kierownictwem wykonawcy, podwykonawcy lub dostawcy, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej (np. pracownik wykonawcy realizującego prace na terenie zakładu pracy);
- stażysta;
- wolontariusz;
- praktykant;
- funkcjonariusz Policji, ABW, AW i innych podobnych jednostek;
- żołnierz.
Dodatkowo katalog ten jest poszerzony o osoby ubiegające się o zatrudnienie/współpracę w danych przedsiębiorstwie (np. osoba rekrutująca się na dane stanowisko w firmie, oferent) oraz osoby, które utraciły już status wskazany powyżej (np. były pracownik, były zleceniobiorca).
Jak wskazuje powyższe zestawienie krąg potencjalnych sygnalistów jest bardzo szeroki. Z perspektywy regulacji o ochronie sygnalisty nie jest w szczególności istotne, czy sygnalista w relacji z przedsiębiorcą otrzymuje wynagrodzenie czy też nie, ani też jak długo łączy go bezpośrednio lub pośrednio relacja biznesowa z przedsiębiorcą, u którego chce dokonać zgłoszenia.
Dopiero jednak spełnienie przez powyższe osoby kolejnych warunków uprawniać będzie je do nadania im statusu sygnalisty na bazie projektu ustawy o sygnalistach.
**Ad 2.** **Zgłoszenie o naruszeniu prawa następuje w kontekście związanym z pracą**
Szeroki katalog osób uprawnionych do dokonania zgłoszenia nie oznacza, że sygnalistą może być każdy potencjalny przechodzień, czy gość naszego zakładu. Każdorazowo osoba chcąca dokonać zgłoszenia musi wykazać jego dokonanie w kontekście związanym z pracą.
Co to oznacza?
Zgodnie z definicją, którą posługuje się projektodawca ustawy polskiej (art. 2 pkt 5) – należy przez to rozumieć przeszłe, obecne lub przyszłe działania związane z wykonywaniem pracy na podstawie stosunku pracy lub innego stosunku prawnego stanowiącego podstawę świadczenia pracy lub usług lub pełnienia funkcji w podmiocie prawnym lub na rzecz tego podmiotu, lub pełnienia służby w podmiocie prawnym, w ramach których uzyskano informację o naruszeniu prawa oraz istnieje możliwość doświadczenia działań odwetowych.
**Ad 3. Informacja dotyczy naruszenia prawa**
Należy pamiętać, że nie każde naruszenie prawa podlega zgłoszeniu w trybie właściwym dla sygnalistów.
Zgodnie z dyrektywą kanałem tym można zgłaszać naruszenia dotyczące następujących dziedzin:
- zamówień publicznych;
- usług, produktów i rynków finansowych;
- przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
- bezpieczeństwa produktów i ich zgodności z wymogami;
- bezpieczeństwa transportu;
- ochrony środowiska;
- ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa jądrowego;
- bezpieczeństwa żywności i pasz;
- zdrowia i dobrostanu zwierząt;
- zdrowia publicznego;
- ochrony konsumentów;
- ochrony prywatności i danych osobowych;
- bezpieczeństwa sieci i systemów teleinformatycznych;
- interesów finansowych Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej, jednostki samorządu terytorialnego oraz Unii Europejskiej;
- rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, w tym publicznoprawnych zasad konkurencji i pomocy państwa oraz opodatkowania osób prawnych.
Dodatkowo projektodawca polskiej ustawy o sygnalistów uzupełnił powyższy katalog o następujące obszary:
- prawo pracy (rozumiane jako zbiorowe prawo pracy; zbiorowe interesy pracowników);
- konstytucyjne wolności i praw człowieka i obywatela – występujące w stosunkach jednostki z organami władzy publicznej i niezwiązane z dziedzinami wskazanymi powyżej.
**Ad 4.** **Pojawiło się zgłoszenie lub ujawnienie publiczne ww. informacji**
Statusu sygnalisty nie można się domyślać. Status ten nie przysługuje osobie, która nie dokonała formalnego i prawidłowego zgłoszenia lub ujawnienia publicznego.
Tym samym, aby móc objąć osobę zgłaszającą odpowiednią ochroną, musi ona przekazać zgłoszenie nieprawidłowości zgodnie z przewidzianą dla niego procedurą, w tym udostępnionymi kanałami zgłoszeń.
W przypadku zgłoszeń anonimowych, taka ochrona przysługuje dopiero od momentu ujawnienia tożsamości zgłaszającego.
Podobnie, aby objąć ochroną osobę dokonującą ujawnienia publicznego, musi ona spełniać przesłanki wskazane w projekcie ustawy o ochronie sygnalistów (art. 51).
Ochrona przysługuje osobie, która miała uzasadnione podstawy, aby sądzić, że będące przedmiotem zgłoszenia informacje na temat naruszeń są prawidłowe w momencie dokonywania zgłoszenia.
**Ochrona wynikająca ze statusu sygnalisty przysługuje także osobie, która dokonała zgłoszenia w dobrej wierze, lecz przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że zgłoszone naruszenie nie miało miejsca.**
Świadomie fałszywe zgłoszenia wymagają pociągnięcia do odpowiedzialności nieprawidłowo zgłaszającego.
**PODSUMOWANIE**
Wprowadzenie powyższych przepisów stanowi swoistą rewolucję, jeśli chodzi o podejście do osób zgłaszających naruszenia. Osoby takiej nie można już traktować pejoratywnie jako „donosiciela”. Wprost przeciwnie, z uwagi na wagę zgłaszanych przez nią informacji o naruszeniach, powinna ona zostać objęta odpowiednią ochroną, która ma je zachęcić do interweniowania w każdym przypadku, w którym dostrzega nieprawidłowości. Po uchwaleniu i wejściu w życie projektu ustawy, przemawiały za tym będą już nie tylko względy natury moralnej, ale i wymogi prawne.
Należy przede wszystkim brać pod uwagę, iż możliwość wcześniejszego wykrycia i wewnętrznego wyeliminowania naruszeń zwiększa ochronę interesów przedsiębiorstwa, w tym minimalizuje ryzyko strat zarówno finansowych jak i wizerunkowych. Wdrożenie natomiast bezpiecznego i poufnego kanału zgłoszeń przyczyni się do wszechstronnego wyjaśnienia spraw i wdrożenia efektywnych środków naprawczych.
Jeśli jesteś przedsiębiorcą, na rzecz którego według stanu na dzień 1 stycznia lub 1 lipca danego roku wykonuje pracę zarobkową co najmniej 50 osób – ustawa o sygnalistach zobowiąże Cię do podjęcia konkretnych działań. Bądź przygotowany! Śledź nasze kolejne wpisy, a dowiesz się jak wdrożyć przepisy ustawy o sygnalistach, a także jak napisać odpowiednie regulacje wewnątrzzakładowe.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** dyrektywa o sygnalistach, sygnaliści
---
### [Sejm przegłosował Ustawę o Sygnalistach – ochrona sygnalistów coraz bliżej](https://www.kwwp.pl/sejm-przeglosowal-ustawe-o-sygnalistach-ochrona-sygnalistow-coraz-blizej/)
**Published:** 24 maja, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
W czwartek 23 maja 2024 r. Sejm RP przyjął ustawę o ochronie sygnalistów – teraz Marszałek Sejmu przekaże ustawę do Senatu. Senat w ciągu 30 dni od dnia przekazania ustawy może ją przyjąć bez zmian, uchwalić poprawki albo uchwalić odrzucenie jej w całości. Jeżeli Senat w ciągu 30 dni od dnia przekazania ustawy nie podejmie stosownej uchwały, ustawę uznaje się za uchwaloną w brzmieniu przyjętym przez Sejm. Uchwałę Senatu odrzucającą ustawę albo poprawkę zaproponowaną w uchwale Senatu uważa się za przyjętą, jeżeli Sejm nie odrzuci jej bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów.
Nowe przepisy mające na celu ochronę osób zgłaszających naruszenia prawa, niezależnie od podstawy i formy świadczenia pracy lub pełnienia służby, poparło 235 posłów, przy 191 głosach przeciwnych i dwóch wstrzymujących.
Ustawa o ochronie sygnalistów implementuje dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady UE2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii (Dz.U. 2019, L 305, s. 17), która miała być wprowadzona przez kraje członkowskie UE do 17 grudnia 2021 r.
Efektem znacznego opóźnienia Polski było wydanie w dniu 25 kwietnia 2024 r. przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wyroku w sprawie niedopełnienia przez Polskę obowiązku wdrożenia tzw. dyrektywy o sygnalistach. W wyniku wyroku Polska została zobowiązana do zapłaty kary w wysokości 7 mln euro (za dotychczasowe opóźnienie) i dodatkowo 40 000 euro za każdy kolejny dzień opóźnienia we wdrożeniu, liczony od dnia wydania wyroku. Więcej w tym zakresie znajdziesz [TUTAJ](https://www.kwwp.pl/polska-z-kilkumilionowa-kara-za-brak-wdrozenia-ochrony-sygnalistow/).
Aktualnie jednak prace legislacyjne mocno przyspieszyły i na czwartkowym posiedzeniu Sejm większością głosów przegłosował ustawę o ochronie sygnalistów. Podczas prac posłowie zdecydowali o wprowadzeniu do głosowanej ustawy kilku zmian, w tym m.in. dodaniu przepisów regulujących whistleblowing w grupach kapitałowych.
Wprowadzona aktualizacja ma przede wszystkim zapewnić podmiotom należącym do grup kapitałowych możliwość wdrożenia wspólnej procedury zgłoszeń wewnętrznych. Wybór takiego rozwiązania może nastąpić jednak jedynie pod warunkiem zapewnienia zgodności wykonywanych czynności z ustawą o ochronie sygnalistów.
Niezmienny pozostał natomiast dotychczas uważany za kontrowersyjny katalog naruszeń, które mogą być przedmiotem zgłoszenia sygnalisty, który na końcowym etapie prac legislacyjnych został uzupełniony m.in. o naruszenia z zakresu prawa pracy.
O tym kim jest sygnalista i co może zgłaszać pisaliśmy szczegółowo w jednym z naszych ostatnich artykułów – [Sygnalista – kto to i kim dokładnie jest?](https://www.kwwp.pl/sygnalista-kto-to-i-kim-dokladnie-jest/).
Przyspieszenie procesu legislacyjnego wymaga podjęcia już teraz odpowiednich kroków celem sprawnego i terminowego wdrożenia obowiązków wynikających z procesowanej ustawy. Głównym obowiązkiem jest opracowanie [procedury zgłoszeń wewnętrznych](https://www.kwwp.pl/sygnalista-w-firmie-od-kiedy-i-jak-wdrozyc/) oraz zapewnienie ochrony sygnalistom.
Przypominamy, że nowe rozwiązania dotyczące ochrony sygnalistów mają wejść w życie po trzech miesiącach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Przepisy o zgłoszeniach zewnętrznych zaczną natomiast obowiązywać po sześciu miesiącach od ich ogłoszenia.
Nasza kancelaria na bieżąco sprawdza proces legislacyjny związany z projektem ustawy o ochronie sygnalistów.
Z przyjemnością pomożemy Państwu zarówno w przygotowaniu się do wdrożenia procedury, jak i samym wdrożeniu procedury i systemu dla zgłoszeń wewnętrznych, a także przeprowadzimy szkolenia ze stosowania wskazanych regulacji.
Pozostajemy do Państwa dyspozycji. Zapraszamy do kontaktu.

**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** dyrektywa o sygnalistach, sygnaliści
---
### [Ustawa o sygnalistach – Senat zgłasza poprawki](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-sygnalistach-senat-zglasza-poprawki/)
**Published:** 10 czerwca, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Choć ustawa *o ochronie sygnalistów* nadal nie została uchwalona, to prace legislacyjne w tym przedmiocie są już mocno zaawansowane – 5 czerwca 2024 r. nad treścią projektu ustawy pochylił się Senat, który wniósł o wprowadzenie do ustawy kilku poprawek.
Szczególnie istotny, zarówno z punktu widzenia pracowników jak i pracodawców, jest postulat wykreślenia prawa pracy z katalogu naruszeń prawa, tj. katalogu nieprawidłowości (naruszeń), których zgłoszenie zapewnia zgłaszającemu status sygnalisty i powiązaną z tym ochronę prawną.
Uzasadniając przedmiotową poprawkę Senat wskazał, w ocenie autora bardzo słusznie, że wdrażana do polskiego porządku prawnego dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. *w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii*, nie wymienia prawa pracy w zestawieniu dziedzin, których naruszenie musi być objęte procedurą zgłoszenia w trybie przepisów o ochronie sygnalistów.
Senat zwrócił uwagę na fakt, że w zakresie naruszenia przez pracodawcę prawa pracy zastosowanie znajdują obecnie już obowiązujące przepisy, w tym m.in. art. 183e Kodeksu pracy, zgodnie z którym: *Skorzystanie przez pracownika z uprawnień przysługujących z tytułu naruszenia przepisów prawa pracy, w tym zasady równego traktowania w zatrudnieniu, nie może być podstawą jakiegokolwiek niekorzystnego traktowania pracownika, a także nie może powodować jakichkolwiek negatywnych konsekwencji dla pracownika, zwłaszcza nie może stanowić przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie stosunku pracy lub jego rozwiązanie bez wypowiedzenia przez pracodawcę.* Wskazana wyżej ochrona prawna obejmuje także pracownika, który udzielił w jakiejkolwiek formie wsparcia pracownikowi zgłaszającemu naruszenie prawa pracy.
Niezależnie od powyższego, wszelkie przejawy łamania prawa pracy mogą być zgłaszane do Państwowej Inspekcji Pracy, która posiada uprawnienia do dokonania stosownej kontroli zgłoszenia i podjęcia dalej idących działań celem przywrócenia przestrzegania prawa pracy.
Projekt ustawy wraz ze zgłoszonymi przez Senat poprawkami został przekazany Marszałkowi Sejmu, celem dalszych prac legislacyjnych.
Więcej o sygnalistach, przeczytasz w naszych poprzednich wpisach na ten temat:
> [Sejm przegłosował Ustawę o Sygnalistach – ochrona sygnalistów coraz bliżej](https://www.kwwp.pl/sejm-przeglosowal-ustawe-o-sygnalistach-ochrona-sygnalistow-coraz-blizej/)
> [Sygnalista w firmie – od kiedy i jak wdrożyć?](https://www.kwwp.pl/sygnalista-w-firmie-od-kiedy-i-jak-wdrozyc/)
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** dyrektywa o sygnalistach, sygnaliści
---
### [Prawo pracy wyłączone z katalogu naruszeń – Sejm zatwierdził poprawki Senatu do Ustawy o Sygnalistach](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-sygnalistach-prawo-pracy/)
**Published:** 21 czerwca, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
W miniony piątek (14.06.2024 r.) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej zatwierdził [poprawki Senatu](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-sygnalistach-senat-zglasza-poprawki/) do Ustawy o Sygnalistach, obejmujące m.in. wykreślenie prawa pracy z katalogu naruszeń prawa, które będą podlegały zgłaszaniu przez sygnalistów.
O tym kto i kim dokładnie jest sygnalista przeczytasz [TUTAJ.](https://www.kwwp.pl/sygnalista-kto-to-i-kim-dokladnie-jest/)
Strona społeczna, w tym Fundacja im. Stefana Batorego, Fundacja Instytut Spraw Publicznych oraz Helsińska Fundacja Praw Człowieka, apelowała o odrzucenie poprawki Senatu. Minister rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk również broniła zapisu o prawie pracy, twierdząc, że poprawki Senatu “to oczywista i ewidentna próba wypaczenia znacznej części sensu ochrony sygnalistów”.
Szefowa MRPiPS podnosiła, iż: „Przykłady, w których ochrona sygnalistów zgłaszających naruszenia prawa pracy mogłaby ochronić życie, zdrowie, prywatność i godność pracowników, można mnożyć. Molestowanie seksualne, zaniżanie wynagrodzeń, dyskryminacja ze względu na rodzicielstwo czy w końcu nieprzestrzeganie BHP. To wszystko obszar prawa pracy”.
W odniesieniu do powyższego wskazała, że jeśli świadkowie tych sytuacji nie staną się sygnalistami, to „krzywdy nie tylko pozostaną bezkarne, ale będą stale nawracać i obejmować kolejne grupy osób”. Szefowa MRPiPS poinformowała również, że w Polsce każdego roku w wypadkach przy pracy ginie około 200 osób.
Ostatecznie Sejm przyjął poprawkę Senatu wykreślającą prawo pracy z katalogu obszarów, w ramach których będzie można dokonać zgłoszenia naruszeń.
Za odrzuceniem poprawki głosowało 192 posłów, przeciw 212, a pięciu wstrzymało się od głosu. Większość bezwzględna wynosiła 205 głosów.
Sejm przyjął także poprawki Senatu rozstrzygające, że sygnaliście przysługuje nieodpłatna pomoc prawna i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, także wówczas, gdy jest on w stanie ponieść koszty odpłatnej pomocy prawnej oraz pozostałe poprawki o charakterze redakcyjnym. **Teraz ustawa trafi do podpisu prezydenta Andrzeja Dudy – proces wejścia w życie Ustawy o Sygnalistach możesz zobaczyć** [**TUTAJ.**](https://www.kwwp.pl/sejm-przeglosowal-ustawe-o-sygnalistach-ochrona-sygnalistow-coraz-blizej/)
Decyzja Sejmu o wykreśleniu prawa pracy z katalogu naruszeń oznacza, że sygnaliści nie będą mogli zgłaszać naruszeń związanych z prawem pracy w ramach nowej ustawy. Pracodawcy, chcąc umożliwić takie zgłoszenia, będą musieli samodzielnie wprowadzić odpowiednie procedury wewnętrzne. To może prowadzić do różnic w podejściu różnych firm do kwestii zgłaszania naruszeń prawa pracy, co z kolei może wpłynąć na poziom ochrony pracowników.
Prawnicy sugerują, że aby zapewnić skuteczną ochronę pracowników, konieczne jest zrewidowanie przepisów dotyczących mobbingu oraz doprecyzowanie uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy.
Ustawa wdraża unijną dyrektywę w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa UE – więcej w tym zakresie przeczytasz w jednym z naszych ostatnich wpisów: [Sygnalista w firmie – od kiedy i jak wdrożyć?](https://www.kwwp.pl/sygnalista-w-firmie-od-kiedy-i-jak-wdrozyc/)
Śledź nasz blog, aby być na bieżąco z dalszymi informacjami na temat stanu prac legislacyjnych Ustawy o Sygnalistach.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** dyrektywa o sygnalistach, sygnaliści
---
### [Regulamin zgłoszeń wewnętrznych sygnalistów - jak napisać? Cz.1](https://www.kwwp.pl/regulamin-zgloszen-wewnetrznych-sygnalisci-jak-napisac-cz-1/)
**Published:** 10 lipca, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
W dniu 20 czerwca 2024 roku, Prezydent RP podpisał ustawę o ochronie sygnalistów. W chwili obecnej ustawa oczekuje na publikację w Dzienniku Ustaw. Ustawa wejdzie w życie co do zasady po 3 miesiącach od daty jej ogłoszenia.
O pierwszych krokach we wdrożeniu ochrony sygnalistów pisaliśmy tutaj: .
Podstawowym obowiązkiem podmiotów prawnych (w tym podmiotów prywatnych prowadzących działalność gospodarczą), na rzecz których według stanu na dzień 1 stycznia lub 1 lipca danego roku wykonuje pracę zarobkową co najmniej 50 osób, jest ustalenie wewnętrznej procedury dokonywania zgłoszeń naruszeń prawa i podejmowania działań następczych.
Ze względu na zbliżający się termin wejścia w życie ustawy o ochronie sygnalistów w bieżącym artykule przyjrzymy się obligatoryjnym elementom regulaminu zgłoszeń wewnętrznych, który jest główną częścią wymaganej procedury. W następnym artykule poświęconym tworzeniu zgłoszeń wewnętrznym omówimy fakultatywne elementy regulaminu oraz dodatkowo proponowane zapisy, które przyczynią się do zwiększenia przejrzystości procedury.
Obligatoryjne elementu regulaminu zostały określone w art. 24 ust. 1 Ustawy. Zgodnie z tymi przepisami, regulamin musi zawierać:
- wskazanie wewnętrznej jednostki organizacyjnej/ osoby w ramach struktury organizacyjnej podmiotu prawnego/ podmiotu zewnętrznego, upoważnionych do przyjmowania zgłoszeń wewnętrznych;
- wskazanie sposobów przekazywania zgłoszeń wewnętrznych przez sygnalistę (kanały zgłoszeń) wraz z jego adresem korespondencyjnym lub adresem poczty elektronicznej, zwanymi dalej „adresem do kontaktu”;
- wskazanie bezstronnej wewnętrznej jednostki organizacyjnej lub osoby w ramach struktury organizacyjnej podmiotu prawnego, upoważnionej do podejmowania działań następczych, włączając w to weryfikację zgłoszenia wewnętrznego i dalszą komunikację z sygnalistą, w tym występowanie o dodatkowe informacje i przekazywanie sygnaliście informacji zwrotnej; funkcję tę może pełnić wewnętrzna jednostka organizacyjna lub osoba, o których mowa w pkt 1, jeżeli zapewniają bezstronność;
- tryb postępowania z informacjami o naruszeniach prawa zgłoszonymi anonimowo;
- obowiązek potwierdzenia sygnaliście przyjęcia zgłoszenia wewnętrznego w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, chyba że sygnalista nie podał adresu do kontaktu, na który należy przekazać potwierdzenie;
- obowiązek podjęcia, z zachowaniem należytej staranności, działań następczych przez wewnętrzną jednostkę organizacyjną lub osobę, o których mowa w pkt 3;
- maksymalny termin na przekazanie sygnaliście informacji zwrotnej, nieprzekraczający 3 miesięcy od dnia potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia wewnętrznego lub – w przypadku nieprzekazania potwierdzenia, o którym mowa w pkt 5 – 3 miesięcy od upływu 7 dni od dnia dokonania zgłoszenia wewnętrznego, chyba że sygnalista nie podał adresu do kontaktu, na który należy przekazać informację zwrotną;
- zrozumiałe i łatwo dostępne informacje na temat dokonywania zgłoszeń zewnętrznych do Rzecznika Praw Obywatelskich albo organów publicznych oraz – w stosownych przypadkach – do instytucji, organów lub jednostek organizacyjnych Unii Europejskiej.
Patrząc na wyżej wskazane elementy, przy pisaniu regulaminu powinniśmy wyodrębnić co najmniej następujące paragrafy/artykuły:
**Postanowienie ogólne**
Postanowienia te powinny określać co najmniej zakres regulaminu oraz podstawy prawne jego ustalenia.
**Definicje**
Postanowienia te powinny definiować pojęcia najczęściej używane w regulaminie, tj. m.in. podmiot prawny/ spółkę, ustawę o ochronie sygnalistów, działania następcze, naruszenie prawa, jednostkę/osobę dedykowaną, zgłoszenie, sygnalistę. Tworząc definicje należy czuwać nad ich zgodnością z przepisami.
**Osoby uprawnione do dokonywania zgłoszeń**
Postanowienia te powinny wskazywać osoby uprawnione do dokonywania zgłoszeń. Należy pamiętać, iż osobą uprawnioną do dokonania zgłoszeń wewnętrznych jest nie tylko obecny pracownik, ale także m.in.: pracownik tymczasowy, osoba rekrutująca się do pracy, osoba świadcząca pracę na innej podstawie niż stosunek pracy, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej, stażysta, wolontariusz, praktykant, wykonawca, prokurent, akcjonariusz lub wspólnik, członek organu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, osoba świadcząca pracę pod nadzorem i kierownictwem wykonawcy, podwykonawcy lub dostawcy. Wszystkim tym osobom należy odpowiednio wcześniej zapewnić dostęp do obowiązującej treści regulaminu zgłoszeń wewnętrznych.
**Zakres przedmiotowy**
Zgodnie z Ustawą, naruszeniem prawa jest działanie lub zaniechanie niezgodne z prawem lub mające na celu obejście prawa, dotyczące:
1\) korupcji;
2\) zamówień publicznych;
3\) usług, produktów i rynków finansowych;
4\) przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
5\) bezpieczeństwa produktów i ich zgodności z wymogami;
6\) bezpieczeństwa transportu;
7\) ochrony środowiska;
8\) ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa jądrowego;
9\) bezpieczeństwa żywności i pasz;
10\) zdrowia i dobrostanu zwierząt;
11\) zdrowia publicznego;
12\) ochrony konsumentów;
13\) ochrony prywatności i danych osobowych;
14\) bezpieczeństwa sieci i systemów teleinformatycznych;
15\) interesów finansowych Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej, jednostki samorządu terytorialnego oraz Unii Europejskiej;
16\) rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, w tym publicznoprawnych zasad konkurencji i pomocy państwa oraz opodatkowania osób prawnych;
17\) konstytucyjnych wolności i praw człowieka i obywatela – występujące w stosunkach jednostki z organami władzy publicznej i niezwiązane z dziedzinami wskazanymi w pkt 1–16.
Taki też minimalny zakres podmiotowy musi zostać wskazany w regulaminie zgłoszeń wewnętrznych.
Kanały zgłoszeń wewnętrznych**
Ustawa zobowiązuje podmiot prawny do umożliwienia dokonywania zgłoszeń ustnie lub pisemnie. Co oznacza, że wystarczający będzie wybór tylko jednego z dwóch podanych sposobów.
Regulamin musi dokładnie określać otwarte przez podmiot prawny kanały zgłoszeń. Jest to ważne z punktu statusu osoby która dokonuje zgłoszenia. Osoba, która dokona zgłoszenia innym niż wyznaczony kanał – nie będzie korzystała z ochrony gwarantowanej sygnaliście.
Do kanałów ustnych zalicza się następujące kanały:
- Zgłoszenie telefoniczne;
- Zgłoszenie za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2020 r. poz. 344);
- Bezpośrednie spotkanie z osobą/podmiotem uprawnionym do przyjęcia zgłoszenia (na wniosek sygnalisty).
Umożliwiając ustne zgłoszenia – należy wskazać, czy takie połączenie będzie nagrywane, czy też nie.
Nagrywanie połączenia wymaga zgody sygnalisty. W regulaminie należy wskazać formę uzyskania zgody.
W przypadku braku nagrywania należy wskazać sposób dokumentacji zgłoszenia. Ustawa wymaga, aby dokonać tego w formie protokołu rozmowy, odtwarzającego dokładny jej przebieg.
Do kanałów pisemnych zalicza się następujące kanały:
- Postać pisemną (np. list);
- Postać elektroniczną (np. przez dedykowany system).
**Zgłoszenia anonimowe**
Te postanowienia powinny wprost wskazywać, czy podmiot prawny dopuszcza, czy nie dopuszcza przyjmowania zgłoszeń anonimowych.
Ustawa nie zobowiązuje nas do przyjmowania zgłoszeń anonimowych.
W przypadku dopuszczenia przyjmowania zgłoszeń anonimowych należy wskazać konsekwencje dokonania zgłoszenia w taki sposób.
**Podmioty odpowiedzialne za zarządzanie Zgłoszeniami**
Ustawa wskazuje dwie kategorie podmiotów odpowiedzialnych z zarządzanie Zgłoszeniami.
**Pierwsza kategoria (art. 25 ust. 1 pkt 1 Ustawy)** dotyczy podmiotu upoważnionego do samego **przyjmowania zgłoszeń wewnętrznych.**
**Druga kategoria (art. 25 ust. 1 pkt 3) Ustawy)** dotyczy podmiotu upoważnionego do podejmowania działań następczych (obejmujących weryfikację zgłoszenia wewnętrznego i dalszą komunikację z sygnalistą, w tym występowanie o dodatkowe informacje i przekazywanie sygnaliście informacji zwrotnej).
**Regulamin musi wprost wskazać, kto jest do czego uprawniony.**
Należy pamiętać, iż wyznaczenie podmiotu zewnętrznego jest możliwe wyłącznie do przyjmowania zgłoszeń (obejmującego potwierdzanie przyjęcia zgłoszenia, przekazywania informacji zwrotnej oraz dostarczania informacji na temat procedury zgłoszeń wewnętrznych) po zawarciu umowy zgodnie z art. 28 ust. 1 Ustawy.
W przypadku wyznaczenia wewnętrznej jednostki (np. działu Compliance) lub osoby w ramach struktury organizacyjnej (np. Pełnomocnik ds. naruszeń) można ich upoważnić zarówno do przyjmowania zgłoszeń, jak i podejmowania działań następczych.
**Zasady potwierdzania przyjęcia zgłoszenia**
Podstawowym obowiązkiem osób wyznaczonych przez podmiot prawa do realizacji obowiązków wynikających z regulaminu jest potwierdzanie sygnaliście przyjęcia zgłoszenia wewnętrznego w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, chyba że sygnalista nie podał adresu do kontaktu, na który należy przekazać potwierdzenie.
Potwierdzenie powinno nastąpić na adres kontaktowy wskazany przez zgłaszającego. Wskazane jest, aby łącznie z potwierdzeniem przesłać Zgłaszającemu klauzulę informacyjną dot. zasad przetwarzania danych osobowych.
**Działania następcze**
Postanowienia te powinny określać, jakie kroki podejmie podmiot prawny po wpłynięciu Zgłoszenia. Zgodnie z przepisami Ustawy powinno być to co najmniej:
- działanie podjęte w celu oceny prawdziwości informacji zawartych w zgłoszeniu;
- postępowanie wyjaśniające;
- działanie podjęte w celu przeciwdziałania naruszeniu prawa będącemu przedmiotem zgłoszenia (np. wszczęcie kontroli, wszczęcie postępowania administracyjnego, wniesienie oskarżenia, działanie podjęte w celu odzyskania środków finansowych);
- zamknięcie procedury.
**Termin zakończenia postępowania**
Postanowienia te powinny określać, iż rozpatrzenie Zgłoszenia i przekazanie Sygnaliście informacji zwrotnej o sposobie rozwiązania sprawy następuje bez zbędnej zwłoki, w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące od daty potwierdzenia przyjęcia Zgłoszenia lub w przypadku nieprzekazania potwierdzenia Zgłaszającemu, 3 miesięcy od upływu 7 dni od dokonania Zgłoszenia.
**Sposoby dokonywania zgłoszeń zewnętrznych**
Postanowienia te są wymagane dopiero po wejściu w życie wynikającego z ustawy obowiązku stworzenia kanałów zgłoszeń zewnętrznych, tj. po upływie 6 miesięcy od publikacji Ustawy. Wskazanie takie jest bowiem możliwe dopiero po wskazaniu przez zobowiązane podmioty takich kanałów zgłoszeń.
Postanowienia tego paragrafu powinny wskazywać dane kontaktowe (np. link lub adres korespondencyjny) do dokonania zgłoszenia zewnętrznego do Rzecznika Praw Obywatelskich albo organów publicznych oraz do instytucji, organów lub jednostek organizacyjnych Unii Europejskiej.
**Postanowienia końcowe**
Postanowienia te powinny określać co najmniej:
- vacatio legis,
- okres obowiązywania regulaminu,
- sposoby zapoznania z regulaminem pracowników i innych podmiotów uprawnionych do dokonywania zgłoszeń;
- procedurę zmiany regulaminu,
- potwierdzenie konsultacji z przedstawicielstwem pracowników/związkami zawodowymi.
*Nasza Kancelaria oferuje kompleksowe usługi w zakresie wprowadzenia do Twojego przedsiębiorstwa systemu ochrony sygnalistów. Z przyjemnością pomożemy Państwu zarówno w przygotowaniu się do wdrożenia procedury, jak i samym wdrożeniu procedury i systemu dla zgłoszeń wewnętrznych, a także przeprowadzimy szkolenia ze stosowania wskazanych regulacji.*
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** dyrektywa o sygnalistach, sygnaliści
---
### [Dlaczego warto szkolić pracowników z RODO?](https://www.kwwp.pl/dlaczego-warto-szkolic-pracownikow-z-rodo/)
**Published:** 26 kwietnia, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Dane osobowe stanowią jeden z najcenniejszych zasobów każdej organizacji a dbałość o ochronę danych osobowych jest kluczowym elementem strategii biznesowej.
RODO swoim zakres obejmuje również zakłady produkcyjne, które ze względu na specyfikę swojej działalności bardzo często operują dużymi rekordami danych osobowych zarówno swoich pracowników, współpracowników, kontrahentów czy dostawców usług. W związku z tym szczególnie w takich organizacjach znajomość i przestrzeganie przepisów RODO jest niezbędne, choć same szkolenia z zakresu RODO nie należą do obowiązkowych.
Wychodząc jednak naprzeciw potrzebom Klienta – w kwietniu bieżącego roku mieliśmy przyjemność przeprowadzić w zakładzie produkcyjnym jednego z naszych Klientów, szkolenie dla pracowników zakładu związane z ochroną danych osobowych i nie tylko.
Partner Kancelarii – radca prawny Agnieszka Wojciechowska – specjalizująca się w ochronie danych osobowych – poprowadziła szkolenie, które miało na celu nie tylko zwiększenie wiedzy i świadomości pracowników na temat ochrony danych osobowych, ale swym zakresem obejmowało również m.in. zagadnienia związane z prawem pracy, a także poruszało regulacje dotyczące sygnalistów.
Podczas szkolenia omówione zostały kluczowe zagadnienia związane z ochroną danych osobowych, przy szczególnym uwzględnieniu specyfiki działalności zakładu produkcyjnego oraz zapotrzebowania Klienta. Pracownicy mieli okazję poznać prawa i obowiązki spoczywające na nich w procesie przetwarzania danych osobowych, ryzyka związane z naruszeniem przepisów RODO oraz dowiedzieć się jakie kroki podjąć w przypadku ewentualnych incydentów związanych z ochroną danych osobowych.
Szkolenie zawierało również część praktyczną w trakcie której pracownicy na podstawie przygotowanych wcześniej kazusów mogli zmierzyć się z sytuacjami, które potencjalnie mogą mieć miejsce w ich codziennej pracy i wymagają od nich działania zgodnego z RODO. Pracownicy bardzo aktywnie uczestniczyli w szkoleniu poprzez zadawanie pytań oraz rozwiązywanie przygotowanych kazusów.
Na gruncie RODO niezwykle ważna jest stała działalność edukacyjna prowadzona na rzecz pracowników w przedmiocie RODO, bowiem odpowiednie przeszkolenie pracowników jest kluczowe dla prawidłowego i zgodnego z prawem funkcjonowania całej organizacji.
Jeśli jesteś zainteresowany/a przeprowadzeniem szkoleń/kursów z ochrony danych osobowych w Twojej spółce – napisz do nas poprzez zakładkę „Kontakt”.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** RODO w firmie, szkolenia prawne
---
### [Praktyczne szkolenia z ochrony danych osobowych](https://www.kwwp.pl/praktyczne-szkolenia-z-ochrony-danych-osobowych/)
**Published:** 14 listopada, 2022
**Author:** Olga Ciepielska
**Content:**
**W październiku br. mieliśmy przyjemność przeprowadzić w spółce INOFAMA S.A. z siedzibą w Inowrocławiu, szkolenia dla pracowników spółki związane z ochroną danych osobowych.**
Szkolenia z zakresu danych osobowych są istotną częścią zapewnienia przez Administratorów zgodności przetwarzania danych osobowych z RODO. Dzięki szkoleniom wzrasta świadomość pracowników w sprawie ochrony danych osobowych. Praktyczne szkolenia pozwalają na ugruntowanie przekazanej dotychczas przez Administratora wiedzy, jak również dają pracownikom możliwość zadawania pytań czy przedstawiania pomysłów na ulepszenie dotychczas obowiązujących schematów działania.
Przeprowadzone przez nas szkolenia uwzględniały najnowsze poglądy doktryny oraz Prezesa UODO dotyczące przetwarzania danych osobowych, jak również odpowiadały na potrzeby szkolonych przez nas działów. Spotkania te były dostosowane do struktury organizacyjnej Spółki, profilu jej działalności oraz specyfiki związanej z danym działem, co było możliwe dzięki odbytym uprzednio rozmowom z wytypowanymi pracownikami działów. Naszym celem było przede wszystkim przedstawienie praktycznych aspektów ochrony danych osobowych w kontekście prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej. Wierzymy, że przygotowane i przeprowadzone w ten sposób szkolenia przyczynią się do wzmocnienia ochrony danych osobowych w spółce.
Na gruncie RODO ważne jest bieżące i systematyczne weryfikowanie przyjętych rozwiązań, jak również stała działalność edukacyjna prowadzona na rzecz pracowników w przedmiocie RODO. Dzięki temu Administrator minimalizuje ryzyko naruszeń ODO i zwiększa kulturę organizacji. Co ciekawe uczestnicy szkoleń zwracali uwagę, że były one dla nich przydatne nie tylko pod kątem ich pracy w spółce, ale również w życiu prywatnym.
Jeśli jesteś zainteresowany/a przeprowadzeniem szkoleń z ochrony danych osobowych w Twojej spółce – napisz do nas poprzez zakładkę „Kontakt”.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
**Tagi:** RODO w firmie, szkolenia prawne
---
### [Jakie są koszty rozwodu?](https://www.kwwp.pl/jakie-sa-koszty-rozwodu/)
**Published:** 13 maja, 2024
**Author:** Marcin Kania
**Content:**
Koszty rozwodu, czy też dokładniej koszty postępowania sądowego w sprawie o rozwód, możemy podzielić na koszty stałe – bez których uiszczenia (za pewnymi wyjątkami) Sąd nie podejmie żadnych działań oraz koszty dodatkowe, które mogą, ale nie muszą powstać w toku prowadzonej sprawy rozwodowej.
**KOSZTY STAŁE**
***Opłata od pozwu rozwodowego***
Decydując się na wniesienie do sądu pozwu rozwodowego musimy pamiętać, że takie pismo podlega opłacie sądowej w wysokości **600 zł.** Kwotę tę należy uiścić na rachunek bankowy właściwego Sądu Okręgowego lub bezpośrednio w kasie tego sądu, a dowód jej uiszczenia należy dołączyć do pozwu.
Brak uiszczenia opłaty sądowej od pozwu skutkować będzie wezwaniem osoby wnoszącej pozew (strona powodowa) do uzupełnienia braków formalnych pozwu poprzez jej uiszczenie w terminie 7 dni. W razie nieuiszczenia opłaty w terminie Sąd zwróci pozew.
Warto przy tym pamiętać, że w przypadku gdy strona powodowa znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i nie jest w stanie uiścić opłaty sądowej, to ma możliwość wystąpienia do Sądu z wnioskiem o zwolnienie jej od konieczności ponoszenia kosztów sądowych w całości lub w części.
Wniosek taki powinien zawierać oświadczenie, że nie jest się w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Ponadto do wniosku należy dołączyć własnoręcznie podpisany formularz pt. *Oświadczenie o stanie Rodzinnym, Majątku, Dochodach i Źródłach Utrzymania*, w którym należy opisać swoją sytuację finansową i rodzinną – okoliczności te należy podeprzeć stosownymi dowodami (np. zaświadczeniem o zarobkach/uzyskiwanych świadczeniach, rachunkami obrazującymi koszty utrzymania itp.).
***Opłata za wydanie odpisu aktu stanu cywilnego***
Należy również pamiętać, iż jednymi z podstawowych załączników do pozwu rozwodowego są odpisy aktów stanu cywilnego, tj. odpis aktu małżeństwa oraz, w przypadku posiadania małoletnich (do ukończenia 18 roku życia) dzieci, odpisy ich aktów urodzenia.
Strona wnosząca pozew o rozwód musi się zatem liczyć z koniecznością uiszczenia opłaty w wysokości **22 zł** w przypadku odpisu skróconego lub **33 zł** w przypadku odpisu zupełnego (opłata dotyczy odpisu jednego aktu). Co do zasady wystarczy przedłożyć odpisy skrócone aktów stanu cywilnego.
***Opłata skarbowa od pełnomocnictwa***
Jeżeli w sprawie rozwodowej reprezentować ma nas pełnomocnik profesjonalny, tj. radca prawny lub adwokat, konieczne będzie uiszczenie opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie **17 zł**, którą to opłatę należy uiścić rzecz, właściwego ze względu na miejsce położenia sądu, wójta (burmistrza, prezydenta miasta) za pośrednictwem urzędu miasta, na dedykowany rachunek bankowy lub bezpośrednio w kasie urzędu.
Przykładowo:
Jeżeli pozew wnosimy do Sądu Okręgowego w Krakowie to opłatę skarbową należy wnieść na rachunek bankowy Urzędu Miasta Krakowa.
**KOSZTY DODATKOWE**
Niezależnie od wymienionych wyżej opłat stałych, konieczne może się okazać uiszczenie także opłat dodatkowych – niezbędnych do uiszczenia już na etapie składania pozwu lub powstałych w toku sprawy sądowej.
***Opłaty dodatkowe, które należy uiścić wraz z opłatą od pozwu rozwodowego***
Przykładowo, jeżeli w ramach postępowania rozwodowego chcemy również przeprowadzić podział majątku wspólnego, to wniosek taki podlega opłacie w wysokości **1 000 zł** – jeżeli pomiędzy stronami istnieje spór co do sposobu podziału majątku lub w wysokości **300 zł** – jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt podziału majątku wspólnego.
W przypadku natomiast gdy strona wnosząca pozew o rozwód domaga się także nakazania drugiemu małżonkowi opuszczenia wspólnie zajmowanego domu/mieszkania, to wniosek taki podlega opłacie
w kwocie **200 zł**.
***Opłaty dodatkowe mogące powstać w trakcie trwania sprawy rozwodowej***
Należy pamiętać, że w przypadku gdy rozwodzący się małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci, Sąd może zwrócić się do Opiniodawczego Zespołu Sądowych Specjalistów celem wydania opinii odnośnie m.in. wpływu złych relacji rodziców na dzieci, nastawienia dzieci do kontaktów z którymś z rodziców, czy ewentualnej próby negatywnego nastawiania dzieci przez jednego rodzica przeciwko drugiemu. Koszt takie opinii waha się w przeważnie między **500 zł** a **2 000 zł.** Koszt wydania opinii obciąża strony sprawy rozwodowej.
Ponadto, celem ustalenia warunków, w których wychowują się dzieci, Sąd może zlecić kuratorowi rodzinnemu wykonanie wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania dzieci. Koszt sporządzenia wywiadu środowiskowego wynosi około **100 zł** i również obciąża strony postępowania rozwodowego
Może się także okazać, że w trakcie postępowania rozwodowego wyniknie potrzeba wystąpienia do Sądu z wnioskiem o udzielenie zabezpieczenia naszemu roszczeniu, wówczas wniosek taki podlega opłacie w kwocie **100 zł** – wnioski o udzielenie zabezpieczenia roszczenia zawarte w pozwie, jak również wniosek w przedmiocie zabezpieczenia roszczenia o alimenty nie podlegają odrębnej opłacie.
**KTO PONOSI KOSZTY SĄDOWE W SPRAWIE ROZWODOWEJ**
W postępowaniu cywilnym funkcjonuje reguła, zgodnie z którą koszty postępowania sądowego, co do zasady, obciążają stronę przegrywającą proces – jest wówczas zobowiązana do zwrotu drugiej stronie poniesionych przez nią kosztów.
Reguła ta znajdzie zastosowanie także w sprawach rozwodowych, z tym, że dotyczy spraw, w których Sąd badał winę stron w rozpadzie pożycia małżeńskiego i uznał jedną ze stron za wyłącznie winną takiego rozpadu – wówczas, jeżeli wyłącznie winną jest strona pozwana, to w wyroku rozwodowym Sąd zobowiąże ją do zwrotu na rzecz strony powodowej kosztów sądowych (w tym uiszczonych opłat sądowych). Jeżeli za wyłącznie winną Sąd uzna stronę powodową, to zobowiąże ją do zwrotu na rzecz strony pozwanej ewentualnie poniesionych przez nią kosztów.
W sytuacji zaś gdy Sąd nie orzeka o winie stron, bądź uzna, że obie strony przyczyniły się do rozpadu pożycia małżeńskiego i nie można wskazać osoby wyłącznie winnej, koszty sądowe zostaną podzielone pomiędzy stronami po połowie, tj. w przypadku opłaty sądowej od pozwu strony zapłacą po 300 zł (strona pozwana zobowiązana będzie zwrócić te kwotę stronie powodowej).
Natomiast gdy do rozwodu dojdzie na zgody wniosek stron (bez orzekania o winie), Sąd z urzędu, tj. bez odrębnego wniosku stron, zwróci stronie powodowej połowę opłaty od pozwu (300 zł) zaś pozostałą kwotę podzieli po połowie pomiędzy strony – strona pozwana zobowiązana zostanie do zwrotu na rzecz strony powodowej kwoty 150 zł.
Finalnie należy mieć także na uwadze fakt, iż strona przegrywająca sprawę zobowiązana będzie zwrócić stronie wygrywającej ewentualne koszty zastępstwa procesowego (minimum 720 zł), w przypadku zaś braku strony wyłącznie winnej rozpadu pożycia małżeńskiego koszty pomocy prawnej strony ponoszą we własnym zakresie.
\*\*\*
Nasza Kancelaria zajmuje się kompleksowym wsparciem prawnym swoich Klientów w toku procesu rozwodowego. Jeżeli w związku z treścią powyższego wpisu masz jakieś pytania lub też chciałbyś skonsultować z nami swoją sytuację, zachęcamy do kontaktu.
**Kategorie:** Aktualności
---
### [Co warto wiedzieć o najnowszych wyrokach frankowych – przegląd orzecznictwa](https://www.kwwp.pl/co-warto-wiedziec-o-najnowszych-wyrokach-frankowych-przeglad-orzecznictwa/)
**Published:** 13 maja, 2024
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W dzisiejszym wpisie przyjrzymy się najnowszemu orzecznictwu dotyczącemu kredytów frankowych oraz jego znaczenia dla konsumentów, ze szczególnym uwzględnieniem orzeczeń TSUE z przełomu 2023/2024 oraz **uchwały SN ws. III CZP 25/22**, które niewątpliwie wywarły znaczący wpływ na problematykę dotyczącą kredytów waloryzowanych kursem waluty obcej.
**Orzeczenia Trybunału sprawiedliwości Unii Europejskiej**
Ostatnie orzecznictwo TSUE znacząco umocniło pozycję kredytobiorców. Nie od dziś wiadomo, że rozstrzygnięcia Trybunału mają ogromne znaczenie i wpływ na spór między frankowiczami a bankami. W najnowszych rozstrzygnięciach Trybunał odniósł się m.in. do kwestii:
- Grożenia frankowiczom pozwami o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału czy waloryzację;
- Możliwości podnoszenia przez frankowiczów dodatkowych roszczeń przeciwko nieuczciwym kredytodawcom;
- Korzystania przez banki z prawa zatrzymania;
- przedawnienia roszczeń stron;
- uzależniania ochrony przysługującej kredytobiorcom od składnia oświadczeń.
- **Wyrok TSUE z dnia 15.06.2023 r. C-520/21**,
W środowisku frankowiczów zgodnie podkreśla się ogromne znaczenie powyższego wyroku dla kredytobiorców poszkodowanych nieuczciwymi praktykami banków oferujących kredyty waloryzowane do waluty obcej. TSUE – zgodnie z dotychczasowym stanowiskiem prezentowanym przez pełnomocników reprezentujących kredytobiorców – stanowczo stwierdził, że banki nie mają prawa żądać od konsumentów wynagrodzenia za korzystanie z kapitału, bowiem stoi to w sprzeczności z celami dyrektywy 93/13/EWG oraz nie ma oparcia w prawie krajowym. Jednocześnie TSUE wskazał, że przepisy dyrektywy nie blokują możliwości, aby konsument dochodził analogicznych roszczeń od banku, co pozostaje do oceny sądu krajowego. Przedmiotowy wyrok ma istotne znaczenie dla polskich frankowiczów, bowiem stanowił jasny przekaz dla sądów krajowych odnośnie kierunku, jaki powinna obrać praktyka orzecznicza w sprawach, w których to banki występowały przeciwko frankowiczom z żądaniem zasądzenia wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Obecnie pozwy banków zawierających tego typu roszczenia są masowo oddalane, ew. cofane z uwagi na nieuniknioną przegraną.
- **Postanowienie TSUE z dnia 12.01.2024 r. ws. C-488/23**,
Przedmiotowe orzeczenie stanowiło niejako uzupełnienie wyroku ws. C-520/21. Trybunał rozwiał w nim ostatecznie wątpliwości, co do tego, iż bankom nie przysługuje prawo domagania się rekompensaty polegającej na sądowej waloryzacji świadczenia wypłaconego kapitału w przypadku istotnej zmiany siły nabywczej danego pieniądza po wypłaceniu tego kapitału konsumentowi (roszczenie waloryzacyjne). Taka interpretacja przepisów niewątpliwe stanowi silną ochronę dla frankowiczów i przynosi realne korzyści, umacniając ich pozycję w sporach z instytucjami finansowymi. Pozwoli bowiem zlikwidować efekt mrożący, który Banki starały się wywoływać wśród kredytobiorców kierując do nich wezwania do zapłaty czy pozwy, w ramach których domagały się (jak się okazało) bezpodstawnie ww. roszczeń.
- **Wyrok TSUE z dnia 14.12.2023 r. ws. C-28/22**
W powyższym wyroku TSUE w pierwszej kolejności odniósł się do terminu przedawnienia roszczeń kredytobiorców oraz banków i wskazał, że:
1\) termin przedawnienia roszczenia banku (o zwrot kwoty wypłaconego kapitału) nie może rozpocząć biegu od chwili, w której umowa kredytu staje się trwale bezskuteczna (co de facto zostaje stwierdzone w sposób konstytutywny dopiero po uzyskaniu prawomocnego rozstrzygnięcia sądu ustalającego nieważność umowy kredytu waloryzowanego do waluty obcej);
2\) w przypadku kredytobiorcy (konsumenta) termin przedawnienia zaczyna biec od chwili, gdy ten powziął wiedzę, iż zawarte przez niego umowa posiada klauzule abuzywne (postanowienia niedozwolone);
Następnie Trybunał dokonał istotnej dla frankowiczów wykładni dyrektywy konsumenckiej pod kątem stosowania przez banki zarzutu zatrzymania. Choć Trybunał nie zakwestionował tego zarzutu w zasadzie, to jednak orzekł, że banki nie mogą wstrzymywać naliczania odsetek dla frankowiczów korzystających z tego mechanizmu, z zastrzeżeniem, iż miałoby to dotyczyć sytuacji, w której skorzystanie przez bank z prawa zatrzymania spowodowałoby, że konsument traci możliwość otrzymania ustawowych odsetek za opóźnienie, od momentu upływu terminu nałożonego na bank do wykonania świadczenia.
– **Wyrok TSUE z dnia 07.12.2024 r. ws. C-140/22**
W grudniu zeszłego roku TSUE orzekł, że konsument nie jest zobligowany do składania formalnych oświadczeń przed sądem w sprawie konsekwencji nieważności umowy kredytowej, a także ma prawo do pełnego zwrotu w zakresie roszczenia o zapłatę, bez redukowania go o wartość odsetek.
Opisany wyrok ma ogromne znaczenie dla wszystkich osób, które podpisały w latach 2004-2011 umowę kredytu hipotecznego opartego na mechanizmach przeliczeniowych odnoszących się do waluty obcej. Jego prawidłowa interpretacja winna bowiem uchronić kredytobiorców przed „ucinaniem” przez co poniektóre sądy należnych kredytobiorcom odsetek, które nierzadko były zasądzane dopiero od dnia następującego po dniu, w którym kredytobiorca złożył formalne oświadczenie dot. skutków nieważności umowy.
**Orzecznictwo Sądu Najwyższego**
– **Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14.12.2023 r. ws. I CSK 6067/22**
W jednym z grudniowych postanowień SN – warto wskazać, że na kanwie wyroku TSUE
ws. C-139/22 – wskazał, iż fakt posiadania przez kredytobiorcę możliwość spłaty rat kredytu w walucie obcej, sam w sobie w sobie nie znosi abuzywności postanowienia dot. spłat kredytu odsyłającego do kursu waluty obcej określanego swobodnie przez bank. Innymi słowy, nawet jeśli istnieje opcja spłaty kredytu w walucie obcej, nadal obowiązuje postanowienie umowy kredytowej dotyczące spłaty kredytu w walucie krajowej, bądź przeliczenia kwoty kredytu na PLN uzależnione od kursu waluty obcej, kształtowanego swobodnie przez bank.
– **Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27.03.2024 r. ws. I CSK 1004/23**
Obecnie praktyka banków polegająca na wnoszeniu skarg kasacyjnych od prawomocnych wyroków wydawanych sprawach frankowych znacznie osłabła względem trendu jaki mogliśmy obserwować w latach wcześniejszych. Niewątpliwie przyczynia się do tego niezwykle bogate orzecznictwo sądów europejskich oraz krajowych. Czasami nadal zdarza się jednak, że banki walczą (w tej zdaje się z góry skazanej na porażkę batalii) do samego końca, co w większości przypadków stanowi dodatkowy koszt, którego można byłoby uniknąć proponując kredytobiorcom realne do uwzględnienia warunki ugodowe. Taki właśnie los podzieliła skarga kasacyjnego, której SN odmówił przyjęcia do rozpoznania wskazując, iż:
- Umowy, które pozwalają bankowi na dowolne ustalanie kursu waluty obcej przy przeliczaniu udzielonego kredytu na złotówki oraz spłacie rat w walucie obcej, są uznawane za zawierające niedopuszczalne postanowienia umowne.
- Klauzule indeksacyjne, które naruszają prawa kredytobiorcy, są automatycznie nieważne, chyba że kredytobiorca wyrazi świadomą i dobrowolną zgodę na ich zawarcie, przywracając im w ten sposób skuteczność z mocą wsteczną.
- Jeżeli eliminacja niedozwolonego postanowienia umownego doprowadzi do takiej deformacji regulacji umownej, że na podstawie pozostałej jej treści nie da się odtworzyć treści praw i obowiązków stron, to nie można przyjąć, iż strony pozostają związane pozostałą częścią umowy.
- Usunięcie abuzywnych klauzul przeliczeniowych nie przekształci kredytu indeksowanego do kursu CHF w kredyt złotowy oparty na LIBOR; to samo dotyczy kredytów denominowanych w CHF.
– **Uchwała z dnia 25.04.2024 r. ws. III CZP 25/22**
W kwietniu 2024 r. zapadła długo wyczekiwana uchwała SN, co do której spore nadzieje pokładali zarówno kredytobiorcy, jak i banki. Na posiedzeniu Izby Cywilnej w pełnym składzie udzielono odpowiedzi na 6 zagadnień, co do których zapytania trafiły do Sądu Najwyższego w styczniu 2021 roku. Choć mogłoby się wydawać, że w świetle orzecznictwa TSUE oraz orzecznictwa sądów powszechnych, które w przytłaczającej większości uwzględniało interesy frankowiczów, uchwała straciła na znaczeniu, to w dalszym ciągu strony sporów frankowych oczekiwały od SN działania, która ostatecznie wyjaśni poszczególne rozbieżności.
O tym jak orzekł SN pisaliśmy w jednym z najnowszych wpisów na naszym blogu:
Wszyscy zainteresowani oczekują obecnie na uzasadnienie do przedmiotowej uchwały, które zapewne przyniesienie wiele wyjaśnień w kontekście zapadłego orzeczenia np. w zakresie tego, dlaczego SN wbrew stanowisku zaprezentowanemu w jednym z wyroków TSUE (C-520/2) uznał, że również Kredytobiorcom nie przysługuje prawo występowania z roszczeniem o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału wpłacanego na rzecz banku przez okres wykonywania nieważnej umowy.
**Orzecznictwo sądów powszechnych**
Jeżeli chodzi o orzecznictwo sądów powszechnych to niewątpliwie warto skupić się na rozstrzygnięciach jakie w ostatnim czasie zapadły w sprawach z powództw banków o zwrot środków wypłaconych przy uruchomieniu kredytu (zwrot kapitału udostępnionego kredytobiorcy).
– **Wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 25.01.2024 r. ws. I C 207/23**,
– **Wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 24.01.2024 r. ws. I C 1346/23**
W przywołanych wyrokach, które zostaną omówione zbiorczo jak na dłoni widać, iż sytuacja banków w sporach frankowych z dnia na dzień jest coraz gorsza. Przejawem takie sytuacji jest fakt, iż w obydwu sprawach banki zdecydowały się na cofnięcie roszczeń z tytułu korzyści majątkowych uzyskanych przez kredytobiorcę w związku z korzystaniem z kapitału udostępnionego przez bank (wynagrodzenie za korzystanie z kapitału). Co więcej ws. o sygnaturze I C 1346/23 rozpoznający sprawę sąd wprost wskazał, iż roszczenie o waloryzacje przysługującego bankowi świadczenia zwrotnego nie należy się. W tym kontekście należy bowiem zwrócić uwagę na postanowienie TSUE z dnia 11 grudnia 2023 r., C-756/22, w którym Trybunał podkreślił swoje utrwalone stanowisko, iż w kontekście uznania umowy kredytu hipotecznego zawartej z konsumentem przez instytucję bankową za nieważną w całości nie jest dopuszczalna wykładnia sądowa prawa państwa członkowskiego, zgodnie z którą instytucja ta ma prawo żądać od tego konsumenta zwrotu kwot innych niż kapitał wpłacony na poczet wykonania tej umowy oraz ustawowe odsetki za opóźnienie od chwili wezwania do zapłaty. TSUE odnosił się przy tym – w świetle zadanego mu pytania prejudycjalnego – do wszelkiego rodzaju świadczeń (o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, waloryzację). Powyższe rozstrzygnięcia oddalające powództwa banków oraz zasądzające koszty postępowania procesowego na rzecz kredytobiorców stanowią również potwierdzenie tego, iż strategie procesowe, o który wspominaliśmy w jednym z wpisów na naszym blogu poświęconym tematyce sporów frankowych [**Bank pozywa frankowicza – co dalej? Czy jest się czym martwić**](https://www.kwwp.pl/bank-pozywa-frankowicza-co-dalej-czy-jest-sie-czym-martwic/), sprawdzają się.
**Podsumowanie**
Podsumowując, aktualne orzecznictwo dot. sporów frankowych stawia pod znakiem zapytania wiele dotychczasowych praktyk bankowych i świadczy o stawianiu na zwiększenie ochrony praw konsumentów.
Pamiętajmy, że każdy przypadek jest inny, dlatego istotne jest indywidualne podejście i analiza sytuacji przez profesjonalnego prawnika. W świetle powyższego, jeśli jesteś posiadaczem kredytu we frankach szwajcarskich i masz wątpliwości co do jego warunków lub masz problem z bankiem, warto skonsultować z naszą kancelarią specjalizującą się w sprawach bankowych i finansowych. Jeśli masz jakiekolwiek pytania lub chciałbyś podzielić się swoimi doświadczeniami, zachęcam do kontaktu.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [TSUE C-396/24 – czy rzeczywiście coś zmienia dla frankowiczów?](https://www.kwwp.pl/tsue-c-396-24-czy-rzeczywiscie-cos-zmienia-dla-frankowiczow/)
**Published:** 9 lipca, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
19 czerwca 2025 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie C-396/24 (tzw. *Lubreczlik*), który wywołał spore poruszenie wśród frankowiczów i ich pełnomocników. W naszej opinii orzeczenie to – choć ważne z punktu widzenia zasady ochrony konsumentów – **nie wpływa na dotychczasową linię orzeczniczą w sprawach frankowych w Polsce**, w których to **kredytobiorcy pozywają banki**.
Wyjaśniamy, czego dotyczy wyrok, jakie mogą być skutki jego ewentualnej błędnej interpretacji przez sądy, a przede wszystkim – dlaczego frankowicze nie mają powodu do niepokoju.
### **Czego dotyczy wyrok TSUE C-396/24?**
Sprawa rozpoznana przez TSUE dotyczyła sytuacji, w której to bank – a więc przedsiębiorca – wystąpił z pozwem przeciwko konsumentowi, domagając się **zwrotu całej kwoty udzielonego kredytu** po stwierdzeniu nieważności umowy, z całkowitym pominięciem spłat dokonanych przez kredytobiorcę.
Trybunał uznał, że taka praktyka **narusza unijną dyrektywę 93/13**, której celem jest przywrócenie równowagi stron i ochrona konsumentów przed skutkami nieuczciwych postanowień umownych. W szczególności TSUE podkreślił, że **sądy krajowe mają obowiązek z urzędu uwzględniać spłaty dokonane przez konsumenta**, nawet jeśli nie podnosi on tego wprost w toku sprawy.
### **Czy wyrok dotyczy spraw frankowych w Polsce?**
W naszej ocenie – **nie**, a przynajmniej nie tych spraw, które dominują w polskich sądach. Większość postępowań frankowych w naszym kraju to **pozwy kredytobiorców przeciwko bankom**, w których konsumenci aktywnie dochodzą zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z tytułu nieważnych umów kredytowych.
Wyrok TSUE dotyczy **odmiennej sytuacji procesowej** – sprawy, w której to bank pozywa konsumenta. **Nie ingeruje on w konstrukcję prawną roszczeń kredytobiorców**, ani nie podważa teorii dwóch kondykcji, która od lat jest stosowana przez polskie sądy i stanowi fundament rozliczeń w sprawach frankowych.
### **Teoria dwóch kondykcji pozostaje aktualna**
W sprawach z powództwa kredytobiorców sądy powszechnie przyjmują tzw. **teorię dwóch kondykcji**, zgodnie z którą każda ze stron nieważnej umowy może dochodzić swojego świadczenia niezależnie. Dzięki temu frankowicz nie musi czekać na rozliczenie banku – może skutecznie żądać zwrotu wszystkich nienależnie zapłaconych rat, opłat i prowizji.
Wyrok TSUE:
- **Nie kwestionuje teorii dwóch kondykcji**;
- **Nie przywraca teorii salda**, która w praktyce była dla konsumentów niekorzystna i której polskie sądy słusznie nie stosują od 2021 r.;
- Ma charakter **ochronny**, ale wyłącznie w sytuacjach, gdy **to konsument jest pozwanym** – a nie stroną aktywnie dochodzącą swoich praw.
### **Ryzyko nadinterpretacji – czujność pozostaje konieczna**
Pomimo jednoznacznego wydźwięku orzeczenia, istnieje ryzyko, że część sądów będzie próbować **rozszerzyć jego zastosowanie również na sprawy z powództwa konsumenta**, co mogłoby skutkować:
- próbą powrotu do teorii salda,
- ograniczaniem należnych kredytobiorcom roszczeń,
- uwzględnianiem roszczeń banku w sprawach inicjowanych przez konsumenta.
**Nie byłby to pierwszy przypadek błędnej wykładni orzeczeń TSUE** – w przeszłości zdarzało się, że sądy błędnie ograniczały prawo do odsetek należnych frankowiczom.
W ocenie Kancelarii KWWP, **potrzebna jest uchwała Sądu Najwyższego**, która jasno potwierdzi, że:
- **wyrok TSUE C-396/24 nie odnosi się do spraw z powództwa konsumentów**,
- **teoria dwóch kondykcji nadal obowiązuje** i stanowi podstawę rozliczeń w sprawach frankowych.
### **Wnioski dla frankowiczów**
Dla frankowiczów dochodzących swoich praw przed sądem wyrok TSUE nie zmienia niczego – o ile sądy będą konsekwentnie trzymać się dotychczasowej linii orzeczniczej. **Kluczowe jest unikanie nadinterpretacji** tego orzeczenia, które w rzeczywistości **służy ochronie konsumenta, a nie banków**.
Nasza kancelaria stale monitoruje zmiany w orzecznictwie unijnym i krajowym. W przypadku wątpliwości – **zachęcamy do kontaktu**. Pomożemy ocenić sytuację i podjąć właściwe kroki w Twojej sprawie.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Jak szkolenie przeszło w debatę? – czyli relacja z praktycznego warsztatu z zakresu compliance i zasad uczciwej konkurencji](https://www.kwwp.pl/compliance-uczciwa-konkurencja-warsztat/)
**Published:** 28 listopada, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W zeszłym tygodniu nasza Kancelaria miała przyjemność poprowadzić szkolenie dla kadry zarządzającej jednej z czołowych spółek z branży produkcyjnej. Tematem szkolenia były kluczowe obszary z zakresu **compliance i prawa konkurencji**, w tym m.in.:
- zasady uczciwej konkurencji i zgodnego z przepisami prezentowania cen,
- reguły rzetelnej komunikacji B2B, B2C oraz wewnątrz grupy kapitałowej,
- ramy działania UOKiK i aktualne kierunki jego interwencji,
- konsekwencje regulacyjne związane ze statusem dużego przedsiębiorcy,
- dozwolone i niedozwolone porozumienia wertykalne i horyzontalne,
- greenwashing, zwodnicze interfejsy oraz influencer marketing.
Spotkanie, które zaczęło się od wstępu teoretycznego, stopniowo zmierzało w stronę praktycznej debaty. Z każdym kolejnym pytaniem lub zagadnieniem dyskusja stawała się coraz bardziej ożywiona. Nie było niemalże tematu pozostawionego bez ciekawej uwagi ze strony kadry managerskiej naszego klienta. Po raz kolejny okazało się, jak prawdziwe jest powiedzenie, że najlepsze scenariusze (w tym przypadku casusy i stany faktyczne) pisze życie. Uczestnicy chętnie analizowali przykłady z własnej praktyki operacyjnej i zadawali pytania dotyczące realnych dylematów biznesowych. Dzięki temu mogliśmy wspólnie na bieżąco analizować problemy i potrzeby klienta, w oparciu o narzędzia, które były przedmiotem warsztatu.
W rezultacie, choć szkolenie zostało zaplanowane pierwotnie na 3 godziny, ostatecznie trwało **ponad 4 godziny**. Tego typu interakcja i zainteresowanie tematem to najlepszy dowód na to, jak duże znaczenie ma dziś compliance w codziennym funkcjonowaniu organizacji.
**Efekt – realne wdrożenia zamiast teorii**
Największą wartością tego spotkania było przełożenie przepisów na język operacyjny. Uczestnicy po szkoleniu wrócili z listą tematów do dalszego omówienia oraz propozycjami wdrożeń, które mają zwiększyć transparentność procesów sprzedażowych i komunikacyjnych oraz ograniczyć ryzyka regulacyjne. Okazało się, że istotne problemy i palące zagadnienia „czekały tuż pod powierzchnią”, na to aby je odkryć właściwymi pytaniami i odpowiednim wsparciem merytorycznym.
To pokazuje, że **dobrze zaprojektowane szkolenie z compliance może być impulsem do budowy silniejszej kultury odpowiedzialności**, a nie jedynie kolejnym formalnym obowiązkiem.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Ochrona sygnalistów – wdrożenie nowych przepisów obowiązkowe dla wszystkich księgowych i doradców podatkowych](https://www.kwwp.pl/ochrona-sygnalistow-ksiegowi-doradcy/)
**Published:** 19 sierpnia, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Za ponad miesiąc, tj. 25 września 2024 roku wejdą w życie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 2024 roku o ochronie sygnalistów, która implementuje do polskiego systemu prawnego Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii. Obowiązek opracowania procedury dotyczy zarówno podmiotów publicznych, jak i podmiotów prywatnych, u których pracę zarobkową na dzień 1 stycznia lub 1 lipca danego roku wykonuje co najmniej 50 osób (należy tu uwzględnić zarówno pracowników, jak i inne osoby świadczące pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy). Więcej w tym zakresie przeczytasz [tutaj.](https://www.kwwp.pl/sygnalista-w-firmie-od-kiedy-i-jak-wdrozyc/)
Limit ten nie będzie miał jednak zastosowania do podmiotu prawnego wykonującego działalność w zakresie usług, produktów i rynków finansowych oraz przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, bezpieczeństwa transportu i ochrony środowiska. Zarówno doradcy podatkowi, jak i księgowi będą musieli wdrożyć nowe regulacje niezależnie od liczby zatrudnianych osób.
Zgodnie bowiem z art. 23 ust. 3 ustawy o ochronie sygnalistów próg ilości osób zatrudnionych przed podmiot prawny nie ma a zastosowania do podmiotu prawnego wykonującego działalność w zakresie usług, produktów i rynków finansowych oraz przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, bezpieczeństwa transportu i ochrony środowiska, objętych zakresem stosowania aktów prawnych Unii Europejskiej wymienionych w części I.B i II załącznika do dyrektywy 2019/1937.
Z kolei zgodnie art. 53 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (dalej: ustawa AML) instytucje obowiązane zostały zobowiązane do opracowania i wdrożenia wewnętrznej procedury anonimowego zgłaszania przez pracowników lub inne osoby wykonujące czynności na rzecz instytucji obowiązanej rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
Wśród instytucji obowiązanych zgodnie z przepisami ustawy AML znajdują się m.in. doradcy podatkowi w zakresie czynności doradztwa podatkowego innych niż wymienione w pkt 14 tejże ustawy oraz biegli rewidenci oraz przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2023 r. poz. 221 i 641), których podstawową działalnością gospodarczą jest świadczenie usług polegających na sporządzaniu deklaracji, prowadzeniu ksiąg podatkowych, udzielaniu porad, opinii lub wyjaśnień z zakresu przepisów prawa podatkowego lub celnego, niebędący innymi instytucjami obowiązanymi, tj. innymi słowy m.in. biura rachunkowe.
W związku z tym, każde biuro rachunkowe oraz doradcy podatkowi powinno mieć wdrożoną wewnętrzną procedurę anonimowego zgłaszania przez pracowników lub inne osoby wykonujące czynności na rzecz biura rachunkowego rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
Na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy o ochronie sygnalistów biura rachunkowe oraz doradcy podatkowi zobowiązani są wdrożyć procedurę wewnętrzną przyjmowania zgłoszeń na zasadach wskazanych w art. 25 ustawy o ochronie sygnalistów.
Ministerstwo Finansów potwierdza, że ustawa o ochronie sygnalistów ma zastosowanie w zakresie nieuregulowanym przez akty normatywne UE. Dyrektywa 2015/849 dotycząca przeciwdziałania praniu pieniędzy, wdrożona przez ustawę AML, wymaga opracowania i wdrożenia procedury anonimowego zgłaszania naruszeń, niezależnie od liczby zatrudnionych pracowników. **Dlatego art. 24 ust. 2 ustawy o ochronie sygnalistów, który dotyczy podmiotów zatrudniających mniej niż 50 osób, nie ma tu zastosowania.** Tożsame stanowisko w sprawie zajął również resort pracy podkreślając, że obowiązek utworzenia kanału zgłoszeń wewnętrznych przez instytucje obowiązane wymienione w art. 2 ust. 1 ustawy AML jest niezależny od liczby osób wykonujących pracę w danym podmiocie (instytucji obowiązanej).
*Nasza Kancelaria oferuje kompleksowe usługi w zakresie wprowadzenia do systemu ochrony sygnalistów. Z przyjemnością pomożemy Państwu zarówno w przygotowaniu się do wdrożenia procedury, jej opracowaniu, a także przeprowadzimy szkolenia ze stosowania wskazanych regulacji*
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Ustawa o sygnalistach wkrótce wchodzi w życie](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-sygnalistach-wkrotce-wchodzi-w-zycie/)
**Published:** 12 września, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Uchwalona dnia 14 czerwca 2024 r. ustawa *o ochronie sygnalistów*, potocznie zwana ustawą o sygnalistach wchodzi w życie dnia 24 września 2024 r.
W związku z powyższym warto przypomnieć, że zgodnie z ustawą każdy podmiot prawny, na którego rzecz pracę wykonuje min. 50 osób zobowiązany jest do ustalenia wewnętrznej procedury dokonywania zgłoszeń naruszeń prawa i podejmowania działań następczych, zwaną procedurą zgłoszeń wewnętrznych. Co ważne, do osób wykonujących pracę zaliczamy także osoby świadczące pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy (np. umowy zlecenia). Podmioty prawne, na rzecz których pracę wykonuje mniej osób niż 50 nie są zobowiązane do wprowadzenia procedury zgłoszeń wewnętrznych, jednak nic nie stoi na przeszkodzie by stosowne regulacje ustalić, co w przyszłości znacznie przyspieszy i uprości rozpatrywanie ewentualnych zgłoszeń dokonywanych przez osoby, którym przysługiwać będzie status sygnalisty.
Procedura zgłoszeń wewnętrznych podlega obowiązkowym konsultacją z działającymi w danym podmiocie zakładowymi organizacjami zawodowymi, a jeśli takie nie działają, to wprowadzane procedury zgłoszeń wewnętrznych podlegają konsultacji z przedstawicielami pracowników – wyłonionymi zgodnie z istniejącymi w danym podmiocie zasadami. Konsultacje trwają nie krócej niż 5 dni i nie dłużej niż 10 dni od dnia przedstawienia przez podmiot prawny projektu procedury zgłoszeń wewnętrznych. Po przeprowadzonych konsultacjach procedura zgłoszeń wewnętrznych jest podawana do wiadomości pracowników i wchodzi w życie po upływie 7 dni od tej daty.
Wiedząc już kto jest zobowiązany do wprowadzenia stosownych procedur i jak należy je wprowadzić, warto po krótce omówić jakie kwestie należy, czy też warto uregulować ustalaną procedurą zgłoszeń wewnętrznych.
W pierwszej kolejności należy ustalić podmiot uprawniony do podejmowania czynności w związku
z dokonanym przez sygnalistę zgłoszeniem, którym co do zasady będzie pełnomocnik do spraw zgodności czy też do spraw sygnalistów. Konieczne jest także uregulowanie kwestii formy składania zgłoszeń, w tym możliwość wyłączenia dopuszczalności składania zgłoszeń anonimowych. Warto również zadbać o zapisy zobowiązujące pracowników, czy współpracowników do współpracy z pełnomocnikiem w zakresie ustalenia zasadności otrzymanego zgłoszenia, jak również o zapisy regulujące kwestię zgłoszeń złożonych w złej wierze.
Treść wprowadzanych procedur winna także określać zasady postępowania pełnomocnika w przypadku wpłynięcia zgłoszenia, z uwzględnieniem specyfiki i odmienności związanych ze sposobem ich dokonywania, tj. ustnie – np. w toku spotkania lub pisemnie np. za pośrednictwem dedykowanego
e-maila.
Przejrzyste i dokładne zasady postępowania pełnomocnika pozwolą na szybkie podjęcie niezbędnych działań i sprawne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, w ramach którego zebrane zostaną dowody niezbędne do wyjaśnienia kwestii objętych zgłoszeniem. Konieczne może się okazać wysłuchanie pracowników lub współpracowników mogących mieć wiedzę na temat zgłoszonych nieprawidłowości.
Czynności związane z przeprowadzeniem postepowania wyjaśniającego podlegają utrwaleniu w formie protokołu, w którym należy m.in. wskazać rodzaj podejmowanych czynności, czas i miejsce ich przeprowadzenia oraz osoby biorące w nich udział. Ponadto protokół winien dokumentować przebieg tych czynności i zostać podpisany przez osoby go sporządzające.
Finalnie należy podkreślić, że z uwagi na specyfikę regulacji dotyczących sygnalistów, niezbędne przy wprowadzaniu procedury zgłoszeń wewnętrznych jest szczegółowe uregulowanie kwestii przetwarzania i ochrony danych osobowych, jak również obowiązku zachowania poufności w zakresie informacji powziętych w związku z dokonanym przez sygnalistę zgłoszeniem. W tym zakresie szczególnie ważne jest zapewnienie poufności tożsamości sygnalisty.
Odpowiednio przygotowana procedura zgłoszeń wewnętrznych, uwzględniająca nie tylko wymogi ustawowe, ale także dopasowana do indywidualnych potrzeb i charakterystyki podmiotu ją wprowadzającego, pozwoli płynnie wdrożyć regulacje dotyczące sygnalistów. Docelowo zaś umożliwi sprawne, zgodne z przepisami przeprowadzenie procedury związanej z dokonanym przez sygnalistę zgłoszeniem.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [5 kroków do skutecznego wdrożenia ochrony Sygnalistów w Twojej firmie!](https://www.kwwp.pl/5-krokow-do-skutecznego-wdrozenia-ochrony-sygnalistow-w-twojej-firmie/)
**Published:** 4 października, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Wprowadzenie systemu ochrony Sygnalistów w Twojej firmie to nie tylko obowiązek wynikający z przepisów prawa (jeśli podlegasz pod nowe uregulowania prawne na gruncie Ustawy o ochronie sygnalistów), ale również sposób na budowanie zaufania i wzmocnienie kultury organizacyjnej. Dzięki zapewnieniu odpowiedniej ochrony dla Sygnalistów – Twoja firma ma szansę na szybkie i skuteczne rozwiązywanie zgłoszonych nieprawidłowości, a potencjalni Sygnaliści nie muszą obawiać się ewentualnych działań odwetowych. Co istotne, wdrożenie odpowiednich procedur w celu ochrony Sygnalistów nie musi być skomplikowane, ale wymaga przemyślanych i praktycznych rozwiązań, tak aby były one skuteczne i wiarygodne. Poniżej przedstawiamy 5 kluczowych porad, które pomogą Twojej firmie wprowadzić praktyczne rozwiązania w zakresie ochrony Sygnalistów.
1. **Stwórz kompletną i przejrzystą procedurę zgłoszeń wewnętrznych**
Pierwszym krokiem w skutecznym wdrożeniu ochrony Sygnalistów jest stworzenie kompletnej a zarazem przejrzystej i zrozumiałej procedury zgłaszania nieprawidłowości. Procedura dokonywania zgłoszeń wewnętrznych powinna stanowić swego rodzaju instrukcję tego, w jaki sposób zgłaszać naruszenia oraz wskazywać jakie czynności podejmie Twoja firma po otrzymaniu takiego zgłoszenia. Należy jasno określić, jakie działania i zachowania mogą być zgłaszane oraz jakie są dostępne kanały komunikacji dla Sygnalistów. Warto zadbać o to, aby kanały komunikacji były dostosowane do przedmiotu działalności Twojej firmy – będzie to dogodne rozwiązanie zarówno dla Twojej firmy, jak i osób zgłaszających naruszenia. Pamiętaj, że im bardziej zrozumiałe są te zasady, tym większa szansa, że pracownicy będą z nich korzystać. W tym celu warto opracować również formularz zgłoszenia naruszenia czy informacji o działaniach odwetowych, który choć nieobowiązkowy w światle ustawy, może znacząco usprawnić i przyspieszyć proces zgłoszenia.
2. **Powołaj odpowiedni podmiot ds. zarządzania zgłoszeniami**
Jednym z kluczowych elementów skutecznej ochrony Sygnalistów jest wybór odpowiedniego podmiotu, który będzie odpowiedzialny za przyjmowanie zgłoszeń, przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego oraz działań następczych i wysłanie Sygnaliście informacji zwrotnej. W zależności od charakteru i skali Twojej firmy powyższe funkcje może pełnić jedna osoba lub zespół składający się z kilku lub kilkunastu osób. Kluczowe jednak jest, aby w skład podmiotu została powołana osoba/osoby bezstronne i niezależne, ale również cieszące się zaufaniem wśród pracowników. Pamiętaj, że po wybraniu konkretnej osoby/osób należy zobowiązać te osoby do zachowania poufności oraz udzielić im stosownego upoważnienia, w zakresie przetwarzania danych związanych ze zgłoszeniem.
3. **Zapewnij ochronę tożsamości Sygnalistów**
Jednym z kluczowych czynników, które sprawią, że pracownik zdecyduje się na zgłoszenie nieprawidłowości wykrytych w Twojej firmie jest pewność, że jego tożsamość będzie odpowiednio chroniona, a sam fakt zgłoszenia nie spotka się z działaniami odwetowymi ze strony pracodawcy czy innych pracowników. Co za tym idzie, przy wdrażaniu systemu ochrony Sygnalistów obowiązkowo uwzględnić należy mechanizm pozwalający w sposób dostateczny na zapewnienie poufności i zabezpieczenie Sygnalisty przed możliwymi działaniami odwetowymi. Zapewnienie silnej ochrony przed ewentualnymi represjami jest fundamentem efektywnego systemu Sygnalistów.
4. **Dokonaj prawidłowego wdrożenia procedury zgłoszeń wewnętrznych**
Pamiętaj, że samo przygotowanie procedury zgłoszeń wewnętrznych nie wystarczy – wymaga ona odpowiedniego wdrożenia w Twojej firmie. W tym celu należy podjąć następujące kroki:
- **Skonsultowanie treści procedury** – Skonsultuj projekt procedury z zakładową organizacją związkową lub przedstawicielami pracowników. Ustawa wymaga, aby konsultacje te trwały od 5 do 10 dni. Konsultacje to nie tylko przesłanie procedury do wglądu, ale także omówienie jej z przedstawicielstwem i wysłuchanie jego propozycji;
- **Ogłoszenie procedury** – Po zakończeniu konsultacji, ogłoś procedurę w Twojej firmie w sposób zwyczajowo przyjęty, np. przez wiadomość e-mail lub komunikat na stronie internetowej. Ważne jest, aby zrobić to co najmniej 7 dni przed planowanym wejściem procedury w życie.
- **Wejście procedury w życie** – Procedura wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia, w którym została podana do wiadomości pracownikom.
5. **Szkolenia i budowanie świadomości wśród pracowników**
Wdrożenie rozwiązań dla Sygnalistów będzie skuteczne tylko wtedy, gdy pracownicy będą świadomi istnienia takiego systemu i jego zasad. Regularne szkolenia na temat etyki pracy oraz procedury zgłaszania nieprawidłowości są niezbędne. Warto również przeprowadzać kampanie informacyjne, które uświadomią pracownikom, jak mogą zgłaszać nieprawidłowości i dlaczego jest to ważne. Upewnij się, że wszyscy wiedzą jak zgłaszać naruszenia, poprzez jaki kanał komunikacji i jakie mają prawo jako Sygnaliści. Ważne, aby pracownicy mieli świadomość, że dokonanie zgłoszenia nie będzie miało dla nich negatywnych skutków, a wręcz przeciwnie pozwoli pracodawcy na poprawę i wyeliminowanie nielegalnych czy niezgodnych z prawem procederów mających miejsce w zakładzie pracy. Prawidłowe funkcjonowanie zakładu pracy powinno być priorytetem zarówno dla pracowników, jak i pracodawców. Potencjalni Sygnaliści muszą więc mieć świadomość, że dokonanie przez nich zgłoszenia zostanie potraktowane przez pracodawców poważanie i odniesie swój efekt w postaci podjęcia odpowiednich działań następczych.
**Podsumowanie**
Skuteczna ochrona Sygnalistów to podstawa budowania zaufania w Twojej firmie i promowania etycznych zachowań. Jasne procedury, szkolenia oraz odpowiednie zabezpieczenia to klucz do sukcesu. Dzięki odpowiednio wdrożonym rozwiązaniom, Twoja firma może zyskać nie tylko zwiększenie zgodności z przepisami prawa, ale także możliwość szybszej reakcji na zgłoszone nieprawidłowości. Ponadto, skuteczne procedury sprzyjają kreowaniu wśród pracowników wewnętrznego poczucia przynależności i odpowiedzialności za dobro zakładu pracy.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Platformy do obsługi sygnalistów – na co zwracać uwagę?](https://www.kwwp.pl/platformy-do-obslugi-sygnalistow-na-co-zwracac-uwage/)
**Published:** 5 listopada, 2024
**Author:** Ewelina Pietrzyk
**Content:**
Dnia 25 września 2024 roku weszła w życie ustawa o ochronie sygnalistów, uchwalona w wykonaniu Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii.
Ustawie od początku towarzyszył szereg kontrowersji, m.in. związku ze zgłaszanymi przez przedstawicieli pracodawców wątpliwościami co do tego, czy przedsiębiorstwom dano wystarczająco długi czas na przygotowanie się do funkcjonowania w nowym otoczeniu prawnym. Nie uniknięto również dyskusji o treść możliwych zgłoszeń, co znalazło swój wyraz w [wykreśleniu punktu dot. możliwości zgłaszania naruszeń przepisów prawa pracy przez Senat.](https://www.kwwp.pl/prawo-pracy-wylaczone-z-katalogu-naruszen-sejm-zatwierdzil-poprawki-senatu-do-ustawy-o-sygnalistach/)
Poświęciliśmy ochronie sygnalistów wiele uwagi, analizując kwestie takie jak [zagadnienie wdrożenia nowych regulacji w firmie](https://www.kwwp.pl/sygnalista-w-firmie-od-kiedy-i-jak-wdrozyc/), kim w ogóle w rozumieniu aktualnych przepisów jest [sygnalista](https://www.kwwp.pl/sygnalista-kto-to-i-kim-dokladnie-jest/) (ang. *whistleblower)*, czy też metodyka [sporządzania regulaminu zgłoszeń](https://www.kwwp.pl/regulamin-zgloszen-wewnetrznych-sygnalisci-jak-napisac-cz-1/) w sposób zgodny z przepisami – omówienie wszystkich tych wątków znajduje się na naszym blogu.
**Niniejszy wpis dotyczy tematyki dedykowanych platform informatycznych do obsługi sygnalistów.** Omawiamy podstawy prawne stosowania tego rodzaju systemów, na co zwracać uwagę, jeżeli rozważa się skorzystanie z takiej platformy, a także jakie koszty i korzyści mogą z tego wynikać.
**Podstawy prawne**
Ustawa w art. 25 pozwala na powierzenie przyjmowania zgłoszeń zewnętrznym podmiotom. To samo dotyczy ich przekazywania, weryfikacji i dalszego kontaktu z sygnalistą; podmiot zewnętrzny może także prowadzić rejestr zgłoszeń, o którym mowa w art. 29; **wszystko pod warunkiem zawarcia umowy powierzenia, o której mowa poniżej.**
Choć ustawa nie przewiduje wymogu zorganizowania systemu informatycznego do obsługi sygnalistów, dostawcy usług IT szybko przygotowali odpowiednie propozycje dla firm. Korzystanie z dedykowanej dla obsługi zgłoszeń platformy, poza zapewnieniem zgodności z przepisami o ochronie sygnalistów, niesie natomiast korzyści w postaci usprawnienia procesu przyjmowania, sprawdzania, monitorowania i rejestrowania zgłoszeń. Tego typu rozwiązanie z jednej strony powoduje, że nie trzeba się martwić o techniczne kwestie związane z organizacją procedury, z drugiej strony powinno zapewniać przejrzystość i bezpieczeństwo informacji o dokonanych zgłoszeniach.
**Umowa powierzenia a RODO**
Bezpieczeństwo i integralność danych osobowych nabierają ogromnego znaczenia w warunkach, w których zdalne przetwarzanie, przekazywanie, czy nawet sprzedawanie tego rodzaju danych mogą odbywać się w ułamkach sekundy, często bez wiedzy osób, których te dane dotyczą. To samo dotyczy jednak informacji poufnych – dotykających rozwiązań związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa. Niezależnie od ustawy, która stawia nacisk na zapewnienie poufności danych przekazywanych za pośrednictwem zgłoszeń, bezpieczeństwo danych powinno stanowić priorytet dla przedsiębiorcy.
Przede wszystkim **należy zawrzeć z podmiotem zewnętrznym odpowiednią umowę (art. 28 ustawy), w której przedsiębiorca powierza temu podmiotowi przyjmowanie zgłoszeń wewnętrznych.** W takiej umowie trzeba zastrzec poufność danych dotyczących przedsiębiorstwa.
**Na podstawie ustawy umowa ta musi określać szczegółowe prawa i obowiązki podmiotu zewnętrznego związane z przetwarzaniem danych, o których mowa w art. 28 ust. 3 RODO. Między innymi stanowi, że:**
- osoby upoważnione do przetwarzania danych osobowych muszą być zobowiązane do zachowania tajemnicy lub podlegać ustawowemu obowiązkowi zachowania tajemnicy;
- podmiot zewnętrzny podejmuje wszelkie środki wymagane do zapewnienia bezpieczeństwa danych, zdolności do przywrócenia dostępu do danych w razie incydentu, regularnie ocenia skuteczność środków służących zapewnieniu bezpiecznego przetwarzania;
- biorąc pod uwagę charakter przetwarzania, podmiot zewnętrzny w miarę możliwości pomaga wywiązać się z obowiązku odpowiadania na żądania osoby, której dane dotyczą, w zakresie wykonywania jej praw do dostępu, sprostowania i usunięcia danych;
- po zakończeniu świadczenia usług związanych z przetwarzaniem zależnie od decyzji administratora usługodawca usuwa lub zwraca mu wszelkie dane osobowe oraz usuwa wszelkie ich istniejące kopie, chyba że prawo Unii lub prawo państwa członkowskiego nakazują przechowywanie danych osobowych;
- usługodawca udostępnia administratorowi wszelkie informacje niezbędne do wykazania spełnienia obowiązków określonych w niniejszym artykule oraz umożliwia administratorowi lub audytorowi upoważnionemu przez administratora przeprowadzanie audytów, w tym inspekcji, i przyczynia się do nich.
Postanowienia umowy w ich konkretnym kształcie muszą odpowiadać specyfice przetwarzania w związku z przyjmowaniem zgłoszeń.
**Unikanie ryzyka**
Należy pamiętać, że powierzenie przyjmowania, weryfikowania i udzielania informacji zwrotnej zewnętrznemu podmiotowi nie zwalnia z odpowiedzialności za odpowiednią realizację tych obowiązków.
Dobrą praktyką będzie z pewnością zabezpieczenie się przed odpowiedzialnością związaną z naruszeniem przepisów RODO i ustawy o ochronie sygnalistów, a także potencjalną szkodą spowodowana wyciekiem danych:
- zobowiązanie dostawcy usługi informatycznej do ponoszenia odpowiedzialności za naruszenia obowiązków wynikających z ustawy w ramach jego działalności, na przykład poprzez zastrzeżenie kar umownych w odpowiedniej wysokości za każdy przypadek naruszenia czy wysokiej kary umownej za wyciek danych;
- zobowiązanie usługodawcy do przedłożenia stosownych upoważnień do przetwarzania danych i zobowiązań do zachowania poufności informacji o przedsiębiorstwie usługodawcy dotyczących pracowników, którymi posługuje się w związku z realizacją usługi, na wezwanie usługobiorcy;
- dbałość o zgodność platformy z dokumentami sporządzonymi w ramach opracowywania regulaminu zgłoszeń obowiązującego w firmie – o dostosowanie platformy do procedury;
- odpowiednie zredagowanie umowy powierzenia przyjmowania zgłoszeń, tak aby jasno określała prawa i obowiązki odpowiadające treści art. 28 ust. 3 RODO.
**Koszty i korzyści**
Jeżeli chodzi o koszty korzystania z takiej usługi, wahają się one od kilkudziesięciu do kilkuset złotych w abonamencie miesięcznym, w zależności od dostawcy usługi, jej zakresu, a także liczby pracowników w firmie.
Według badania przeprowadzonego z udziałem przedstawicieli polskich przedsiębiorstw i organizacji związkowych, **system elektroniczny obsługiwany przez firmę zewnętrzną stanowi najbardziej rzetelny i wiarygodny kanał komunikacji dla zgłaszania naruszeń\*.** Okazuje się, że respondenci dwa razy częściej są skłonni zaufać elektronicznemu, zewnętrznemu systemowi zgłaszania naruszeń, niż systemowi wewnętrznemu, nie mówiąc o służbowym mailu (ten kanał komunikacji został jednogłośnie uznany za niewiarygodny przez 434 ankietowanych).
**Posłużenie się zewnętrznym elektronicznym systemem zgłaszania naruszeń posłuży zatem budowaniu kultury szczerości i transparentności w firmie.** Ustawa nie nakłada obowiązku skorzystania z niego, jednak w świetle wspomnianego badania dobór odpowiedniego kanału komunikacji nie stanowi jedynie technicznego szczegółu, a najprawdopodobniej będzie mieć znaczący wpływ na funkcjonowanie procedury w praktyce.
To powoduje, że skorzystanie z usług zewnętrznego podmiotu, oferującego elektroniczny system zgłaszania naruszeń, staje się atrakcyjną alternatywą dla „tradycyjnie” pomyślanych kanałów komunikacji, niesprzyjających w ogólnym odbiorze działalności *whistleblowerów* i bezpieczeństwu danych.
\*„*Zgłaszanie naruszeń prawa w organizacjach jako realizacja celów dyrektywy o ochronie sygnalistów. Raport z badań, dobre praktyki, rekomendacje dla działań na poziomie krajowym*”, Warszawa 2023, s. 133 i n.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Premia kompensacyjna - atrakcyjny sposób finansowania remontów kamienic](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-atrakcyjny-sposob-finansowania-remontow-kamienic/)
**Published:** 15 grudnia, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Mamy przyjemność poinformować, że na portalu [www.mieszkanie-i-wspolnota.pl](http://www.mieszkanie-i-wspolnota.pl) został opublikowany artykuł autorstwa r. pr. Agnieszki Wojciechowskiej, dotyczycący finansowania remontów kamienic ze środków premii kompensacyjnej. Link poniżej – zapraszamy do lektury.
Więcej informacji o premiach kompensacyjnych na naszej stronie.
Link do artykułu: [link.](https://www.mieszkanie-i-wspolnota.pl/artykul/premia-kompensacyjna-atrakcyjny-sposob-finansowania-remontow-kamienic)
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Jak uzyskać zaświadczenie z banku?](https://www.kwwp.pl/jak-uzyskac-zaswiadczenie-z-banku/)
**Published:** 13 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Otrzymanie z banku zaświadczenia dotyczącego spłaty kredytu frankowego jest pierwszym krokiem niezbędnym do wstąpienia na drogę sądową. Zaświadczenie powinno obejmować wszystkie informacje niezbędne do prawidłowego sformułowania żądania pozwu.
##### **Niezbędne elementy wniosku**
Przede wszystkim we wniosku należy oznaczyć miejscowość i datę, adresata (bank), wnioskodawcę (kredytobiorcę) oraz zawrzeć informacje dotyczące umowy, czyli datę jej zawarcia i oznaczenie. Wniosek powinien również zawierać wskazanie w jakiej formie chcemy otrzymać zaświadczenie (papierowej czy elektronicznej) oraz na jaki adres powinno być wysłane. Warto również wskazać, w jakim terminie oczekujemy realizacji wniosku, choć nie jest to dla banku wiążące.
##### **Zakres wnioskowanych danych**
Dane jakie powinny znaleźć się w wydanym przez bak zaświadczeniu (należy wskazać je we wniosku):
1. daty oraz kwoty wypłaty przez bank poszczególnych transz kredytu, wyrażone w PLN oraz w CHF wraz ze wskazaniem kursu przeliczenia waluty;
2. daty oraz kwoty spłat poszczególnych rat kredytowych przez frankowicza, wyrażone w PLN oraz CHF (z osobnym wyszczególnieniem rat kapitałowych i rat odsetkowych) wraz ze wskazaniem kursu przeliczenia waluty;
3. daty oraz kwoty wpłat dokonanych w związku z zawarciem umowy, a niebędących ratami kredytowymi, tj. w szczególności: prowizji, składki ubezpieczeniowe (ubezpieczenie nieruchomości, ubezpieczenia na życie);
4. wysokość stosowanego przez bank oprocentowania w okresie trwania umowy kredytu z uwzględnieniem jego zmian;
5. aktualna wysokości zadłużenia wnioskodawcy z tytułu umowy kredytu wyrażonej zarówno w złotych, jak i we frankach szwajcarskich.
Prawidłowo wydane przez bank zaświadczenie będzie zawierało następujące pozycje:

##### **Czas oczekiwania**
Czas oczekiwania na wydanie zaświadczenia wynosi ok. 1-2 miesięcy (choć są banki, w których udaje się uzyskać takie zaświadczenie nieco szybciej). Jeśli w tym czasie zaświadczenie nie zostało wydane, należy złożyć do banku reklamację. Niezależnie od czasu oczekiwania dobrą praktyką jest bieżący kontakt z bankiem w celu uzyskania informacji o aktualnym stanie rozpatrywania wniosku – przede wszystkim czy wpłynął do banku oraz czy został zarejestrowany. Bardzo często zdarza się, że banki „gubią” wnioski lub ich nie realizują i dopiero kontakt ze strony kredytobiorcy, a w skrajnych przypadkach interwencja Rzecznika Finansowego (po złożeniu reklamacji), pomaga uzyskać stosowne zaświadczenie.
##### **Koszty uzyskania zaświadczenia**
Opłata za uzyskanie powyższych danych różni się w zależności od danego banku. Co do zasady koszty te kształtują się na poziomie od kilkudziesięciu do kilkuset złotych. Przeważnie jednak jest to opłata w wysokości ok. 200 zł. Sprawą wygórowanych opłat pobieranych przez bank za wydanie zaświadczenia zajmował się już UOKiK, dzięki czemu opłaty te są obecnie na znacznie niższym poziomie, aniżeli jeszcze przed kilku laty. Warto pamiętać, aby należność za zaświadczenie została wpłacona na prawidłowy rachunek bankowy. Niektóre banki pobierają należności za zaświadczenia z rachunków obsługujących kredyt, inne z kolei wymagają wpłacania żądanych kwot na rachunki techniczne banku (wtedy wpłata na rachunek do obsługi kredytu zostanie zaliczona na poczet spłaty kredytu). Właściwy rachunek bankowy można uzyskać kontaktując się z bankiem, np. za pomocą infolinii.
Należy pamiętać, że zakres informacji niezbędnych do wniesienia powództwa może różnić się w zależności od umowy kredytowej oraz tego, jak wygląda stan faktyczny w sprawie (czy spłata następowała w złotych czy bezpośrednio we frankach oraz jaka kwota kredytu została już spłacona). Warto zatem w razie wątpliwości uzgodnić treść wniosku o wydanie zaświadczenia ze swoim pełnomocnikiem, a w razie wątpliwości wnioskować o pełny zakres danych.
##### **Bank odmawia wydania zaświadczenia**
Z taką sytuacją możemy spotkać się przeważnie wtedy, gdy kredytobiorca zaprzestał spłacania kredytu. Wówczas bank informuje, że dopóki nie ureguluje on swojego zadłużenia, to nie otrzyma on historii spłat. W naszej ocenie takie podejście jest nieuzasadnione i należy niezwłocznie złożyć do banku reklamację, a następnie w razie jej nieuwzględnienia – zwrócić się do Rzecznika Finansowego o podjęcie w tej sprawie interwencji. Wydanie zaświadczenia nie powinno bowiem być uzależnione od tego, czy kredytobiorca spłaca swój kredyt czy też nie.
**WZÓR WNIOSKU O WYDANIE ZAŚWIADCZENIA**
…………………………………..
(miejscowość i data)
…………………………………..
…………………………………..
………..…………………………
(imię, nazwisko oraz adres
zamieszkania wnioskodawcy)
…………………………………..
…………………………………..
………..…………………………
(bank, adres siedziby)
**WNIOSEK O WYDANIE ZAŚWIADCZENIA O HISTORII SPŁAT KREDYTU**
Działając w imieniu własnym, niniejszym **wnoszę o sporządzenie i wydanie zaświadczenia o historii spłat kredytu,** dotyczącego umowy ……………………………………. zawartej w ………………….. dnia ………………, za okres od dnia jej zawarcia do dnia poprzedzającego sporządzenie wnioskowanego zaświadczenia. W wydanym zaświadczeniu należy uwzględnić następujące dane i informacje:
1. daty oraz kwoty wypłaty przez bank poszczególnych transz kredytu, wyrażone w PLN oraz w CHF wraz ze wskazaniem kursu przeliczenia waluty;
2. daty oraz kwoty spłat poszczególnych rat kredytowych, wyrażone w PLN oraz CHF (z osobnym wyszczególnieniem rat kapitałowych i rat odsetkowych) wraz ze wskazaniem kursu przeliczenia waluty;
3. daty oraz kwoty wpłat dokonanych w związku z zawarciem umowy, a niebędących ratami kredytowymi, tj. w szczególności: prowizji, składki ubezpieczeniowe (ubezpieczenie nieruchomości, ubezpieczenia na życie);
4. wysokość stosowanego przez bank oprocentowania w okresie trwania umowy kredytu z uwzględnieniem jego zmian;
5. aktualna wysokości zadłużenia wnioskodawcy z tytułu umowy kredytu wyrażonej zarówno w złotych, jak i we frankach szwajcarskich.
**Wnoszę o przesłanie zaświadczenia w formie pisemnej/elektronicznej, w ujęciu tabelarycznym, na adres: ……………….., w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego wniosku.**
Z wyrazami szacunku,
\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_
(podpis wnioskodawcy)
***Załącznik:*** *dowód dokonania uiszczenia opłaty od wniosku*.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Jak zawezwać bank do próby ugodowej – poradnik ze wzorem dla frankowicza](https://www.kwwp.pl/jak-zawezwac-bank-do-proby-ugodowej-poradnik-ze-wzorem-dla-frankowicza/)
**Published:** 15 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Na naszym blogu tematyka przedawnienia roszczeń frankowiczów związanych z zawartą umowa kredytu w CHF poruszana była już kilkukrotnie. [*W jednym z ostatnich wpisów opisywaliśmy jak można przerwać bieg terminu przedawnienia poprzez zawezwanie banku do próby ugodowej*](https://www.kwwp.pl/przerwanie-biegu-terminu-przedawnienia-roszczen-frankowiczow-przeciwko-bankom/ "Przerwanie biegu terminu przedawnienia roszczeń frankowiczów przeciwko bankom"). Jest to rozwiązanie szczególnie istotne dla tych kredytobiorców, których roszczenia są już zagrożone przedawnieniem, a nie zdecydowali jeszcze o wytoczeniu powództwa lub obawiają się kosztów z tym związanych.
**Poniżej przedstawiamy krótki poradnik pozwalający na samodzielne skierowanie do sądu wniosku o zawezwanie do próby ugodowej, dzięki któremu frankowicze mogą zyskać na czasie, przed podjęciem dalszych kroków w swojej sprawie o unieważnienie zawartej z bankiem umowy frankowej.**
*Uwaga!* Niniejszy poradnik ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi jakiejkolwiek formy porady prawnej. Przedstawione w nim kroki i sposób postępowania ma charakter jedynie przykładowy i nie uwzględnia specyfiki okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, w której znajduje się każdy kredytobiorca. Stąd też w pewnych sytuacjach przedstawione poniżej działania mogą okazać się niewystarczające dla zabezpieczenia Twoich interesów. W razie jakichkolwiek obaw lub wątpliwości, najlepiej skonsultować swoje działania bezpośrednio z prawnikiem.
##### **Zawezwanie do próby ugodowej – co frankowicz powinien zrobić przed skierowaniem sprawy do sądu**
Przed skierowaniem do sądu wniosku o zawezwanie banku do próby ugodowej należy podjąć szereg działań, które są niezbędne do tego, aby przedmiotowe zawezwanie odniosło swój skutek, tj. aby przerwało bieg terminu przedawnienia roszczeń związanych z nieważną umową frankową.
Poniżej najważniejsze z kroków, o których każdy frankowicz musi pamiętać.
1. **Zgromadź niezbędne dokumenty** – kopię umowy i podpisywanych aneksów, zaświadczenie zawierające historię spłaty zadłużenia ([*piszemy o nim tutaj*](https://www.kwwp.pl/jak-uzyskac-zaswiadczenie-z-banku/ "Jak uzyskać zaświadczenie z banku?")).
2. **Ustal wartość przedmiotu sporu** – tj. kwotę, której zwrotu zamierzasz się domagać. Z reguły będzie to kwota odpowiadająca sumie wszystkich spełnionych od dnia zawarcia umowy, do dnia skierowania zawezwania sądu: rat kapitałowo-odsetkowych, prowizji, kosztów ubezpieczenia i wszelkich innych opłat nienależnie pobranych przez bank na podstawie nieważnej umowy frankowej.
3. **Ustal właściwość miejscową sądu** – tj. sąd rejonowy (wydział cywilny), do którego powinieneś skierować zawezwanie. Obecnie może to być sąd właściwy miejscowo zarówno dla banku, jak i dla miejsca zamieszkania kredytobiorcy. [*Możesz skorzystać z wyszukiwarki udostępnionej nieodpłatnie przez Wolters Kluwer S.A.*](http://wi.lex.pl/govsearch/)
4. **Oznacz prawidłowo strony postępowania** – podaj swoje dane, w tym adres zamieszkania oraz PESEL, a także dokładne oznaczenie i dane adresowe banku oraz jego numer w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS). [*Możesz je znaleźć tutaj.*](https://ems.ms.gov.pl/krs/wyszukiwaniepodmiotu)
5. **Opłać wniosek** – opłata sądowa od wniosku o zawezwanie do próby ugodowej wynosi [*1/5 opłaty sądowej od pozwu*](https://www.kwwp.pl/ile-kosztuje-pozwanie-banku-w-sprawie-frankowej/). Z reguły będzie to więc kwota 200,00 zł. Opłatę należy wnieść na rachunek bankowy przeznaczony dla opłat sądowych, który znajdziesz na stronie internetowej danego sądu. Pamiętaj, aby w tytule przelewu oznaczyć strony oraz wskazać czego dokładnie on dotyczy.
6. **Sformułuj żądanie wniosku** – opisz dokładnie czego się domagasz. Pamiętaj, że gdy żądasz zwrotu wpłaconych nienależnie rat kapitałowo-odsetkowych, prowizji, kosztów ubezpieczenia, etc., należy dokładnie opisać te kwoty oraz wskazać jakiego okresu one dotyczą. Nieprecyzyjne sformułowanie żądania może spowodować, że całość lub części wpłaconych na rzecz banku należności ulegnie przedawnieniu, a tym samym zawezwanie do próby ugodowej nie spełni swojej roli!
7. **Uzasadnij swoje żądanie** – wskaż, dlaczego uważasz, że należy Ci się zwrot ww. kwot.
8. **Podpisz wniosek i załącz do niego dowody** (nie załączaj oryginału umowy – wystarczy kopia!).
9. **Wyślij wniosek do sądu – w 2 egzemplarzach, listem poleconym (przesyłką rejestrowaną)**, a potwierdzenie nadania zachowaj na wypadek gdyby przesyłka została zagubiona. Tylko w ten sposób będziesz dysponował dowodem, że wysłałeś wniosek przed upływem okresu przedawnienia Twoich roszczeń.
**WZÓR ZAWEZWANIA DO PRÓBY UGODOWEJ – KREDYT FRANKOWY (INDEKSOWANY)**
Kraków, dnia 15 lipca 2020 r.
**Sąd Rejonowy dla Warszawy-Woli w Warszawie** I Wydział Cywilny
ul. Kocjana 3, 01-473 Warszawa
**Wzywający:** Jan Kowalski, zam. ul. Rynek 1, 31-200 Kraków, PESEL: \[…\]
**Przeciwnik:** Bank Frankowy S.A., ul. Bankowa 100, 00-133 Warszawa, numer KRS: \[…\]
**WPS:** \[…\] zł *(suma wszystkich żądanych w zawezwaniu należności)*
**Opłata**: 200,00 zł (przelew)
**WNIOSEK O ZAWEZWANIE** do próby ugodowej
Działając w imieniu własnym, **wnoszę o** zawezwanie Przeciwnika do próby ugodowej w sprawie o zapłatę:
1. kwoty \[…\] zł, tytułem zwrotu nienależnie uiszczonych w okresie od dnia \[…\] r. do dnia \[…\] r. rat kapitałowo-odsetkowych, spełnionych na podstawie nieważnej umowy kredytu nr \[…\] z dnia \[…\] indeksowanego do CHF, zawartej z Bankiem Frankowym S.A. siedzibą w Warszawie (dalej: „umowa”);
2. kwoty \[…\] zł, tytułem zwrotu nienależnie uiszczonej prowizji za udzielenie kredytu;
3. kwoty \[…\] zł, tytułem zwrotu nienależnie poniesionych – w związku z nieważnością umowy, kosztów ubezpieczenia niskiego wkładu, obejmujących składki ubezpieczeniowe uiszczone w okresie od dnia \[…\] r. do dnia \[…\] r.;
4. kwoty \[…\] zł, tytułem zwrotu nienależnie poniesionych – w związku z nieważnością umowy, kosztów ubezpieczenia na życie Wzywającego, obejmujących składki ubezpieczeniowe uiszczone w okresie od dnia \[…\] r. do dnia \[…\] r.
**UZASADNIENIE**
W dniu \[…\] r. Wzywający zawarł z Bankiem Frankowym S.A. z siedzibą w Warszawie, umowę kredytu nr \[…\] na kwotę \[…\] zł. Kwota kredytu miała być indeksowana wg kursu CHF. Uruchomienie kredytu następowało w PLN, przy jednoczesnym jego przeliczeniu zgodnie z obowiązującym w dniu wypłaty kursem kupna CHF, wskazanym w stosowanej przez bank tabeli wymiany walut.
***Dowód:*** *1. umowa kredytu \[…\] z dnia \[…\]. 2. wydruk KRS Przeciwnika.*
Zdaniem Wzywającego stosowane przez Przeciwnika klauzule indeksacyjne oraz zawarte w umowie odesłania do ustalanych jednostronnie przez bank tabel kursowych należy uznać za nieważne, na podstawie art. 58 § 1–3 k.c. w zw. z art. 69 w zw. z art. 76 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe.
Jednocześnie ww. postanowienia łączącej Strony umowy spełniają przesłanki uzasadniające uznanie ich za klauzule abuzywne (niedozwolone), zgodnie z art. 3851 § 1 w zw. z art. 3852 k.c. Tym samym nie wiążą one Wzywającego również i z tej przyczyny.
W rezultacie powyższego za nieważną należy również uznać w całości łączącą Strony umowę.
Z wyliczeń dokonanych przez Wzywającego oraz wydanego przez bank zaświadczenia wynika, iż do dnia poprzedzającego skierowanie do tut. Sądu wniosku o zawezwanie Przeciwnika do próby ugodowej, Wzywający wpłacił na rzecz banku kwotę w łącznej wysokości \[…\] zł, na którą składały się następujące należności:
1. kwota \[…\] zł uiszczona tytułem rat kapitałowo-odsetkowych, obejmująca okres od dnia \[…\] r. do dnia \[…\] r.;
2. kwota \[…\] zł uiszczona tytułem prowizji za udzielenie kredytu;
3. kwota \[…\] zł uiszczona tytułem ubezpieczenia niskiego wkładu;
4. kwota \[…\] zł uiszczona tytułem ubezpieczenia na życie Wzywającego.
W związku z tym, że łącząca Strony umowa jest nieważna przyjąć należy, iż Przeciwnik wzbogacił się bezpodstawnie kosztem Wzywającego w zakresie ww. kwot, które podlegają zwrotowi jako świadczenia nienależne.
W świetle powyższego, żądanie zawezwania Przeciwnika do próby ugodowej w niniejszej sprawie należy uznać za w pełni zasadne, jak i niezbędne dla ochrony praw Wzywającego.
*\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_
(podpis Wzywającego)*
***Załączniki:***
1. *dowód uiszczenia opłaty sądowej od wniosku;*
2. *KRS Przeciwnika;*
3. *umowa kredytowa;*
4. *zaświadczenie – historia spłaty zadłużenia;*
5. *odpis wniosku wraz z załącznikami (x2).*
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Jak wezwać bank do zapłaty (kredyt CHF) - darmowy wzór wezwania do zapłaty dla frankowicza](https://www.kwwp.pl/jak-wezwac-bank-do-zaplaty-kredyt-chf-darmowy-wzor-wezwania-do-zaplaty-dla-frankowicza/)
**Published:** 30 lipca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Zastanawiasz się nad pozwaniem banku i unieważnieniem swojego kredytu frankowego? Wezwij bank do zapłaty! W niniejszym wpisie przedstawimy prosty wzór wezwania do zapłaty i wyjaśnimy dlaczego warto wysłać go do banku już teraz.
**Dlaczego warto wezwać bank do zapłaty już teraz?**
Frankowicze chcący unieważnić swój kredyt CHF często nie zdają sobie sprawy z tego, że jeszcze przed skierowaniem sprawy na drogę sądowa mogą żądać od banku zapłaty. **A dokładniej zwrotu wszystkich nienależnie uiszczonych na jego rzecz rat kapitałowych i odsetkowych, poniesionych w chwili zawierania umowy kosztów prowizji, ubezpieczeń i innych opłat dodatkowych związanych z uzyskaniem kredytu**. Dlaczego? Związane to jest z tzw. teorią dwóch kondykcji, o której przeczytasz więcej [tutaj](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/) (obecnie dominuje ona w orzecznictwie sądowym) oraz z tym, że skoro umowa jest nieważna, to przyjmujemy fikcję prawną, zgodnie z którą nigdy nie istniała, a co za tym idzie – wszystko, co frankowicz płacił na rzecz banku, stanowiło w istocie świadczenia nienależne, których zwrotu frankowicz może się teraz domagać.
Oczywiście skutecznego zwrotu ww. kwot można się domagać dopiero w pozwie (Bank prawdopodobnie zignoruje wcześniejsze wezwania). Zanim jednak zdecydujemy się zlecić sporządzenie pozwu kancelarii prawnej może minąć trochę czasu, warto więc zadbać o swoje interesy i wezwać bank do zapłaty już teraz. **Dzięki temu od kwot wskazanych w wezwaniu zaczną bowiem być naliczane odsetki ustawowe za opóźnienie**. Biorąc pod uwagę, że niektórzy kredytobiorcy od chwili zawarcia umowy kredytowej wpłacili już na rzecz banku nawet kilkaset tysięcy złotych, a aktualna wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie wynosi obecnie 5,6% w skali roku, to do czasu prawomocnego zakończenia sprawy sądowej (ok. 2-3 lat biorąc pod uwagę 2 instancje), możemy mówić o dodatkowym zysku rzędu nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych, które nie tylko pokryją koszty sądowe i koszty prowadzenia sprawy przez profesjonalnego pełnomocnika, ale również mogą zadośćuczynić frankowiczom negatywne przeżycia, jakie związane były z podpisaniem „toksycznego” kredytu.
**Jak wyliczyć kwotę do zapłaty?**
Kolejną istotną kwestią do wyjaśnienia, zanim przejdziemy do wzoru, jest to, jakiej kwoty frankowicz powinien się domagać od banku przygotowując wezwanie do zapłaty. Jak wspomnieliśmy już wyżej, teoria dwóch kondykcji uprawnia frankowiczów do żądania od banku zwrotu wszystkich nienależnie uiszczonych na jego rzecz rat kapitałowych i odsetkowych, a także poniesionych w chwili zawierania umowy kosztów prowizji, ubezpieczeń i innych opłat dodatkowych związanych z uzyskaniem kredytu. Kwoty te należy zsumować, a następnie wskazać je w wezwaniu.
Co jednak jeżeli nie posiadamy dokumentów pozwalających na dokładne ustalenie ile złotych lub franków wpłaciliśmy do banku od momentu uzyskania kredytu? W takiej sytuacji najlepiej wystąpić o wydanie zaświadczenia dotyczącego historii spłaty zadłużenia. Na naszej stronie znajdziesz [darmowy wzór takiego wniosku](https://www.kwwp.pl/jak-uzyskac-zaswiadczenie-z-banku/).
Wskazując poszczególne kwoty podlegające zwrotowi należy pamiętać o rozdzieleniu kwot wpłaconych bezpośrednio w złotych od tych, które zostały spłacone bezpośrednio w CHF (np. poprzez zakup waluty w kantorze). Zawsze osobno domagamy się kwot uiszczonych nienależnie w PLN, a osobno w CHF.
**Co jeżeli jest kilku kredytobiorców?**
Przedstawiony poniżej wzór zakłada, iż umowę kredytową podpisała jedna osoba. Jeżeli jednak kredytobiorców jest więcej, powinni wspólnie wezwać bank do zapłaty, podpisując się pod wezwaniem. Dokładne informacje dotyczące tego, czego konkretnie może się domagać każdy z kredytobiorców, znajdziesz tutaj.
**Jak wysłać wezwanie?**
Wezwanie najlepiej wysłać pocztą tradycyjną, przesyłką poleconą rejestrowaną (tzw. przesyłką poleconą) za zawrotnym potwierdzeniem odbioru (ZPO). Kopię wezwania do zapłaty, potwierdzenia nadania przesyłki oraz ZPO należy zachować na potrzeby przyszłego procesu sądowego (jako dowód).
**Wzór wezwania do zapłaty**
*………………, dnia ……………………… r.
/miejscowość i data/*
*…………………………………….*
*/imię i nazwisko kredytobiorcy,
PESEL, adres korespondencyjny,
telefon kontaktowy, e-mail/*
***………………………………….***
***z siedzibą w ………****…………
ul. …………………………………..*
*……… – ……….. …………………..
/dane banku, do którego kierujemy wezwanie
– nie zawsze jest to bank, z którym zawarliśmy umowę/*
***Dot.: umowy:*** *…………………………………………………………………………………………………
/nr umowy, data zawarcia, nazwa banku, z którym została zawarta/*
***PRZEDSĄDOWE WEZWANIE DO ZAPŁATY***
*Działając w imieniu własnym, niniejszym **wzywam Państwa do zapłaty na moją rzecz**, **w związku z zawartą w dniu \[…\] umową \[…\] (zwaną dalej: „Umową”) następujących kwot:***
- *\[…\] zł – tytułem zwrotu nienależnie uiszczonych rat kapitałowo-odsetkowych w PLN;*
- *\[…\] CHF – tytułem zwrotu nienależnie rat kapitałowo-odsetkowych w CHF;*
- *\[…\] zł – tytułem zwrotu nienależnie uiszczonej prowizji za udzielenie kredytu;*
- *\[…\] zł – tytułem zwrotu nienależnie uiszczonych składek w ramach ubezpieczenia na życie;*
- *\[…\] zł – tytułem zwrotu nienależnie uiszczonych składek ubezpieczeniowych w ramach obowiązkowego ubezpieczenia niskiego wkładu własnego;*
- *\[…\] zł – tytułem zwrotu nienależnie uiszczonych składek ubezpieczeniowych z tytułu ubezpieczenia nieruchomości;*
- *\[…\] zł – tytułem \[…\];*
***tj. łącznie w związku z zawarciem i wykonaniem nieważnej Umowy:***
- ***kwoty*** *\[…\]* ***zł (słownie:*** *\[…\] …****/100) oraz***
- ***kwoty*** *\[…\]* ***CHF (słownie:*** *\[…\] …****/100);***
***które to kwoty zostały wpłacone nienależnie na Państwa rzecz w okresie od zawarcia Umowy do dnia*** *\[…\]* ***roku włącznie.***
*Żądaniom objętym niniejszym pismem należy uczynić zadość **w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma** pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego, co narazi Państwa na dodatkowe koszty w postaci kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz kosztów ewentualnej egzekucji. Ponadto za wszelkie opóźnienia w dokonaniu zapłaty naliczone zostaną odsetki ustawowe za opóźnienie liczone od dnia upływu ww. terminu.*
*Kwoty objęte żądaniem należy uiścić na rachunek bankowy nr: \[…\].*
*Swoje żądanie motywuję okolicznością, iż Umowa jest umową nieważną z uwagi na jej sprzeczność z prawem oraz zasadami współżycia społecznego w rozumieniu art. 58 § 1 i § 2 k.c. Jako umowa kredytu bankowego nie spełnia wymogów wynikających z art. 69 ust. 1 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe oraz jest sprzeczna z właściwością (naturą) stosunku zobowiązaniowego, a zatem wszelkie świadczenia spełnione w związku z Umową powinny podlegać zwrotowi jako świadczenia nienależne na podstawie art. 410 § 2 k.c. w zw. z art. 405 k.c. W razie skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego zastrzegam sobie jednocześnie prawo do żądania zwrotu kwot wskazanych w niniejszym wezwaniu również w oparciu o inne podstawy prawne, w tym w szczególności na podstawie art. 3851 k.c. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż rzeczona Umowa zawiera szereg niedozwolonych postanowień umownych, w tym w szczególności krytykowane w judykaturze klauzule indeksacyjne, które z uwagi na ich abuzywność nie wiążą mnie jako konsumenta.*
*Zasadność zgłoszonych przez przeze mnie żądań zapłaty, ze względu na nieważność Umowy, znajduje potwierdzenie w najnowszym orzecznictwie, a w szczególności w uchwale SN z dnia 16 lutego 2021 r., III CZP 11/20.*
*Niniejsze wezwanie należy traktować jako próbę pozasądowego sposobu rozwiązania sporu w rozumieniu art. 187 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeksu postępowania cywilnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 poz. 1575 z późń. zm.).*
*\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_
/podpis/*
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Fundacja rodzinna w 2026 - przewodnik](https://www.kwwp.pl/fundacja-rodzinna-w-2026-przewodnik/)
**Published:** 16 stycznia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Fundacja rodzinna od momentu wprowadzenia do polskiego porządku prawnego cieszy się znacznym zainteresowaniem przedsiębiorców oraz osób dysponujących istotnym majątkiem prywatnym. Dla części z nich stanowi oczekiwane od lat narzędzie służące uporządkowaniu kwestii sukcesyjnych oraz długoterminowej ochronie majątku rodzinnego. Inni postrzegają ją przede wszystkim przez pryzmat potencjalnych korzyści podatkowych, niekiedy przypisując jej funkcje, których w rzeczywistości nie spełnia. W praktyce fundacja rodzinna może okazać się rozwiązaniem efektywnym i racjonalnym, jednak wyłącznie wówczas, gdy zostanie dostosowana do konkretnej sytuacji majątkowej, rodzinnej i biznesowej fundatora. W przeciwnym przypadku jej ustanowienie może prowadzić do nieuzasadnionego skomplikowania struktury majątkowej, wzrostu kosztów oraz zwiększonego ryzyka sporów z organami podatkowymi.
Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie ram prawnych, które pozwolą ocenić, w jakich okolicznościach fundacja rodzinna stanowi rozwiązanie uzasadnione i funkcjonalne, a w jakich przypadkach jej ustanowienie może prowadzić do nadmiernego skomplikowania struktury majątkowej, bez realnych korzyści ekonomicznych lub organizacyjnych.
## Czym fundacja rodzinna
Fundacja rodzinna jest podmiotem, do którego przenoszony jest majątek rodzinny w celu jego długoterminowego, uporządkowanego i stabilnego zarządzania, niezależnie od bieżących relacji osobistych czy zmian pokoleniowych. Z chwilą wniesienia mienia do fundacji przestaje ono należeć bezpośrednio do osób fizycznych, a staje się własnością samej fundacji jako odrębnego podmiotu prawa. Członkowie rodziny nie występują wówczas w roli właścicieli tego majątku, lecz beneficjentów, którym – zgodnie z wolą fundatora – przysługują określone świadczenia.
Taki model oznacza zasadniczą zmianę podejścia do zarządzania majątkiem rodzinnym. Fundacja rodzinna nie została zaprojektowana jako podmiot prowadzący bieżącą działalność operacyjną. Co do zasady nie zajmuje się produkcją, świadczeniem usług ani aktywną działalnością handlową. Jej funkcją jest przede wszystkim posiadanie majątku, czerpanie z niego pożytków oraz ich dystrybucja na rzecz beneficjentów według zasad określonych przez fundatora w statucie oraz innych aktach fundacyjnych.
**W praktyce fundacja rodzinna najczęściej pełni funkcję podmiotu *quasi* holdingowego. Bardzo często staje się właścicielem udziałów lub akcji w spółkach prowadzących działalność operacyjną, właścicielem nieruchomości przeznaczonych na wynajem długoterminowy, a także swoistym „centrum akumulacji” rodzinnego kapitału inwestycyjnego**. Jednocześnie fundacja umożliwia realizację długofalowej wizji fundatora co do sposobu zarządzania majątkiem oraz zasad korzystania z niego przez kolejne pokolenia, niezależnie od przyszłych konfliktów rodzinnych, zmian osobowych czy różnic w podejściu do prowadzenia biznesu.
Z tego względu fundacja rodzinna nie powinna być postrzegana jako prosty substytut spółki operacyjnej ani jako narzędzie służące krótkoterminowej lub agresywnej optymalizacji podatkowej. Oczekiwania tego rodzaju z reguły prowadzą do rozczarowania, gdyż konstrukcja fundacji rodzinnej została zaprojektowana przede wszystkim z myślą o długoterminowym zarządzaniu majątkiem i sukcesji, a nie o bieżącym prowadzeniu działalności gospodarczej.
## Dlaczego fundacja rodzinna bywa atrakcyjna
Podstawowa atrakcyjność fundacji rodzinnej nie wynika z aspektów podatkowych. Jej kluczową funkcją jest zapewnienie ładu, stabilności i bezpieczeństwa w zarządzaniu majątkiem rodzinnym w długim horyzoncie czasowym.
**W pierwszej kolejności fundacja pozwala uniknąć typowych problemów sukcesyjnych, w szczególności rozdrobnienia majątku pomiędzy spadkobierców**, którzy często różnią się zarówno celami życiowymi, jak i kompetencjami czy podejściem do prowadzenia biznesu. Majątek pozostaje w jednym podmiocie, natomiast członkowie rodziny korzystają z niego w formie świadczeń. Dzięki temu nie są zmuszeni do wspólnego wykonywania uprawnień właścicielskich ani podejmowania decyzji strategicznych, które w praktyce nierzadko prowadzą do konfliktów.
**Istotnym atutem fundacji rodzinnej jest również ograniczenie ryzyk osobistych poszczególnych beneficjentów**. Problemy finansowe jednego z członków rodziny, jego rozwód, nieudane przedsięwzięcia gospodarcze czy spory z wierzycielami nie muszą automatycznie przekładać się na zagrożenie dla całego majątku rodzinnego zgromadzonego w fundacji.
Ponadto konstrukcja fundacji zapewnia dużą swobodę w kształtowaniu zasad korzystania z majątku. Fundator może precyzyjnie określić, kto i w jakim zakresie jest uprawniony do świadczeń, czy mają one charakter stały czy warunkowy, a także na jakich zasadach i w jakim horyzoncie czasowym majątek ma być wykorzystywany lub zachowany dla kolejnych pokoleń. Pozwala to dostosować strukturę fundacji do indywidualnej sytuacji rodzinnej oraz długofalowych założeń fundatora.
Dopiero na tle tych funkcji – porządkujących i ochronnych – pojawiają się potencjalne korzyści podatkowe. Choć mogą one mieć istotne znaczenie, w praktyce pozostają wtórne wobec podstawowej roli fundacji rodzinnej jako narzędzia zarządzania i ochrony majątku.
## Opodatkowanie fundacji rodzinnej
**W uproszczeniu można przyjąć, że fundacja rodzinna nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym tak długo, jak gromadzi majątek i reinwestuje go w zakresie działalności dozwolonej przez ustawę**. Obowiązek podatkowy powstaje co do zasady dopiero w momencie wypłaty świadczeń na rzecz beneficjentów.
Mechanizm ten przypomina w swojej istocie rozwiązania znane z tzw. estońskiego CIT, w których opodatkowanie zysków zostaje **odsunięte w czasie**, a środki mogą „pracować” w strukturze do momentu ich dystrybucji.
**Wypłata z fundacji rodzinnej jakichkolwiek świadczeń wiąże się z obowiązkiem zapłaty przez fundację 15% podatku dochodowego od osób prawnych (art. 24q ustawy o CIT).**
**Jednocześnie, w wielu konfiguracjach – w szczególności przy świadczeniach przekazywanych na rzecz fundatora lub jego najbliższej rodziny – po stronie beneficjentów nie występuje ani podatek dochodowy od osób fizycznych, ani podatek od spadków i darowizn.**
Jak wynika bowiem ustawy o PIT (art. 21 ust. 1 pkt 157), wolne od podatku są przychody z tytułu świadczeń otrzymanych od fundacji rodzinnej przez jej fundatora albo beneficjenta będącego w stosunku do fundatora osobą, o której mowa w art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (**małżonek, wstępny, zstępny, pasierb, rodzeństwo, ojczym lub macocha**).
W przypadku przychodów uzyskanych przez osobę będącą w stosunku do fundatora osobą zaliczoną do **I lub II grupy podatkowej** w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn, pobiera się zryczałtowany **podatek dochodowy w wysokości 10%** (art. 30 ust. 1 pkt 17 lit. a ustawy o PIT).
**W przypadku pozostałych beneficjentów pobierany jest podatek w wysokości 15% przychodów** (art. 30 ust. 1 pkt 17 lit. b ustawy o PIT).
Taki model opodatkowania sprawia, że fundacja rodzinna jest rozwiązaniem najbardziej efektywnym w sytuacjach, w których zyski nie są w całości przeznaczane na bieżącą konsumpcję, lecz mają zostać zatrzymane w strukturze i dalej reinwestowane, a nadrzędnym celem jest długoterminowe pomnażanie oraz ochrona kapitału rodzinnego. Jeżeli natomiast intencją fundatora jest regularne i pełne wypłacanie środków „do dyspozycji prywatnej”, bez planów reinwestycyjnych, fundacja rodzinna bardzo często nie przynosi istotnych przewag względem innych, prostszych form prowadzenia działalności lub zarządzania majątkiem.
## Ograniczenia w działalności fundacji rodzinnej i klauzula GAAR
Fundacja rodzinna nie jest konstrukcją nieograniczoną. Jej uprzywilejowane traktowanie podatkowe zostało przez ustawodawcę wyraźnie powiązane z zakresem dopuszczalnej aktywności, jaki może być realizowany w ramach tej formy prawnej. Oznacza to, że korzystanie ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób prawnych nie ma charakteru bezwarunkowego, lecz jest uzależnione od tego, czy fundacja porusza się w granicach działalności przewidzianej w ustawie o fundacji rodzinnej oraz odpowiadających jej regulacjach ustawy o CIT.
Na poziomie systemowym kluczowe znaczenie mają tu trzy grupy przepisów. Po pierwsze, art. 5 ustawy o fundacji rodzinnej, który określa katalog czynności dozwolonych, a tym samym pośrednio wyznacza granice działalności fundacji. Po drugie, art. 6 ust. 1 pkt 25 w zw. z ust. 7 ustawy o CIT, wprowadzający zwolnienie podmiotowe dla fundacji rodzinnych. Po trzecie, art. 24r ustawy o CIT, który przewiduje sankcyjne opodatkowanie stawką 25% w przypadku prowadzenia działalności wykraczającej poza dozwolony zakres. Konstrukcja ta jasno pokazuje intencję ustawodawcy: fundacja rodzinna ma pełnić przede wszystkim funkcję majątkowo-holdingową, a nie operacyjną.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o fundacji rodzinnej, fundacja może prowadzić działalność w zakresie:
1. zbywania mienia, o ile mienie to nie zostało nabyte wyłącznie w celu dalszego zbycia;
2. najmu, dzierżawy lub udostępniania mienia do korzystania na innej podstawie;
3. przystępowania do spółek handlowych, funduszy inwestycyjnych, spółdzielni oraz podmiotów o podobnym charakterze, mających swoją siedzibę w kraju albo za granicą, a także uczestnictwa w tych spółkach, funduszach, spółdzielniach oraz podmiotach;
4. nabywania i zbywania papierów wartościowych, instrumentów pochodnych i praw o podobnym charakterze;
5. udzielania pożyczek:
- spółkom kapitałowym, w których fundacja rodzinna posiada udziały albo akcje,
- spółkom osobowym, w których fundacja rodzinna uczestniczy jako wspólnik,
- beneficjentom;
6. obrotu zagranicznymi środkami płatniczymi należącymi do fundacji rodzinnej w celu dokonywania płatności związanych z działalnością fundacji rodzinnej;
7. produkcji przetworzonych w sposób inny niż przemysłowy produktów roślinnych i zwierzęcych, z wyjątkiem przetworzonych produktów roślinnych i zwierzęcych uzyskanych w ramach prowadzonych działów specjalnych produkcji rolnej oraz produktów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, o ile ilość produktów roślinnych lub zwierzęcych pochodzących z własnej uprawy, hodowli lub chowu, użytych do produkcji danego produktu stanowi co najmniej 50% tego produktu;
8. gospodarki leśnej.
W praktyce oznacza to, że fundacja nie powinna być projektowana jako podmiot prowadzący bieżącą działalność gospodarczą w klasycznym znaczeniu. Dopuszczalne jest czerpanie pożytków z posiadanego majątku, w szczególności poprzez **najem lub dzierżawę**, a także **zbywanie składników majątkowych, jednak wyłącznie pod warunkiem, że mienie to nie zostało nabyte wyłącznie w celu jego dalszego zbycia.** To właśnie interpretacja tego warunku oraz granic pojęcia „działalności pasywnej” stała się w ostatnim czasie jednym z głównych punktów spornych pomiędzy podatnikami a organami podatkowymi.
**Pierwszym obszarem generującym istotne ryzyka interpretacyjne jest najem krótkoterminowy**. Organy podatkowe konsekwentnie próbują kwalifikować tego rodzaju aktywność jako działalność zbliżoną do usług zakwaterowania, a więc wykraczającą poza zakres dozwolony dla fundacji rodzinnej. W konsekwencji prowadziłoby to albo do utraty zwolnienia podmiotowego, albo do opodatkowania dochodów według stawki 25% na podstawie art. 24r ustawy o CIT. Jednocześnie w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych zaczęły pojawiać się rozstrzygnięcia korzystne dla podatników, w których podkreślano, że sam fakt krótkiego okresu najmu nie przesądza automatycznie o prowadzeniu działalności operacyjnej, jeżeli model funkcjonowania fundacji pozostaje zasadniczo pasywny i nie nosi cech zorganizowanej działalności hotelarskiej (por. m.in. [wyrok WSA w Gdańsku z 19 czerwca 2024 r., I SA/Gd 219/24](https://www.inforlex.pl/dok/tresc,FOB0000000000006637218,Wyrok-WSA-w-Gdansku-z-dnia-19-czerwca-2024-r-sygn-I-SA-Gd-219-24.html); [wyrok WSA w Gliwicach z 2 kwietnia 2025 r., I SA/Gl 1191/24](https://www.inforlex.pl/dok/tresc,FOB0000000000006939689,Wyrok-WSA-w-Gliwicach-z-dnia-2-kwietnia-2025-r-sygn-I-SA-Gl-1191-24.html)). Należy jednak podkreślić, że brak rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego powoduje, iż obszar ten nadal obarczony jest istotną niepewnością prawną.
**Drugim, jeszcze bardziej konfliktogennym zagadnieniem pozostaje sprzedaż nieruchomości oraz innych istotnych składników majątku**. W tym przypadku spór z organami podatkowymi rzadko dotyczy samej dopuszczalności zbycia jako takiej, lecz koncentruje się na rekonstrukcji celu, w jakim fundacja nabyła lub objęła dany składnik majątkowy. Fiskus w praktyce bada, czy fundacja rzeczywiście realizowała długoterminową funkcję inwestycyjną lub ochronną, czy też pełniła jedynie rolę „przechowalni” majątku przed jego sprzedażą bez opodatkowania. Tego rodzaju podejście znajduje odzwierciedlenie w części interpretacji indywidualnych, w tym w [interpretacji Dyrektora KIS z 17 stycznia 2025 r., sygn. 0111-KDIB1-2.4010.700.2024.1.DK](https://www.prawo.pl/podatki/czy-fundacja-rodzinna-korzysta-ze-zwolnienia-z-cit-przy-sprzedazy-nieruchomosci,532158.html), w której organ zaprezentował restrykcyjne stanowisko wobec obrotu nieruchomościami przez fundację.
Jednocześnie również w tym zakresie dostrzegalna jest stopniowa korekta podejścia organów przez sądy administracyjne. W [wyroku WSA w Rzeszowie z 22 maja 2025 r., I SA/Rz 172/25](https://www.inforlex.pl/dok/tresc,FOB0000000000006976207,Uchylenie-interpretacji-podatkowej-dotyczacej-zwolnienia-z-CIT-dla-fundacji-rodzinnej-zbywajacej-nieruchomosci-Wyrok-WSA-w-Rzeszowie-z-dnia-22-maja-2025-r-sygn-I-SA-Rz-172-25.html), sąd wskazał, że samo założenie długoterminowego wynajmu z dopuszczeniem ewentualnej sprzedaży w przyszłości nie musi oznaczać nabycia mienia „wyłącznie w celu dalszego zbycia”, o ile z okoliczności sprawy wynika rzeczywisty, inwestycyjny charakter posiadania nieruchomości. Orzeczenia tego rodzaju podkreślają znaczenie ekonomicznego uzasadnienia transakcji oraz spójności działań fundacji z jej deklarowaną strategią majątkową.
Niezależnie od powyższego, przy bardziej agresywnych strukturach nie można tracić z pola widzenia ryzyka zastosowania ogólnej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania. Nawet czynności mieszczące się formalnie w katalogu dozwolonej działalności mogą zostać zakwestionowane, jeżeli ich dominującym celem było osiągnięcie korzyści podatkowej sprzecznej z celem przepisów. W tym kontekście istotnym punktem odniesienia pozostają [stanowiska Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania, w tym opinia z 29 maja 2025 r., nr 3/2025](https://www.gov.pl/attachment/d1a0aee8-c886-4f2b-a1d4-1e5ddf78d591), która sygnalizuje kierunki potencjalnie problematycznych schematów.
**Z perspektywy praktycznej oznacza to, że konstrukcje oparte na najmie krótkoterminowym lub aktywnym obrocie nieruchomościami wymagają szczególnej ostrożności.** Kluczowe znaczenie ma nie tylko formalna zgodność działań fundacji z przepisami, lecz także ich rzeczywiste uzasadnienie gospodarcze, sposób dokumentowania decyzji inwestycyjnych oraz spójność tych działań z długoterminową funkcją fundacji rodzinnej. Brak takiej spójności istotnie zwiększa ryzyko sporu z organami podatkowymi, nawet przy zachowaniu pozornej poprawności konstrukcyjnej.
## Przykład porównawczy: opodatkowanie dywidend vs. opodatkowanie wypłat z fundacji rodzinnej
Jednym z najczęściej przytaczanych argumentów na rzecz fundacji rodzinnej jest jej korzystne traktowanie w zakresie opodatkowania przychodów z dywidend.
W klasycznym modelu gdy np. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wypłaca dywidendę udziałowcowi (osobie fizycznej lub innemu podmiotowi) obowiązuje zryczałtowany podatek od dywidend w wysokości 19%.
Fundacja rodzinna w analogicznej sytuacji funkcjonuje odmiennie. Jeżeli spółka wypłaca dywidendę na rzecz fundacji rodzinnej, **dochód ten nie podlega podatkowi dochodowemu od osób prawnych po stronie fundacji**, ponieważ udział w zyskach spółek (dywidenda) jest przychodem zwolnionym w ramach katalogu dozwolonej działalności fundacji rodzinnej (art. 6 ust. 1 pkt 25 w zw. z ust. 7 ustawy o CIT).
Dopiero w momencie wypłaty środków z fundacji na rzecz beneficjenta pojawia się opodatkowanie, przy czym fundacja **zapłaci już tylko 15% CIT od przekazanych środków**, zgodnie z art. 24q ustawy o CIT. Z kolei w przypadku beneficjentów z najbliższej rodziny (grupa zerowa podatku od spadków i darowizn) świadczenia te nie rodzą obowiązku PIT ani podatku od spadków i darowizn po stronie beneficjenta.
**W praktyce powyższa różnica w opodatkowaniu (19% *versus* 15%), może być istotna przy planowaniu wieloletnich struktur majątkowych.**
## Problemy praktyczne przy rejestracji fundacji
Na etapie planowania fundacji rodzinnej nie można pomijać kwestii czysto praktycznych, w szczególności związanych z jej rejestracją. Procedura wpisu fundacji rodzinnej do rejestru fundacji rodzinnych prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim istotnie różni się – zarówno pod względem organizacyjnym, jak i czasowym – od rejestracji klasycznych fundacji czy spółek prawa handlowego.
W praktyce proces rejestracyjny bywa znacznie bardziej czasochłonny, niż pierwotnie zakładali ustawodawca oraz sami fundatorzy. Obejmuje on nie tylko przygotowanie statutu o wysokim stopniu szczegółowości, lecz także wniesienie funduszu założycielskiego w formie środków pieniężnych lub aportu oraz przeprowadzenie formalnej kontroli dokumentów przez sąd rejestrowy. Dodatkowym czynnikiem wydłużającym postępowanie są częste wezwania do uzupełnienia lub doprecyzowania zapisów statutowych, w szczególności w zakresie zasad zarządzania fundacją, kręgu beneficjentów oraz mechanizmów gospodarowania majątkiem.
Choć brak jest oficjalnych, systemowych statystyk publikowanych przez sądy powszechne, skala problemu została zauważona w doniesieniach medialnych oraz praktyce doradczej. Z dostępnych informacji wynika, że znaczna liczba fundatorów oczekuje na wpis do rejestru przez wiele miesięcy, a w skrajnych przypadkach czas ten sięga nawet kilkunastu miesięcy. [Według danych przywoływanych w jednym z opracowań prasowych, ponad dwa tysiące przedsiębiorców oczekiwało na rejestrację fundacji rodzinnej, a średni czas oczekiwania sięgał nawet 14 miesięcy (!)](https://xyz.pl/ponad-2-tys-przedsiebiorcow-czeka-na-zarejestrowanie-fundacji-rodzinnej-czas-oczekiwania-14-miesiecy/)).
Z perspektywy praktycznej oznacza to, że decyzja o utworzeniu fundacji rodzinnej powinna być podejmowana z odpowiednim wyprzedzeniem i z uwzględnieniem realnego horyzontu czasowego jej rejestracji. W szczególności dotyczy to sytuacji, w których fundacja ma odegrać istotną rolę w planowanych transakcjach, reorganizacjach majątkowych lub procesach sukcesyjnych. Niedoszacowanie czasu rejestracji może prowadzić do istotnych opóźnień w realizacji kluczowych założeń biznesowych lub majątkowych, a w skrajnych przypadkach – do konieczności czasowego stosowania rozwiązań zastępczych, mniej korzystnych z punktu widzenia podatkowego lub organizacyjnego.
## Planowane zmiany i zaostrzenia przepisów
Pierwsza próba istotnej nowelizacji przepisów podatkowych dotyczących fundacji rodzinnych została podjęta po niespełna dwóch latach obowiązywania ustawy. Jej zasadniczym celem było – w ocenie projektodawcy, skorygowanie rozwiązań, które w praktyce umożliwiały wykorzystywanie fundacji rodzinnych w modelach nastawionych przede wszystkim na osiąganie bieżących korzyści podatkowych, przy ograniczonej funkcji sukcesyjnej lub ochronnej. Projekt zmian wpisywał się zatem w szerszą tendencję legislacyjną polegającą na „dyscyplinowaniu” preferencyjnych reżimów podatkowych poprzez zawężenie zakresu ich stosowania do przypadków odpowiadających pierwotnemu założeniu ustawodawcy.
**Kluczowe proponowane zmiany koncentrowały się wokół dwóch obszarów uznanych za najbardziej problematyczne z perspektywy fiskusa. Pierwszym z nich był zakres dozwolonej działalności fundacji rodzinnej, w szczególności w kontekście najmu krótkoterminowego**. Ministerstwo Finansów konsekwentnie prezentowało stanowisko, zgodnie z którym najem o charakterze krótkotrwałym, powtarzalnym i zorganizowanym wykazuje cechy działalności usługowej zbliżonej do hotelarskiej, a tym samym wykracza poza pasywny model gospodarowania majątkiem. Projekt nowelizacji zmierzał do jednoznacznego ograniczenia możliwości korzystania ze zwolnienia podatkowego w takich przypadkach. Propozycja ta pozostawała w wyraźnym napięciu z kształtującą się linią orzeczniczą wojewódzkich sądów administracyjnych, które coraz częściej akcentowały, że sam czas trwania najmu nie może być jedynym kryterium kwalifikacji działalności fundacji jako niedozwolonej, o ile nie przybiera ona cech profesjonalnej działalności operacyjnej.
**Drugim istotnym elementem projektowanej nowelizacji była próba ograniczenia neutralności podatkowej sprzedaży majątku wniesionego do fundacji rodzinnej. Projekt przewidywał wprowadzenie mechanizmu czasowej karencji, zgodnie z którym zbycie składników majątkowych przed upływem określonego okresu (w szczególności trzech lat) skutkowałoby utratą preferencji podatkowych.** Ratio legis tego rozwiązania było wyraźne: przeciwdziałanie praktykom polegającym na krótkotrwałym przenoszeniu aktywów do fundacji wyłącznie w celu ich szybkiej, nieopodatkowanej sprzedaży, bez rzeczywistego zamiaru długoterminowego zarządzania majątkiem w strukturze fundacyjnej.
**Nowelizacja ta została jednak zawetowana przez Prezydenta RP.** Weto było uzasadniane m.in. ryzykiem nadmiernego ograniczenia funkcjonalności nowej instytucji prawnej oraz potrzebą zachowania stabilności regulacyjnej w obszarze, który dopiero kształtuje się w praktyce gospodarczej.
**Weto nie oznaczało jednak rezygnacji z dalszych działań legislacyjnych**. Ministerstwo Finansów zapowiedziało ponowne podjęcie prac nad zmianami, inicjując na przełomie 2025 i 2026 r. formalne [prekonsultacje nowego projektu nowelizacji przepisów podatkowych dotyczących fundacji rodzinnych](https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/prekonsultacje-przegladu-ustawy-o-fundacji-rodzinnej). Ich celem ma być zebranie uwag i doświadczeń praktycznych oraz wypracowanie rozwiązań, które z jednej strony ograniczą nadużycia, z drugiej zaś nie pozbawią fundacji rodzinnych ich zasadniczej funkcji sukcesyjnej i ochronnej. Już sam fakt uruchomienia prekonsultacji świadczy o tym, że temat fundacji rodzinnych pozostaje jednym z istotnych punktów agendy legislacyjnej na kolejne lata.
## Jak ocenić, czy fundacja rodzinna ma sens w Twoim przypadku
Ocena zasadności utworzenia fundacji rodzinnej powinna mieć charakter chłodnej analizy, a nie reakcji na aktualne trendy czy obietnice „optymalizacji”. W praktyce warto zacząć od kilku podstawowych pytań, które porządkują sposób myślenia o tej instytucji.
Po pierwsze, należy rozważyć, czy rzeczywiście istnieje potrzeba trwałego uporządkowania kwestii sukcesyjnych oraz oddzielenia majątku od potencjalnych przyszłych konfliktów rodzinnych. Fundacja rodzinna najlepiej sprawdza się tam, gdzie kluczowe znaczenie ma zachowanie majątku w jednym ośrodku decyzyjnym, niezależnie od zmieniających się relacji osobistych czy pokoleniowych.
Po drugie, istotne jest ustalenie, w jaki sposób mają być wykorzystywane wypracowywane zyski. Fundacja daje realne korzyści przede wszystkim w modelach, w których znacząca część środków pozostaje w strukturze i jest dalej reinwestowana. Jeżeli dominującym celem jest bieżąca konsumpcja zysków przez właścicieli, przewagi fundacji nad prostszymi rozwiązaniami często okazują się ograniczone lub iluzoryczne.
Po trzecie, fundacja rodzinna wymaga myślenia o majątku w perspektywie długoterminowej. Nie jest narzędziem projektowanym pod jedną transakcję, szybkie zbycie aktywów czy krótkoterminową korzyść podatkową. Sensownie funkcjonuje tam, gdzie fundator akceptuje wieloletni horyzont decyzyjny i gotów jest podporządkować bieżące działania długofalowej strategii ochrony i pomnażania majątku.
Jeżeli na wszystkie powyższe pytania odpowiedź jest twierdząca, fundacja rodzinna może okazać się rozwiązaniem trafnym i efektywnym.
\*\*\*
*Jeżeli rozważasz utworzenie fundacji rodzinnej i zastanawiasz się, czy odpowiada ona Twoim celom majątkowym i biznesowym, warto spojrzeć na to zagadnienie w sposób całościowy. W Kancelarii KWWP pomagamy ocenić, czy fundacja rodzinna ma sens w konkretnej sytuacji, a jeśli tak – jak ją zaprojektować i wdrożyć w sposób bezpieczny, zgodny z aktualnym otoczeniem prawnym i z myślą o przyszłych zmianach regulacyjnych. Jeżeli chcesz porozmawiać o swojej sytuacji, zapraszamy do kontaktu.*
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje
---
### [Jawność wynagrodzeń pracowników – zmiany w Kodeksie pracy!](https://www.kwwp.pl/jawnosc-wynagrodzen-pracownikow-zmiany-w-kodeksie-pracy/)
**Published:** 9 stycznia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
24 grudnia 2025 r. weszła w życie ustawa zmieniająca Kodeks pracy, która nałożyła na pracodawców nowe obowiązki na etapie rekrutacji. No mocy nowego przepisu w Kodeksie pracy – mianowicie art. 183c pracodawca zobowiązany jest w toku rekrutacji poinformować kandydata o wynagrodzeniu (tzw. obowiązek jawności wynagrodzeń) oraz o odpowiednich postanowieniach układu zbiorowego pracy lub regulaminu wynagradzania (jeśli dotyczy danego pracodawcy), a także zapewnić, aby ogłoszenie o naborze na stanowisko oraz nazwy stanowisk były neutralne pod względem płci, a proces rekrutacyjny przebiegał w sposób niedyskryminujący.
**Obowiązek jawności wynagrodzeń**
Zgodnie z art. 183c § 1pkt 1 Kodeksu pracy osoba ubiegająca się o zatrudnienie na danym stanowisku otrzymuje od pracodawcy informację o wynagrodzeniu, o którym mowa w art. 183c § 2, jego początkowej wysokości lub jego przedziale – opartym na obiektywnych, neutralnych kryteriach, w szczególności pod względem płci.
Co istotne – termin „wynagrodzenie” w rozumieniu ww. przepisu obejmuje nie tylko wynagrodzenie zasadnicze, ale także inne składniki wynagrodzenia, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej (np. dodatki, premie, na które mógłby liczyć kandydat w razie podjęcia zatrudnienia na danym stanowisku) lub w innej formie niż pieniężna (np. benefity w postaci dodatkowego ubezpieczenia, pakietów medycznych).
Powyższy obowiązek informacyjny pracodawca powinien zrealizować z wyprzedzeniem umożliwiającym zapoznanie się z tymi informacjami, w postaci papierowej lub elektronicznej, osobie ubiegającej się o zatrudnienie, jednocześnie zapewniając świadome i przejrzyste negocjacje, przy czym może to zrobić na trzy sposoby:
1. w ogłoszeniu o naborze na stanowisko;
2. przed rozmową kwalifikacyjną – jeżeli pracodawca nie ogłosił naboru na stanowisko albo nie przekazał tych informacji w ogłoszeniu, o którym mowa w pkt 1;
3. przed nawiązaniem stosunku pracy – jeżeli pracodawca nie ogłosił naboru na stanowisko albo nie przekazał tych informacji w ogłoszeniu, o którym mowa w pkt 1, albo przed rozmową kwalifikacyjną.
Decyzja na którym etapie rekrutacji informacja dotycząca wynagrodzenia zostanie przekazana kandydatowi należy wyłącznie do pracodawcy. Co za tym idzie, pracodawca nie jest zobligowany do umieszczania informacji o wynagrodzeniu na danym stanowisku lub tzw. „widełkach” już w ogłoszeniu o pracę czy przekazywać tej informacji kandydatowi przed rozmową kwalifikacyjną np. na skutek zapytania osoby zainteresowanej danym stanowiskiem. Wskazanie informacji o wynagrodzeniu w ogłoszeniu o pracę lub przed rozmową kwalifikacyjną jest opcjonalne.
Obowiązek informacyjny w zakresie wynagrodzenia może być zrealizowany na dowolnym etapie rekrutacji – najpóźniej jednak przed nawiązaniem stosunku pracy z wybrana osobą, o ile umożliwi to zapoznanie się z nimi wybranemu kandydatowi, zapewniając jednocześnie świadome i przejrzyste negocjacje. W doktrynie przyjmuje się na chwilę obecną, przyjęcie zachowania minimum jednodniowego wyprzedzenia przed dniem zawarcia umowy, by dać czas na zapoznanie się z nimi.
Informacja o wynagrodzeniu powinna być przekazana osobie zainteresowanej w formie papierowej lub elektronicznej natomiast przepisy nie nakładają na pracodawcę obowiązku dokumentowania faktu przekazania informacji kandydatowi. Takie działanie jest jednak rekomendowane ze względów dowodowych, a z potwierdzenia powinno jednoznacznie wynikać, że pracodawca zrealizował obowiązek informacyjny najpóźniej przed nawiązaniem stosunku pracy.
**Obowiązek zapewnienia neutralności ogłoszeń o naborze pod względem płci**
Oprócz obowiązku jawności wynagrodzeń, wspomniana nowelizacja nakłada na pracodawcę obowiązek zapewnienia, aby ogłoszenia o naborze na stanowisko oraz nazwy stanowisk były neutralne pod względem płci, a proces rekrutacyjny przebiegał w sposób niedyskryminujący.
W praktyce oznacza to, że zarówno z treści ogłoszenia o pracę, jak i z nazwy stanowiska powinno jednoznacznie wynikać, iż praca może być wykonywana przez osobę dowolnej płci. Przykładowo w ogłoszeniu o pracę można wskazać: „*Zatrudnimy asystenta / asystentkę*”, „*Poszukiwany rekruter (M / K)*”, „Zatrudnimy osobę na stanowisku specjalisty ds. logistyki”.
**Zakaz żądania od kandydata informacji o wynagrodzeniu**
Dodatkowo – ustawa zmieniająca Kodeks pracy nałożyła na pracodawców zakaz żądania od kandydata informacji o wynagrodzeniu w obecnym stosunku pracy oraz w poprzednich stosunkach pracy. Co za tym idzie w procesie rekrutacji nie można pytać kandydata o wysokość wynagrodzenia zarówno na obecnym stanowisku pracy, jak i poprzednich.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Czy Państwowa Inspekcja Pracy przekształci umowę zlecenia w umowę o pracę?](https://www.kwwp.pl/czy-panstwowa-inspekcja-pracy-przeksztalci-umowe-zlecenia-w-umowe-o-prace/)
**Published:** 15 stycznia, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Premier Donald Tusk na konferencji, która odbyła się 6 stycznia 2026 roku negatywnie odniósł się do zwiększenia uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy, w tym nadaniu PIP możliwości przekształcania na mocy decyzji administracyjnej umów cywilnoprawnych w umowy o pracę.
Wypowiedź ta przesądziła o zakończeniu prac nad dotychczas procesowanym projektem ustawy o reformie Państwowej Inspekcji Pracy.
Uwaga!!! Decyzja ta nie oznacza, że zatrudnienie pracowników na podstawie umów cywilnoprawnych mimo, iż stan faktyczny wskazuje na inny charakter pracy jest zgodne z przepisami.
Należy pamiętać, iż w odpowiednie uprawnienia już teraz jest wyposażony ZUS, który na podstawie art. 83 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych może stwierdzić podleganie obowiązkowi ubezpieczeń społecznych.
W przyjętym orzecznictwem Sądu Najwyższego potwierdzono, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który stwierdza podleganie ubezpieczeniu społecznemu, może – bez względu na nazwę umowy i jej postanowienia wskazujące na charakter stosunku prawnego, którym strony zamierzały się poddać – ustalić rzeczywisty jego charakter i istniejący tytuł ubezpieczenia (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 sierpnia 2018 r., sygn. akt II UK 438/17). Ustalenie, że między stronami umowy zachodzą stosunki polegające na wykonywaniu za wynagrodzeniem usług/świadczeń odpowiadających umowom podlegającym i ubezpieczeniu społecznemu, nakazuje ZUS wydanie decyzji na podstawie art. 83 ust. 1 z zastosowaniem art. 6 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Decyzja taka może skutkować m.in. nałożeniem na podmiot zatrudniający obowiązku zapłaty zaległych składek na ubezpieczenie społeczne.
Dodatkowo, należy wskazać, że los uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy nie jest jeszcze przesądzony. Krajowy Plan Odbudowy wciąż obowiązuje, a Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej będzie dążyć do jego realizacji.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Zmiany w ustawie o własności lokali - jak wspólnota mieszkaniowa łatwiej wyegzekwuje naprawę wad od dewelopera?](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
**Published:** 9 marca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Dochodzenie przez wspólnotę mieszkaniową naprawy wad budowlanych w częściach wspólnych budynku jest procesem skomplikowanym pod względem prawnym. Dotychczasowa praktyka wymagała zbierania od poszczególnych właścicieli lokali umów cesji ich indywidualnych roszczeń wobec dewelopera. [W ostatnio publikowanym na blogu artykule](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-czy-wspolnota-mieszkaniowa-moze-skutecznie-pozwac-dewelopera/) wspominaliśmy o zmianach wchodzących w życie w 2026 roku. Upubliczniony projekt ustawy o zmianie ustawy o własności lokali z 14 stycznia 2026 r. ma na celu uproszczenie tych procedur, chociaż w naszej opinii nie spowoduje zupełnego wyeliminowania konieczności wykonywania cesji. Zmiany te mogą jednak ułatwić organizację procesu naprawczego i wzmocnić pozycję wspólnot w sporach ze sprzedawcami.
**Wspólnota mieszkaniowa zyska prawo do samodzielnego dochodzenia roszczeń**
Kluczową zmianą przewidzianą w projekcie nowelizacji jest wyraźne przyznanie wspólnocie mieszkaniowej legitymacji procesowej do występowania we własnym imieniu w sprawach dotyczących wad nieruchomości wspólnej. Jest to zmiana fundamentalna, bowiem do tej pory, przepisy ustawy nie dawały wspólnocie takiego uprawnienia. Dopiero cesja praw z rękojmi lub roszczeń odszkodowawczych, pozwalała na podjęcie jakichkolwiek działań.
**Rękojmia za wady nieruchomości wspólnej na nowych zasadach**
Zgodnie z projektowanym nowym brzmieniem art. 6 ust. 3 ustawy, wspólnota mieszkaniowa będzie uprawniona do dochodzenia we własnym imieniu roszczeń związanych z nieruchomością wspólną z tytułu rękojmi. Oznacza to, że wspólnota jako jednostka organizacyjna posiadająca zdolność prawną, nie będzie musiała opierać swoich działań przed sądem na skomplikowanym łańcuchu przelewów wierzytelności od poszczególnych nabywców lokali. Działanie we własnym imieniu znacznie przyspieszy proces decyzyjny i formalny przed wniesieniem pozwu lub wezwaniem dewelopera do naprawy usterek dachu, elewacji czy garażu podziemnego. Będzie miało to szczególne znaczenie w sytuacjach, gdy upływa termin rękojmi chroniącej nabywców lokali i konieczne jest szybkie podjęcie działań w celu uniknięcia przedawnienia roszczeń.
**Wspólnota nie jest stroną umowy, ale i tak wyegzekwuje naprawę**
W praktyce wytaczania powództw przeciwko deweloperem problemem był fakt, że umowy deweloperskie lub umowy sprzedaży zawierane są między deweloperem a konkretnym nabywcą lokalu. Wspólnota mieszkaniowa, która powstaje z mocy prawa, nie jest stroną tych umów. Ustawodawca postanowił uregulować tę kwestię wprost. Projektowany art. 6 ust. 4 wskazuje, że w przypadku, gdy źródłem roszczeń jest umowa, której wspólnota mieszkaniowa nie jest stroną, wspólnocie i tak będzie przysługiwać roszczenie o usunięcie wady. W takich sytuacjach przepisy o rękojmi mają być stosowane odpowiednio. Jest to zasadnicze ułatwienie dla zarządów wspólnot, zdejmujące z nich ryzyko zarzutu braku uprawnień do zgłaszania żądań naprawczych.
**Czy projekt rozwiązuje wszystkie problemy z pozwami przeciwko deweloperom?**
Należy zachować ostrożność w ocenie planowanych zmian, ponieważ projekt nowelizacji nie eliminuje wszystkich trudności związanych z dochodzeniem praw od sprzedawców. Dodawany art. 6 ust. 3 ustawy niewątpliwie rozwiązuje problematyczną kwestię i potwierdza uprawnienie wspólnoty mieszkaniowej do dochodzenia we własnym imieniu roszczeń z tytułu rękojmi. Jednakże specyficzna redakcja art. 6 ust. 4 wskazuje, że w przypadku braku bezpośredniej umowy z deweloperem, wspólnocie z mocy prawa przysługuje jedynie roszczenie o usunięcie wady. Oznacza to w praktyce, że dochodzenie roszczeń pieniężnych – na przykład obniżenia ceny czy odszkodowania – nadal będzie wymagało uciążliwego zbierania umów cesji od poszczególnych właścicieli lokali. Żmudny proces gromadzenia dokumentacji w tym zakresie może nadal więc pozostać codziennością zarządów. Nowe przepisy nie ucinają również ostatecznie wątpliwości pojawiających się w doktrynie i orzecznictwie wokół praw kształtujących, za jakie uznaje się obniżenie ceny. Kwestia skuteczności przeniesienia na wspólnotę samego uprawnienia do złożenia oświadczenia o obniżeniu ceny nadal może budzić spory na sali sądowej. Projektowana ustawa daje prawnikom dodatkowe argumenty za taką możliwością, ale nie zmienia diametralnie sytuacji prawnej wspólnot w zakresie roszczeń o charakterze finansowym.
**Co z wadami budynków oddanych do użytku w poprzednich latach?**
Niezwykle istotną informacją dla mieszkańców i zarządców osiedli borykających się z przeciekającymi garażami czy pękającymi ścianami jest fakt, że nowe prawo zadziała również względem inwestycji już zrealizowanych. Projektodawca wprost wskazał w przepisach przejściowych, że znowelizowane zasady dochodzenia roszczeń stosuje się również do roszczeń, których źródłem są umowy zawarte przed dniem wejścia w życie nowej ustawy. Oznacza to, że wspólnoty mieszkaniowe, w których okres rękojmi jeszcze nie upłynął, będą mogły skorzystać z uproszczonej ścieżki i zażądać usunięcia wady we własnym imieniu, nawet jeśli budynek został wybudowany i sprzedany przed wejściem w życie omawianych zmian.
**Balkony, loggie i tarasy wprost w definicji nieruchomości wspólnej**
Kolejną istotną zmianą z punktu widzenia ewentualnych sporów remontowych i naprawczych jest doprecyzowanie definicji nieruchomości wspólnej. Kwestia tego, czy za remont balkonu płaci jego właściciel, czy wspólnota, była przez lata przedmiotem rozbieżnego orzecznictwa sądowego.
Projekt nowelizacji modyfikuje art. 3 ust. 2 ustawy. Zgodnie z nowym brzmieniem, nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali, a ponadto – co stanowi nowość – elementy konstrukcyjne balkonów, loggii i tarasów. Uznanie elementów konstrukcyjnych tych struktur za część wspólną oznacza, że ciężar ich naprawy (np. w przypadku błędów konstrukcyjnych skutkujących przemarzaniem czy odpadaniem tynków) oraz egzekwowania usunięcia tych wad od dewelopera spoczywa bezpośrednio na wspólnocie mieszkaniowej, a nie na właścicielu konkretnego mieszkania.
Nowelizacja ustawy o własności lokali stanowić będzie istotny krok w kierunku usprawnienia ochrony praw członków wspólnoty mieszkaniowej, zwłaszcza w sytuacji, kiedy konieczne jest podjęcie szybkich działań. Projekt przewiduje, że ustawa wejdzie w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia. Nie wiemy jednak, jaka będzie treść ostatecznie przyjętej ustawy i kiedy dokładnie wejdzie ona w życie (niniejszy artykuł przygotowano na podstawie [projektu UD312 zamieszczonego na stronie Rządowego Centrum Legislacji w dniu 20 lutego 2026 r.](https://legislacja.gov.pl/projekt/12407404)). Warto już teraz przeanalizować stan techniczny budynków i przygotować się do ewentualnego podjęcia kroków prawnych na nowych, korzystniejszych dla wspólnot zasadach. [Jako Kancelaria prowadzimy obecnie szereg postępowań dotyczących wad nieruchomości wspólnej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/wspolnota-pozywa-dewelopera/). Jeśli Zarząd Państwa Wspólnoty stoi przed decyzją o pozwaniu dewelopera, zapraszam do kontaktu – wstępna analiza pozwoli ocenić, czy materiał dowodowy jest wystarczający, by mieć szansę walki w Sądzie.
**Kategorie:** Aktualności, Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe
---
### [PSE pod lupą UOKiK – dlaczego compliance i równe zasady konkurencji to klucz do bezpiecznych inwestycji w OZE?](https://www.kwwp.pl/pse-uokik-konkurencja-oze/)
**Published:** 4 marca, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnich dniach branżę energetyczną obiegła istotna wiadomość: **[Prezes UOKiK, Tomasz Chróstny, wszczął postępowanie wyjaśniające dotyczące praktyk Polskich Sieci Elektroenergetycznych (PSE)](https://uokik.gov.pl/prezes-uokik-sprawdza-praktyki-polskich-sieci-elektroenergetycznych)**. Sprawa budzi emocje, ponieważ dotyczy mechanizmu redysponowania, czyli poleceń ograniczania produkcji energii, które coraz częściej dotykają wytwórców z sektora OZE.
To postępowanie to sygnał ostrzegawczy dla całego rynku: w dobie transformacji energetycznej nikt nie stoi ponad prawem konkurencji – nawet podmioty o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa.
### Strategiczna pozycja nie oznacza dowolności
Jak podkreśla Prezes UOKiK, urząd nie neguje pozycji PSE jako operatora systemu przesyłowego (OSP) ani jego kluczowych kompetencji w zakresie dbania o stabilność sieci. Jednakże, strategiczna rola w systemie elektroenergetycznym nie zwalnia z obowiązku przestrzegania **zasad równej i niedyskryminacyjnej konkurencji**.
Zgodnie z unijnymi i krajowymi przepisami, redysponowanie jednostkami wytwórczymi musi opierać się na obiektywnych i przejrzystych kryteriach. Rynek wewnętrzny energii elektrycznej ma bowiem zapewniać wszystkim uczestnikom niedyskryminacyjny dostęp do sieci. Postępowanie UOKiK ma sprawdzić, czy PSE, wydając polecenia wyłączeń, nie narusza tych fundamentów, faworyzując określone grupy wytwórców lub stosując niejasne procedury.
### Skargi przedsiębiorców jako barometr problemów
Bezpośrednim impulsem do działania Urzędu były **skargi składane przez przedsiębiorców**. To niezwykle ważny aspekt z punktu widzenia każdej firmy – skargi do organów regulacyjnych stają się dziś realnym narzędziem walki o równe warunki rynkowe.
### Compliance: Twoja tarcza w każdej branży
Sytuacja wokół PSE to doskonały przykład na to, dlaczego **compliance energetyczny** jest kluczowy nie tylko dla największych uczestników krajowego systemu elektroenergetycznego, ale dla każdego przedsiębiorcy, w tym również zakładów produkcyjnych inwestujących w OZE. Compliance to nie tylko “unikanie kar”, to przede wszystkim:
1. **Monitoring ryzyk:** Świadomość, jakie praktyki operatorów mogą uderzać w interesy Twojego zakładu produkcyjnego.
2. **Równe warunki konkurowania:** Prawo gwarantuje, że wytwarzanie i magazynowanie energii powinno odbywać się na tych samych warunkach dla wszystkich.
3. **Gotowość do interwencji:** Posiadanie procedur, które pozwalają szybko zareagować, gdy systemowy gigant nadużywa swojej pozycji.
### Dlaczego zakłady produkcyjne potrzebują stałego wsparcia prawnego przy OZE?
Realizacja dużych inwestycji we własne źródła OZE przez zakłady produkcyjne to dziś konieczność biznesowa, ale i ogromne wyzwanie prawne. Bieżące doradztwo pozwala:
- **Redukować szkody:** Wiemy, jak skutecznie ubiegać się o rekompensaty za nierynkowe ograniczenia mocy, które bezpośrednio uderzają w rentowność inwestycji.
- **Interweniować w przypadku nadużyć:** Prawo energetyczne przewiduje konkretne ścieżki rozstrzygania sporów przed Prezesem URE w przypadku nieuzasadnionego wstrzymania dostarczania energii lub odmowy przyłączenia.
- **Weryfikować umowy:** Umowy przyłączeniowe często zawierają postanowienia wyłączające gwarancję niezawodnych dostaw, co może pozbawić wytwórcę prawa do rekompensat w przyszłości.
W dobie dynamicznych zmian przepisów i rosnącej liczby interwencji operatorów, bezpieczeństwo prawne Twojej instalacji OZE jest równie ważne, co jej parametry techniczne. Postępowanie wobec PSE pokazuje, że warto trzymać rękę na pulsie i nie bać się walczyć o swoje prawa na rynku energii.
**Twoja firma planuje dużą inwestycję w OZE? A może już borykasz się z ograniczeniami mocy? Zapraszamy do kontaktu – pomożemy Ci zadbać o pełny compliance i ochronę Twoich interesów w relacjach z operatorami.**
**Kategorie:** Aktualności, Prawo energetyczne i OZE
---
### [Nowa ustawa o zawodzie psychologa a dokumentacja psychologiczna – jak uniknąć naruszenia ochrony danych osobowych?](https://www.kwwp.pl/nowa-ustawa-o-zawodzie-psychologa-a-dokumentacja-psychologiczna-jak-uniknac-naruszenia-ochrony-danych-osobowych/)
**Published:** 23 lutego, 2026
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Po wielu latach rozbieżności i pytań w zakresie zasad wykonywania zawodu psychologa oraz prowadzenia jednostek, w których psychologowie realizują świadczenia psychologiczne, ustawodawca zdecydował się na uregulowanie tej kwestii [nową ustawą o zawodzie psychologa ](https://dziennikustaw.gov.pl/D2026000018701.pdf)oraz samorządzie zawodowym psychologów z dnia 23 stycznia 2026 roku. Więcej o ustawie pisaliśmy w artykule:[ ](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-zawodzie-psychoterapeuty-oczekiwana-regulacja-zawodu-czy-chaos-legislacyjny/)[Ustawa o zawodzie psychoterapeuty – oczekiwana regulacja zawodu czy chaos legislacyjny?](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-zawodzie-psychoterapeuty-oczekiwana-regulacja-zawodu-czy-chaos-legislacyjny/)
Ustawa o zawodzie psychologa, poza określeniem zasad uzyskiwania prawa wykonywania zawodu psychologa, czy zasad odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów, wprowadza prawną definicję dokumentacji psychologicznej i reguluje istotne zarówno dla pacjentów, jak i samych psychologów, kwestie prowadzenia i udostępniania dokumentacji psychologicznej.
## Dokumentacja psychologiczna zgodna z nową ustawą o zawodzie psychologa
Ustawodawca określa, co obligatoryjnie powinna zawierać dokumentacja psychologiczna i jakie dane osobowe mogą być wykorzystywane w tej dokumentacji.
### Dokumentacja psychologiczna – co powinna zawierać
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o zawodzie psychologa: *Dokumentacja psychologiczna zawiera co najmniej:* (element z sekcji „struktura”)
1. *oznaczenie odbiorcy świadczeń psychologicznych pozwalające na ustalenie jego tożsamości:*
2. *imię (imiona) i nazwisko,*
3. *datę urodzenia,*
4. *adres miejsca zamieszkania,*
5. *numer PESEL, a w przypadku braku numeru PESEL – nazwę i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które go wydało,*
6. *w przypadku gdy odbiorcą świadczeń psychologicznych jest małoletni – imiona i nazwiska przedstawicieli ustawowych oraz adresy ich miejsc zamieszkania, a w przypadku gdy odbiorcą świadczeń psychologicznych jest osoba ubezwłasnowolniona – imię (imiona) i nazwisko przedstawiciela ustawowego oraz adres jego miejsca zamieszkania;*
7. *oznaczenie psychologa udzielającego świadczeń psychologicznych obejmujące jego imię (imiona) i nazwisko oraz numer wpisu do Rejestru;*
8. *nazwę i adres siedziby podmiotu, w którym udzielono świadczeń psychologicznych;*
9. *opis udzielonych świadczeń psychologicznych;*
10. *datę sporządzenia;*
11. *podpis psychologa udzielającego świadczeń psychologicznych.*
## Dokumentacja psychologiczna – obszary najwyższego ryzyka prawnego
Szczególną uwagę przy prowadzeniu dokumentacji psychologicznej należy zwrócić na ochronę danych osobowych odbiorcy świadczeń (będącego niekiedy również pacjentem), w tym danych identyfikacyjnych o szczególnym znaczeniu – numeru PESEL. Kluczowe znaczenie ma zabezpieczenie informacji dotyczących przebiegu i zakresu udzielonych świadczeń psychologicznych, ponieważ są to dane wrażliwe w rozumieniu RODO a mianowicie dane o zdrowiu.
Dlaczego ochrona wskazanych danych jest tak istotna? Podlegają one ochronie nie tylko na podstawie ustawy o zawodzie psychologa, ale również na podstawie przepisów [rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO).](https://uodo.gov.pl/pl/131/224)
### Czym są dane wrażliwe?
Zgodnie z art. 4 pkt 15 RODO „dane dotyczące zdrowia” oznaczają dane osobowe o zdrowiu fizycznym lub psychicznym osoby fizycznej – w tym o korzystaniu z usług opieki zdrowotnej – ujawniające informacje o stanie jej zdrowia. W motywie 35 twórcy rozporządzenia RODO wyjaśniają, że do danych osobowych dotyczących zdrowia należy zaliczyć wszystkie dane o stanie zdrowia osoby, której dane dotyczą, ujawniające informacje o przeszłym, obecnym lub przyszłym stanie fizycznego lub psychicznego zdrowia osoby, której dane dotyczą. Do danych takich należą informacje o danej osobie fizycznej zbierane podczas jej rejestracji do usług opieki zdrowotnej lub podczas świadczenia jej usług opieki zdrowotnej.
## Dokumentacja psychologiczna – czas przechowywania
### Przez jaki czas powinno się przechowywać dokumentację psychologiczną?
Ustawodawca uzależnia okres przechowywania dokumentacji psychologicznej od statusu podmiotu, w którym świadczone są świadczenia psychologiczne.
- W przypadku, gdy dokumentację psychologiczną wytwarza się w podmiocie leczniczym zastosowanie mają przepisy ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, w pozostałych przypadkach dokumentację psychologiczną przechowuje się przez 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym udzielanie świadczeń psychologicznych zostało zakończone.
- W przypadku małoletniego okres 5 lat liczy się od momentu uzyskania przez niego pełnoletności.
- W przypadku prowadzenia dokumentacji psychologicznej w jednostce niebędącej podmiotem leczniczym ten termin analogicznie wynosi 5 lat.
## Tajemnica zawodowa i dokumentacja psychologiczna
### Komu i na jakich zasadach udostępniać dokumentację psychologiczną?
Udostępnianie dokumentacji psychologicznej jest jednym z najbardziej wrażliwych obszarów działalności psychologa i jednostek realizujących świadczenia psychologiczne. Ustawa nakłada na psychologów i jednostki, w których psychologowie realizują świadczenia psychologiczne zaostrzone wymogi udostępniania dokumentacji wynikające z ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta i dodatkowo określa katalog podmiotów uprawnionych do wglądu w taką dokumentację.
### Czy odbiorca świadczeń powinien mieć dostęp do całości własnej dokumentacji psychologicznej?
Zgodnie z ustawą o zawodzie psychologa odbiorca świadczeń psychologicznych ma prawo dostępu do dokumentacji dotyczącej udzielonych mu świadczeń. Prawo to nie ma jednak charakteru absolutnego.
Wyłączeniu spod udostępnienia podlegają arkusze testów psychologicznych oraz notatki robocze psychologa o charakterze krótkotrwałym. Notatki te mają zazwyczaj charakter pomocniczy i tymczasowy, dlatego informacje w nich zawarte nie stanowią elementu dokumentacji psychologicznej podlegającej udostępnieniu.
## Dyscyplinarna odpowiedzialność psychologów
### Dlaczego bezpieczeństwo dokumentacji psychologicznej wpływa na bezpieczeństwo prawne psychologa?
Dokumentacja psychologiczna jest objęta tajemnicą. Powinna być przechowywana w warunkach organizacyjnych i technicznych zapewniających jej ochronę przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub utratą oraz uniemożliwiających dostęp osób nieupoważnionych.
### Jak zabezpieczyć proces tworzenia i korzystania z dokumentacji psychologicznej, aby przeciwdziałać naruszeniom przepisów prawa?
Dokumentacja psychologiczna zawiera szeroki zakres informacji wrażliwych, których ujawnienie może powodować wysokie ryzyko naruszenia praw i wolności odbiorców świadczeń psychologicznych, a samego psychologa czy podmiot zatrudniający może narazić na odpowiedzialność finansową.
Ujawnienie dokumentacji psychologicznej lub jakiejkolwiek jej części rodzi ryzyko odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów, cywilnej, a także administracyjnej z zakresu ochrony danych osobowych.
### Czy ujawnienie dokumentacji psychologicznej rodzi ryzyko odpowiedzialności?
Tak. Nieuprawnione ujawnienie dokumentacji psychologicznej – w całości lub w części – może skutkować wielopoziomową odpowiedzialnością.
W zależności od okoliczności może to być:
- odpowiedzialność dyscyplinarna,
- odpowiedzialność cywilna (roszczenia odszkodowawcze),
- odpowiedzialność administracyjna na gruncie RODO,
- w określonych sytuacjach – odpowiedzialność karna.
Ryzyko powstaje nie tylko w przypadku oczywistego naruszenia tajemnicy zawodowej. W praktyce najczęściej wynika z błędów proceduralnych: wydania dokumentacji bez właściwej weryfikacji tożsamości, bez analizy podstawy prawnej lub w zakresie szerszym niż dopuszczalny. W przypadku ujawniania dokumentacji psychologicznej trzeba liczyć się z odpowiedzialnością zarówno dyscyplinarną, cywilną, jak i z obszaru ochrony danych osobowych.
## Przechowywanie i udostępnianie dokumentacji psychologicznej – wymogi prawne
Proces udostępnienia dokumentacji psychologicznej, jej przechowywania i brakowania powinien być dokładnie uregulowany w każdym podmiocie realizującym świadczenia psychologiczne, a personel mający dostęp do takiej dokumentacji odpowiednio przeszkolony.
Dobrą praktyką powinno być sporządzenie i stosowanie procedury dotyczącej dokumentacji psychologicznej, która umożliwia osobom uprawnionym bezpieczne postępowanie z taką dokumentacją.
Procedura powinna określać:
- sposób weryfikacji żądania,
- sposób weryfikacji tożsamości osoby wnioskującej o udostępnienie,
- czy istnieje podstawa prawna do wydania dokumentacji,
- sposób ustalenia czy żądany zakres dokumentacji nie jest za szeroki.
Procedura taka, jak i szkolenie personelu umożliwi zapewnienie zgodności działania jednostki/psychologa z zasadami etyki psychologa i przepisami prawa.
Ważne aby pamiętać, że w przypadku wątpliwości w zakresie wiarygodności co do upoważnienia do udostępnienia dokumentacji medycznej możliwe jest potwierdzenie przedstawionego upoważnienia przez kontakt z odbiorcą świadczenia / pacjentem celem uzyskania potwierdzenia.
W razie wątpliwości zgłoś się doInspektora Ochrony Danych, który działa w jednostce. Warto przypomnieć o celowości a w niektórych przypadkach konieczności powoływania IOD, który jest samodzielnym środkiem zaradczo-ochronnym w zgodnym z prawem korzystaniu z danych osobowych, szczególnie powiązanych ze zdrowiem.
## Jak prowadzić dokumentację psychologiczną w bezpieczny sposób?
Ustawa o zawodzie psychologa co prawda ma długie vacatio legis i wejdzie w życie w 2028 r. Nie zmienia to jednak faktu, że przepisy RODO obowiązują już od 2018 r., a naruszenie ochrony danych osobowych zawartych w dokumentacji wytworzonej w związku z realizacją świadczeń psychologicznych już teraz grozi wysokimi karami administracyjnymi nałożonymi na podstawie RODO i ustawy o ochronie danych osobowych.
Jeżeli prowadzą Państwo gabinet psychologiczny, podmiot leczniczy lub jednostkę realizującą świadczenia psychologiczne – rekomendujemy przeprowadzenie wstępnej analizy zgodności dokumentacji z obowiązującymi przepisami.
Bezpieczne prowadzenie dokumentacji oznacza:
- kompletność formalną dokumentów,
- wyraźne rozdzielenie dokumentacji właściwej i materiałów pomocniczych,
- kontrolę dostępu,
- procedurę udostępniania,
- harmonogram przechowywania i brakowania,
- udokumentowaną analizę ryzyka.
Brak systemowego podejścia do tych obszarów jest jedną z najczęstszych przyczyn naruszeń.
## Audyt dokumentacji psychologicznej – wsparcie KWWP
Jeżeli prowadzą Państwo gabinet psychologiczny, podmiot leczniczy lub jednostkę realizującą świadczenia psychologiczne, rekomendujemy przeprowadzenie wstępnej analizy zgodności dokumentacji z obowiązującymi przepisami prawa.
Zakres wsparcia KWWP obejmuje:
● analizę ryzyka przetwarzania danych osobowych,
● przegląd dokumentacji psychologicznej,
● ocenę zgodności z ustawą o zawodzie psychologa oraz RODO,
● rekomendacje działań naprawczych i minimalizujących ryzyko,
● opracowanie i wdrożenie procedur wewnętrznych.
Jeżeli planują Państwo rozpoczęcie działalności psychologicznej lub chcą zweryfikować zgodność prowadzonej działalności, procedur oraz dokumentacji z obowiązującymi regulacjami – w szczególności w zakresie ochrony danych osobowych, a także z przyszłymi wymogami ustawowymi, zapraszamy do kontaktu w celu przeprowadzenia wstępnego audytu prawnego.
Uporządkowanie dokumentacji i procedur ogranicza ryzyko naruszeń, wzmacnia bezpieczeństwo prawne podmiotu oraz umożliwia płynne dostosowanie do nadchodzących zmian regulacyjnych.
**Kategorie:** Aktualności, Compliance i regulacje
---
### [Świąteczne spotkanie i życzenia od KWWP](https://www.kwwp.pl/swiateczne-spotkanie-i-zyczenia-od-kwwp/)
**Published:** 18 grudnia, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Wczoraj wieczorem mieliśmy przyjemność spotkać się w gronie zespołu **Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni sp.p.** na naszej firmowej kolacji wigilijnej.
Był to moment na chwilę zatrzymania, podsumowanie intensywnego roku, rozmowy nie tylko o pracy oraz – co najważniejsze – na bycie razem poza codziennym, zawodowym rytmem. Takie spotkania przypominają nam, jak dużą wartością w pracy kancelarii są relacje, wzajemne wsparcie i dobra współpraca zespołowa.
**Korzystając z okazji, pragniemy złożyć naszym Klientom, Partnerom oraz Współpracownikom najserdeczniejsze życzenia spokojnych, radosnych Świąt Bożego Narodzenia.** Niech ten wyjątkowy czas będzie okazją do wytchnienia od codziennych obowiązków, spędzenia chwil w gronie najbliższych oraz nabrania dystansu i nowej energii. Życzymy Państwu zdrowia, poczucia bezpieczeństwa, pomyślności w życiu osobistym i zawodowym, a także wielu dobrych decyzji i satysfakcjonujących wyzwań w nadchodzącym Nowym Roku. Dziękujemy za okazane nam zaufanie i dotychczasową współpracę – mamy nadzieję, że kolejny rok przyniesie jej dalszy, owocny rozwój.

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Potrącenie a przedawnienie w sporach frankowych](https://www.kwwp.pl/potracenie-a-przedawnienie-w-sporach-frankowych/)
**Published:** 12 grudnia, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W sporach frankowych jednym z kluczowych zagadnień procesowych w dalszym ciągu pozostaje sposób rozliczenia stron po stwierdzeniu nieważności umowy kredytu. W praktyce szczególne kontrowersje budzi relacja pomiędzy **zarzutem przedawnienia roszczeń banku** a **zarzutem potrącenia wierzytelności wzajemnych**. Przez długi czas konsumenci stawiani byli przed trudnym wyborem: albo powołać się na przedawnienie roszczenia banku o zwrot kapitału, albo skorzystać z potrącenia, ryzykując osłabienie własnej pozycji procesowej.
Najnowsze orzeczenie TSUE w sprawie **[C-767/24](https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=F9D14D24CADCF3D3C3DEF9FA210F7FA3?text=&docid=307040&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3509827)** jednoznacznie przesuwa akcent na **realną i skuteczną ochronę konsumenta**, co ma istotne konsekwencje także dla praktyki sądów krajowych.
### Dwa różne zarzuty – jeden cel procesowy
W sprawach z powództwa banku o zwrot kapitału po upadku umowy kredytu frankowego kredytobiorca najczęściej dysponuje co najmniej dwoma instrumentami obrony:
- **zarzutem przedawnienia** roszczenia banku,
- **zarzutem potrącenia** własnych wierzytelności (np. zapłaconych rat, prowizji czy innych świadczeń spełnionych na podstawie nieważnej umowy).
Zarzuty te pełnią odmienne funkcje. Przedawnienie zmierza do całkowitego oddalenia powództwa banku, natomiast potrącenie prowadzi do wzajemnego umorzenia wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej. W praktyce banki i część orzecznictwa próbowały jednak wykazywać, że skorzystanie z potrącenia oznacza rezygnację z ochrony wynikającej z przedawnienia.
### Ochrona konsumenta nie może być iluzoryczna
Takie podejście prowadziło do istotnego ograniczenia praw procesowych konsumenta. Wymuszanie wyboru pomiędzy dwoma dopuszczalnymi środkami obrony w istocie osłabiało jego pozycję i mogło zniechęcać do pełnego korzystania z przysługujących uprawnień.
Z perspektywy prawa konsumenckiego kluczowe znaczenie ma zasada, zgodnie z którą ochrona przewidziana dla konsumenta powinna być **skuteczna, a nie jedynie formalna**. Jeżeli przepisy krajowe dopuszczają zarówno zarzut przedawnienia, jak i potrącenie, to ich łączne podniesienie w jednym postępowaniu nie powinno prowadzić do negatywnych konsekwencji dla konsumenta.
### Skutki praktyczne dla spraw frankowych
Dla tysięcy toczących się i przyszłych postępowań oznacza to kilka istotnych wniosków:
- podniesienie przez kredytobiorcę zarzutu potrącenia nie powinno być interpretowane jako zrzeczenie się zarzutu przedawnienia,
- sądy krajowe powinny w pierwszej kolejności badać przedawnienie roszczeń banku, jako zarzut najdalej idący w skutkach,
- konsumenci nie muszą już dokonywać „taktycznego wyboru” między bezpieczeństwem procesowym a pełnym rozliczeniem wzajemnych świadczeń.
Jednocześnie wyraźnie potwierdzona zostaje odrębność wierzytelności konsumenta i banku po stwierdzeniu nieważności umowy, co podważa próby automatycznego „bilansowania” roszczeń bez inicjatywy procesowej stron.
### Wnioski dla praktyki procesowej
Dla pełnomocników procesowych oznacza to większą swobodę w konstruowaniu obrony konsumenta i możliwość równoległego korzystania z różnych instrumentów prawa cywilnego bez obawy o niezamierzone skutki uboczne. Dla banków – konieczność liczenia się z tym, że zarzut przedawnienia będzie realnie oceniany przez sądy, niezależnie od tego, czy konsument zgłasza również potrącenie.
Z punktu widzenia systemowego jest to kolejny krok w kierunku ujednolicenia praktyki orzeczniczej w sprawach frankowych i wzmocnienia standardu ochrony konsumenta w relacjach z instytucjami finansowymi.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Raport URE dotyczący cable poolingu](https://www.kwwp.pl/raport-ure-dotyczacy-cable-poolingu/)
**Published:** 12 grudnia, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Współdzielenie przyłącza (cable pooling) miało być jednym z kluczowych narzędzi odblokowania potencjału inwestycyjnego OZE w warunkach ograniczonej dostępności mocy przyłączeniowych. Po ponad roku obowiązywania przepisów umożliwiających to rozwiązanie pojawiły się pierwsze kompleksowe dane pokazujące, jak mechanizm ten funkcjonuje w praktyce. Przedstawiamy wyniku [raportu URE](https://www.ure.gov.pl/pl/urzad/informacje-ogolne/aktualnosci/12985,Prezes-URE-podsumowuje-pierwszy-rok-funkcjonowania-cable-pooling-w-Polsce.html) z 5 grudnia 2025 r.
### Dlaczego cable pooling w ogóle był potrzebny?
Polski system elektroenergetyczny od lat mierzy się z problemem niewystarczającej infrastruktury sieciowej. Rosnący udział OZE – zwłaszcza fotowoltaiki i energetyki wiatrowej – zbiegł się z masową liczbą odmów wydania warunków przyłączenia. Jednocześnie charakter produkcji z OZE powoduje, że moce przyłączeniowe są wykorzystywane jedynie częściowo i nieregularnie.
Współdzielenie przyłącza miało odpowiedzieć na ten problem poprzez umożliwienie przyłączenia w jednym punkcie dwóch lub większej liczby instalacji OZE – należących do jednego lub wielu podmiotów – przy zachowaniu jednej mocy przyłączeniowej. Przepisy obowiązujące od października 2023 r. stworzyły ramy prawne dla takiego rozwiązania, ale praktyka miała dopiero zweryfikować jego użyteczność.
### Cable pooling – konstrukcja prawna w skrócie
Model współdzielenia przyłącza opiera się na kilku kluczowych założeniach:
- jedna umowa o przyłączenie i jedne warunki przyłączenia dla wszystkich instalacji,
- jedna „strona porozumienia” wobec OSD lub OSP,
- oddzielne układy pomiarowe dla każdej instalacji,
- obowiązek technicznego zabezpieczenia nieprzekraczania mocy przyłączeniowej,
- pełne podporządkowanie zasadom redysponowania nierynkowego.
Rozwiązanie to może obejmować zarówno instalacje jednorodne (np. kilka farm PV), jak i różne technologie OZE. W praktyce jednak szczególne znaczenie ma rozróżnienie między zwykłym cable poolingiem a hybrydową instalacją OZE, która – w odróżnieniu od „klasycznego” współdzielenia – wymaga m.in. magazynu energii i spełnienia limitów mocy poszczególnych technologii.
### Dane za 2024 r. – obraz daleki od masowego zastosowania
Monitoring przeprowadzony przez URE za 2024 r. pokazuje, że cable pooling pozostaje rozwiązaniem niszowym. Spośród blisko 200 operatorów systemów dystrybucyjnych i przesyłowych realne przypadki współdzielenia przyłącza zgłosił wyłącznie operator systemu przesyłowego oraz czterech największych OSD.
Zdecydowanie najwięcej aktywności dotyczyło tzw. „kolejnych przyłączeń”, czyli sytuacji, w których do już istniejącego przyłącza dołączana była następna instalacja OZE. To właśnie ten wariant generował największą liczbę wniosków, umów oraz wydanych warunków przyłączenia, a także – co istotne – największą łączną moc przyłączeniową.
Jednoczesne przyłączanie dwóch lub większej liczby instalacji od początku (pierwsze przyłączenie) występowało znacznie rzadziej, natomiast tzw. wtórne przyłączenia miały charakter marginalny, choć często dotyczyły projektów o bardzo dużych mocach, zwłaszcza na poziomie sieci wysokiego napięcia.
### Fotowoltaika dominuje, wiatr pozostaje w tle
We wszystkich analizowanych kategoriach bezwzględnie dominowały instalacje fotowoltaiczne. To one odpowiadały za zdecydowaną większość wniosków i mocy przyłączeniowych, zarówno na sieciach średniego, jak i wysokiego napięcia. Instalacje wiatrowe oraz projekty mieszane (wiatr + PV) pojawiały się znacznie rzadziej, choć w niektórych przypadkach obejmowały bardzo istotne wolumeny mocy.
Warto zauważyć, że na poziomie sieci wysokiego napięcia liczba projektów była relatywnie niewielka, ale ich skala – liczona w setkach megawatów – czyniła je kluczowymi z punktu widzenia systemowego.
### Bariery, które skutecznie chłodzą zainteresowanie
Dlaczego cable pooling nie stał się rozwiązaniem masowym? Dane i praktyka wskazują na kilka istotnych barier:
Po pierwsze – **systemy wsparcia**. Obowiązujące przepisy pozwalają korzystać z FIT/FIP lub systemu aukcyjnego tylko jednej instalacji w danym punkcie przyłączenia. Druga i każda kolejna instalacja, nawet jeśli technicznie współdzieli przyłącze, jest tego wsparcia pozbawiona. To istotnie obniża opłacalność wielu projektów.
Po drugie – **ryzyko regulacyjne i techniczne**. Przekroczenie mocy przyłączeniowej skutkuje dotkliwymi sankcjami finansowymi i możliwością wstrzymania wprowadzania energii do sieci bez rekompensaty. W praktyce wymusza to bardzo precyzyjne, kosztowne i często skomplikowane rozwiązania techniczne.
Po trzecie – **brak jasnych standardów umownych** pomiędzy podmiotami współdzielącymi przyłącze. Spory w tym zakresie nie podlegają kognicji Prezesa URE i muszą być rozstrzygane przez sądy powszechne, co zwiększa ryzyko inwestycyjne.
### Polska na tle Europy – wciąż zachowawczo
Na tle wybranych państw UE polskie rozwiązania jawią się jako relatywnie ostrożne. W innych jurysdykcjach współdzielenie przyłącza bywa łączone z magazynami energii, sieciami prywatnymi, liniami bezpośrednimi albo traktowane jako element szerszego modelu współlokalizacji źródeł i odbiorców. W Polsce natomiast cable pooling pozostaje ograniczony wyłącznie do instalacji OZE, a magazyn energii może funkcjonować jedynie jako część instalacji hybrydowej.
### Co dalej? Kierunek zmian wydaje się oczywisty
Z perspektywy systemowej wnioski są jednoznaczne: bez dalszych zmian legislacyjnych cable pooling pozostanie rozwiązaniem punktowym. Kluczowe znaczenie miałoby rozszerzenie formuły współdzielenia przyłącza na:
- możliwość łączenia OZE z magazynami energii jako odrębnymi instalacjami,
- większą elastyczność w zakresie systemów wsparcia,
- lepsze dopasowanie mechanizmów taryfowych do rzeczywistego wykorzystania mocy przyłączeniowej.
Takie podejście pozwoliłoby realnie zwiększyć efektywność wykorzystania istniejącej infrastruktury sieciowej, ograniczyć liczbę odmów przyłączeniowych i przyspieszyć transformację energetyczną – bez konieczności kosztownej i długotrwałej rozbudowy sieci.
**Kategorie:** Aktualności, Prawo energetyczne i OZE
---
### [Cable pooling 2.0: kolejny pakiet deregulacyjny szansą dla właścicieli magazynów energii](https://www.kwwp.pl/cable-pooling-magazyny-energii/)
**Published:** 10 października, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Cable pooling w polskim prawie działa od końca 2023 r. Umożliwia on współdzielenia przyłącza przez **instalacje OZE** przyłączane do sieci o napięciu wyższym niż 1 kV. Praktyka jest jeszcze młoda, ale kierunek jest jasny: lepsze wykorzystanie istniejącej mocy przyłączeniowej i zmniejszanie bariery „braku mocy” w sieci.
Rządowy **druk sejmowy nr 1310** ( projekt „ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu dokonania deregulacji w zakresie energetyki”) proponował inwestorom nową odsłonę ww. rozwiązania, tj. **„Cable pooling 2.0”**: rozszerzenie formuły współdzielenia przyłącza na **„wszelkie instalacje”**, w tym **magazyny energii**, oraz pakiet rozwiązań ułatwiających przyłączenia i eksploatację instalacji.
Jak wskazano w uzasadnieniu projektu: „W ramach optymalizacji wykorzystania istniejącej infrastruktury sieciowej i zwiększenia liczby obiektów możliwych do przyłączenia w projekcie ustawy wprowadza się rozszerzenie koncepcji i formuły cable pooling przez umożliwienie realizacji wszelkich instalacji w formule współdzielenia przyłącza. Obecne regulacje umożliwiają współdzielenie przyłącza wyłącznie przez instalacje odnawialnych źródeł energii (OZE). Rozszerzenie wykorzystania narzędzia *cable pooling*, czyli możliwości współdzielenia przyłącza elektroenergetycznego przez różne instalacje jest rozwiązaniem, które może znacząco zwiększyć efektywność wykorzystania sieci oraz poprawić zarządzanie mocą przyłączeniową. **Wprowadzenie zmian, które umożliwią szersze zastosowanie *cable pooling*, pozwoli na poprawę efektywności i niezawodności pracy krajowego systemu elektroenergetycznego oraz integrację większej liczby odnawialnych źródeł energii oraz magazynów energii. Dodatkowo dzięki możliwości łączenia różnych technologii, np. fotowoltaiki i energetyki wiatrowej z magazynami energii rozwiązanie pozwoli na lepsze zarządzanie nadwyżkami energii, poprawi (spłaszczy) profil generacji energii w punktach przyłączenia instalacji wytwórczych OZE.** Tym samym zwiększy bezpieczeństwo pracy sieci, zwiększy efektywność jej wykorzystania i poprawi zarządzania mocą przyłączeniową”.
> Co ciekawe projekt łączył temat cable poolingu z innymi uproszczeniami, m.in. ze **zwolnieniem z pozwolenia na budowę dla PV do 500 kW na własne potrzeby** poza obszarami szczególnie chronionymi.
>
> Tekst projektu i uzasadnienie są dostępne na stronach sejmowych ([druk 1310](https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/druk.xsp?nr=1310 "druk 1310")).
### Co to oznacza dla właścicieli magazynów energii?
Rozszerzenie cable poolingu na magazyny energii umożliwiłoby łączenie PV/wiatru z magazynem energii w tym samym węźle, co poprawia lokalne bilansowanie i realnie „spłaszcza” profil mocy na zaciskach przyłącza (dokładnie ten efekt legislator wskazuje w uzasadnieniu).
### Etap prac – stan na 10 października 2025 r.
Druk 1310 wpłynął do Sejmu 27 maja 2025 r. Niestety ustawa została zawetowana przez Prezydenta RP pod koniec sierpnia 2025 r. (główne zastrzeżenia dotyczyły m.in. podniesienia progu koncesyjnego dla OZE z 1 do 5 MW oraz liberalizacji przepisów zwalniających z konieczności uzyskania pozwolenia na budowę).
Nie wszystko jednak stracone. Rząd zapowiada powrót do deregulacji z korektami – w zapowiedziach wprost wymieniane jest włączenie magazynów energii do cable poolingu oraz uproszczenia rachunków, choć część wcześniejszych rozwiązań może zostać ograniczona lub przeprojektowana ([link](https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-niektorych-ustaw-w-celu-dokonania-deregulacji-w-zakresie-energetyki4)).
**Kategorie:** Aktualności, Prawo energetyczne i OZE
---
### [Compliance – (nie?)zbędna formalność, a fundament nowoczesnego zarządzania](https://www.kwwp.pl/umowa-o-swiadczenie-obslugi-prawnej/)
**Published:** 2 grudnia, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Pojęcie „**compliance”** zadomowiło się w biznesowym słowniku na dobre. Coraz mniej firm postrzega je jako zwykłą „formalność”, a coraz więcej widzi w nim realne i przede wszystkim efektywne narzędzie zarządzania ryzykiem i budowania przewagi konkurencyjnej.
Dziś to właśnie przestrzeganie przepisów oraz kreowanie wysokich standardów prawnych firmy decyduje o:
- bezpieczeństwie przedsiębiorstwa,
- jego wiarygodności, oraz
- zdolności do długofalowego rozwoju.
Szczególną rolę w tym procesie odgrywa właśnie zarząd i ścisłe kierownictwo firmy, czyli tzw. **top management**. To liderzy wyznaczają standardy i kulturę organizacyjną — zarówno w zakresie etyki, jak i codziennych decyzji biznesowych.
Właśnie tego powodu nasza Kancelaria postanowiła stworzyć ofertę szkoleń z zakresu compliance dla kadry zarządzającej przedsiębiorstw, uwzględniającą specyfikę działalności konkretnej firmy, branży, w której operuje. **Nie ma dwóch takich samych szkoleń, jak nie ma dwóch takich samych firm.** Naszym celem jest wyposażenie w praktyczną wiedzę, która pozwoli wam efektywnie zarządzać i skutecznie zabezpieczyć interesy firmy.
Szczególnej uwadze polecamy m.in.:
**Ochrona danych osobowych — bezpieczeństwo ludzi, nie tylko procedury**
Popularne „RODO” nie jest bynajmniej zbiorem uciążliwych przepisów, lecz systemem, który ma chronić informacje powierzane firmie przez pracowników, klientów czy partnerów biznesowych.
**Dla menedżerów istotne jest nie tyle śledzenie konkretnych artykułów i ustępów, ile zrozumienie:**
- Jakie dane zbiera firma i po co?
- Kto ma do nich dostęp i w jaki sposób?
- W jaki sposób chronić dane i czego unikać by minimalizować ryzyko incydentów?
- Jakie są pierwsze kroki w razie naruszenia?
Umiejętność zarządzania danymi to nie tylko kwestia odpowiedzialności, ale także **reputacji**. Dbanie o dane osobowe jest świetnym **papierkiem lakmusowym** silnej kultury wewnętrznej.
**Prawo pracy — ramy bezpiecznego i odpowiedzialnego zarządzania ludźmi**
Zarządzający nie muszą być ekspertami w zakresu prawa pracy, jednak powinni znać najważniejsze zasady wpływające na relacje z zespołem. Chodzi o przejrzyste komunikowanie decyzji, respektowanie zasad równego traktowania czy reagowanie na nieprawidłowości.
To również świadomość, że styl zarządzania wpływa na ryzyka prawne: nieprecyzyjnie udzielone polecenie czy zbagatelizowanie zgłoszenia pracownika może doprowadzić do poważnych konsekwencji.
W szkoleniach dla kadry zarządzającej coraz więcej miejsca zajmują **praktyczne aspekty komunikacji** **z pracownikami** i odpowiedzialności menedżerskiej.
**Uczciwa konkurencja — jak bezpiecznie negocjować, współpracować na konkurencyjnym rynku?**
W nowoczesnym biznesie jest cienka granica między zwykłą wymianą informacji,
a **niedozwolonym wpływaniem na rynek**. Liderzy powinni wiedzieć, jakie zachowania mogą zostać uznane za naruszenie prawa konkurencji — np.
- wymiana poufnych informacji z konkurentem,
- ustalanie cen,
- dzielenie rynku,
- nieuczciwe praktyki wobec konsumentów.
Celem jest przede wszystkim umiejętność rozpoznawania najpowszechniejszych zagrożeń
i wiedza, kiedy zwrócić się po fachową pomoc prawną. To pozwala prowadzić rozmowy handlowe, zawierać transakcje bez ryzyka ogromnych kar i szkód wizerunkowych.
**Reagowanie na incydenty**
Każda organizacja wcześniej czy później stanie przed sytuacją kryzysową — zgłoszeniem sygnalisty, podejrzeniem mobbingu, wyciekiem danych czy sygnałem korupcyjnym. Rolą *top managementu* jest wiedzieć, **jak problem rozwiązać oraz nie doprowadzić do eskalacji**.
Szkolenia obejmują więc:
- zasady przyjmowania i weryfikowania zgłoszeń,
- podstawowe sygnały wskazujące na nadużycia,
- schemat działania w razie incydentu bezpieczeństwa.
To momenty, w których właściwa reakcja zarządu decyduje o tym, czy organizacja szybko odzyska kontrolę, czy wpadnie w wielomiesięczny kryzys.
**Konsekwencje prawne i reputacyjne — dwie strony tego samego medalu**
Choć regulacje prawne, w tym polskie i unijne przepisy, przewidują kary finansowe, odpowiedzialność osobistą czy postępowania administracyjne, to w praktyce najdotkliwsza bywa utrata zaufania: klientów, pracowników, inwestorów oraz negatywny PR w mediach.
Właśnie dlatego compliance przestaje być narzędziem „do przejścia audytu” a zaczyna być rozumiany jako jeden z fundamentów budowania trwałej pozycji firmy na rynku.
Zarząd, który świadomie zarządza ryzykiem, realnie zmniejsza prawdopodobieństwo sytuacji, które mogłyby podważyć reputację podmiotu.
**Ryzyka branżowe – kluczowe jest indywidualne podejście**
Każdy sektor rynku ma własne wrażliwe obszary. W ochronie zdrowia kluczowa jest tajemnica medyczna i bezpieczeństwo dokumentacji. W przemyśle — kwestia wpływu na środowisko, bezpieczeństwo produkcji. W sektorze finansowym — wysoko postawiona jest poprzeczka
w zakresie transparentności w zakresie zbieranych danych, procedur typy KYC
i raportowania.
Dobrze zaprojektowane szkolenie dla kadry zarządzającej nie jest więc powtarzalnym zestawem slajdów, ale raczej analizą najważniejszych ryzyk, które mogą realnie pojawić
się w konkretnej firmie.
**Dlaczego warto doskonalić wiedzę z zakresu compliance? Bo to inwestycja
w bezpieczeństwo i rozwój.**
Organizacja, która traktuje compliance poważnie, działa stabilniej, bardziej przewidywalnie
i efektywnie.
Ma mniej kryzysów, rzadziej traci zasoby na gaszenie „pożarów”, a częściej może skupić się na tym co najważniejsze – na rozwoju. Przede wszystkim firma która opera swoje działanie na pewnych i świadomie zbudowanych podstawach i mechanizmach zyskuje coś, czego nie da się szybko odbudować — **zaufanie**, zarówno pracowników, jak i kontrahentów.
W dzisiejszej gospodarce to te właśnie wartości odróżniają przedsiębiorców przeciętnych od tych, o współpracę z którymi się zabiega. „Nie ma lepszej inwestycji niż inwestycja w siebie.” – pod tym hasłem podpisujemy się obiema rękoma.
**Gotów podnieść bezpieczeństwo Twojej organizacji na najwyższy poziom?**
**Skontaktuj się z nami**, aby umówić się na **wstępną analizę** najistotniejszych ryzyk compliance w Twojej branży i stworzyć spersonalizowany plan szkoleniowy dla Twojego zarządu.
**Kategorie:** Compliance i regulacje
---
### [Nadchodzące zmiany w Prawie energetycznym – implementacja reform unijnych i deregulacja procesu przyłączeniowego](https://www.kwwp.pl/zmiany-prawo-energetyczne-przylaczenia/)
**Published:** 21 listopada, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Ministerstwo Energii opublikowało projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (projekt UC84). Proponowane regulacje mają charakter w dużej mierze implementacyjny – wynikają z konieczności wdrożenia zmian przewidzianych w dyrektywie 2024/1711 oraz rozporządzeniach 2024/1747 i 2024/1106 – ale jednocześnie obejmują pakiet rozwiązań o charakterze deregulacyjnym i porządkującym.
Głównym celem projektu jest **wzmocnienie pozycji odbiorcy końcowego** energii elektrycznej, zwiększenie przejrzystości rynku oraz **usprawnienie procesu przyłączania do sieci** elektroenergetycznej, z jednoczesnym lepszym wykorzystaniem istniejącej infrastruktury.
## Kluczowe kierunki zmian
### 1. **Nowe prawa odbiorców i większa ochrona przed skokami cen**
Projekt przewiduje wprowadzenie możliwości zawierania **umów na czas oznaczony ze stałą ceną energii.** Najwięksi sprzedawcy (obsługujący powyżej 200 tys. odbiorców) będą zobowiązani do oferowania takich kontraktów przez co najmniej rok. Celem jest ograniczenie wrażliwości odbiorców na krótkoterminowe wahania cen na rynkach hurtowych.
Projekt wprowadza również rozwiązanie poszerzające elastyczność po stronie odbiorców: **możliwość zawarcia więcej niż jednej umowy sprzedaży** **energii elektrycznej lub więcej niż jednej umowy kompleksowej**. Uprawnienie to będzie można zrealizować na dwa sposoby – poprzez posiadanie kilku punktów poboru energii lub poprzez instalację dodatkowego licznika zdalnego odczytu w tym samym punkcie poboru.
Operator systemu elektroenergetycznego będzie zobowiązany zainstalować taki dodatkowy układ pomiarowo-rozliczeniowy w terminie 3 miesięcy od złożenia wniosku. Rozwiązanie to ma na celu zwiększenie konkurencyjności rynku i umożliwienie odbiorcom bardziej precyzyjnego zarządzania zużyciem energii, zwłaszcza w przypadku korzystania z różnych profili taryfowych lub technologii zużycia (np. pompy ciepła, ładowarki EV).
Wzmocnione zostaną także obowiązki informacyjne sprzedawców – m.in. przekazywanie streszczenia kluczowych warunków umowy oraz przedstawianie kosztów i ryzyk związanych z wyborem konkretnej oferty.
### 2. **Elastyczne umowy przyłączeniowe**
Jedną z najistotniejszych zmian jest implementacja tzw. elastycznych umów przyłączeniowych. Mają one umożliwić przyłączanie nowych instalacji na obszarach, gdzie sieć jest przeciążona i w standardowych warunkach wydanie warunków przyłączenia byłoby niemożliwe.
Takie umowy będą mogły przewidywać **czasowe ograniczenia w poborze lub wprowadzaniu energii**, aż do momentu rozbudowy infrastruktury. Prezes URE zostanie zobowiązany do publikacji wytycznych dotyczących ich stosowania.
### 3. **Duży wzrost transparentności procesu przyłączeniowego**
Projekt zakłada stworzenie publicznych platform informacyjnych prowadzonych przez operatorów. Mają one zawierać m.in.:
- aktualną informację o dostępnych mocach przyłączeniowych,
- listę złożonych wniosków oraz status ich rozpatrywania,
- informacje o wydanych warunkach przyłączenia i odmowach,
- kryteria obliczania przepustowości sieci.
Ponadto wnioski o określenie warunków przyłączenia dla instalacji powyżej 1 kV mają być składane elektronicznie – za pośrednictwem dedykowanego systemu operatora. To istotne uproszczenie i realizacja reformy G1.2.2 przewidzianej w Krajowym Planie Odbudowy.
### 4. **Optymalizacja wykorzystania istniejącej infrastruktury**
Projekt zawiera pakiet rozwiązań mających zwiększyć liczbę możliwych przyłączeń, m.in.:
- doprecyzowanie zasad utraty ważności warunków przyłączenia w przypadku braku postępu inwestora,
- możliwość przyłączania kilku instalacji w jednym punkcie,
- wprowadzenie zabezpieczeń finansowych związanych z realizacją warunków przyłączenia,
- uproszczenie zasad zwiększania mocy zainstalowanej przy zachowaniu dotychczasowej mocy przyłączeniowej.
Celem jest odblokowanie niewykorzystywanych warunków przyłączenia i ograniczenie tzw. „blokowania mocy”.
### 5. **Rozszerzenie kompetencji Prezesa URE**
Zmieniony ma zostać zakres monitorowania rynku, szczególnie w odniesieniu do umów ze stałą ceną oraz oceny ich wpływu na stabilność rynku. Rozszerzone zostaną także kompetencje kontrolne związane z rozporządzeniem REMIT (2024/1106), w tym dotyczące wykrywania nadużyć na rynkach hurtowych.
---
## Podsumowanie
Projekt UC84 stanowi kolejny etap dostosowywania polskiego prawa energetycznego do dynamicznych zmian europejskiego rynku energii. Wprowadza jednocześnie rozwiązania, które – zgodnie z założeniami projektodawcy – mają zwiększyć elastyczność sieci, poprawić transparentność i usprawnić proces przyłączania nowych instalacji.
Biorąc pod uwagę skalę planowanych zmian, wejście nowelizacji w życie będzie miało istotne znaczenie zarówno dla odbiorców energii, jak i przedsiębiorstw energetycznych oraz inwestorów planujących rozwój nowych projektów wytwórczych lub magazynowych.
W kolejnych wpisach będziemy omawiać wybrane zagadnienia w sposób bardziej szczegółowy. Warto zaznaczyć, że projektowane zmiany budzą w branży mieszane reakcje — obok głosów poparcia pojawiają się również krytyczne opinie dotyczące niektórych proponowanych rozwiązań. Dyskusja ta niewątpliwie będzie towarzyszyć całemu procesowi legislacyjnemu, a my będziemy ją na bieżąco śledzić.
**Kategorie:** Aktualności, Prawo energetyczne i OZE
---
### [Linia bezpośrednia: ocena nowych rozwiązań prawnych po 2 latach funkcjonowania](https://www.kwwp.pl/linia-bezposrednia-ocena-nowych-rozwiazan-prawnych-po-2-latach-funkcjonowania/)
**Published:** 24 października, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Gdy 7 września 2023 r. weszła w życie nowelizacja Prawa energetycznego liberalizująca zasady budowy i eksploatacji linii bezpośrednich, oczekiwania były duże. Zmiana miała uprościć procedury, skrócić czas inwestycji i otworzyć nowy rozdział w relacjach między przemysłem a wytwórcami OZE. Kluczowe założenie było proste: zamiast decyzji Prezesa URE – zgłoszenie. Zamiast wielomiesięcznych postępowań – wpis do publicznego wykazu prowadzonego przez URE na podstawie spełnienia warunków określonych w art. 7aa Prawa energetycznego.
W teorii – to była rewolucja. W praktyce – jak pokazuje rzeczywistość – efekty są mizerne. Dwa lata po wejściu w życie przepisów w wykazie URE znajdują się zaledwie… **cztery linie bezpośrednie**. Na tle setek dużych przedsiębiorstw przemysłowych poszukujących dostępu do tańszej zielonej energii – to wynik więcej niż skromny.
Przed nowelizacją budowa linii bezpośredniej była możliwa jedynie po uzyskaniu zgody Prezesa URE w drodze decyzji administracyjnej. Decyzji tej nie dało się uzyskać szybko ani łatwo – stanowiła tzw. zagadnienie wstępne dla postępowania budowlanego, bez którego starosta nie mógł wydać pozwolenia na budowę. W efekcie przepisy dotyczące linii bezpośrednich były praktycznie martwe.
Nowelizacja z 2023 r. miała to zmienić. Formalnie – zmieniła. Ale obok ułatwień proceduralnych pojawiły się nowe obciążenia kosztowe. Najważniejszym z nich jest opłata solidarnościowa, która – obok utrzymanych opłat jakościowych i mocy – powoduje, że przewaga kosztowa linii bezpośrednich nad klasycznym zakupem energii z sieci okazuje się nie tak znacząca, jak oczekiwano. W praktyce oszczędność na kosztach dystrybucji jest symboliczna, często w granicach kilkunastu procent, co przy obecnej cenie energii nie stanowi wystarczającego bodźca inwestycyjnego.
Do tego dochodzi aspekt techniczny. Choć zgłoszenie zastąpiło decyzję administracyjną, to projekty – zwłaszcza te o mocy powyżej 2 MW – nadal wymagają rozbudowanej dokumentacji, uzgodnień z operatorami systemów dystrybucyjnych i kosztownych analiz wpływu na system. Inwestor odpowiada za parametry jakościowe energii, układy pomiarowe, bezpieczeństwo połączenia oraz pełne bilansowanie przepływów. To obciążenie, które w praktyce przerzucono z OSD na inwestora.
W konsekwencji linie bezpośrednie pozostały domeną nielicznych, dobrze przygotowanych podmiotów z zapleczem technicznym i prawnym. Wbrew pierwotnym założeniom, nie stały się powszechnym narzędziem wspierania rozwoju zielonej energii w przemyśle. Dla wielu odbiorców barierą jest brak realnych korzyści finansowych – system opłat i danin praktycznie zneutralizował efekt „tańszego dostępu” do energii z “własnego źródła”. Innymi słowy, formalne uproszczenie nie przełożyło się na atrakcyjność ekonomiczną.
Warto też pamiętać, że linia bezpośrednia nie jest obejściem sieci, lecz specyficznym modelem połączenia punkt–punkt między wytwórcą a konkretnym odbiorcą energii. Nie pozwala na sprzedaż energii do nieoznaczonego kręgu odbiorców ani jej dalszy obrót. To model, który wymaga precyzyjnego dopasowania profilu produkcji i zużycia, co dodatkowo ogranicza liczbę potencjalnych beneficjentów.
Z praktyki wynika, że projekty o mocy do 2 MW mają największy potencjał, bo nie wymagają kosztownych analiz i mogą być realizowane szybciej. Niemniej nawet one muszą zmierzyć się z koniecznością precyzyjnego określenia parametrów pracy, zapewnienia trybu „zero-export” (aby uniknąć niezamierzonego wprowadzania energii do sieci), a także zbilansowania odpowiedzialności za jakość i ciągłość dostaw w relacji wytwórca–odbiorca.
Z prawnego punktu widzenia instytucja dojrzała – z ekonomicznego pozostaje nieatrakcyjna. Reforma z 2023 r. rzeczywiście uprościła procedury i uelastyczniła proces inwestycyjny, ale jednocześnie wprowadziła mechanizmy, które w praktyce odebrały inwestorom główny bodziec: obniżenie kosztów energii. Skoro bilans finansowy nie przemawia za budową linii, to trudno oczekiwać, by przedsiębiorcy masowo po nią sięgali.
W efekcie po dwóch latach obowiązywania przepisów wciąż obserwujemy stan zawieszenia: instytucja formalnie działa, lecz w praktyce nie funkcjonuje. Ustawodawca odrobił lekcję w zakresie uproszczenia procedur, ale nie w zakresie ekonomii projektu. Dopóki więc nie pojawią się rzeczywiste zachęty – czy to w formie ulg, czy realnego zmniejszenia kosztów dystrybucji – linie bezpośrednie pozostaną rozwiązaniem niszowym, przeznaczonym dla garstki podmiotów z dużym zapleczem organizacyjnym.
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Ustawa o zawodzie psychoterapeuty - oczekiwana regulacja zawodu czy chaos legislacyjny?](https://www.kwwp.pl/ustawa-o-zawodzie-psychoterapeuty/)
**Published:** 22 października, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
11 lutego 2025 r. na ręce Marszałka Sejmu złożono poselski rządowy projekt *Ustawy o zawodzie psychoterapeuty i samorządzie zawodowym psychoterapeutów* (druk nr 1345)*.* Ustawa przedstawiana jest jako istotny krok w stronę ochrony osób korzystających z usług psychoterapeutów, którzy *de lege lata* wykonują jeszcze zawód nieregulowany. 9 lipca, razem z projektem analogicznej ustawy o zawodzie psychologa, przeszedł I czytanie na posiedzeniu Sejmu i został skierowany do Komisji Zdrowia.
**Chaos w regulacji zawodów?**
Ustawy o zawodach psychologa oraz psychoterapeuty, obie przyjęte w ramach I czytania 9 lipca 2025 r., wyraźnie się od siebie różnią. Tam, gdzie regulacja dotycząca psychologów odnosi się do psychologów zaczynających zawód i do ich opiekunów, ustawa o psychoterapeutach nazywa ich aplikantami oraz superwizorami. Wprowadza się także kategorię „superwizora aplikanta”, czyli osobę szkolącą się do roli superwizora. Już na wstępie widać zatem istotny chaos pojęciowy.
Ustawy istotnie różnią się również w zakresie wymagań dotyczących kompetencji i wykształcenia niezbędnych do uzyskania dostępu do zawodu. Ustawa o zawodzie psychologa jednoznacznie wskazuje, że warunkiem wykonywania tego zawodu jest ukończenie studiów psychologicznych. Natomiast projektowana ustawa o zawodzie psychoterapeuty przewiduje znacznie bardziej elastyczny model kwalifikacyjny — uzyskanie certyfikatu psychoterapeuty będzie możliwe po odbyciu co najmniej czteroletniego szkolenia w zakresie psychoterapii, obejmującego minimum 1200 godzin zajęć dydaktycznych, w tym szkolenia podyplomowego, a także w wyniku psychoterapii lub doświadczeń własnych, superwizji bądź stażu. Dodatkowo wymagane będzie ukończenie kursu z podstaw psychologii i medycyny oraz zdanie egzaminu certyfikacyjnego.
Specjaliści podkreślają, że w rzeczywistości z całości czteroletniego szkolenia konieczne będzie odbycie zaledwie 360 godzin stażu klinicznego, co przekłada się na 9 tygodni pracy z pacjentem. Środowiska branżowe twierdzą, że jest to czas szkolenia nieprzystosowany do realiów dalszej pracy, wchodzącej w ingerencję z ludzkim zdrowiem psychicznym i życiem.
**Zawód regulowany**
Dostęp do zawodu będzie limitowany i regulowany poprzez szereg narzędzi akredytacyjnych, takich jak Rejestr Psychoterapeutów Aplikantów, Rejestr Psychoterapeutów oraz certyfikaty psychoterapeuty. Wpisy do rejestrów mają być poprzedzane akredytowanymi szkoleniami psychoterapeutycznymi. Wykonywanie zawodu psychoterapeuty nie będzie możliwe bez wpisu do Rejestru Psychoterapeutów, co znaleźć ma odzwierciedlenie także w sankcjach karnych.
Nad prowadzeniem rejestrów oraz nad kompetencjami psychoterapeutów ma czuwać rozbudowany aparat samorządu zawodowego psychoterapeutów, w tym w szczególności Krajowa Izba Psychoterapeutów wraz z regionalnymi izbami.
W związku z regulacją zawodu oraz wprowadzeniem rozbudowanej struktury samorządowej, przewiduje się także kompleksową regulację postępowań dyscyplinarnych i odpowiedzialności zawodowej psychoterapeutów, w których czołową rolę mają pełnić sądy koleżeńskie – odrębne dla poszczególnych nurtów psychoterapeutycznych. Możliwa ma być nawet mediacja w postępowaniu dyscyplinarnym.
**Standardy zawodowe dla psychoterapeutów**
Projekt zawiera także założenia dotyczące działalności psychoterapeutycznej, które wprost będą przekładać się na wartościowe gwarancje dla uczęszczających na terapię – w art. 26 postuluje się bowiem, że zawód ma być wykonywany:
- z należytą starannością;
- z poszanowaniem godności i intymności osoby korzystającej z psychoterapii;
- zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy, normami etycznymi i standardami zawodowymi;
- w sposób nie narzucający osobie korzystającej z psychoterapii własnego paradygmatu światopoglądowego terapeuty;
- z zachowaniem neutralnej postawy wobec cech indywidualnych, kontekstu kulturowego, społecznego, rodzinnego, etnicznego, relacyjnego i seksualnego, religijnego, preferencji oraz systemu wartości osoby korzystającej z psychoterapii,
– co od razu przywołuje skojarzenia z systemem praw pacjenta. Tę regulację należy zdecydowanie ocenić pozytywnie.
Ustawa przewiduje także wprost prowadzenie psychoterapii za pomocą środków porozumiewania się na odległość (co już ma miejsce na nieuregulowanym dotychczas rynku). Nowością ma być także przyjęty przez samorząd kodeks etyki zawodowej, a ciekawostką legislacyjną jest również postulowana w art. 74 pkt 5 projektu ustawy kompetencja do… występowania z wnioskami do Trybunału Konstytucyjnego w zakresie, w jakim akty normatywne dotyczyć będą spraw objętych zakresem działania samorządu lub wykonywania zawodu psychoterapeuty. Krajowa Izba Psychoterapeutów będzie więc mogła poddawać kontroli konstytucyjności przepisy ustaw i rozporządzeń dotyczących zawodu.
Ponadto, projektowane są także przepisy analogiczne do tych przedstawionych w projekcie ustawy o zawodzie psychologa. Również psychoterapeucie będą zobligowani uzyskać zgodę na terapię, dotrzymywać tajemnicy psychoterapeutycznej oraz wykonywać specyficzne dla swojej działalności obowiązki informacyjne. Będą musieli również zawrzeć umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnoprawnej.
Regulacja zgody może budzić pewne wątpliwości i prowadzić do chaosu. Przypomnijmy, że w projekcie ustawy o zawodzie psychologa, zgoda przedstawiciela ustawowego nie będzie wymagana, jeśli małoletni zwróci się o pomoc psychologiczną w świetle uzasadnionej potrzeby związanej z doświadczeniem kryzysu, traumy lub stresu. W przypadku regulacji psychoterapeutycznej zakłada się brak takiej możliwości, a jedynie przyjęcie na psychoterapię bez zgody rodzica małoletniego, który ukończył lat 16, w razie bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia z powodu zaburzeń psychicznych. Przesłankom tym bliżej do zbieżności z ustawą o ochronie zdrowia psychicznego niż z projektem ustawy o zawodzie psychologa.
Wyraźnie widać, że dwie procedowane równolegle ustawy – o psychologach i o psychoterapeutach – przygotowywane były w innych zespołach (odpowiednio – ministerialnym i poselskim), przez co znacznie się od siebie różnią w kluczowych miejscach.
**Kiedy spodziewać się wejścia w życie?**
W art. 172 projektu ustawy oznaczono roczną *vacatio legis*, licząc oczywiście od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. W naszej ocenie nie należy jednak spodziewać się wejścia tej ustawy w życie bez znaczących poprawek – ustawa przeszła dopiero pierwsze czytanie w Sejmie, ale parlamentarzyści już wycofują swoje poparcie co do projektu. Głosowania przeciwko odrzuceniu projektu ustawy zostały rozstrzygnięte stosunkowo niewielką liczbą głosów (236 głosów), co może sugerować, że na późniejszych etapach procedury ustawodawczej podnoszone będzie coraz więcej zastrzeżeń. Z pewnością można spodziewać się prób ujednolicenia regulacji z regulacją dotyczącą psychologów – w przeciwnym wypadku będziemy narażeni na głęboki rozdźwięk między zasadami funkcjonowania dość zbliżonych zawodów.
**Kategorie:** Aktualności
---
### [Nieuczciwe praktyki rynkowe przy dotacjach OZE – sprawdź, zanim podpiszesz](https://www.kwwp.pl/nieuczciwe-praktyki-rynkowe-przy-dotacjach-oze-sprawdz-zanim-podpiszesz/)
**Published:** 22 października, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
### Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchamia kolejne transze dotacji na przydomowe mikroinstalacje, m.in. odnawialnych źródeł energii (OZE) lub magazynów energii elektrycznych w ramach programu „Mój Prąd”. Ponadto, nadal otwierają się tury programu „Czyste Powietrze”, zakładające poprawę efektywności energetycznej domów jednorodzinnych – docieplenia, termomodernizacje, montaże instalacji fotowoltaicznych. Ze względu na skomplikowane procedury dotacyjne, wymagające często znajomości specjalistycznych informacji o montowanych instalacjach i urządzeniach, wykonawcy z branży oferują konsumentom także pomoc w wypełnieniu wniosków dotacyjnych. W związku z tym trendem rynkowym, pojawiają się również nierzetelni kontrahenci. KWWP przestrzega konsumentów przed takimi podmiotami i proponuje podstawowe środki zapobiegawcze.
**Mechanizm działania**
Nieuczciwe podmioty jako pierwszorzędny cel swojej strategii kontaktu z konsumentem stawiają sobie sprzedaż swoich usług – wobec czego znakomitą część komunikatów stanowią informacje o gigantycznych kwotach dotacji, uciekającym czasie na złożenie wniosku i wyczerpującej się puli dotacji. Ich intencją jest przede wszystkim skuszenie inwestorów wizją wykonania instalacji w sposób niskokosztowy.
Umowy bywają jednak lakonicznie sformułowane, wskazując jedynie montowane urządzenie oraz kilkanaście podstawowych postanowień, takich jak wynagrodzenie, termin wykonania robót oraz miejsce ulokowania instalacji. Z reguły przewidują przedpłatę lub płatność wynagrodzenia z góry, w żaden sposób nie zabezpieczając interesu konsumenta na wypadek nieotrzymania dotacji z NFOGiŚW. Jednocześnie nie pojawiają się w umowach żadne zapewnienia o podjęciu starań w celu zapewnienia dotacji dla konsumenta.
W fazie realizacji umowy, ze strony wykonawców pojawiają się różne nieprawidłowości – problemy komunikacyjne, całkowita utrata kontaktu, a czasem także problemy związane z samym wykonywaniem instalacji, np. nieterminowość lub wykonywanie instalacji niezgodnie z podstawowymi zasadami montażu urządzeń elektrycznych. Równolegle mija termin na złożenie wniosku o dotację, a konsument jest pozostawiony bez informacji, czy takowy został w ogóle złożony, czy też nie. Pojawiają się problemy ze zgłoszeniem instalacji do dostawcy, uruchomieniem jej, a wykonawca unika odpowiedzialności.
**Nieuczciwa praktyka rynkowa**
Niekiedy takie postępowanie wykonawców nosi znamiona nieuczciwych praktyk rynkowych, co powinno budzić zainteresowanie organów państwowych, w szczególności Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) oraz samego Funduszu rozpisującego nabór wniosków dotacyjnych. Jak stanowi ustawa, praktyka rynkowa jest nieuczciwa, gdy jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i w istotny sposób zniekształca lub może zniekształcić zachowanie rynkowe przeciętnego konsumenta przed zawarciem umowy dotyczącej produktu, w trakcie jej zawierania lub po jej zawarciu. Z łatwością można stwierdzić, że jeśli wykonawca doskonale zdaje sobie sprawę ze swojej niemożliwości lub niechęci do przeprowadzenia inwestycji i zgłoszenia konsumenta do dotacji, a jednocześnie oferuje taką inwestycję zapewniając ulgę w postaci wypłaty z dotacji, to wprowadza go w błąd, czym zniekształca jego zachowanie rynkowe. Gdyby konsument znał intencje swojego kontrahenta, nie zawarłby z nim umowy. Niektóre takie praktyki, szczególnie adresowane do osób starszych lub mieszkających w starszych budynkach, oparte na roznoszeniu ulotek, wizytach w domach czy też telefonowaniu do zidentyfikowanych potencjalnych konsumentów, mogą nosić nawet znamiona agresywnych praktyk rynkowych.
**Czy tak dzieje się zawsze?**
Nie. Programy dotacyjne NFOŚGW oferują beneficjentom znaczną ulgę w ciężarze finansowym prac modernizacyjnych, a na rynku istnieje wiele podmiotów, które rzetelnie wykonują swoje usługi budowlano-montażowe, jednocześnie prowadząc profesjonalną obsługę wniosków dotacyjnych. Bynajmniej zatem nie zniechęcamy do przeprowadzania inwestycji obejmowanych dotacjami i do partnerstwa z rzetelnymi wykonawcami!
**Jak zabezpieczyć się przed nierzetelnym inwestorem?**
Zidentyfikowaliśmy jednak kilka środków, które każdy może przedsięwziąć, żeby zabezpieczyć się przed wejściem w relację z nierzetelnym kontrahentem oferującym inwestycję w OZE wraz ze wsparciem dotacyjnym:
- dokładnie przeczytaj umowę, w szczególności poszukując postanowień i zapewnień związanych z dążeniami wykonawcy do uzyskania dla Ciebie dotacji – jeśli takich nie ma, poproś o ich wprowadzenie lub skonsultuj to z wykonawcą;
- sprawdź opinie w sieci dotyczące wykonawcy – w Internecie funkcjonuje już sporo forów i grup, gdzie konsumenci ostrzegają się przed nierzetelnymi przedsiębiorcami, którzy oferują pozyskanie dotacji na wykonane przez siebie instalacje;
- sprawdź KRS kontrahenta – nie jest to zasadą, ale nieuczciwi przedsiębiorcy próbują ograniczyć swoją odpowiedzialność wobec konsumentów: często będą to więc nowe podmioty, założone tylko w celu zawierania umów z konsumentami i oferowania im wsparcia dotacyjnego, najczęściej w formie spółki z o.o. z niskim kapitałem zakładowym (min. 5000 zł) lub spółki komandytowe (w których wspólnikiem jest inna sp. z o.o.) – sprawdź więc datę powstania podmiotu i jego formę organizacyjną;
- zweryfikuj strategię marketingową przedsiębiorcy – upewnij się, czy masz do czynienia ze specem od montowania urządzeń i mikroinstalacji, czy też z biznesmenem, który zasypuje cię komunikatami i o prawie pewnych dotacjach, których pula zaraz się wyczerpie: sugeruj się w tym przede wszystkim stroną internetową i mediami społecznościowymi kontrahenta, zwróć też uwagę na treści generowane przez AI (umowy, zdjęcia instalacji, fałszywe decyzje o przyznaniu dotacji);
- ostrzeż także swoich bliskich, w szczególności takich, dla których inwestycja w termomodernizację lub własne źródła energii jest atrakcyjna lub przydatna, a także tych, którzy mogą według ciebie być podatni na agresywne strategie marketingowe.
W razie wątpliwości, przed podpisaniem umowy warto również zasięgnąć porady prawnika, do czego zachęcamy.
**Kategorie:** Aktualności, Prawo energetyczne i OZE
---
### [Wakacje kredytowe a sytuacja frankowiczów w sądzie](https://www.kwwp.pl/wakacje-kredytowe-a-sytuacja-frankowiczow-w-sadzie/)
**Published:** 5 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Wakacje kredytowe w trakcie epidemii koronawirusa to dla frankowiczów szansa na odroczenie spłaty rat kredytu od 3 do nawet 6 miesięcy. Choć dla niektórych osób znajdujących się obecnie w trudnej sytuacji finansowej może to być rozwiązanie korzystne, to coraz częściej pojawiają się wątpliwości, czy skorzystanie z nich nie wpłynie negatywnie na późniejsze procesy sądowe w sprawach frankowych. Czy frankowicze mają czego się bać?
Oferując wakacje kredytowe banki zwykle wymagają od swoich klientów, aby we wniosku o przyznanie tej formy wsparcia złożyli oświadczenie o uznanie swojego aktualnego salda zadłużenia względem banku wynikającego z zawartej umowy. Część z nich wyraża obawy, iż powyższe może pozbawić ich możliwości dochodzenia roszczeń na drodze sądowej w związku z zamiarem uznania ww. umowy za nieważną.
##### **Odnowienie, czyli tzw. nowacja**
Odnowienie to instytucja, która polega na tym, że dłużnik w porozumieniu z wierzycielem zgadza się na spełnienie innego świadczenia zamiast tego, które miał wykonać wcześniej. Może to być też to samo zobowiązanie, ale na innej podstawie prawnej. Pojawia się pytanie, czy sąd może w przyszłości uznać złożone przez kredytobiorcę oświadczenie w przedmiocie uznania swojego aktualnego salda zadłużenia za nowację, a konsekwencji oddalić powództwo? Jak się wydaje potwierdzenie wysokości zadłużenia nie prowadzi do nowacji. Nowacja musi być bowiem sformułowana w sposób jednoznaczny, ponieważ w razie wątpliwości uznaje się, że nie doszło do odnowienia, a w tego typu przypadkach nie będziemy mieli raczej do czynienia z taką sytuacją. Poza tym gdyby przyjąć, że oświadczenie o wysokości zadłużenia jest odnowieniem, to tym bardziej byłyby nim też aneksy zawierane w 2011 r., które umożliwiały frankowiczom spłatę kredytu bezpośrednio w CHF.
##### **Uznanie długu**
Ciekawym zagadnieniem jest interpretacja oświadczenia kredytobiorcy potwierdzającego wysokość zadłużenia jako uznania długu. W polskim prawie cywilnym zobowiązania z reguły po jakimś czasie ulegają przedawnieniu, co oznacza, że niemożliwe jest ich dochodzenie na drodze sądowej. Są jednak sytuacje, w których dochodzi do przerwania biegu przedawnienia. Jedną z nich jest uznanie przez dłużnika swojego długu. Może to być tzw. uznanie właściwe mające formę umowy, w której kredytobiorca przyznaje, że ma dług i zobowiązuje się do jego spłaty lub niewłaściwe, czyli po prostu oświadczenie dłużnika wyrażone chociażby w korespondencji e-mail.
##### **Czy uznanie długu uniemożliwia pozwanie banku?**
Uznanie długu nie powinno co do zasady mieć wpływu na ważność umowy kredytowej i jest to pogląd, który potwierdzają nie tylko prawnicy, ale też i sądy. Logiczne jest przecież, że nie jest możliwe potwierdzenie czegoś, co nie istnieje. A skoro umowa jest nieważna, to omawiane oświadczenia będą bezskuteczne i nie spowodują powstania nowego zobowiązania.
##### **Wpływ aneksów na umowę kredytu frankowego**
Temat zawierania aneksów do umów nie jest frankowiczom zupełnie obcy. Ożywioną dyskusję wywoływały swego czasu aneksy zawierane w 2011 roku, które umożliwiały kredytobiorcom spłatę rat bezpośrednio we frankach. Banki często posługiwały się tym argumentem próbując dowodzić, że zawarcie aneksu miało wpływ na „uzdrowienie umowy” (usunięcie abuzywności jej postanowień). Co ciekawe często wnioski takie wyciągają błędnie z uzasadnienia tzw. „uchwały siódemkowej” SN z dnia 20 czerwca 2018 r. (III CZP 29/17), która przecież w sposób jednoznaczny przesądza, że „**oceny, czy postanowienie umowne jest niedozwolone (art. 385(1) § 1 KC), dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy**”, a więc aneksy zawierane na etapie późniejszym nie powinny mieć wpływu na przebieg procesu sądowego.
O ile jednak na gruncie zawieranych w 2011 r. aneksów kwestia ta nie budzi wątpliwości, o tyle jeżeli chodzi o aneksy związane z wakacjami kredytowymi, **trzeba zachowa ostrożność i uważnie je analizować pod kątem ewentualnego sanowania („uzdrawiania”) niedozwolonych postanowień z mocą wsteczną**. Chociaż i w tym przypadku raczej ciężko by było stwierdzić, że dodanie do aneksu dotyczącego wakacji kredytowych tego typu postanowień spełniałoby przesłanki „**świadomej, wyraźnej i wolnej**” zgody konsumenta na zmiany.
Podsumowując wakacje kredytowe nie powinny powodować problemów w dochodzeniu swoich praw przez frankowiczów. Dla własnego bezpieczeństwa warto jednak uważnie zapoznać się z dokumentami przygotowanymi przez bank i skonsultować ich treść ze swoim prawnikiem.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojego aneksu do umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby poznać, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Przełomowy wyrok Sądu Najwyższego w sprawie frankowiczów](https://www.kwwp.pl/przelomowy-wyrok-sadu-najwyzszego-w-sprawie-frankowiczow/)
**Published:** 8 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
11 grudnia 2019 r. orzeczeniu (V CSK 382/18) Sąd Najwyższy po raz pierwszy w sposób tak jednoznaczny zajął stanowisko, zgodnie z którym wadliwy mechanizm indeksacji prowadzi do unieważnienia umowy kredytowej. Powyższy wyrok należy uznać za kolejne przełomowe wydarzenie roku 2019 z punktu widzenia frankowiczów.
##### **Sąd po stronie frankowiczów**
Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego wpisuje się w dotychczasową linię orzeczniczą Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przypomnijmy, o możliwości unieważnienia takich umów TSUE rozstrzygnął w październiku 2019 r. wskazując, że to sąd krajowy powinien ocenić skutek jaki wynika z dyrektywy 93/13 czyniąc to w oparciu o przepisy prawa krajowego. Jednocześnie w ocenie Trybunału ww. dyrektywa nie stoi na przeszkodzie unieważnieniu umowy kredytowej. **Jak się wydaje grudniowy wyrok SN powinien przyczynić się do ujednolicenia dotychczas rozbieżnego orzecznictwa sądów powszechnych w tej materii.**
##### **Abuzywność klauzul przeliczeniowych i nieważność umowy**
Sprawa, którą zajmował się Sąd Najwyższy, dotyczyła kredytu indeksowanego kursem CHF udzielonego przez Kredyt Bank S.A. (obecnie Santander Bank Polska S.A.), na podstawie umowy zawartej w roku 2008. Powódka twierdziła, że umowa jest nieważna, a nawet jeżeli jest ważna, to indeksacja jest bezskuteczna. Co ciekawe, w trakcie procesu pozwany bank wypowiedział umowę ze względu na rzekome zaległości powódki w spłacaniu rat kredytu. Powództwo zostało oddalone przez sądy obu instancji. Z pozoru mogłoby więc wydawać się, że sprawa jest przesądzona. Powódka wniosła jednak skargę kasacyjną, a Sąd Najwyższy uwzględnił ją i uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
W pierwszej kolejności Sąd Najwyższy zwrócił w uwagę w uzasadnieniu wydanego wyroku, że w świetle jego dotychczasowego dorobku orzeczniczego nie powinno budzić większych wątpliwości, iż klauzule przeliczeniowe mają charakter postanowień niedozwolonych (abuzywnych). Sąd Najwyższy podkreślił również, niejako korygując swoje dotychczasowe stanowisko w tej materii, że klauzule indeksacyjne nie tylko kształtują mechanizm waloryzacyjny, ale także wprost określają główne świadczenia stron umowy. **Za niezwykle istotny należy jednak uznać pogląd, zgodnie z którym jest to pierwsze orzeczenie, w którym SN w tak stanowczy sposób wypowiedział się w przedmiotowej kwestii.**
##### **Sąd Najwyższy opowiedział się za teorią dwóch kondykcji. Co to oznacza dla kredytobiorcy?**
Teoria dwóch kondykcji zakłada, że każdej ze stron umowy kredytowej przysługuje odrębne roszczenie o zwrot odpowiednio: wypłaconych środków (w przypadku banku) i wpłaconych środków (w przypadku nienależnie spłacanych przez kredytobiorcę rat kapitałowo-odsetkowych). Tym samym dopóki bank nie wezwie kredytobiorcy do zwrotu wypłaconej mu jako świadczenie nienależne kwoty kredytu (przez co musiałby uznać wprost, że umowa była nieważna), dopóty jej potrącenie z wierzytelnościami kredytobiorcy o zwrot wpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych nie będzie możliwe. Dla banków ww. pogląd nie jest szczególnie korzystny z procesowego punktu widzenia. Oznacza bowiem, iż roszczenia kredytobiorcy związane z uznaniem umowy za nieważną są niezależne od roszczeń banku, których ten będzie mógł potencjalnie dochodzić dopiero w przypadku uznania umowy za nieważną. Nie może również w takiej sytuacji liczyć na to, że sąd rozpoznający sprawę samodzielnie potrąci roszczenia kredytobiorcy z przyszłymi roszczeniami banku o zwrot kapitału stosując tzw. teorię salda, tj. zaliczając kwoty nienależnie uiszczonych przez kredytobiorców rat kapitałowo-odsetkowych na poczet roszczenia banku o zwrot wypłaconej po zawarciu umowy kwoty kapitału.
##### **Kontrowersje dotyczące roszczenia banków o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału i przedawnienie roszczeń o jego zwrot**
W omawianym orzeczeniu Sąd Najwyższy poruszył również szereg innych istotnych z punktu widzenia kredytobiorcy kwestii. Wskazał bowiem miedzy innymi, iż nie jest całkowicie wykluczone dochodzenie przez bank wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z kapitału. Dodatkowo wyraził budzące duże wątpliwości stanowisko, zgodnie z którym termin przedawnienia roszczenia banków o zwrot wypłaconego kapitału na podstawie nieważnych umów kredytowych biegnie dopiero od dnia, w którym konsument oświadczył w sposób świadomy i wyraźny, że umowa kredytu jest nieważna. Z uwagi na skomplikowany charakter ww. zagadnień, będą one jednak przedmiotem odrębnych wpisów na naszym blogu, które pojawia się już wkrótce.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojego umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby poznać, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Umowa o kredyt hipoteczny Fortis Banku - amerykańska recepta na wygraną z kredytobiorcami, czy nieudany fortel?](https://www.kwwp.pl/umowa-o-kredyt-hipoteczny-fortis-banku-amerykanska-recepta-na-wygrana-z-kredytobiorcami-czy-nieudany-fortel/)
**Published:** 8 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Umowy o kredyty hipoteczne denominowane w CHF stosowane przez Fortis Bank S.A. (obecnie BNP Paribas Bank Polska S.A.) od samego początku uchodziły wśród prawników zajmujących się kredytami frankowymi za umowy trudne do unieważnienia, w szczególności ze względu na niekorzystne wyroki uzyskane przez pierwszych klientów, którzy zdecydowali się wnieść sprawę do sądu. Ale czy słusznie? Czy można podważyć postanowienia umów stosowanych przez Fortis Bank?
Stosowane przez Fortis Bank w okresie wzmożonej popularności kredytów frankowych wzorce umów wyróżniały się od tych stosowanych powszechnie na rynku. Podczas gdy większość banków konstruowała postanowienia, które w dość jednoznaczny sposób wskazywały na ich niedozwolony charakter, Fortis Bank w swoich wzorach umów stosował odmienne praktyki.
##### **Kredyt denominowany, czyli jaki?**
Kwota kredytu we wzorcach stosowanych przez Fortis Bank wyrażona była w CHF. W umowie nie wskazywano przy tym wprost w jakiej walucie i wysokości zostanie wypłacona. W tym zakresie odsyłała ona do aktu notarialnego – umowy przedwstępnej lub umowy sprzedaży nieruchomości. Spłata kredytu miała następować z rachunku bankowego prowadzonego na zlecenie kredytobiorcy w CHF. Czy w takim razie można stwierdzić, że umowa ta stanowiła w rzeczywistości umowę kredytu w walucie obcej?
Po pierwsze strony umowy świadome były tego, iż celem finansowania jest co do zasady zakup mieszkania lub nieruchomości, których cena wyrażona jest w złotych. Świadczy o tym nie tylko sam fakt powołania się na cenę wynikającą z aktu notarialnego, ale i to, że w istocie ma być ona wpłacona przez bank bezpośrednio na rachunek bankowy sprzedawcy (np. inwestora w przypadku rynku pierwotnego). Przed 24 stycznia 2009 r. co do zasady zobowiązania pieniężne na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej mogły być wyrażone tylko w pieniądzu polskim, zaś obrót dewizami podlegał licznym ograniczeniom. Wynika z tego, że w większości przypadków praktyką była zapłata ceny w złotych. Raczej niespotykane było zakładanie przez sprzedających rachunków bankowych w innych walutach w celu uzyskania ceny sprzedaży we frankach szwajcarskich. W istocie można więc przypuszczać, że intencją stron takich umów kredytowych nigdy nie była wypłata kwoty kredytu w CHF, co może stanowić istotny argument w ewentualnym sporze sądowym z bankiem.
##### **Brak oznaczenia wysokości kredytu i tajemniczy kurs wymiany**
Analiza zapisów stosowanych przez bank wzorców pozwala przypuszczać, iż w momencie zawarcia umowy kredytu kredytobiorca nie wiedział, jaka tak naprawdę będzie ostatecznie kwota jego zobowiązania – a była ona uzależniona od kursu waluty obowiązującego w dniu uruchomienia kredytu. Bank zabezpieczył się na okoliczność istotnych zmian kursowych wskazując, iż wypłaci kwotę „nie większą niż (…)”, przy jednoczesnym braku zabezpieczenia interesów kredytobiorców. Ponadto stosowane przez bank wzorce umów nie określały w jaki sposób ma nastąpić przewalutowanie, a także na jakich dokładnie warunkach kredytobiorca mógłby spłacać kredyt w walucie polskiej (a taką możliwość miał). Zgodnie natomiast z postanowieniami regulaminu stanowiącego załącznik do takiej umowy, w razie wypłaty uruchomionego kredytu w innej walucie niż waluta kredytu, miało to nastąpić po przewalutowaniu po kursie kupna/sprzedaży obowiązującym w banku w momencie zaksięgowania dyspozycji uruchomienia kredytu. Zarówno w umowie, jak i w regulaminie, nie określono jednak zasad ustalania przez bank kursu walut. Powyższe pozwala na przyjęcie, że również w przypadku tego typu umów zawieranych z Fortis Bank istnieje szansa na podważenie zastosowanych w nich postanowień.
##### **Szala przechyla się na korzyść kredytobiorców**
Odbiegające od standardowych postanowienia umów stosowanych przez Fortis Bank oraz początkowo duża ostrożność sądów powszechnych w zakresie uznawania umów w CHF za nieważne co do zasady przyczyniły się do tego, iż jeszcze do niedawna wiele sądów oddalało powództwa kredytobiorców. Trudno jednoznacznie powiedzieć jaka była tego przyczyna. Sytuacja ta zaczęła jednak gwałtownie ulegać zmianie po wydaniu przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w dniu 3 października wyroku w sprawie C-260/18 (głośna sprawa Państwa Dziubak). Orzeczenie to okazało się być na tyle przełomowe, że sądy przestały obawiać się nie tylko „odfrankowienia” takich kredytów, ale i uznania ich po prostu za nieważne. Jako przykłady spraw, w których sądy uznały umowy zawarte przez kredytobiorców z Fortis Bank za nieważne w całości wskazać można: [*XXV C 1473/17 (wyrok SO w Warszawie z 10 grudnia 2019 r.)*](http://orzeczenia.ms.gov.pl/content/$N/154505000007503_XXV_C_001473_2017_Uz_2019-12-30_002), [*XXV C 1555/17 (wyrok SO w Warszawie z dnia 16 stycznia 2020 r.)*](http://orzeczenia.warszawa.so.gov.pl/content/$N/154505000007503_XXV_C_001555_2017_Uz_2020-01-28_001).
Podsumowując stosowane przez Fortis Bank wzorce umów o kredyt hipoteczny w gruncie rzeczy niewiele się różnią od umów stosowanych przez inne banki. Większość różnic ma jedynie charakter techniczny, w dużej mierze nieistotny z punktu widzenia określenia negatywnych dla konsumentów skutków. Nie ma jednocześnie jak się wydaje jakiegokolwiek racjonalnego argumentu, który uzasadniałby ich uznanie za ważne i wiążące konsumentów będących ich stronami.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojego umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby poznać, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Teoria salda i teoria dwóch kondykcji – czym są i jakie mają znaczenie dla każdego frankowicza?](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/)
**Published:** 18 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W tym wpisie zajmiemy się tematem nieco bardziej skomplikowanym. W ostatnim czasie przy okazji omawiania niezwykle istotnego z punktu widzenia każdego frankowicza *[wyroku Sądu Najwyższego z 11 grudnia 2019 r. (sygn. akt: V CSK 382/18)](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/V%20CSK%20382-18-1.pdf)*, [*wspomnieliśmy o tym, iż SN w sposób zdecydowany opowiedział się w powołanym orzeczeniu za przyjęciem teorii dwóch kondykcji.*](https://www.kwwp.pl/przelomowy-wyrok-sadu-najwyzszego-w-sprawie-frankowiczow/) W opozycji do niej mamy natomiast teorię salda. Czym są i dlaczego są tak ważne dla każdego frankowicza decydującego się na skierowanie sprawy do sądu?
##### **Świadczenia nienależne**
Dochodząc na drodze sądowej uznania zawartej umowy kredytowej indeksowanej lub waloryzowanej kursem CHF za nieważną każdy kredytobiorca musi zdawać sobie sprawę z tego, jakie niesie to za sobą konsekwencje. To, że umowa z uwagi na jej niezgodność z prawem okazała się być nieważna (w znaczeniu prawnym po prostu nigdy nie istniała) nie zmienia faktu, że od samego początku jej „obowiązywania” strony świadczyły coś na swoją rzecz. I tak odpowiednio bank wypłacił kredytobiorcy wskazaną w nieważnej umowie kwotę kredytu, zaś kredytobiorca regulował każdego miesiąca należności ratalne (spłacając kapitał i odsetki) zgodnie z harmonogramem załączonym do umowy.
Świadczenie realizowane przez strony nieważnej umowy kredytowej stanowią świadczenia nienależne zdefiniowane wprost w przepisach prawa. Zgodnie z art. 410 § 2 Kodeku cywilnego (dalej: „k.c.”) świadczenie jest nienależne jeżeli ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany albo jeżeli podstawa świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna (np. nieważna umowa kredytowa).
##### **Obowiązek rozliczenia świadczeń nienależnych**
Opisana powyżej sytuacja powoduje, iż każda ze stron nieważnej umowy jest względem drugiej strony bezpodstawnie wzbogacona. Kredytobiorca nie powinien bowiem otrzymać kwoty kapitału, natomiast bank poszczególnych rat kapitałowo-odsetkowych i wszelkich pozostałych kwot przekazywanych w oparciu o taką umowę (prowizje, koszty ubezpieczenia, opłaty dodatkowe, etc.). Nie ulega wątpliwości, iż ten kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do jej zwrotu (art. 405 k.c.). A co w sytuacji, gdy każdej ze stron nieważnej umowy przysługuje takie roszczenie? Czy można je wzajemnie potrącić (skompensować)?
Z ekonomicznego punktu widzenia sytuacja wydaje się być niezwykle prosta. Porównujemy sumę świadczeń nienależnych spełnionych przez każdą ze stron, a następnie odejmujemy kwotę niższą od wyższej. Uzyskana różnica to kwota, której domagać się może ten, kto świadczył więcej.
Z prawnego punktu widzenia nie jest to już jednak tak oczywiste.
##### **Teoria salda**
Zgodnie propagowaną przez niektórych prawników, w tym również sędziów, teorią salda, zasądzona w głównej mierze na ekonomicznym spojrzeniu na problematykę świadczeń nienależnych, zakłada że roszczenie o zwrot przysługuje tej stronie, która uzyskała większą korzyść majątkową. W przypadku świadczeń nienależnych dana strona zwraca jedynie nadwyżkę otrzymanego świadczenia ponad wartość świadczenia, które sama spełniła.
Przykład: bank wypłacił kredytobiorcy kredyt w wysokości 200.000 zł indeksowanych kursem CHF. Termin płatności ostatniej raty minął 1 grudnia 2019 r. Z zaświadczenia o historii spłaty zadłużenia uzyskanego przez kredytobiorcę wynika, iż łącznie – tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, kosztów ubezpieczenia niskiego wkładu, nieruchomości, ubezpieczenia na życie oraz pobranych przez bank prowizji i opłat dodatkowych, zapłacił on na rzecz banku kwotę w wysokości 295.000 zł. Zgodnie z teorią salda dochodząc uznania zawartej umowy za nieważną, może on więc jednocześnie żądać zwrotu (zapłaty) kwoty 95.000 zł.
Jednym ze zwolenników teorii salda, która z ekonomicznego i sprawiedliwościowego punktu widzenia wydaje się znajdować duże uzasadnienie, jest przywoływany często w doniesieniach prasowych sędzia Kamil Gołaszewski. [*Na portalu orzeczeń Sądu Okręgowego w Warszawie znaleźć możemy zresztą szereg wydanych przez niego orzeczeń*, *w których w sposób szczegółowy wyjaśnia przyczyny, dla których powinna ona znaleźć zastosowanie w sprawach dotyczących kredytów frankowych*](http://orzeczenia.warszawa.so.gov.pl/content/$N/154505000007503_XXV_C_000695_2017_Uz_2018-10-10_002).
##### **Teoria dwóch kondykcji**
Zgodnie z teorią dwóch kondykcji każde roszczenie o wydanie wzbogacenia (będącego rezultatem świadczeń nienależnych realizowanych przez strony nieważnej umowy kredytowej) traktuje się oddzielnie i niezależnie, a ich rozliczenia nie można dokonać poprzez prostą operację matematyczną (odjęcia kwoty mniejszej od kwoty większej), lecz wymaga to ich wzajemnego potrącenia (skompensowania) zgodnie z przepisami prawa cywilnego.
Przyjęcie powyższej koncepcji rodzi szereg konsekwencji zarówno dla banku, jak i dla kredytobiorcy. Kredytobiorca może bowiem domagać się zwrotu wszelkich zrealizowanych świadczeń nienależnych, tj. wszystkiego, co zapłacił na rzecz banku w związku z zawarciem nieważnej umowy. Jednocześnie bank chcąc potrącić ww. należność kredytobiorcy ze swoim świadczeniem nienależnym (wypłaconą kwotą kredytu), będzie musiał po pierwsze: przyznać, że umowa jest nieważna, a po drugie: wezwać kredytobiorcę do zwrotu (dopiero wówczas jego roszczenie staje się wymagalne).
W naszym przykładzie: jeżeli bank wypłacił kredytobiorcy 200.000 zł, zaś kredytobiorca spłacił na rzecz banku kwotę w łącznej wysokości 295.000 zł, to w pozwie powinien domagać się zwrotu 295.000 zł. Jednocześnie oczywiste jest, że w toku sprawy sądowej o unieważnienie umowy kredytowej bank nie może żądać tego samego (tj. zwrotu 200.000 zł), ponieważ w ten sposób przyznałby, że umowa była nieważna, a powództwo jest zasadne.
Do ewentualnego potrącenia wzajemnych należności stron dojdzie w takim przypadku dopiero po zakończeniu sprawy oraz prawomocnym zasądzeniu na rzecz kredytobiorcy żądanej przez niego kwoty. Przed dokonaniem potrącenia należałoby jeszcze rozważyć, czy i w jakim zakresie spełnione przez bank oraz kredytobiorcę świadczenia nienależne, uległy przedawnieniu. Problematyka ta wykracza jednak poza zakres niniejszego opracowania, ale na pewno poruszymy ją jeszcze na naszym blogu.
##### **Jaki wpływ ma przyjęta teoria na przebieg sprawy o uznanie umowy kredytowej w CHF za nieważną?**
Przyjęcie jednej z ww. koncepcji ma istotne znaczenie dla sposobu formułowania żądania pozwu oraz wysokości należności, której zwrotu może domagać się kredytobiorca. Uzasadniając w pozwie jedną z nich należałoby przedstawić odpowiednią argumentację przemawiającą za jej zastosowaniem w konkretnej sprawie. Od tego natomiast, na ile będzie to argumentacja przekonywująca, zależeć może ostatecznie, czy powództwo zostanie uwzględnione w całości, w części, czy też oddalone.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Zawieszenie obowiązku spłacania kredytu na czas procesu o unieważnienie umowy](https://www.kwwp.pl/zawieszenie-obowiazku-splacania-kredytu-na-czas-procesu-o-uniewaznienie-umowy/)
**Published:** 20 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jak wspominaliśmy już na naszym [*fanpage’u*](https://www.facebook.com/Kancelaria-Wojciechowska-Wojciechowski-Radcowie-Prawni-Sp%C3%B3%C5%82ka-Partnerska-104183231299918), w opinii niektórych prawników zajmujących się sprawami kredytów frankowych możliwe jest zawieszenie obowiązku spłacania kredytu frankowego do czasu prawomocnego zakończenia sprawy sądowej o unieważnienie umowy. Takie stanowisko zajmują również niektóre sądy, czego przykładem są wydane niedawno postanowienia: Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 9 kwietnia 2020 r., sygn. akt: XII C 174/20 ([*o sprawie pisze na Facebooku pozwalemBank*](https://www.facebook.com/pozwalemBank/posts/3721235844615873/)), Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 17 kwietnia 2020 r., sygn. akt: XII C 592/18 ([*na który powołuje się dr Piotr Nazaruk na łamach Gazety Prawnej*](https://serwisy.gazetaprawna.pl/finanse-osobiste/artykuly/1472869,frankowicze-pozwy-zabezpieczenie-wstrzymanie-obowiazku-splaty-kredytu.html)) oraz Sądu Apelacyjnego w Warszawie, sygn. akt: VI ACz 1137/19 ([*na który zwraca uwagę Rzecznik Finansowy powołując się na doniesienia Rzeczpospolitej*](https://www.rf.gov.pl/aktualnosci-z-rynku/SA__uzasadnione_wstrzymanie_splat_ponad_udzielony_kredyt____23241)).
##### **Nowy trend w orzecznictwie?**
Choć już od pewnego czasu zdarza się, że w sprawach prowadzonych przez sądy pierwszej instancji zapadały korzystne dla frankowiczów postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia dochodzonych roszczeń poprzez zawieszenie na czas procesu obowiązku spłacania kredytu, to ich utrzymanie przez sądy drugiej instancji nie było już tak oczywiste. W tym kontekście istotne jest przywołane na wstępie postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie – wydane właśnie w drugiej instancji, w którym Sąd nie podzielił argumentów podniesionych w zażaleniu złożonym przez bank, a które rzekomo miały przemawiać za brakiem podstaw do udzielenia zabezpieczenia. Być może jesteśmy więc świadkami utrwalania się w orzecznictwie nowego trendu i coraz większa ilość sądów będzie udzielać zabezpieczenia roszczenia kredytobiorców. Niewątpliwie konieczne jest jednak w tym zakresie dalsze śledzenie praktyki sądów.
##### **Zabezpieczenie w praktyce**
Wniosek o zabezpieczenie roszczenia można złożyć zarówno w pozwie o unieważnienie umowy, jak również już po jego wniesieniu, podczas toczącego się postępowania. Opłata sądowa od takiego wniosku nie jest wygórowana – wynosi bowiem 100 zł. Jeżeli wniosek składany jest wraz z pozwem – nic nie płacimy. Udzielenia zabezpieczenia zgodnie z art. 730 (1) § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (dalej: „k.p.c.”) może żądać każda strona postępowania, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Artykuł 755 § 1 k.p.c. precyzuje natomiast, że w przypadku roszczenia niepieniężnego (a takim jest wspominane roszczenie o unieważnienie umowy), sąd udziela zabezpieczenia w taki sposób, jaki uzna za odpowiedni stosownie do okoliczności.
Uprawdopodobnienie roszczenia wobec coraz większej ilości korzystnych dla frankowiczów wyroków nie wydaje się obecnie problematyczne. Jakkolwiek rozstrzygnięcie każdej sprawy jest zależne od konkretnych uwarunkowań i stanu faktycznego (w tym treści umowy kredytowej), ciężko jest zignorować istnienie roszczeń o uznanie umów kredytowych zawierających niedozwolone postanowienia za nieważne. Oprócz znanego już chyba wszystkim w tej materii wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 3 października 2019 r. (sygn. akt: C-260/18, sprawa Państwa Dziubak), w uzasadnieniu wniosku o udzielenie zabezpieczenia na pewno warto również powołać się na [*omawiany już na naszym blogu przełomowy wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r. (sygn. akt: V CSK 382/18).*](https://www.kwwp.pl/przelomowy-wyrok-sadu-najwyzszego-w-sprawie-frankowiczow/)
Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie (art. 730(1) § 2 k.p.c.).
Za uzasadniony interes prawny frankowicza w uzyskaniu zabezpieczenia uważa się przykładowo okoliczność, iż jest to jedyny – do czasu zakończenia procesu, sposób zabezpieczenia kredytobiorcy przed koniecznością dalszej realizacji bezwzględnie nieważnej umowy kredytowej. Skoro celem powództwa jest zakończenie spłacania kredytu, to z perspektywy powoda bezsensownym jest jego spłacanie w toku postępowania. Często jest to dla kredytobiorcy ogromne obciążenie finansowe, narażające go na poważne niedogodności, a uzyskanie zwrotu kolejnych nadpłaconych kwot od banku nie jest rozwiązaniem automatycznym i wymaga aktywności oraz zaangażowania. Interesem żądającego unieważnienia zawartej umowy kredytowej jest również ochrona jego podstawowych interesów, chociażby poprzez eliminację negatywnych konsekwencji zaprzestania spłaty kredytu.
Uprawdopodobniając interes prawny należy również rozważyć możliwość oparcia swojej argumentacji o przyjętą przez Sąd Najwyższy – w powołanym wyżej wyroku, teorię dwóch kondykcji ([*na naszym blogu można znaleźć osobny wpis, który poświęcony został teorii salda i dwóch kondykcji*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/)).
Jak się wydaje w większości spraw, których przedmiotem jest uznanie umów frankowych za nieważne, istnieje możliwość stworzenia argumentacji podpierającej istnienie interesu prawnego powoda (kredytobiorcy) w udzieleniu zabezpieczenia.
##### **Zalety zabezpieczenia**
W praktyce najczęściej pojawiające się sposoby zabezpieczenia roszczeń konsumentów dochodzących unieważnienia umowy kredytowej we frankach szwajcarskich to wstrzymanie obowiązku spłacania kredytu do prawomocnego zakończenia się procesu oraz zakaz wypowiadania przez bank umowy kredytowej. Nie ulega wątpliwości, że może to być rozwiązanie bardzo korzystne dla osób pozywających banki. Może być ono zastosowane w szczególności w odniesieniu do tych kredytobiorców, którzy dokonali już spłaty należności w wysokości przekraczającej udzielony im kredyt. Dzięki temu zmniejszy się ewentualne roszczenie wobec banku o zwrot nadpłaconych rat, a miesięczne wydatki zostaną w znaczący sposób odciążone. Wstrzymanie się ze spłatą na podstawie wykonalnego orzeczenia sądu nie pociągnie również za sobą ryzyka wypowiedzenia umowy przez bank.
Orzeczenie o udzieleniu zabezpieczenia jest niewątpliwie również i dobrym prognostykiem dla danej sprawy na przyszłość. Oczywiście nie przesądza ono o tym, że kredytobiorca pozywający bank sprawę wygra i w konsekwencji nie będzie musiał uiścić niespłaconych rat kredytu w przyszłości, niemniej jednak jasno wskazuje, iż w ocenie sądu roszczenie zostało co najmniej uprawdopodobnione, a o tym czy udowodnione – zdecyduje dalszy przebieg sprawy.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojego umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby poznać, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Umowa frankowa a wynagrodzenie za korzystanie z kapitału](https://www.kwwp.pl/umowa-frankowa-a-wynagrodzenie-za-korzystanie-z-kapitalu/)
**Published:** 24 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnim czasie coraz więcej osób decyduje się na podważenie zawartej przez siebie umowy kredytowej waloryzowanej kursem CHF. [*Niewątpliwie wynika to z faktu, że frankowicze od jakiegoś czasu wychodzą z sądów zwycięskim krokiem.*](https://www.kwwp.pl/przelomowy-wyrok-sadu-najwyzszego-w-sprawie-frankowiczow/) Coraz większa ilość wyroków uznających takie umowy za nieważne spowodowała, że banki zaczęły szukać rozwiązań pozwalających na obronę przed roszczeniami kredytobiorców. Jednym z taki pomysłów jest roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału.
Zaczęło się niewinnie, od płynących ze środowiska bankowego głosów, zgodnie z którymi w przypadku uznania przez sądy umów kredytowych waloryzowanych CHF za nieważne, bankom przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. Jeśli bowiem umowa jest nieważna, to klient przez kilkanaście lub kilkadziesiąt lat miał do swojej dyspozycji stosunkowo sporą kwotę, która należała do banku – stanowiła świadczenie nienależne ([*więcej na ten temat w naszym osobnym wpisie*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/)). Bardzo szybko w mediach pojawiły się na ten temat liczne doniesienia prasowe. Z jednej strony przedstawicieli banków, którzy twierdzili, że będą pozywać frankowiczów o ww. wynagrodzenie, z drugiej zaś prawników specjalizujących się w sprawach frankowych, którzy wskazywali na bezpodstawność tego typu żądań i uspokajali swoich klientów.
##### **Jest już pierwszy pozew o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału**
Po zaledwie kilku miesiącach oczekiwań banki (a konkretnie Bank Millennium) postanowiły ruszyć do kontrataku i poinformowały o pierwszym powództwie skierowanym przeciwko kredytobiorcom, którym udało się stwierdzić nieważność swojej umowy frankowej. Samo złożenie powództwa nie przesądza jednak o jego zasadności, a część osób stoi na stanowisku, że działanie banku ma na celu odstraszenie kredytobiorców od składania pozwów. Od tamtego czasu można było jednak usłyszeć o kilku kolejnych przypadkach analogicznych pozwów, co wywołało niemałe zamieszanie wśród frankowiczów.
##### **Frankowicze mówią „szach”, czy powiedzą także „mat”?**
Roszczenia kierowane przez banki spotkały się ze zdecydowanym sprzeciwem ze strony Rzecznika Finansowego, który na skutek jednego z zawiadomień o podejrzeniu stosowania przez bank nieuczciwych praktyk rynkowych zdecydował o pozwaniu Raiffeisen Bank. [*Rzecznik Finansowy w swoim oświadczeniu stwierdził, że po zbadaniu sprawy nie znalazł żadnych podstaw prawnych umożliwiających bankom występowanie z tego typu roszczeniem, a działanie to ocenia jako negatywne.*](https://www.rf.gov.pl/sprawy-biezace/Rzecznik_Finansowy_pozwal_Raiffeisen_Bank_International__23214) Po stronie frankowiczów stanął także Rzecznik Praw Obywatelskich, który w jednoznaczny sposób stwierdził, że nie ma możliwości żądania przez banki żadnego wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.
##### **Jaka jest argumentacja banków?**
Bank swoje żądania opiera na art. 405 i art. 411 Kodeksu cywilnego (dalej: „k.c.”) dot. bezpodstawnego wzbogacenia oraz art. 359 k.c. w zakresie odsetek.[ *Klient nie miał własnych środków na zakup nieruchomości. Nabył ją za pieniądze otrzymane z banku i za taką usługę trzeba zapłacić – jak za każdy inny towar. Klient bezsprzecznie czerpał z tego kapitału korzyści przez wiele lat. Jeśli klient kupił nieruchomość na własny użytek, nie ponosił kosztów wynajmu mieszkania czy domu. Analogicznie – kupując daną nieruchomość w celach inwestycyjnych, czerpał zyski z jej wynajmu –* twierdzi dyrektor generalny polskiego oddziału Raiffeisen.](https://www.parkiet.com/Banki/312129913-Raiffeisen-bedzie-domagal-sie-oplat-od-frankowiczow.html)
##### **Co dalej?**
Niewątpliwie stanowisko RPO oraz Rzecznika Finansowego może w pozytywny sposób wpłynąć na sytuację frankowiczów i nieco ich uspokoić. Prawda jest jednak taka, że niezależnie od oceny zasadności roszczeń banków, dopóki nie zapadną pierwsze wyroki, ciężko jest cokolwiek przewidzieć. Na chwilę obecną znany jest [*wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 20 lutego 2020 r. (sygn. akt: I ACa 635/19)*](http://orzeczenia.bialystok.sa.gov.pl/content/$N/150500000000503_I_ACa_000635_2019_Uz_2020-02-20_002), w którym Sąd zakwestionował możliwość dochodzenia przez bank wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Sądy jednak w sprawach frankowych niejednokrotnie zaskakiwały nas swymi orzeczeniami, zatem należy bacznie obserwować sytuację i przede wszystkich podchodzić z dystansem do wszelkich doniesień medialnych.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)\[/vc\_column\_text\]
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Wpływ aneksów na nieważność umów frankowych](https://www.kwwp.pl/wplyw-aneksow-na-niewaznosc-umow-frankowych/)
**Published:** 26 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W większości przypadków kredytobiorcy zawierający umowy indeksowane lub denominowane do franka szwajcarskiego byli zobowiązani do spłacania kredytu bezpośrednio w złotym. Najczęściej za pośrednictwem dedykowanego do tego celu rachunku bankowego, z którego bank pobierał wymagalne raty kapitałowo-odsetkowe. Wraz z sukcesywnym nagłaśnianiem spraw frankowych oraz wejściem w życie tzw. ustawy antyspreadowej, banki zaczęły proponować swoim klientom podpisanie aneksów, które umożliwiały im spłatę kredytu bezpośrednio w CHF. Czy kredytobiorcy, którzy zgodzili się na takie rozwiązanie, utracili bezpowrotnie możliwość skierowania sprawy do sądu i żądania unieważnienia umowy?
##### **Ustawa antyspreadowa i jej wpływ na umowy zawarte z frankowiczami**
26 sierpnia 2011 r. weszła w życie tzw. ustawa antyspeadowa, a dokładniej ustawa z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw [*(Dz.U. Nr 165, poz. 984)*](http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20111650984/T/D20110984L.pdf). Na jej podstawie do ustawy Prawo bankowe oraz ustawy o kredycie konsumenckim wprowadzono po raz pierwszy definicję kredytu denominowanego lub indeksowanego do waluty innej niż waluta polska, a przede wszystkim **umożliwiono kredytobiorcom spłatę rat kapitałowo-odsetkowych bezpośrednio w tejże walucie**. Na skutek wprowadzonych do polskiego porządku prawnego zmian banki zaczęły oferować swoim klientom możliwość podpisania aneksu do umowy kredytu, który umożliwiał im samodzielny zakup waluty i spłatę należności bezpośrednio w CHF. Okoliczność tę banki zaczęły w późniejszym czasie wykorzystywać jako argument przeciwko uznaniu takich umów za nieważne. Jak się jednak wydaje, w świetle aktualnego orzecznictwa Sądu Najwyższego, pogląd ten należy uznać za błędny.
##### **Uchwała „siódemkowa” Sądu Najwyższego**
[W dniu 20 czerwca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie tzw. „siódemkowym” podjął uchwałę (sygn. akt: III CZP 29/17)](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/orzeczenia3/iii%20czp%2029-17.pdf), w której wskazał, iż ***„Oceny, czy postanowienie umowne jest niedozwolone (…), dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy”***. Należy zaznaczyć, iż ww. pogląd był już wcześniej prezentowany w literaturze przedmiotu oraz orzecznictwie sądów powszechnych, niemniej jednak po raz pierwszy Sąd Najwyższy w sposób tak stanowczy wypowiedział się w tej materii. Co więcej, przedmiotowa uchwała zapadła na gruncie właśnie sprawy frankowej, w której Rzecznik Finansowy powziął istotne wątpliwości co do tego, czy dla oceny nieuczciwego (abuzywnego) charakteru postanowień umownych, mają znaczenie okoliczności powstałe po jej zawarciu, w tym w szczególności sposób jej wykonania przez bank oraz zawierane później aneksy.
Co powyższe orzeczenie oznacza dla frankowiczów? Przede wszystkim nie należy co do zasady obawiać się sytuacji, w której kredytobiorca zgodził się na podpisanie aneksu umożliwiającego spłatę kredytu bezpośrednio w CHF. Czynność ta nie powinna bowiem mieć wpływu na możliwość uznania za niedozwolone (abuzywne) postanowień umownych dotyczących waloryzacji kwoty kredytu do waluty innej niż polska oraz ich wpływu na nieważność całej umowy.
Należy ponadto zauważyć, że rzeczone aneksy nie ingerowały raczej w sam sporny mechanizm waloryzacji, w dalszym ciągu odsyłając zwykle w tym zakresie do jednostronnie ustalanej przez bank tabeli kursów. Chcąc więc wykonywać umowę na dotychczasowych zasadach, konsumenci nadal narażeni byli m. in. na negatywne skutki stosowanego przez bank spreadu oraz jednostronne i arbitralne zasady ustalania kursu walutowego.
##### **Sposób konstruowania tabel kursowych przez banki nie ma znaczenia**
W powołanej uchwale Sąd Najwyższy odniósł się również do ciekawego zagadnienia, jakim jest rzeczywisty sposób kształtowania przez banki tabel kursowych, do których odsyłały zawierane umowy kredytu denominowanego lub indeksowanego do CHF. W toku postępowań sądowych banki często próbowały bowiem udowodnić, iż sposób w jaki bank kształtował te kursy w trakcie obowiązywania umowy zawsze odzwierciedlał kurs rynkowy danej waluty, a w konsekwencji nie dochodziło tutaj w żaden sposób do pokrzywdzenia kredytobiorców, czy też działania na ich szkodę. Jednakże zdaniem SN rzeczywisty sposób konstruowania tabel kursowych nie ma znaczenia dla uznania takich postanowień umownych za niedozwolone.
SN podkreślił, iż *„Dopuszczenie zmienności oceny abuzywności w czasie byłoby też trudne do uzgodnienia z wymaganiem transparentności (…), mającym istotne znaczenie dla oceny abuzywności postanowienia (…). Istotą wymagania transparentności jest – w przypadku szczególnie istotnych w tym miejscu klauzul modyfikacyjnych – zapewnienie konsumentowi, na podstawie jasnych i zrozumiałych kryteriów, możliwości przewidzenia skutków postanowienia, w tym zmian, jakie może wprowadzić przedsiębiorca lub ich konsekwencji ekonomicznych”*. Innymi słowy: jeżeli kredytobiorca w chwili zawierania umowy nie otrzymał jasnych i precyzyjnych informacji, w jaki sposób bank zamierza kształtować kurs kupna/sprzedaży franka szwajcarskiego względem złotego, to nawet późniejsze jego kreowanie zgodnie z zasadami rynkowymi oraz bez nadużywania przez bank jego dominującej pozycji, nie może spowodować, iż pierwotnie niedozwolone (abuzywne) postanowienia umowne staną się ważne.
##### **Moment oceny klauzul abuzywnych w orzecznictwie europejskim**
Pogląd przedstawiony przez SN pozostaje w zgodzie z treścią Dyrektywy 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (Dz.U. 1993, L 95, s. 29) oraz z jej wykładnią w dorobku orzeczniczym Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Za szczególnie doniosły na poziomie prawa europejskiego należy w szczególności uznać w tym zakresie [*wyrok Trybunału z dnia 20 września 2017 r. w sprawie R. P. Andriciuc i in. przeciwko Banca Românească SA. (sygn. akt: C)*](http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=194645&pageIndex=0&doclang=pl&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=918393). Bazując na treści przytoczonej powyżej dyrektywy Trybunał stwierdził, iż **znaczącą nierównowagę między prawami i obowiązkami stron wynikającymi z umowy należy oceniać ściśle w odniesieniu do chwili zawarcia umowy**. W tym kontekście Trybunał wskazał również, że postanowienie umowne przewidujące możliwość jednostronnej zmiany przez przedsiębiorcę ceny świadczenia usług (tzw. klauzula „późniejszej zmiany” ), jest od początku nieuczciwe, gdyż wprowadza znaczącą nierównowagę między stronami.
Reasumując zarówno na gruncie krajowym, jak i europejskim, możemy mówić o ukształtowaniu się niezwykle korzystnej dla konsumentów linii orzeczniczej dotyczącej chwili oceny spornych postanowień umownych oraz ich wpływu na nieważność zawartych umów kredytu. Wydaje się ono jednocześnie na tyle ugruntowane, że w istocie pozbawia banki możliwości skutecznego powoływania się w toku postępowania na fakt podpisania przez kredytobiorcę aneksu do umowy, który pozwalał mu na spłatę kwoty kapitału bezpośrednio w CHF, z pominięciem przewidzianego w umowie mechanizmu waloryzacji.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [5 rzeczy, które musisz wiedzieć o swojej umowie frankowej zanim pójdziesz do sądu](https://www.kwwp.pl/5-rzeczy-ktore-musisz-wiedziec-o-swojej-umowie-frankowej-zanim-pojdziesz-do-sadu/)
**Published:** 28 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[ ](https://www.kwwp.pl/ "Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Ile kosztuje pozwanie banku w sprawie frankowej?](https://www.kwwp.pl/ile-kosztuje-pozwanie-banku-w-sprawie-frankowej/)
**Published:** 31 maja, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jednym z głównych powodów powstrzymujących frankowiczów przed decyzją o skierowaniu sprawy do sądu jest obawa związana z koniecznością poniesienia wysokich kosztów procesu oraz kosztów zastępstwa prawnego (tj. kosztów opłaty sądowej, reprezentacji stron przez profesjonalnego pełnomocnika oraz innych). Warto jednak pamiętać, że choć początkowo trzeba liczyć się z pewnymi opłatami, to długoterminowo – mając w perspektywie możliwość unieważnienia umowy, może się to okazać decyzja niezwykle korzystna.
##### **Wniesienie sprawy do sądu**
Pierwszym i podstawowym kosztem jest opłata sądowa od pozwu. Zazwyczaj wysokość opłaty sądowej zależna jest od wartości przedmiotu sporu i wynosi 5% tej wartości. W sprawach dotyczących umów frankowych opłata ta wynosi jednak maksymalnie 1000 zł i z reguły tę właśnie kwotę kredytobiorca będzie musiał uregulować. Dodatkowo jeżeli w sprawie występuje pełnomocnik, konieczne jest uiszczenie 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, przy czym dotyczy to każdego kredytobiorcy. A zatem jeśli daną umowę zawarły z bankiem dwie osoby, to wyniesie ona 34 zł.
##### **Wynagrodzenie pełnomocnika**
Koszty w zakresie wynagrodzenia pełnomocnika reprezentującego frankowicza przez sądem są stosunkowo zróżnicowane i w dużej mierze zależą od tego jaką praktykę przyjmuje dana kancelaria prowadząca sprawę oraz jaka jest wysokość kredytu. Warto pamiętać, że wynagrodzenie można negocjować, a warunki umowy dostosować do swoich potrzeb i oczekiwań. Wynagrodzenie jest najwyższym kosztem wystąpienia na drogę sądową, jednakże prowadzenie tego typu spraw wiąże się z dużymi nakładami czasu i pracy ze strony pełnomocnika. Każda sprawa wymaga bowiem indywidualnego podejścia i analizy, a doświadczenie prawnika może stanowić istotną przewagę frankowicza w sądzie.
##### **Dodatkowe koszty w trakcie procesu**
Należy również liczyć się z tym, że w trakcie trwania procesu mogą pojawić się dodatkowe koszty, jak np. zaliczka na sporządzenia opinii przez biegłego, który dokona stosownych wyliczeń w zakresie spłaty kredytu bez uwzględnienia mechanizmów waloryzacyjnych (szacunkowo wysokość takiej zaliczki waha się pomiędzy 500 – 2 000 zł). Są to jednak koszty hipotetyczne – obecnie bowiem sądy coraz rzadziej powołują biegłych w sprawach frankowych uznając, iż nie jest to konieczne dla uwzględnienia głównego żądania pozwu, jakim jest stwierdzenie nieważności zawartej umowy.
##### **A co w razie przegranej?**
Chociaż coraz rzadziej słyszy się o przegranych sprawach frankowiczów, to jednak należy taką ewentualność zawsze brać pod uwagę. W razie przegrania procesu sądowego kredytobiorca nie tylko nie otrzyma zwrotu poniesionych kosztów, lecz zobowiązany jest również pokryć koszty poniesione przez drugą stronę, tj. bank – w głównej mierze są to koszty zastępstwa prawnego, które uzależnione są zasadniczo od wartości przedmiotu sporu i w sprawach:
– powyżej 5 000 zł do 10 000 zł – minimalne wynagrodzenie pełnomocnika wynosi 1 800 zł;
– powyżej 10 000 zł do 50 000 zł – minimalne wynagrodzenie pełnomocnika wynosi 3 600 zł;
– powyżej 50 000 zł do 200 000 zł – minimalne wynagrodzenie pełnomocnika wynosi 5 400 zł;
– powyżej 200 000 zł do 2 000 000 zł – minimalne wynagrodzenie pełnomocnika wynosi 10 800 zł.
Jeśli jednak sprawa okaże się wygrana, wówczas koszty te zostaną zasądzone na rzecz kredytobiorcy, a dodatkowo bank zobowiązany będzie również do zwrotu pozostałych poniesionych przez frankowicza wydatków (opłata sądowa, koszty zastępstwa prawnego, zaliczka na biegłego, etc.).
Trzeba też pamiętać, że wynik procesu może być niejednoznaczny. Zdarza się bowiem, że sądy przyjmują różne koncepcje wzajemnych rozliczeń z bankiem i wówczas nawet stwierdzając nieważność, mogą oddalić część powództwa co do roszczenia pieniężnego. Wtedy też obie strony dzielą się kosztami procesu proporcjonalnie do tego, w jakim stopniu wygrały sprawę. Dla przykładu jeżeli żądamy 100 000 złotych od banku, a sąd zasądzi 80 000 zł, to kredytobiorca wygrywa w 80% i w takim zakresie należy się mu zwrot poniesionych kosztów.
##### **Apelacja**
Apelację składa się w razie przegranej sprawy w pierwszej instancji i co do zasady opłatę od apelacji ponosi ta strona, która odwołuje się od niekorzystnego dla niej orzeczenia. W razie przegrania postępowania z bankiem, można zatem złożyć apelację do sądu II instancji. Opłata od apelacji wynosi co do zasady tyle samo, co opłata sądowa uiszczana przy wszczęciu postępowania, tj. najczęściej 1 000 zł. Koszty zastępstwa prawnego, o których mowa powyżej, są natomiast o 50% niższe.
Podsumowując powyższe rozważania, koszty postępowania sądowego względem korzyści jakie niesie korzystne dla kredytobiorcy rozstrzygnięcie, wydają się nie być znacząco wygórowane. Zdecydowanie pozytywną kwestią jest wysokość maksymalnej opłaty sądowej od pozwu wynoszącej 1 000 zł, podczas gdy w normalnych sprawach o roszczenia pieniężne jest to kwota znacząco wyższa. W perspektywie długofalowej, wszelkie koszty poniesione w związku z pozwaniem banku, mogą w istocie stanowić oszczędność wynikającą z tego, że w razie nieważności umowy, nie trzeba będzie w dalszym ciągu spłacać rat kapitałowo-odsetkowych z uwzględnieniem niepewnego kursu franka szwajcarskiego.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Przedawnienie roszczeń banku i kredytobiorcy](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/)
**Published:** 2 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Nierozerwalnym elementem niemal każdego roszczenia majątkowego jest okres, po którym ulega ono przedawnieniu, a tym samym jego dochodzenie na drodze sądowej staje się z reguły niemożliwe. Podobnie jest również z roszczeniami o zwrot rat kapitałowo-odsetkowych regulowanych przez kredytobiorców na podstawie nieważnych umów waloryzowanych kursem franka szwajcarskiego. Kierując do sądu pozew frankowy warto więc mieć świadomość tego, jak kształtują się te okresy. Pomocna przy podejmowaniu decyzji w ww. zakresie będzie również wiedza dotycząca tego, czy aby przypadkiem przedawnieniu nie uległy już roszczenia banku o zwrot kwoty kapitału jako świadczenia nienależnego. Dla frankowiczów może się to bowiem okazać niezwykle korzystne.
##### **Ogólne zasady przedawnienia roszczeń**
Zgodnie z ogólnymi regułami prawa cywilnego (art. 118 Kodeksu cywilnego, dalej „k.c.”), **termin przedawnienia roszczeń majątkowych wynosi 6 lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – 3 lata.** Koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego. Nim przejdziemy do ustalenia, jakie terminy przedawnienia znajdą zastosowanie w sprawach o unieważnienie kredytów frankowych, należy jednak zwrócić uwagę na jedną dosyć istotną kwestię. Wskazany wyżej 6-cio letni okres przedawnienia obowiązuje dopiero od dnia 9 lipca 2018 r., podczas gdy przed tą datą był on dłuższy i wynosił aż 10 lat. Już na pierwszy rzut oka mamy tutaj więc do czynienia z tzw. kolizją uregulowań nowych ze starymi. Została ona jednak rozstrzygnięta w przepisach przejściowych towarzyszących zmianie ww. terminu. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej, termin skrócony tą ustawą z 10 do 6 lat rozpoczyna bieg od dnia wejścia w życie nowelizacji i upływa z dniem 31 grudnia 2024 r. Gdyby jednak bieg dawnego terminu (10-cio letniego) był już na tyle zaawansowany, że ten dawny termin miałby upłynąć wcześniej niż po 6‑ciu latach od wejścia w życie nowelizacji, to przedawnienie następuje w tym dotychczasowym, tj. wcześniejszym terminie. Powyższe zostanie wyjaśnione nieco niżej, już na konkretnym przykładzie.
##### **Przedawnienie roszczeń kredytobiorcy**
Zgodnie z ugruntowanym poglądem wyrażanym zarówno przez sądy, jak i specjalistów z zakresu prawa cywilnego, spłata kredytu w ratach nie jest świadczeniem okresowym w rozumieniu art. 118 k.c. W konsekwencji przyjąć należy, że bieg terminu przedawnienia roszczeń o zwrot każdej nadpłaconej przed kredytobiorcę raty kapitałowo-odsetkowej wynosi obecnie 10 lat. Opisany wyżej 6-cio letni termin znajdzie z kolei zastosowanie do roszczeń, które stały się wymagalne po 31 grudnia 2014 r. Tytułem przykładu, rata kapitałowo-odsetkowa spłacona w dniu 1 lipca 2013 r. przedawni się dopiero 31 lipca 2023 r. (stary – 10-letni termin). Rata uregulowana w dniu 1 lipca 2016 r. przedawni się z kolei już 31 grudnia 2024 r. (termin 10-letni zostaje wobec zmiany przepisów skrócony do 8 lat, tj. do końca roku w którym upłynął 6-letni okres przedawnienia, o którym mowa w przepisach przejściowych ustawy zmieniającej). I wreszcie w przypadku raty kapitałowo-odsetkowej, która stała się wymagalna w dniu 1 lipca 2019 r. (a więc już po zmianie przepisów), przedawni się ona z dniem 31 grudnia 2025 r. (termin 6-letni liczony od daty powstania roszczenia do końca roku, w którym upłynął termin przedawnienia).
Powyższe rodzi istotne skutki dla kredytobiorcy. Wytaczając powództwo o unieważnienie umowy indeksowanej lub denominowanej kursem CHF, dochodzi on bowiem również często zwrotu nadpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych. Co do zasady należy tutaj jednak brak pod uwagę tylko te raty, które powstały i stały się wymagalne w ww. 10-letnim lub 6-letnim okresie przedawnienia.
##### **Sytuacja prawna frankowiczów, którzy spłacili swój kredyt**
Powyższe kwestie rzutują również bezpośrednio na sytuację kredytobiorców, którzy w chwili obecnej są już wolni od kredytu (spłacili go w całości), ale mimo tego chcieliby dochodzić unieważnienia zawartej umowy i zwrotu przynajmniej części nadpłaconych na rzecz banku kwot. Należy wyrazić zapatrywanie, że dopóki przedawnieniu nie ulegnie ostatnia ze spłaconych na rzecz banku rat, dopóty dochodzenie unieważnienia takiej umowy jest w pełni możliwe. Omówiony powyżej okres przedawnienia wyznacza przy tym kredytobiorcy maksymalną kwotę nienależnie uiszczonych na rzecz banku należności, których zwrotu na drodze sądowej może się on jednocześnie domagać.
##### **Kiedy termin przedawnienia rozpoczyna swój bieg i w jaki sposób może zostać przerwany?**
Z biegiem terminu przedawnienia roszczeń o zwrot nadpłaconych przez frankowiczów rat kapitałowo-odsetkowych, bazując na nieważności całej umowy, wiąże się też kwestia tego, od kiedy właściwie termin ten w stosunku do poszczególnych płatności powinien być liczony oraz czy może zostać w jakikolwiek sposób przerwany.
W odniesieniu do pierwszego z poruszonych wyżej zagadnień należy wskazać, iż **co do zasady bieg terminu przedawnienia rozpoczyna swój bieg od daty, w której dane roszczenie stało się wymagalne** (art. 120 § 1 k.c.). Jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. Przekładając powyższe uregulowanie na sytuacje frankowiczów przyjąć należy, że każda rata kredytu zaczyna się przedawniać od chwili, w której została wpłacona na rzecz banku – był to bowiem jednocześnie najwcześniejszy termin, w którym kredytobiorca mógł żądać jej zwrotu.
Co do zasady raz rozpoczęty bieg terminu przedawnienia biegnie nieprzerwanie aż do chwili, gdy dane roszczenie ulega przedawnieniu. Od rzeczonej zasady prawo cywilne przewiduje jednak pewne wyjątki, wśród których wyróżnić należy w szczególności: wytoczenie powództwa oraz zawezwanie banku do próby ugodowej przed sądem (inaczej: wniosek o przeprowadzenie posiedzenia pojednawczego). Zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku bieg terminu przedawnienia ulega przerwaniu i po zakończeniu danego postępowania biegnie na nowo. W zakresie niezwykle popularnej do niedawna instytucji postępowania pojednawczego, należy jednak zwrócić uwagę na pewne ryzyka z nią związane – w szczególności w sytuacji, gdy kierujemy do sądu wniosek o przeprowadzenie postępowania pojednawczego po raz kolejny. Zagadnieniem tym zajmiemy się już wkrótce w odrębnym wpisie, gdyż z uwagi na jego obszerność wymaga ono osobnego omówienia.
##### **Przedawnienie roszczeń banku**
Kierując do sądu sprawę o unieważnienie kredytu frankowego należy mieć świadomość, że wyrok korzystny dla kredytobiorcy niejako aktualizuje po stronie banku roszczenie o zwrot wypłaconej nienależnie na rzecz frankowicza kwoty kapitału. Skoro bowiem umowa kredytu okazała się nieważna, bank nie miał podstawy do jej wypłaty. Rzeczone świadczenie było nienależne, a bank może żądać jego zwrotu. Należy jednak zastanowić się, czy w kontekście poruszonej już wyżej kwestii rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia, powiązanej ściśle z chwilą wymagalności roszczenia, nie uległo ono przypadkiem przedawnieniu?
Nie ulega wątpliwości, iż moment wypłaty przez bank poszczególnych transz kwoty kredytu był jednocześnie momentem, w którym mógł on żądać ich zwrotu jako świadczenia nienależnego. Tak więc to data wypłaty kwoty lub transzy kredytu powinna wyznaczać bieg terminu przedawnienia roszczeń banku o ich zwrot. Jednocześnie zważyć należy, że roszczenie to jest ściśle związane z prowadzoną przez bank działalnością gospodarczą, a więc zgodnie z art. 118 k.c. ulega przedawnieniu po upływie 3 lat. Można więc przyjąć, że w większości przypadków wszelkie roszczenia banku w chwili wytaczania powództwa przez kredytobiorców uległy już przedawnieniu, a w konsekwencji bank nie będzie mógł potrącić (skompensować) swoich roszczeń o zwrot kwoty kapitału, z roszczeniami kredytobiorcy o zwrot nienależnie uiszczonych rat kapitałowo-odsetkowych. Jednocześnie w zależności od przyjętej na gruncie konkretnej sprawy teorii: [*salda lub dwóch kondykcji, o których piszemy w osobnym wpisie*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/), rodzić to będzie z punktu widzenia kredytobiorcy daleko idące konsekwencje.
Należy na koniec zaznaczyć, że sąd w toku hipotetycznie wytoczonego przez bank po unieważnieniu umowy powództwa o zwrot nienależnie wypłaconej kwoty kapitału, może potencjalnie nie uwzględnić podniesionego przez frankowicza zarzutu przedawnienia roszczeń banku uznając, iż powoływanie się przez kredytobiorcę na tę okoliczność stanowiłoby w istocie z jego strony nadużycie prawa. Również i ta kwestia zostanie wkrótce szerzej omówiona na naszym blogu, zasługuje bowiem ona w pełni na odrębny wpis i zwrócenie na nią szczególnej uwagi.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/ "Kontakt")*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/ "Kontakt")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [4 kroki do pozwania banku](https://www.kwwp.pl/4-kroki-do-pozwania-banku/)
**Published:** 4 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jakie kroki należy podjąć w celu pozwania banku? Pytanie to zadaje sobie większość frankowiczów. Szczególnie tych, którzy dotychczas raczej z dystansem obserwowali co dzieje się w sądach w sprawach dotyczących umów podobnych do tych, które sami zawarli. W związku z tym, że coraz więcej spraw kredytobiorców kończy się sukcesem, zwiększa się także liczba prowadzonych postępowań. Warto zatem poznać podstawowe kroki, jakie należy poczynić w celu uwolnienia się od uciążliwego kredytu frankowego.
##### **Krok 1. Zgromadzenie dokumentów**
To jeden z najważniejszych kroków zmierzających do pozwania banku. Bez zgromadzenia niezbędnych dokumentów, tj. kopii umowy kredytu wraz z załącznikami (w tym regulaminu/ogólnych warunków umowy lub kredytowania) oraz zaświadczenia o spłacie rat kapitałowo-odsetkowych, analiza możliwości wstąpienia na drogę sądową może być znacznie utrudniona – chociaż nie jest niemożliwa. Trzeba bowiem pamiętać, że zdarzają się przypadki, w których np. regulamin wcale nie został dostarczony kredytobiorcy. Zdarza się również, że bank zwleka z wydaniem zaświadczenia, które pozwoli na dokładne wyliczenie kwoty podlegającej zwrotowi. W takiej sytuacji wydania stosownych dokumentów można już żądać bezpośrednio na drodze sądowej.
Niemniej jednak warto skompletować wszystkie dokumenty, które dotyczą umowy frankowej, a w szczególności należy pamiętać o ewentualnych zawieranych później aneksach. Z pewnością pełna dokumentacja ułatwi cały proces przygotowania pozwu.
##### **Krok 2. Wybór pełnomocnika**
Wbrew pozorom to także jest bardzo istotna kwestia poprzedzająca wniesienie pozwu do sądu. Właściwy pełnomocnik to gwarancja nie tylko profesjonalnego przygotowania powództwa, lecz również fachowej pomocy na etapie postępowania sądowego. Chociaż skorzystanie z usług adwokata lub radcy prawnego nie jest obowiązkowe i pozew taki można napisać samemu, to jednak nie rekomendujemy takiego rozwiązania, aby nie ryzykować popełnieniem błędów, które mogą wpłynąć na wynik postępowania i przekreślić możliwość uwolnienia się od kredytu. Decydując się na skorzystanie z usług prawnika należy jednak pamiętać o zachowaniu ostrożności – pozytywne wyroki w sprawach frankowych spowodowały bowiem wysyp ofert pochodzących od kancelarii odszkodowawczych, które nie są kancelariami prawnymi, a oferowane przez nie warunki mogą budzić zastrzeżenia.
##### **Krok 3. Zapoznanie się z przebiegiem postępowania**
Krok ten ma charakter raczej psychologiczny. Często zdarza się jednak, że kredytobiorcy nie mieli jak do tej pory okazji do wizyty w sądzie oraz udziału w jakimkolwiek postępowaniu. Dla takich osób wstąpienie na drogę sądową może wiązać się ze stresem i licznymi obawami. Z naszego doświadczenia wynika jednak, że nawet ogólna rozmowa o tym, jak zachowywać się w sądzie, co ze sobą zabrać, czego można się spodziewać na sali rozpraw, a nawet po której stronie sali zająć miejsce, znacząco zmniejsza wszelkie obawy. Trzeba pamiętać też o tym, że spory frankowe w zasadniczej części opierają się na zgromadzonej w sprawie dokumentacji, a udział stron choć jest ważny, to jednak nie jest najważniejszy (zdarza się nawet, że jest przez sąd pomijany). Z pomocą profesjonalnego pełnomocnika, który w razie potrzeby będzie służył radą i pomocą, udział w rozprawie sądowej nie powinien jednak sprawić żadnych problemów.
##### **Krok 4. Wniesienie sprawy do sądu**
Po rozwianiu wszystkich wątpliwości nie pozostaje nic innego, jak oczekiwanie na przygotowanie przez pełnomocnika kompletnego pozwu, [*dokonanie stosownych opłat*](https://www.kwwp.pl/ile-kosztuje-pozwanie-banku-w-sprawie-frankowej/) i złożenie powództwa. Na tym etapie rola kredytobiorcy jest już właściwie niewielka. Warto pozostawać w stałym kontakcie ze swoim pełnomocnikiem, aby uzyskiwać informacje co do przebiegu postępowania oraz regularnie monitorować swoją skrzynkę pocztową, aby nie przegapić żadnego pisma sądowego, np. informującego o rozprawie.
Wbrew pozorom pozwanie banku nie jest tak trudne jak mogłoby się to wydawać. Jeżeli korzysta się z usług prawnika, nie powinno to wymagać również dużego wysiłku i nakładu czasu – poza początkowym etapem gromadzenia dokumentów. Warto zatem przełamać swoje opory i podjąć decyzję o wstąpieniu na drogę sądową. Tym bardziej, że w wielu przypadkach uwolnienie się od kredytu frankowego z pewnością zaowocuje nie tylko lepszym samopoczuciem związanym z pozbawieniem kredytobiorcy stresu wynikającego z wahań wysokości rat kapitałowo-odsetkowych, lecz również i uzdrowieniem finansów zachwianych znacząco w rezultacie powyższego.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Sprawy frankowe - najnowsze orzecznictwo](https://www.kwwp.pl/sprawy-frankowe-najnowsze-orzecznictwo/)
**Published:** 7 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Wielokrotnie pisaliśmy już o tym, że w ostatnich latach frankowicze coraz częściej wygrywają z bankami spory sądowe i to co do zasady w najkorzystniejszym dla nich wariancie – zyskując stwierdzenie nieważności umowy i uwalniając się od kosztownego kredytu frankowego. Nie ulega wątpliwości, że na taki stan rzeczy zasadniczy wpływ mają ostatnie, niezwykle korzystne z punktu widzenia sytuacji frankowiczów orzeczenia.
##### **Wyrok TSUE w sprawie Państwa Dziubak (C-260/18)**
[*To zdecydowanie jeden z najważniejszych wyroków minionego roku.*](http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language=pl&td=ALL&num=C-260/18) Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził w nim m. in., że art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich należy interpretować w ten sposób, iż nie stoi on na przeszkodzie temu, aby sąd krajowy, po stwierdzeniu nieuczciwego charakteru niektórych warunków umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej i oprocentowanego według stopy procentowej bezpośrednio powiązanej ze stopą międzybankową danej waluty, przyjął zgodnie z prawem krajowym, że ta umowa nie może nadal obowiązywać bez takich warunków z tego powodu, że ich usunięcie spowodowałoby zmianę charakteru głównego przedmiotu umowy. Wyrok ten skutkował stwierdzeniem nieważności umowy kredytu frankowego zawartej z Raiffeisen Bank przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Na marginesie warto wskazać, że ochrona wynikająca z przepisów dyrektywy 93/13 ma na celu przywrócenie równowagi stron i obronę konsumentów przed niekorzystnymi konsekwencjami umów zawartych z wykorzystaniem przez przedsiębiorcę, tj. bank, przewagi kontraktowej. A zatem to do kredytobiorcy należy ostateczna decyzja co do tego, czy żąda unieważnienia umowy.
##### **Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r. (sygn. akt. V CSK 382/18)**
[*W orzeczeniu tym Sąd Najwyższy po raz pierwszy w sposób tak jednoznaczny zajął stanowisko, zgodnie z którym wadliwy mechanizm indeksacji prowadzi do unieważnienia umowy kredytowej.* ](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/V%20CSK%20382-18-1.pdf)Szerzej na ten temat pisaliśmy już w jednym z naszych wpisów. Sprawa ta jest również interesująca ze względu na poruszenie przez SN w uzasadnieniu wyroku kwestii związanych z roszczeniami banku o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału i przedawnienia roszczeń o jego zwrot.
##### **Postanowienie Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 9 kwietnia 2020 r. w sprawie przeciwko mBank (sygn. akt XII C 174/20)**
Jest to jedno z postanowień, [*o których pisaliśmy w naszym poprzednim wpisie*](https://www.kwwp.pl/zawieszenie-obowiazku-splacania-kredytu-na-czas-procesu-o-uniewaznienie-umowy/) dotyczącym możliwości zawieszenia obowiązku spłacania bieżących rat kredytowych w ramach zabezpieczenia sądowego. Orzeczenie to jest korzystne z dwóch względów. W pierwszej kolejności daje frankowiczom możliwość zaprzestania płacenia wysokich rat kredytowo-odsetkowych na czas trwania procesu, co niewątpliwie dla niektórych osób może okazać się zbawienne, w szczególności w dobie zapowiadającego się kryzysu gospodarczego. Sprawy frankowe trwają przeważnie ok. jednego roku lub nawet dłużej. Po epidemii koronawirusa można też spodziewać się, że czas ten ulegnie wydłużeniu, a same [*wakacje kredytowe*](https://www.kwwp.pl/wakacje-kredytowe-a-sytuacja-frankowiczow-w-sadzie/) nie zawsze są dobrym rozwiązaniem. Po drugie tego typu postanowienie zwiastuje pozytywne rozstrzygnięcie sprawy, choć oczywiście o tym nie przesądza.
##### **Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2019 r. (sygn. akt II CSK 483/18)**
[*W wyroku tym SN stwierdził, że niemożliwe jest wprowadzenie w miejsce niedozwolonych klauzul innego mechanizmu waloryzacji.*](http://www.sn.pl/orzecznictwo/SitePages/Baza_orzeczen.aspx?ItemSID=48068-57a0abe2-a73c-441d-9691-b79a0c36be5c&ListName=Orzeczenia3) Podkreślił także, że to do konsumenta należy wybór preferowanych konsekwencji wyeliminowania z umowy wadliwych postanowień. SN stanął również na stanowisku, że klauzule stosowane przez bank kształtują prawa i obowiązki konsumenta – kredytobiorcy, w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami przez uzależnienie warunków waloryzacji świadczenia od kompetencji silniejszej strony umowy, tj. banku. Odwołanie do kursów walut zawartych w „Tabeli kursów” obowiązującej w Banku oznacza naruszenie równorzędności stron umowy przez nierównomierne rozłożenie uprawnień i obowiązków między partnerami stosunku obligacyjnego. Jednocześnie prawo Banku do ustalania kursu waluty nie doznawało żadnych umownych ograniczeń w postaci skonkretyzowanych, obiektywnych kryteriów zmian stosowanych kursów walutowych. Tym samym Sąd Najwyższy uchylił niekorzystny dla frankowicza wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
##### **Zarządzenie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2020 r. (sygn. akt II C 1219/19)**
Zarządzenie to znalazło się w naszym dzisiejszym zestawieniu trochę z przymrużeniem oka. Niewątpliwie stało się ono internetowym hitem ostatnich tygodni. Na jego podstawie Sąd Okręgowy zwrócił bowiem pełnomocnikowi banku obszerne pismo procesowe i zobowiązał go do złożenia krótszego i bardziej zwięzłego, w którym zajmie swoje stanowisko w sprawie. W uzasadnieniu wydanego zarządzenia Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na to, że nie ma potrzeby wielokrotnego przytaczania tych samych twierdzeń, czy cytowania długich fragmentów orzecznictwa lub literatury przedmiotu. Co więcej Sąd stanął również na stanowisku, że każde kolejne pismo, które nie będzie spełniało kryterium zwięzłości i rzeczowości, będzie traktowane jako nadużycie prawa procesowego. Choć zarządzenie to z pewnością nie będzie miało bezpośredniego wpływu na inne toczące się obecnie postępowania, to jednak przytoczone w nim twierdzenia można wykorzystać we własnej sprawie, zwracając chociażby uwagę Sądu na problematykę nadużycia prawa, która wiąże się z tego typu działaniami procesowymi. Problem składania przez banki obszernych, często nawet kilkuset stronicowych pism procesowych jest bowiem niezwykle powszechny i przyczynia się do niepotrzebnego wydłużenia prowadzonych postępowań.
Podsumowując stwierdzić można, że frankowicze dysponują obecnie mocną linią obrony w postaci coraz to nowszego orzecznictwa wydawanego w sprawach kredytów frankowych. Poza wskazanymi powyżej przykładami warto również zawsze zapoznać się z wyrokami, które dotyczą już bezpośrednio umowy takiej samej lub o zbliżonej treści do tej, którą zawał kredytobiorca z bankiem. Powołanie się na najnowszą linię orzeczniczą w powództwie wytoczonym przeciwko bankowi to jeden z istotnych elementów pozwu.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Faktyczne i prawne skutki unieważnienia przez sąd umowy frankowej](https://www.kwwp.pl/faktyczne-i-prawne-skutki-uniewaznienia-przez-sad-umowy-frankowej/)
**Published:** 9 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Wiele osób zastanawia się, jakie konsekwencje faktyczne i prawne rodzi dla kredytobiorcy stwierdzenie nieważności łączącej go z bankiem umowy frankowej. Nie ulega wątpliwości, iż w głównej mierze uzależnione to jest od tego, na jakim etapie jej wykonania doszło do wydania korzystnego dla frankowicza orzeczenia.
##### **Czy powstała nadpłata w ramach umowy frankowej?**
Pierwsze pytanie, na jakie należy sobie odpowiedzieć, to czy łączna kwota wszystkich uregulowanych na rzecz banku w ramach zawartej umowy kredytowej należności, tj.: rat kapitałowo-odsetkowych, prowizji, kosztów ubezpieczenia, etc., przewyższa wypłaconą przez bank bezpośrednio po podpisaniu umowy kwotę kapitału.
W przypadku odpowiedzi twierdzącej, sytuacja kredytobiorcy wydaje się być najprostsza. O ile bowiem nie zrobił on już tego w toku postępowania sądowego, w którym sąd stwierdził nieważność umowy, to może żądać od banku zwrotu powstałej w ten sposób nadpłaty (różnicy). Limitowana jest ona jednak okresem przedawnienia. Należy bowiem pamiętać, że co do zasady możemy żądać zwrotu tylko należności uiszczonych na rzecz banku do maksymalnie 10 lat wstecz, a w niektórych przypadkach okres ten może ulec skróceniu z uwagi na zmianę przepisów dotyczących okresów przedawnienia ([*pisaliśmy o tym w jednym z naszych ostatnich artykułów*](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/)).
Najprostszym sposobem wyegzekwowania ww. kwoty jest wezwanie do zapłaty (bank wszakże powinien respektować wydany przez sąd wyrok stwierdzający nieważność zawartej umowy), a jeżeli to nie poskutkuje – skierowanie do sądu sprawy o zapłatę (wobec orzeczonej już nieważności, sprawa taka powinna zostać rozstrzygnięta stosunkowo szybko).
Z naszego doświadczenia wynika, iż najlepszym rozwiązaniem jest jednak bieżące monitorowanie w toku sprawy o unieważnienie umowy tego, czy nie doszło do powstania nadpłaty. Należy bowiem pamiętać, że w ramach postępowania o unieważnienie kredytu frankowego można również żądać zapłaty, co znacząco skróci czas niezbędny do jej późniejszego wyegzekwowania od banku. Zmiana powództwa poprzez jego rozszerzenie i żądanie obok stwierdzenia nieważności umowy, również i zapłaty kwoty nadpłaconej ponad kwotę kapitału, jest dopuszczalna w trakcie całego postępowania w sądzie I instancji.
##### **Co zrobić w przypadku niedopłaty?**
Sytuacja kredytobiorcy kształtuje się zgoła odmiennie, gdy po prawomocnym zakończeniu sprawy o ustalenie nieważności umowy kredytowej okazuje się, iż łączna kwota uregulowanych na rzecz banku należności nie przewyższa wypłaconej przy zawarciu umowy kwoty kredytu. W takim przypadku mamy bowiem do czynienia z bezpodstawnym wzbogaceniem kredytobiorcy względem banku, a ww. niedopłata stanowi świadczenie nienależne, którego zwrotu bank może się domagać.
W kontekście powyższego możliwe jest kilka rozwiązań. Wybór odpowiedniego uzależniony jest od tego, jak duża kwota pozostała do spłaty, jak wygląda aktualna sytuacja finansowa frankowicza oraz jaką strategię zdecyduje się przyjąć sam bank.
Najbardziej racjonalnym rozwiązaniem wydaje się zawarcie z bankiem ugody w przedmiocie ratalnej spłaty istniejącej niedopłaty. Bank powinien mieć dużą motywację do ugodowego załatwienia sprawy. Należy bowiem zwrócić uwagę na to, iż wraz z unieważnieniem umowy kredytowej zaistnieją podstawy do wykreślenia hipoteki ustanowionej na nieruchomości na rzecz banku. Również i wszelkie inne formy zabezpieczenia staną się nieważne (np. weksel własny, poręczenie, etc.). Bank nie będzie więc już posiadał odpowiedniego zabezpieczenia swoich należności, a w konsekwencji w jego własnym interesie leży zawarcie porozumienia, pozwalającego na bezpieczne odzyskanie ww. świadczenia nienależnego. W sytuacji gdy kredytobiorca posiada oszczędności, można również rozważyć jednorazową spłatę pozostałego zadłużenia.
Jeżeli jednak nie jest to możliwe, a kwota niedopłaty jest znaczna, najrozsądniejszym rozwiązaniem wydaje się być, w razie braku możliwości zawarcia z bankiem ugody, zaciągniecie nowego kredytu na korzystnych warunkach, pozwalającego na całkowite uwolnienie się od starego. Nie ulega wątpliwości, że na tym etapie już każdy frankowicz nauczony doświadczeniem, wybierze spośród dostępnych na rynku ofert tę, która wydaje się być nie tylko najtańsza, ale i najbezpieczniejsza.
##### **Możliwe jest i inne rozwiązanie**
Powyższe zasady postępowania wydają się być najbardziej racjonalne i najczęściej występujące w praktyce. Należy sobie jednak zdawać sprawę z tego, że kredytobiorca może stanąć na stanowisku, iż w sprawie powinna znaleźć zastosowanie teoria dwóch kondykcji ([*nie wiesz co to? Przeczytaj nasz wpis na ten temat!*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/)), a w konsekwencji może żądać od banku zwrotu wszystkich wpłaconych na jego rzecz, a jeszcze nieprzedawnionych należności, które również traktować należy jako świadczenia nienależne bankowi (były realizowane w oparciu o nieważną umowę). Jednocześnie może się okazać, że roszczenie banku o zwrot jego świadczenia nienależnego – wypłaconej w chwili zawarcia umowy kwoty kredytu, jest już przedawnione. Pojawia się tutaj jednak kwestia nieuwzględnienia zarzutu przedawnienia, w razie gdyby sprawa trafiła do sądu.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Przedawnienie roszczeń banku o zwrot kwoty kapitału w razie stwierdzenia nieważności umowy frankowej a nadużycie prawa przez frankowicza](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-o-zwrot-kwoty-kapitalu-w-razie-stwierdzenia-niewaznosci-umowy-frankowej-a-naduzycie-prawa-przez-frankowicza/)
**Published:** 11 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnim czasie, a zwłaszcza po ogłoszeniu wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w tak zwanej polskiej sprawie frankowej ([*C-260/18*](http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=4DAB9CB9619E41940790C0A673E5B715?text=&docid=218625&pageIndex=0&doclang=pl&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=2919639)), frankowicze coraz częściej zadają pytanie: **co właściwe oznacza stwierdzenie nieważności umowy frankowej i jakie wiążą się z tym konsekwencje?**
Z jednej strony w mediach głoszona jest teza, że sądowe zwycięstwo państwa Dziubaków to sukces wszystkich frankowiczów, z drugiej zaś banki dokonują własnej interpretacji wskazując, że wydany wyrok jest tak naprawdę korzystny dla nich. Pojawia się pytanie: czy w przypadku wygranej z bankiem należy się rozliczyć, a jeżeli tak, to w jaki sposób? Na tym tle pierwszą i podstawową kwestią jest zagadnienie roszczeń banku o zwrot kwoty kapitału i jego przedawnienie.
##### **Roszczenie banku i okres jego przedawnienia w przypadku umowy frankowej**
Stwierdzenie nieważności umowy frankowej oznacza, że zawarta przez frankowicza i bank umowa już od początku nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Wobec tego po stronie kredytobiorcy powstaje roszczenie o zwrot wszystkiego, co wpłacił na rzecz banku w okresie 10 lat poprzedzających wszczęcie postępowania ([*o przedawnieniu pisaliśmy już tutaj*](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/)). Natomiast bank uzyskuje roszczenie o zwrot kwoty udostępnionego kapitału. O ile w przypadku roszczeń kredytobiorcy kwestia przedawnienia nie budzi wątpliwości, to co do roszczeń banku opinie prawników są podzielone. Problem sprowadza się do tego jak i od kiedy liczyć okres przedawnienia.
Zgodnie z przepisami roszczenia o zwrot nienależnych świadczeń przedawniają się według reguł ogólnych. Pojawiają się więc stanowiska, że skoro termin przedawnienia roszczeń banku na podstawie art. 118 Kodeksu cywilnego (dalej: „k.c.”) wynosi 3 lata, to w wyniku upływu tego okresu roszczenie banku o zwrot kwoty kapitału uległo przedawnieniu i bank nie ma prawa żądać zwrotu wypłaconych środków. Innymi słowy posiadacz kredytu we frankach nic nie jest winny bankowi. Pogląd ten zakłada, iż bieg terminu przedawnienia rozpoczął się co do zasady już kilka, najdalej kilkanaście dni po udzieleniu kredytu. **W związku z faktem, iż większość kredytów frankowych udzielono generalnie do 2011 roku, to potencjalnie roszczenia banków, dotyczące prawie wszystkich umów frankowych są w już rzeczywistości przedawnione.**
##### **Jak liczyć termin przedawnienia ?**
Przeciwnicy poglądu o przedawnieniu roszczeń banku podnoszą, że rozpoczęcie biegu przedawnienia powinno być liczone od chwili uprawomocnienia się wyroku stwierdzającego nieważność umowy. Według tej koncepcji dopiero wtedy strony dowiadują się na czym stoją i w tym momencie aktualizuje się przesłanka wymagalności zwrotu świadczeń.
W podobnym tonie wypowiedział się w swoim grudniowym orzeczeniu Sąd Najwyższy ([*sygn. akt: V CSK 382/18*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/v-csk-382-18-dopuszczalnosc-umowy-kredytu-522865040)). Z jednej strony przyznał rację frankowiczom, że umowy kredytów indeksowanych są nieważne, a z drugiej wskazał, że termin przedawnienia roszczenia banków o zwrot wypłaconego kapitału na podstawie nieważnych umów frankowych biegnie od dnia, w którym konsument oświadczył, w sposób świadomy i wyraźny, że umowa kredytu jest nieważna. Teza ta wzbudziła liczne kontrowersje. W dotychczasowym orzecznictwie, w tym także w orzeczeniach Sądu Najwyższego dominowało bowiem stanowisko, że w przypadku świadczenia spełnionego na podstawie nieważnej umowy, roszczenie o jego zwrot przedawnia się w terminie biegnącym od dnia jego spełnienia, niezależnie od świadomości świadczącego co do przysługiwania mu roszczenia restytucyjnego. Trudno znaleźć uzasadnienie prawne dla odejścia od tego stanowiska, tylko ze względu na przedmiot umowy. Bieg terminu przedawnienia winien więc być liczony od dnia wypłaty przez bank kwoty kredytu (względnie jego transz), a nie od dnia uprawomocnienia się wyroku stwierdzającego nieważność umowy czy oświadczenia przez konsumenta, że nie zamierza on uzdrawiać łączącej go z bankiem umowy.
##### **Jak to będzie wyglądało w praktyce?**
Czy przyjęcie poglądu, że roszczenia banków są przedawnione oznacza, że frankowicze nie będą zobowiązani do zwrotu wypłaconego kapitału? Na to pytanie ma jednoznacznej odpowiedzi. Nawet gdyby przyjąć, że w momencie wydawania wyroku roszczenie banku o zwrot kapitału jest przedawnione, to Sąd może teoretycznie przedawnienia nie uwzględnić.
Część komentatorów ocenia, że podniesienie zarzutu przedawnienia przez kredytobiorcę należy uznać za nadużycie prawa i naruszenie zasad współżycia społecznego, na postawie art. 5 k.c., zgodnie z którym nie można czynić ze swojego prawa użytku, jeżeli jest to niezgodne z zasadami współżycia społecznego lub byłoby to sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa. Niezależnie od tego, podstawy do nieuwzględnienia zarzutu przedawnienia upatruje we wprowadzonym niedawno do Kodeksu cywilnego art. 1171 § 1 k.c. **Zgodnie z powołanym przepisem, w wyjątkowych przypadkach Sąd może, po rozważeniu interesów stron, nie uwzględnić upływu terminu przedawnienia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi, jeżeli wymagają tego względy słuszności.** Przepis ten jest w zasadzie potwierdzeniem praktyki, która przed jego wprowadzeniem była wywodzona właśnie z art. 5 k.c.
Wątpliwości wynikają z faktu, iż oba przepisy zawierają tzw. klauzule generalne co powoduje, iż ostateczna decyzja będzie należała do sądu. Opierając się na dotychczasowym orzecznictwie, podobnie jak w przypadku wyznaczania początku biegu terminu przedawnienia, należałoby odrzucić możliwość pomijania upływu terminu przedawnienia. Przemawia za tym chociażby tzw. „zasada czystych rąk”, zgodnie z którą nie może domagać się ochrony ze względu na naruszenie zasad współżycia społecznego podmiot, który sam narusza te zasady. Trudno bowiem przyznać bankom dodatkową ochronę prawną w sytuacji, gdy to właśnie one są podmiotami, które wprowadzały do stosowania i wykorzystywały umowy zawierające klauzule niedozwolone. Nie sposób doszukać się także jakichkolwiek zasad słuszności biorąc pod uwagę jak silną instytucją jest bank i jak duży udział posiadał w kształtowaniu treści każdej umowy. W praktyce rola konsumenta sprowadzała się jednie do przyjęcia umowy przygotowanej przez bank.
Co więcej, należy opowiedzieć się za niedopuszczalnością drogi sądowej w takich sprawach. Nowelizacja wprowadzająca do Kodeksu cywilnego art. 1171, dodała również bowiem do art. 117 k.c. §21 stanowiący, iż po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. Powyższy przepis powinien być punktem wyjścia i zasadą, a odstępstwa od niego wyjątkiem.
Z pewnością możemy się spodziewać, że banki będą wykorzystywać regulacje art. 5 i art. 1171 k.c. jako narzędzie uniemożliwiające powołanie się przez konsumentów na zarzut przedawnienia roszczeń. To czy będą to działania skuteczne, zależy od praktyki jaka ukształtuje się w tym zakresie w orzecznictwie.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Przerwanie biegu terminu przedawnienia roszczeń frankowiczów przeciwko bankom](https://www.kwwp.pl/przerwanie-biegu-terminu-przedawnienia-roszczen-frankowiczow-przeciwko-bankom/)
**Published:** 14 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Frankowicze, którzy jako pierwsi zdecydowali się na wstąpienie na drogę sądową, niestety w większości przypadków musieli liczyć się z przegraną. Nieliczne przypadki korzystnych rozstrzygnięć dawały jednak nadzieję na pozytywne dla frankowiczów załatwienie sprawy i uwolnienie się od kredytu frankowego. Osoby, które obawiały się jednak podjęcia ryzyka wdania się w spór sądowy dotyczący umowy frankowej chciały jednocześnie zabezpieczyć swoje roszczenia przed przedawnieniem, na wypadek, gdyby linia orzecznicza uległa zmianie.
##### **Jak przerwać bieg terminu przedawnienia?**
[*W jednym z naszych ostatnich wpisów wspomnieliśmy, że przerwanie biegu terminu przedawnienia może nastąpić na skutek podjęcia określonych w przepisach prawa czynnościach*](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/), do których zaliczamy m.in. pozwanie banku lub zawezwanie go do próby ugodowej. Stanowi o tym art. 123 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym bieg przedawnienia przerywa się:
1. przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia;
2. przez uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje;
3. przez wszczęcie mediacji.
##### **Ile kosztuje zawezwanie do próby ugodowej i jak wygląda w praktyce?**
Koszt zawezwania do próby ugodowej jest niższy od kosztów wystąpienia z powództwem przeciwko bankowi. O ile same opłaty za udzielenie pełnomocnictw czy uzyskanie stosownych zaświadczeń z banków są takie same, o tyle opłata sądowa od wniosku wynosi obecnie 1/5 opłaty od pozwu, a zatem 200 zł (przypominamy, że opłata od powództwa w sprawie frankowej wynosi co do zasady 1 000 zł). Sam wniosek pod względem formalnym niewiele różni się od powództwa – niezbędne jest bowiem wskazanie żądania wnioskodawcy oraz jego podstawy. W gruncie rzeczy można pokusić się o stwierdzenie, że zawezwanie do próby ugodowej stanowi w istocie nieco uproszczoną wersję pozwu. Również w tym przypadku rozsądne jest zatem skorzystanie z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.
##### **Czy zawezwanie do próby ugodowej zawsze przerywa bieg terminu przedawnienia?**
Zawezwanie do próby ugodowej, jak sama nazwa wskazuje, ze swej istoty stanowi niejako próbę rozwiązania sporu w sposób szybszy, prostszy i przede wszystkim – polubowny. Niewątpliwie jednak instytucja ta stosunkowo rzadko wykorzystywana jest w celu, w którym została ustanowiona. **W większości przypadków składany przez stronę wniosek o zawezwanie do próby ugodowej ma wywołać efekt przerwania biegu terminu przedawnienia, bez intencji polubownego rozwiązania sprawy.**
Sytuacja ta do niedawna raczej nie budziła większych zastrzeżeń, pomimo, iż cel składania rzeczonego wniosku był jasny – zarówno dla stron, jak i sądu. Do wniosków o zawezwanie do próby ugodowej należy jednak podchodzić ostrożnie. [*W wyroku z dnia 27 lipca 2018 r. (V CSK 384/17) Sąd Najwyższy*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/V%20CSK%20384-17-1.pdf) stwierdził, że składanie ww. wniosków jedynie w celu uzyskania przerwy biegu przedawnienia jest sprzeczne z dobrymi obyczajami (art. 3 Kodeksu postępowania cywilnego, dalej: „k.p.c.”).
Co istotne o tym, czy wniosek został złożony, aby przerwać bieg przedawnienia, powinien decydować sąd na etapie jego badania. SN stanął bowiem na stanowisku, że „Sąd, do którego wpłynął wniosek o zawezwanie do próby ugodowej, powinien dokonać jego oceny nie tylko pod względem formalnym, ale również pod kątem dopuszczalności. W ramach oceny dopuszczalności wniosku o zawezwanie do próby ugodowej musi uwzględnić to, czy wystąpienie z nim nie jest – jako nadużycie uprawnienia procesowego, sprzeczne z dobrymi obyczajami (art. 3 k.p.c.). Jeżeli dokona w tym zakresie odpowiednich ustaleń na podstawie wniosku o zawezwania do próby ugodowej, okoliczności sprawy oraz ewentualnie stanowiska przeciwnika strony wzywającej – i stwierdzi, że taka sprzeczność występuje, powinien odrzucić wniosek o zawezwanie do próby ugodowej”.
##### **Czy w takim razie warto składać wniosek o zawezwanie do próby ugodowej?**
W naszej ocenie to zależy od indywidualnej sytuacji frankowicza, a w szczególności również od tego, czy w sprawach dotyczących umów frankowych podobnych do tej, którą on sam zawarł z bankiem, istnieją korzystne dla niego wyroki sądowe. Jako przykład wskazać można umowy zawierane z Fortis Bankiem. Jeszcze do niedawna uchodziły one za niezwykle trudne do podważenia, co sprawiało, że frankowicze związani takimi umowami woleli skorzystać z opcji przerwania biegu przedawnienia i w dalszym ciągu obserwować sytuację lub czekać na zmianę stanowiska sądów ([*co ostatecznie w ich przypadku nastąpiło*](https://www.kwwp.pl/umowa-o-kredyt-hipoteczny-fortis-banku-amerykanska-recepta-na-wygrana-z-kredytobiorcami-czy-nieudany-fortel/)). Wiele osób wciąż czeka również na przedstawienie przez ustawodawcę konkretnych rozwiązań w sprawach frankowiczów. Inni z kolei oczekują, aż banki zaczną podpisywać z klientami ugody pozasądowe, aby uniknąć długiego procesu.
**Niezależnie od tego, jaka jest przyczyna skierowania wniosku o zawezwanie do próby ugodowej, zawsze trzeba pamiętać, aby nie zostawiać go na ostatnią chwilę.** Może się bowiem zdarzyć, że sąd badając wniosek stwierdzi, iż został złożony z nadużyciem prawa procesowego i zgodnie z ww. orzeczeniem – odrzuci go. Wtedy nie zostanie skutecznie przerwany bieg terminu przedawnienia i może się okazać, że frankowicz straci szansę na skuteczne dochodzenie swoich praw przed sądem. Dotyczy to w szczególności tych sytuacji, w których wnioski składane są na dzień przed upływem terminu przedawnienia.
Podsumowując zawezwanie do próby ugodowej może skutecznie przerwać bieg terminu przedawnienia roszczenia, o ile tylko nie wykorzystujemy go jedynie w tym celu. Warto mieć świadomość, że liczne wygrane frankowiczów niebawem zapewne skłonią banki do podjęcia próby negocjacji umów. Zawezwanie do próby ugodowej może być też wyciągnięciem ręki do banku i uniknięciem procesu sądowego.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Odesłania do tabel kursowych banku w umowach frankowych jako klauzule abuzywne](https://www.kwwp.pl/odeslania-do-tabel-kursowych-banku-w-umowach-frankowych-jako-klauzule-abuzywne/)
**Published:** 16 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Klauzule abuzywne (inaczej niedozwolone), które pojawiają się w umowach frankowych, stanowią kluczową kwestię i główną oś sporu pomiędzy frankowiczami i bankami. Niewiele osób jednak ma świadomość czym tak naprawdę są klauzule abuzywne i które konkretnie postanowienia można uznać za niedozwolone w kontekście danej umowy.
##### **Co to jest klauzula abuzywna?**
Klauzule niedozwolone zdefiniowane zostały w art. 3851 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z powołanym przepisem, aby dane postanowienie umowne mogło zostać uznana za klauzulę abuzywną, muszą zostać spełnione następujące przesłanki:
1. musi dotyczyć umowy zawieranej pomiędzy konsumentem a przedsiębiorcą;
2. nie doszło do indywidualnego uzgodnienia jego treści (konsument nie miał rzeczywistego wpływu na treść postanowienia – dotyczy to w szczególności wzorców umownych);
3. postanowienie to kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami;
4. rażące naruszenie interesów konsumenta.
Jednocześnie ustawodawca w przepisie tym poczynił zastrzeżenie, iż abuzywność nie dotyczy postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Co ciekawe postanowienia abuzywne, choć szeroko omawiane na gruncie spraw frankowych, dotyczą także innych umów, np. ubezpieczeniowych, telekomunikacyjnych, itp. [*Rejestr postanowień niedozwolonych prowadzony jest przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów.*](https://www.rejestr.uokik.gov.pl/)
##### **Moment badania abuzywności postanowień**
Czy abuzywność postanowień badamy na moment zawarcia umowy? A może na moment wniesienia powództwa lub wydania orzeczenia? Kwestia ta jest niezwykle istotna z punktu widzenia frankowiczów – szczególnie tych, którzy [*zdecydowali się na zawarcie aneksów do umów frankowych*](https://www.kwwp.pl/wplyw-aneksow-na-niewaznosc-umow-frankowych/) umożliwiających spłatę rat kapitałowo-odsetkowych bezpośrednio we frankach szwajcarskich. Zagadnienie to było przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który w wydanej 20 czerwca 2018 r. uchwale ([*sygn. akt. III CZP 29/17*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/orzeczenia3/iii%20czp%2029-17.pdf)) ostatecznie przesądził, iż momentem badania abuzywności postanowienia jest stan z chwili zawarcia umowy. Nie ma zatem znaczenia ani fakt zawarcia później aneksu do umowy, ani to w jaki sposób umowa była wykonywana.
##### **Co w przypadku, gdy umowa frankowa zawiera klauzule abuzywne?**
Co do zasady w razie stwierdzenia, że dane postanowienie jest niedozwolone, nie wiąże ono konsumenta, jednakże sankcja ta ma zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy konsument się temu nie sprzeciwi. To do niego bowiem należy ostateczna decyzja. Fakt niezwiązania postanowieniem abuzywnym konsumenta nie oznacza jednak, że umowa przestaje obowiązywać. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG umowa nadal wiąże strony, jeśli jest to możliwe po wyłączeniu z niej postanowień niedozwolonych. Kluczowe w sprawach frankowych jest zatem ustalenie, że eliminacja z umów klauzul abuzywnych uniemożliwia dalsze kontynuowanie wykonywania umowy, a kredytobiorca jest świadomy ewentualnych konsekwencji, które z tego wynikają i świadomie wyraża na to zgodę.
##### **Odesłanie do tabel kursowych jako klauzule abuzywne**
Umowy frankowe, zarówno te indeksowane, jak i denominowane do franka szwajcarskiego, charakteryzowało to, że wszelkie przeliczenia wypłacanych kwot i spłacanych rat kapitałowo-odsetkowych odbywały się przy wykorzystaniu mechanizmów przeliczania tych wartości przy użyciu odpowiednio kursów kupna lub sprzedaży CHF, które określane były w tabelach kursowych banku. Kursy te nie były uzgadniane z konsumentem, ani też znane mu w chwili zawarcia umowy frankowej. Bank dysponował pełną swobodą w ich określaniu i zmienianiu, nie istniały bowiem żadne obiektywne kryteria umożliwiające ich weryfikację. Zawierane przez frankowiczów umowy nie określały w jaki sposób kształtowana jest tabela kursowa, a tym samym bank mógł ją ustalać w sposób całkowicie arbitralny.
Wyżej wskazane mechanizmy stosowane były zarówno przy wypłacie kwoty kredytu lub jego transz, jak i przy spłacie poszczególnych rat kapitałowo-odsetkowych, czy wreszcie przy wcześniejszej spłacie całej kwoty kredytu. Odwołania do tabel kursowych banku znaleźć można było bezpośrednio w umowach, w stosowanych przez banki regulaminach, czy też w ogólnych warunkach umów.
Zazwyczaj przy zawieraniu umowy frankowej pracownicy banku nie informowali kredytobiorcy na czym właściwie polegają wykonywane przez bank operacje przeliczeniowe, czym jest *spread* (różnica pomiędzy kursem kupna i sprzedaży danej waluty) i dlaczego został on zastosowany oraz od czego zależy wysokość kursu CHF ustalana w tabeli banku. Frankowicze nie tylko nie byli informowani o ryzyku związanym z wahaniem kursu franka szwajcarskiego, lecz również o ryzyku związanym ze zmianami tabel kursowych, od których zależała wysokość ich zadłużenia.
Takie uregulowanie klauzul przesądza o tym, że kształtują one prawa i obowiązki kredytobiorcy w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Wysokość świadczenia spełnianego przez konsumenta uzależniona jest bowiem od swobodnej decyzji banku, który jako silniejsza strona, narzucił klientowi stosowany przez siebie wzorzec umowny. Co istotne kształtowanie postanowień umownych w powyższy sposób jest samo w sobie abuzywne i bez znaczenia pozostaje to, jak bank w późniejszym okresie ustalał kursy franka szwajcarskiego.
##### **Przykładowe klauzule abuzywne odsyłające do tabel kursowych**
„*Kredyt jest indeksowany do CHF, po przeliczeniu wypłaconej kwoty zgodnie z kursem kupna CHF według Tabeli Kursów Walut Obcych obowiązującej w Banku Millennium w dniu uruchomienia kredytu lub transzy. Po uruchomieniu kredytu lub pierwszej transzy kredytu wypłacanego w transzach Bank wysyła do Kredytobiorcy pismo, informujące o wysokości pierwszej raty kredytu, kwocie kredytu w CHF oraz jego równowartości w PLN zgodnie z kursem kupna CHF według Tabeli Kursów Walut Obcych obowiązującej w Banku w dniu uruchomienia kredytu/transzy, przy czym zmiany kursów walut w trakcie okresu kredytowania mają wpływ na wysokość kwoty zaciągniętego kredytu oraz raty kapitałowo odsetkowej*”.
„*Kredytobiorca zobowiązuje się spłacić kwotę kredytu w CHF ustaloną zgodnie z § 2 w złotych polskich, z zastosowaniem kursu sprzedaży CHF obowiązującego w dniu płatności raty kredytu, zgodnie z Tabelą Kursów Walut Obcych Banku S.A.*”
„*Kwota kredytu denominowanego (waloryzowanego) w CHF lub transzy kredytu zostanie określona według kursu kupna dewiz dla wyżej wymienionej waluty zgodnie z »Tabelą kursów« obowiązującą w Banku w dniu wykorzystania kredytu lub transzy kredytu*”.
„*Każda transza kredytu wykorzystywana jest w złotych, przy jednoczesnym przeliczeniu wysokości transzy według kursu kupna dewiz dla CHF zgodnie z »Tabelą kursów« obowiązująca w Banku w dniu wykorzystania kredytu*”.
„*W przypadku kredytu denominowanego w walucie obcej, kwota kredytu wypłacana w złotych zostanie określona poprzez przeliczenie na złote waluty wyrażonej w walucie, w której kredyt jest denominowany, według kursu kupna tej waluty, zgodnie z Tabelą kursów, obowiązującą w Banku w dniu uruchomienia środków, w momencie dokonywania przeliczeń kursowych*”.
„*Do przeliczeń kwot walut uruchamianego kredytu stosuje się kurs kupna waluty obcej według Tabeli kursów obowiązującej w Banku w dniu wypłaty środków, w momencie dokonywania przeliczeń kursowych*”.
„*W przypadku kredytu denominowanego w walucie obcej: 1/ harmonogram spłat kredytu wyrażony jest w walucie, w której kredyt jest denominowany, 2/ spłata następuje w złotych w równowartości kwot wyrażonych w walucie obcej, 3/ do przeliczeń wysokości rat kapitało-odsetkowych spłacanego kredytu stosuje się kurs sprzedaży danej waluty według Tabeli kursów obowiązującej w Banku w dniu spłaty w momencie dokonywania przeliczeń kursowych*”.
Podsumowując powyższe rozważania odesłanie do tabel kursowych banku w umowach frankowych stanowi niewątpliwie niedozwolone klauzule umowne, które z kolei są podstawą podważania ważności zawartej umowy frankowej lub żądania zwrotu nadpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych. Analizując umowę frankową należy więc każdorazowo w pierwszej kolejności poszukać w niej oraz w stanowiącym do niej załącznik regulaminie lub ogólnych warunkach umów/kredytowania postanowień, które odnoszą się do tabeli kursowej stosowanej przez bank, a następnie przeanalizowanie, czy dany zapis spełnia kryteria, o których była mowa powyżej.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*[](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Kredyt indeksowany a kredyt denominowany do CHF – różnice i podobieństwa w kontekście spraw frankowych](https://www.kwwp.pl/kredyt-indeksowany-a-kredyt-denominowany-do-chf-roznice-i-podobienstwa-w-kontekscie-spraw-frankowych/)
**Published:** 18 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[ ](https://www.kwwp.pl/ "Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Rata kredytu frankowego jako świadczenie nienależne](https://www.kwwp.pl/rata-kredytu-frankowego-jako-swiadczenie-nienalezne/)
**Published:** 23 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[ ](https://www.kwwp.pl/ "Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Kredyt indeksowany lub denominowany do euro – czy możliwe jest unieważnienie umowy?](https://www.kwwp.pl/kredyt-indeksowany-lub-denominowany-do-euro-czy-mozliwe-jest-uniewaznienie-umowy/)
**Published:** 25 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[ ](https://www.kwwp.pl/ "Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Skutki podpisania przez frankowicza oświadczenia o ryzyku kursowym](https://www.kwwp.pl/skutki-podpisania-przez-frankowicza-oswiadczenia-o-ryzyku-kursowym/)
**Published:** 29 czerwca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[ ](https://www.kwwp.pl/ "Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Frankowicze a pozew zbiorowy - plusy i minusy](https://www.kwwp.pl/frankowicze-a-pozew-zbiorowy-plusy-i-minusy/)
**Published:** 2 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Każdy poszukujący sposobu na uwolnienie się od kredytu frankowego prędzej czy później natrafi w sieci na doniesienia prasowe dotyczące kolejnych pozwów zbiorowych kierowanych do sądów przez frankowiczów przeciwko bankom. Przed podjęciem decyzji o przystąpieniu do pozwu grupowego należy jednak rozważyć, jakie są zalety, a jakie wady takiego rozwiązania.
##### **Pozew zbiorowy frankowiczów – na czym polega?**
Pozew zbiorowy rozpoznawany jest w sądowym postępowaniu cywilnym w sprawach, w których są dochodzone roszczenia jednego rodzaju, co najmniej 10 osób, oparte na tej samej lub takiej samej podstawie faktycznej (postępowanie grupowe). Przyjmuje się, iż w takim postępowaniu można również wspólnie dochodzić nieważności umowy.
Frankowicze, którzy zawarli umowy kredytowe oparte o te same wzorce umowne, mogą więc wspólnie wnieść do sądu pozew o unieważnienie takiej umowy. Ich sytuacja faktyczna kwalifikuje się bowiem do rozpoznania w takim postępowaniu.
Cechą charakterystyczną pozwu zbiorowego jest to, że wytacza je reprezentant grupy, tj. jeden z członków całej grupy, który obowiązkowo musi być zastępowany przez radcę prawnego lub adwokata (przymus adwokacko-radcowski).
##### **Koszty postępowania**
W sprawach o prawa majątkowe dochodzone w postępowaniu grupowym opłata sądowa od pozwu wynosi połowę opłaty, którą frankowicz musiałby zapłacić wytaczając powództwo samodzielnie. Zwykle będzie to więc 500 zł (opłata maksymalna przy pozwie indywidualnym wynosi 1 000 zł).
Zgodnie z obowiązującymi przepisami umowa regulująca wynagrodzenie pełnomocnika w postępowaniu grupowym może określać wynagrodzenie w stosunku do kwoty zasądzonej na rzecz kredytobiorcy, nie więcej niż 20% tej kwoty. Należy jednak zwrócić uwagę, iż ww. wynagrodzenie prowizyjne dotyczy spraw, w których dochodzona jest przez członków grupy określona kwota pieniężna, a w przypadku spraw frankowych z taką sytuacją, co do zasady, nie będziemy mieli do czynienia (dlaczego? – wyjaśniamy w dalszej części wpisu). Należy więc przyjąć, że ww. limit nie będzie miał zastosowania, a wysokość wynagrodzenia ryczałtowego należnego pełnomocnikowi zależna będzie wyłącznie od ustaleń poczynionych przed podpisaniem umowy. Umowę podpisuje w imieniu wszystkich członków grupy ich reprezentant.
##### **Ograniczenia – czego w postępowaniu grupowym nie można robić?**
W postępowaniu grupowym wymagane jest ujednolicenie wysokości dochodzonych przez wszystkich członków grupy roszczeń pieniężnych. Oznacza to, że powód (reprezentant grupy) dochodzi na rzecz każdego członka grupy roszczeń pieniężnych w tej samej wysokości. Takie rozwiązanie bardzo dobrze sprawdza się przy sprawach o odszkodowanie dochodzonych przez członków grupy.
W przypadku żądania zwrotu nadpłaconych przez frankowiczów rat kredytu należy jednak pogodzić się z tym, że ich dochodzenie w toku postępowania grupowego nie będzie możliwe. Aby je odzyskać, konieczne będzie – w przypadku unieważnienia, wezwanie banku do ich zwrotu, a w przypadku braku zapłaty skierowanie do sądu kolejnej – tym razem już indywidualnej, sprawy o zapłatę. W odniesieniu do spraw frankowych jest to bardzo duża wada tego rodzaju postępowania. Może się bowiem okazać, iż to co miało przyczynić się do obniżenia kosztów dochodzenia swoich praw, w praktyce generować będzie dodatkowe koszty. W przypadku pozwu indywidualnego obok żądania unieważnienia umowy, można bowiem również dochodzić zwrotu nadpłaconych rat kredytu i nie ma to żadnego wpływu na całościowy koszt postępowania.
##### **Czas trwania sprawy o unieważnienie kredytu frankowego**
W przypadku decyzji o przystąpieniu do pozwu zbiorowego należy liczyć się z tym, że tego rodzaju sprawy trwają znacznie dłużej niż tradycyjne postępowania. Wiąże się do z szeregiem okoliczności:
- konieczność zebrania członków grupy;
- zebranie dokumentacji (załączników do pozwu) od wszystkich członków grupy;
- wybór reprezentanta grupy;
- zawarcie przez reprezentanta grupy w uzgodnieniu z jej członkami umowy z pełnomocnikiem (po uprzednim ustaleniu warunków wynagrodzenia);
- ocena przez sąd, czy sprawa podlega rozpoznaniu w postępowaniu grupowym.
Powyższe sprawia, iż o ile typowa sprawa o unieważnienie kredytu frankowego trwa przeciętnie ok. 2 lat, o tyle w przypadku pozwu zbiorowego należy liczyć się z tym, że będzie to okres dwu lub trzykrotnie dłuższy. Do tego dochodzi późniejszy dodatkowy czas, jaki należy poświęcić na odzyskanie od banku nadpłaconych rat kredytowych.
##### **Pozew grupowy a kontakt z pełnomocnikiem**
Przystępując do pozwu zbiorowego należy również liczyć się z utrudnionym kontaktem z pełnomocnikiem prowadzącym naszą sprawę. Jest to wysoce zrozumiałe bowiem nasza sprawa jest jedną z kilkudziesięciu, a nawet kilkuset, jakie są rozpoznawane w toku takiego postępowania. Zwykle większe firmy lub kancelarie świadczące tego rodzaju usługi decydują się na utworzenie dedykowanego punktu kontaktowego, za pośrednictwem którego można uzyskać najważniejsze informacje dotyczące prowadzonej sprawy. Kontakt z osobą bezpośrednio odpowiedzialną merytorycznie za prowadzenie sprawy może być niemożliwy, choć zapewne i od tej reguły można znaleźć na rynku prawnym pewne wyjątki.
##### **Pozew indywidualny a pozew grupowy – różnice**
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Pozew grupowy przeciwko mBank – frankowicze nie muszą już spłacać kredytu](https://www.kwwp.pl/pozew-grupowy-przeciwko-mbank-frankowicze-nie-musza-juz-splacac-kredytu/)
**Published:** 6 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
O tym, że możliwe jest zawieszenie spłacania rat frankowych na czas trwania postępowania sądowego o unieważnienie umowy [*pisaliśmy w jednym z naszych ostatnich wpisów*](https://www.kwwp.pl/zawieszenie-obowiazku-splacania-kredytu-na-czas-procesu-o-uniewaznienie-umowy/). Niewątpliwie jest to rozwiązanie bardzo korzystne, w szczególności dla osób, u których powstała nadpłata w spłaconym kapitale, ale nie tylko. W ostatnim czasie o możliwości zawieszenia obowiązku spłaty rat frankowych znowu zrobiło się głośno za sprawą [*postanowienia o zabezpieczeniu wydanego przez Sąd Apelacyjny w Łodzi w sprawie pozwu grupowego przeciwko mBank.*](https://www.money.pl/banki/pozew-zbiorowy-przeciwko-mbankowi-wazne-postanowienie-sadu-6520298529990273a.html)
##### **Co oznacza uzyskanie zabezpieczenia roszczenia?**
Udzielenia zabezpieczenia zgodnie z art. 730 (1) § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (dalej: „k.p.c.”) może żądać każda strona postępowania, jeżeli uprawdopodobni swoje roszczenie oraz interes prawny w jego uzyskaniu. Artykuł 755 § 1 k.p.c. precyzuje natomiast, że w przypadku roszczenia niepieniężnego (a takim jest wspominane roszczenie o unieważnienie umowy), sąd udziela zabezpieczenia w taki sposób, jaki uzna za odpowiedni stosownie do okoliczności.
W praktyce w sprawach frankowych oznacza to, że do czasu uzyskania prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego, frankowicze mogą uzyskać zabezpieczenie polegające na zawieszeniu obowiązku dalszej spłaty rat kapitałowo-odsetkowych – w dodatku bez ryzyka wypowiedzenia na tej podstawie przez bank umowy kredytu. Jest to istotne w szczególności dla tych osób, których sytuacja finansowa z uwagi na epidemię koronawirusa COVID-19 uległa znacznemu pogorszeniu. Z zabezpieczenia może skorzystać właściwie każdy frankowicz, który zamierza dochodzić unieważnienia zawartej umowy.
**Niektórzy prawnicy stoją także na stanowisku, że udzielenie zabezpieczenia roszczenia niejako zwiastuje pozytywne dla frankowiczów rozstrzygnięcie sądu co do stwierdzenia nieważności lub „odfrankowienia” umowy kredytowej.** Oczywiście w tego typu sprawach nie można o niczym z góry przesądzać, ale trudno oprzeć się wrażeniu, że faktycznie zawieszenie spłacania rat może być zwiastunem przyszłego sukcesu na drodze sądowej.
##### **Zabezpieczenie zabezpieczeniu nierówne**
Warto przyjrzeć się wyżej wskazanemu postanowieniu SA w Łodzi, które dotyczy aż 1 720 osób. Sąd stwierdził bowiem, że z zabezpieczenia skorzystać mogą te osoby, które na dzień jego udzielenia mają tzw. nadpłatę, czyli wpłaciły na rzecz banku więcej, niż od niego otrzymały. Przykładowo jeśli bank udzielił kredytu w kwocie 300 000 zł, a kredytobiorcy spłacili 300 000 zł lub więcej, to mogą skorzystać z opcji niespłacania rat do czasu zakończenia sporu. Ci z kolei z frankowiczów, którzy nadpłatę osiągną w trakcie procesu, mogą z zabezpieczenia skorzystać w późniejszym okresie. Teoretycznie postanowienie to wydaje się korzystne, ale czy jest tak na pewno?
##### **Teoria salda i dwóch kondykcji raz jeszcze**
W naszej ocenie tak skonstruowane postanowienie może sugerować, że skoro sąd nakazuje wziąć pod uwagę aktualne saldo zadłużenia, to zamierza w ewentualnym końcowym rozstrzygnięciu zastosować teorię salda, a nie teorię dwóch kondykcji. Co to oznacza dla frankowiczów? [*Pisaliśmy o tym szerzej w jednym z naszych wpisów.*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/ "Teoria salda i teoria dwóch kondykcji – czym są i jakie mają znaczenie dla każdego frankowicza?") W uproszczeniu można jednak założyć, że sąd w orzeczeniu dokona kompensacji (potrącenia) wzajemnych roszczeń stron. Gdyby bowiem zastosować teorię dwóch kondykcji, to na tym etapie kwestia ewentualnych nadpłat nie miałaby żadnego znaczenia. Bank mógłby bowiem wezwać frankowiczów do zwrotu wypłaconej kwoty kredytu dopiero po zakończeniu sporu sądowego.
##### **A co dalej z teorią salda?**
W naszej ocenie teoria salda nie znajduje uzasadnienia prawnego i nie powinna być stosowana. Kompensacja roszczeń każdej ze stron powstałych w związku ze świadczeniem nienależnym możliwa jest wyłącznie na gruncie art. 498 Kodeksu cywilnego (potrącenie, dalej: „k.c.”). Warto w tym miejscu wskazać, że nawet dotychczasowy zwolennik teorii salda – sędzia Kamil Gołaszewski (znany m.in. ze sprawy Państwa Dziubaków przeciwko Raiffeisen Polbank), powziął ostatnio wątpliwość co do słuszności stosowanej dotychczas teorii, czego dowodem jest wydany przez niego wyrok częściowy:[ *wyrok Sądu Okręgowe w Warszawie z dnia 6 marca 2020 r., sygn. akt. XXV C 1158/18*](http://orzeczenia.ms.gov.pl/content/chf/154505000007503_XXV_C_001158_2018_Uz_2020-04-17_001). W sprawie tej przedstawiono Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne:: „Czy w świetle art. 405 k.c. i art. 409 k.c., w przypadku uznania umowy kredytu indeksowanego za nieważną na skutek zawarcia w niej klauzul abuzywnych, gdy bezpodstawne wzbogacenie ma miejsce po obu stronach umowy, kredytobiorca może skutecznie domagać się od banku zwrotu świadczenia w postaci rat kapitałowo-odsetkowych zapłaconych w walucie polskiej lub w walucie obcej, w sytuacji gdy nie doszło do zwrotu przez kredytobiorcę wypłaconej przez bank kwoty kredytu w nominalnej wysokości?”. Innymi słowy pytanie dotyczy tego, czy w sprawie winno się stosować teorię salda, czy dwóch kondykcji. Z niecierpliwością oczekujemy na rozstrzygnięcie powyższej sprawy i z pewnością poinformujemy na blogu o jej wyniku.
**Podsumowując powyższe rozważania instytucja udzielenia zabezpieczenia w postaci zawieszenia obowiązku spłaty rat frankowych jest nie tylko korzystna z ekonomicznego punktu widzenia, lecz również może stanowić wskazówkę, co do przyszłego rozstrzygnięcia sądu.** Jednocześnie w naszej ocenie istnienie nadpłaty nie powinno być warunkiem koniecznym do uzyskania takiego zabezpieczenia. Teoria dwóch kondykcji, o której mowa powyżej, jest bowiem obecnie teorią przyjmowaną w zdecydowanej większości orzeczeń sądowych, [*a w ostatnim czasie opowiedział się za nią również i Sąd Najwyższy*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/V%20CSK%20382-18-1.pdf). Niezależnie więc od tego, czy frankowicz jest w połowie spłacanego kredytu, czy już na samym jego końcu, to w obydwu przypadkach znaleźć można podstawy do zawieszenia obowiązku dalszej spłaty rat frankowych.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Zaprzestanie spłaty kredytu frankowego – co dalej?](https://www.kwwp.pl/zaprzestanie-splaty-kredytu-frankowego-co-dalej/)
**Published:** 9 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Niewątpliwie coraz liczniejsze pozytywne rozstrzygnięcia w sprawach kredytów frankowych motywują innych frankowiczów do podejmowania kroków prawnych w stosunku do banków, aby uwolnić się od zadłużenia. Oprócz tradycyjnych sposobów dochodzenia swoich praw, takich jak pozew o stwierdzenie nieważności lub o zapłatę oraz ewentualnie wcześniejsze zawezwanie banku do próby ugodowej, można się spotkać także z dość nietypowym rozwiązaniem.
**Zaprzestanie spłaty kredytu frankowego**
Obserwując nastroje frankowiczów na różnego rodzaju grupach i forach nie ulega wątpliwości, że ich cierpliwość już dawno się skończyła. Pomimo licznych obietnic uregulowania sprawy przez ustawodawcę, czy też nadziei na to, że banki zaczną oferować propozycje ugód, które uchronią przed długotrwałymi procesami, nic się w tym temacie nie zmieniło. W dalszym ciągu to frankowicz musi wyjść z inicjatywą, jeśli chce uzyskać rozstrzygnięcie w swojej sprawie. Coraz częściej jednak mamy do czynienia z postawą, którą można określić pół-żartem, a pół-serio „buntowniczą”, kiedy to kredytobiorca zamiast pozwać bank, przestaje spłacać raty kredytu i czeka aż to bank wypowie mu umowę i go pozwie.
**Czy pozorne szaleństwo może się opłacać?**
Jak najbardziej, należy jednak zdawać sobie sprawę z wszelkich ryzyk z tym związanych. Zaprzestając spłacania rat kapitałowo-odsetkowych zmuszamy bank do podjęcia inicjatywy. W pierwszej kolejności po licznych wezwaniach i telefonach z działu windykacyjnego, bank wypowiada umowę kredytu frankowego. W ten sposób cała kwota pozostała do spłaty staje się natychmiast wymagalna, a bank może żądać jej zwrotu. Następnie należy oczekiwać na otrzymanie z sądu pozwu o zapłatę lub nakazu zapłaty. W ramach wszczętego w ten sposób procesu w razie wykazania, że umowa kredytu frankowego zawierała klauzule abuzywne i była nieważna, sąd może oddalić powództwo banku.
Sam proces wygląda podobnie jak w przypadku spraw zainicjowanych przez kredytobiorców i wymaga podobnego nakładu pracy ze strony pełnomocnika – bez jego pomocy może się nie obyć, gdyż frankowicz jako pozwany musi przygotować odpowiednią linię obrony.
Może się również okazać, że oszczędność polegająca na braku konieczności uiszczania opłaty sądowej od pozwu (1 000 zł), ma charakter oszczędności jedynie pozornej. Jeżeli bowiem frankowicz nie wytoczy powództwa wzajemnego, a w konsekwencji nie pokryje ww. opłaty sądowej, nie będzie mógł żądać zwrotu nadpłaconej kwoty kredytu.
Należy zdawać sobie również sprawę z tego, że w razie przegranej zaistnieje konieczność zwrotu całej kwoty kredytu frankowego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Jako że tego rodzaju postępowania trwają z reguły około jednego roku do dwóch lat, to kwota ta może urosnąć do znacznych rozmiarów.
**Nie płacę i co teraz?**
Samo zaprzestanie spłacania rat kredytu nie oznacza, że można spocząć na laurach i czekać beztrosko na reakcję banku. Po wypowiedzeniu umowy należy zacząć poszukiwania prawnika, który poprowadzi sprawę w sądzie. Nie można pozwolić na rozpoczęcie poszukiwań dopiero po otrzymaniu odpisu pozwu – wtedy bowiem sąd wyznacza 14 – 30 dni na złożenie odpowiedzi, a czas ten może okazać się niewystarczający do kompleksowego przygotowania odpowiedzi na żądania banku oraz odpowiedniej linii obrony. Warto też już w tym momencie dysponować zaświadczeniem o spłacie kredytu, aby móc przedłożyć go w postępowaniu. Natomiast najważniejsze jest odbieranie korespondencji z sądu oraz banku. Niestety wśród wielu osób pokutuje nadal błędne przekonanie, że jeśli list (np. odpis pozwu) nie został odebrany, to sprawa się nie zakończy, a wszczęcie egzekucji nie będzie możliwe. Przepisy przewidują jednak tzw. fikcję doręczenia. Oznacza to, że jeśli przesyłka nie zostanie dostarczona i odebrana, pomimo jej awizacji, to pozostawia się ją w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Wtedy najczęściej o całej sprawie można dowiedzieć się, gdy jest już za późno – czyli w momencie, gdy komornik sądowy zablokuje środki na rachunkach bankowych lub zajmie wynagrodzenie za pracę.
**Czy możliwa jest eksmisja?**
Od zaprzestania spłacania rat kapitałowo-odsetkowych do eksmisji jest daleka droga. Trzeba jednak pamiętać tutaj o kilku kwestiach:
- dopóki bank nie uzyska prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie o zapłatę, nie będzie mógł skierować sprawy do komornika;
- bankowe tytuły egzekucyjne (tzw. BTE), którymi banki posługiwały się do niedawna również i w sprawach frankowych, straciły moc obowiązującą z dniem 1 sierpnia 2016 roku (po stwierdzeniu przez Trybunał Konstytucyjny, iż są niekonstytucyjne);
- za zobowiązania z umowy kredytowej odpowiada się co do zasady całym swoim majątkiem;
- w przypadku przegranej należy niezwłocznie spłacić całe zadłużenie – w innym przypadku bank może dążyć do zlicytowania zakupionego domu lub mieszkania przez komornika (pamiętajmy, że kredyt zabezpieczony jest hipoteką).
Podsumowując stwierdzić można, że każde rozwiązanie ma swoje plusy i minusy i to do klienta zależy ostateczna decyzja, na którą z opcji się zdecyduje. Niewątpliwie jednak zaprzestanie spłacania rat kredytu wydaje się drogą właściwą dla ludzi „o mocnych nerwach”, którzy nie boją się ryzyka lub dla tych, którzy po prostu nie mają innego wyjścia. Zdecydowana większość frankowiczów decyduje się mimo wszystko na bieżące spłacanie swoich rat i jednoczesne dochodzenie praw na drodze sądowej.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Wygrana ponad 1000 frankowiczów z mBankiem – bank cofa apelację](https://www.kwwp.pl/wygrana-ponad-1000-frankowiczow-z-mbankiem-bank-cofa-apelacje/)
**Published:** 17 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnich dniach mieliśmy do czynienia z licznymi doniesieniami prasowymi dotyczącymi wygranej frankowiczów, którzy od niemal 10 lat prowadzą z mBankiem S.A. batalię sądową o odszkodowanie w związku ze stosowanymi przez ten bank we wzorach umów frankowych niedozwolonymi postanowieniami (klauzulami abuzywnymi) dotyczącymi zmiennego oprocentowania kwoty kredytu. [*Sprawa uległa nieoczekiwanemu zakończeniu na skutek cofnięcia wniesionej przez bank apelacji*](https://businessinsider.com.pl/twoje-pieniadze/mbank-kontra-frankowicze-bank-przegrywa-w-sprawie-grupowej-po-wycofaniu-apelacji/slejwss)*.* Jakie znaczenie ma ten wyrok dla tych, którzy przystąpili do tzw. „Nabitych w mBank”? Czy wynik sprawy wpłynie również na sytuację pozostałych frankowiczów?
Na początek należy zaznaczyć, że ww. pozew zbiorowy **nie dotyczył żądania unieważnienia umowy frankowej z uwagi na stosowanie przez bank we wzorach umów kredytowych mechanizmu waloryzacji kwoty kredytu kursem CHF, odesłania do tabel bankowych kursów wymiany walut, czy też *spreadu*.** Postępowanie to nie dotyczyło więc tych elementów umowy waloryzowanej kursem CHF, które obecnie kwestionowane są przez większość frankowiczów na drodze sądowej.
W pozwie wytoczonym przez reprezentanta frankowiczów, tj. Rzecznika Konsumentów w Warszawie, domagali się oni bowiem **ustalenia „że pozwany (…) ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą wobec kredytobiorców (…) z (tytułu – przyp. red.) nienależytego wykonywania przez Bank zawartych z tymi konsumentami umów kredytowych, polegającego na pobieraniu przez Bank od kredytobiorców wyższych kwot oprocentowania kredytu** niż gdyby wykonywano je w sposób należyty, co doprowadziło do powstania szkody u każdego z kredytobiorców” ([*źródło: uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt: II CSK 768/14*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/II%20CSK%20768-14-1.pdf)).
Rzecznik Konsumentów wskazywał w uzasadnieniu pozwu, że pozwany zawarł we wszystkich umowach nim objętych postanowienia dotyczące zmiennego oprocentowania kredytu o następującej treści: „zmiana wysokości oprocentowania kredytu może nastąpić w przypadku zmiany stopy referencyjnej określonej dla danej waluty oraz zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego w kraju (lub krajów zrzeszonych w UE), którego waluta jest podstawą waloryzacji” (źródło: jak wyżej).
W rezultacie powyższego oraz działań podejmowanych przez bank w toku wykonania umów kredytowych, dochodziło do sytuacji, w których w przypadku wzrostu wskaźnika LIBOR 3M bank zwiększał oprocentowanie kwoty kredyty, gdy jednak ulegał on obniżeniu, oprocentowanie pozostawało bez zmian.
W toku postępowania zarówno Sąd Okręgowy, jak i Sąd Apelacyjny, przyznali rację frankowiczom uznając w pełni odpowiedzialność odszkodowawczą pozwanego banku w zakresie szkody, jaką ci ponieśli w związku z ww. praktykami banku. Sprawa trafiła nawet do Sądu Najwyższego, który choć co do zasady przyznał w znacznej mierze rację frankowiczom (oddalając zdecydowaną większość zarzutów podniesionych przez bank w skardze kasacyjnej), to z uwagi na częściową wadliwość uzasadnienia wyroków sądów obu instancji, uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania.
Głównym powodem uchylenia ww. orzeczenia była okoliczność, iż zdaniem SN, „Nie można łączyć powstania odpowiedzialności kontraktowej jedynie z tym, że pozwany Bank pobierał od kredytobiorców odsetki o zmiennej stopie kredytowej”, nawet jeżeli słusznie zostało ustalone w toku postępowania, że stosowana przez bank we wzorcach umownych klauzula zmiennego oprocentowania stanowiła klauzulę niedozwoloną (abuzywną). Innymi słowy Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny miały obowiązek zbadać, w jaki sposób bank realizował umowę (dokonywał zmiany oprocentowania), gdyż samo tylko pobieranie zmiennego oprocentowania nie jest równoznaczne z nienależytym wykonaniem umowy oraz nie rodzi automatycznie odpowiedzialności kontraktowej pozwanego banku.
Jak więc widać powyższa sprawa ma niewiele wspólnego z większością spraw frankowych kierowanych obecnie do sądów, opartych w głównej mierze o zarzut jej nieważności, z uwagi na stosowane przez bank mechanizmy waloryzacji kwoty kredytu i rat kapitałowo-odsetkowych kursem waluty obcej.
**Niezależnie od powyższego zasadne wydaje się założenie, iż działanie banku w przedmiotowej sprawie, polegające na cofnięciu wniesionej apelacji, było raczej przejawem długoterminowej strategii banku w sporze z frankowiczami, aniżeli zmianą dotychczasowego stanowiska i pierwszym przejawem woli ugodowego zakończenia sporów z frankowiczami.**
Należy bowiem zwrócić uwagę, że od wytoczenia w analizowanej sprawie powództwa minęło wiele lat (rok 2010), w trakcie których doszło do niemal całkowitego zredefiniowania spojrzenia na problematykę kredytów frankowych w orzecznictwie zarówno sądów polskich, jak i Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE). Coraz częściej zapadają korzystne dla frankowiczów wyroki, uznające zawierane przez nich umowy za nieważne w całości. Tytułem przypomnienia warto wskazać tutaj chociażby *[przełomowy wyrok Sądu Najwyższego z grudnia ub.r](https://www.kwwp.pl/przelomowy-wyrok-sadu-najwyzszego-w-sprawie-frankowiczow/).,* czy zapadłe 2 miesiące wcześniej*[ orzeczenie TSUE w sprawie Państwa Dziubaków](http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language=pl&td=ALL&num=C-260/18).* Bank zdawał sobie przy tym sprawę, że rozpoznając ponownie sprawę Sąd Apelacyjny może dojść do wniosku, że umowa była nieważna w całości. Nie ze względu na stosowane w niej przez bank klauzule abuzywne dotyczące zmiennego oprocentowania, lecz również z uwagi na inkorporowane do niej postanowienia dotyczące waloryzacji kwoty kredytu kursem CHF, kwestionowane obecnie w sprawach frankowych. Przegrana przed Sądem Apelacyjnym niosłaby zaś ze sobą daleko idące konsekwencje – nie tylko w wymiarze finansowym, ale i wizerunkowym. Należy więc przypuszczać, że bankowi specjaliści zajmujący się szacowaniem ryzyka, doszli po prostu do wniosku, że „mniejszym złem” będzie cofnięcie apelacji i odpowiednie rozliczenie z kredytobiorcami nadpłaconych, w związku ze zmianą oprocentowania, rat kapitałowo-odsetkowych.
Wydaje się również, że bank wykorzysta prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w stosunku do tych frankowiczów, którzy zdecydują się na wytoczenie nowej sprawy o unieważnienie umowy, z uwagi na zawarte w niej niedozwolone klauzule waloryzacyjne, odesłania do tabel kursowych i stosowany przez bank *spread*, powołując się m. in. na tzw. rozszerzoną prawomocność zapadłego już w sprawie orzeczenia, wskazując jako podstawę prawną art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Przepis ten stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony oraz sąd, który je wydał, ale również inne sądy. Bank może więc twierdzić, że skoro Sąd Okręgowy uznał, że umowa jest ważna (przesądzając jedynie o abuzywnym charakterze niektórych jej postanowień), to w sprawie mamy tak naprawdę do czynienia z powagą rzeczy osądzonej (tzw. *res iudicata*).
Podkreślenia wymaga jednak fakt, że w większości swych orzeczeń SN stoi na zdecydowanym stanowisku, zgodnie z którym sąd rozpoznający daną sprawę nie jest związany ustaleniami faktycznymi i poglądami prawnymi wyrażonymi w uzasadnieniu zapadłego już orzeczenia. Niemniej jednak są od tej zasady pewne wyjątki, na których bank zapewne będzie próbował się opierać, żądając odrzucenia wniesionych przeciwko niemu przez frankowiczów pozwów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Success fee a kredyty frankowe – na co należy uważać?](https://www.kwwp.pl/success-fee-a-kredyty-frankowe-na-co-nalezy-uwazac/)
**Published:** 30 lipca, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jakiś czas temu pisaliśmy o tym, [*z jakimi kosztami należy się liczyć kierując do sądu sprawę o unieważnienie kredytu frankowego*](https://www.kwwp.pl/ile-kosztuje-pozwanie-banku-w-sprawie-frankowej/ "Ile kosztuje pozwanie banku w sprawie frankowej?"). Kontynuując powyższą tematyką dzisiaj przeanalizujemy na co należy zwracać uwagę, a czego unikać korzystając z usług kancelarii oferujących rozliczenie prowizyjne na zasadzie success fee (premii za sukces).
Większość frankowiczów przed podjęciem niezwykle istotnej decyzji, jaką jest powierzenie swojej sprawy profesjonalnemu pełnomocnikowi sprawdza, jak kształtują się rynkowe stawki za prowadzenie tego typu spraw i porównuje oferty. Częstym kryterium przy wyborze konkretnej kancelarii jest niski koszt opłat wstępnych połączony z systemem prowizyjnym, gdzie zasadnicza część wynagrodzenia należnego pełnomocnikowi uzależniona jest od tego, czy uda mu się doprowadzić do wygranej. Na pozór takie rozwiązanie wydaje się być niemal idealne: z jednej strony kredytobiorca ponosi na samym początku stosunkowo niewielkie koszty i opłaty, z drugiej system premiowy wydaje się dosyć efektywnie motywować zatrudnionego przez frankowicza pełnomocnika do tego, aby dołożył wszelkich starań i sprawę wygrał. Czy jednak takie rozwiązanie rzeczywiście pozbawione jest wad?
##### **Co kryje się za success fee?**
Success fee (premia za sukces), to rozwiązanie dosyć często stosowane przy rozliczeniach pomiędzy kancelariami i jej klientami. Należy jedna zwrócić uwagę, że nie w każdej sprawie łatwo jest określić czym jest sukces oraz w jaki sposób ustalana będzie należna pełnomocnikowi prowizja. Przy prostych sprawach o zapłatę zwykle można ją ustalić w stosunkowo łatwy sposób – jako procent zasądzonej na rzecz klienta kwoty, której ten będzie mógł następnie domagać się od strony przegranej, a w razie, gdy zajdzie taka konieczność, jest w stanie wyegzekwować ją za pośrednictwem komornika.
W tym miejscu uwidacznia się pierwszy mankament success fee w przypadku kredytów frankowych. Zwykle bowiem trudno jest określić relację pomiędzy sukcesem (najczęściej unieważnieniem umowy kredytowej lub jego „odfrankowieniem”), a wysokością przysługującej pełnomocnikowi premii.
##### **Frankowiczu zachowaj ostrożność!**
Porównując dostępne na rynku usług prawnych oferty należy zwrócić uwagę na to, co dokładnie stanowi podstawę do ustalania premii za sukces.
**Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku, gdy podstawą do jej obliczenia stanowi kwota kapitału wypłaconego przez bank**. Wówczas bowiem nawet pozornie niska prowizja może potencjalnie wiązać się z koniecznością zapłaty niezwykle wygórowanego wynagrodzenia. Tytułem przykładu: wynagrodzenie za sukces na poziomie 10% od wygranej, w przypadku kredytu na kwotę 400 000 zł wyniesie 40 000 zł (!).
Kolejnym dosyć popularnym modelem określania wygranej jest jej odniesienie do kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy tym co frankowicz musiałby zapłacić realizując zawartą umowę kredytową do końca okresu jej obowiązywania, a tym co zaoszczędził dzięki jej unieważnieniu lub „odfrankowaniu”. Również i przy takim sposobie rozliczenia należy zachować pewną dozę rozwagi, gdyż kwota prowizji jest w takich przypadkach zwykle znacząco wyższa i może sięgać nawet kilkudziesięciu procent, a w efekcie może przewyższać wysokość wynagrodzenia, jakie kredytobiorca musiałby zapłacić, rozliczając się w oparciu o standardowy sposób rozliczeń, tj. z góry określoną kwotę za prowadzenie jego sprawy.
##### **Wygrana frankowiczów a zwrot nadpłaconych rat-kapitałowych**
W tym miejscu poruszyć również należy bardzo istotną kwestię pozyskania przez kredytobiorcę środków na pokrycie success fee należnego pełnomocnikowi po zakończeniu sprawy. Wbrew pozorom nie jest bowiem tak, że jego wygrana w sądzie będzie zawsze równoznaczna z otrzymaniem ze strony banku jakichkolwiek należności. Dotyczy to w szczególności tych kredytów, które nawet przy założeniu, że sprawę wygrano, nie zostały jeszcze spłacone.
**W przypadku unieważnienia umowy kredytobiorca nie tylko nie uzyska od banku jakichkolwiek środków, ale i również zmuszony będzie do rozliczenia z bankiem różnicy pomiędzy kwotą kapitału jaka została mu wypłacona, a tym co do tej pory wpłacił na jego rzecz**. W połączeniu z wynagrodzeniem prowizyjnym, w krótkim okresie po zakończeniu sprawy frankowicz może więc być zmuszony do pozyskania znacznych środków niezbędnych do rozliczenia nie tylko z bankiem, ale i pełnomocnikiem, który prowadził jego sprawę.
**W razie „odfrankowienia” kwoty kredytu należy liczyć się z kolei z tym, iż w pierwszej kolejności bank będzie zabiegał o zaliczenie wszelkich ew. nadpłat, jakie do tej pory powstały, na poczet przyszłych jeszcze niewymagalnych rat kapitałowo-odsetkowych**. Również i w tej sytuacji wysoce prawdopodobnym jest, że poza zwrotem kosztów postępowania, frankowicz nie uzyska dodatkowych środków pieniężnych pozwalających mu na pełne rozliczenie premii należnej jego pełnomocnikowi w związku z wygraną.
Mając na uwadze powyższe należy dokładnie przekalkulować wady i zalety rozliczenia w systemie tradycyjnym (gdzie kwota wynagrodzenia ustalana jest z góry), a systemem prowizyjnym, w którym z jednej strony konieczność zapłaty wynagrodzenia za prowadzenie sprawy zostaje przesunięta w czasie, z drugiej strony może się to wiązać z koniecznością wyasygnowania przez klienta po zakończeniu sprawy znacznej ilości środków na rozliczenie zarówno z bankiem, jak i pełnomocnikiem. Dopiero po rozważeniu plusów i minusów każdego z rozwiązań, frankowicz będzie miał możliwość dokonania jak najbardziej korzystnego wyboru.
Na koniec mała dygresja. Apelujemy o dużą roztropność w przypadku wyboru oferty, w której wysokość wynagrodzenia – tak standardowego, jak i prowizyjnego, jest niespotykanie niska i znacząco odbiega od pozostałych ofert dostępnych na rynku. W pierwszej kolejności należy zweryfikować, czy Twoja sprawa będzie prowadzona przez kancelarię prawną oraz przez profesjonalnego pełnomocnika (radcę prawnego, adwokata). Ustal również jakie są dokładne zasady współpracy oraz czy w toku prowadzenia postępowania mogą pojawić się dodatkowe koszty (inne niż koszty sądowe). Zastanów się również, co może być przyczyną wprowadzenia tak atrakcyjnej oferty. Być może wynika to bowiem z przyjętego przez oferenta modelu biznesowego, skupiającego się na pozyskaniu jak największej ilości klientów i prowadzeniu setek, o ile nie tysięcy spraw frankowych. Należy wówczas zadać sobie pytanie – czy jesteśmy w stanie zaufać firmie, w której nasza sprawa będzie jedną z wielu, gdzie siłą rzeczy prawnik prowadzący daną sprawę nie będzie w stanie poświęcić jej tyle czasu, ile kancelarie działające w oparciu o odmienny model działania, w którym nacisk położony jest na indywidualne podejście do każdego klienta i jego sprawy.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Na co uważać wybierając kancelarię frankową?](https://www.kwwp.pl/na-co-uwazac-wybierajac-kancelarie-frankowa/)
**Published:** 5 sierpnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Samodzielne wniesienie do sądu pozwu o unieważnienie kredytu frankowego jest dosyć trudne i większość osób, szczególnie tych niemających jak dotąd większych doświadczeń związanych z prowadzeniem sporów na drodze sądowej, decyduje się ostatecznie zlecić sporządzenie pozwu oraz ich reprezentację w toku procesu kancelarii specjalizującej się w sprawach frankowych. Zanim jednak kredytobiorca wybierze odpowiednią kancelarię powinien upewnić się, że powierza sprawę profesjonaliście, który będzie należycie dbał o jego interesy. Dlatego poniżej przedstawiamy listę rzeczy, na które naszym zdaniem należy zwrócić szczególna uwagę przed podpisaniem umowy.
##### **Sprawdź czy podmiot, który oferuje swoje usługi na pewno jest kancelarią prawną**
Wiele tzw. *quasi* kancelarii prawnych, najczęściej spółek z ograniczoną odpowiedzialnością (ta forma prawna jest zwykle nieprzypadkowa), oferuje prowadzenie spraw frankowych, chociaż nie są to tak naprawdę kancelarie prawne w ścisłym tego słowa znaczeniu. Trzeba pamiętać, że radcowie prawni i adwokaci mogą działać wyłącznie w formie indywidualnej praktyki (np. Kancelaria Radcy Prawnego Jana Kowalskiego), w formie spółek cywilnych, bądź w formie spółek osobowych: jawnej, komandytowej, komandytowo-akcyjnej lub partnerskiej (np. Kancelaria Radców Prawnych Kowalska i Partnerzy sp. p.).
[*Podmioty działające w innej formie prawnej nie powinny używać w nazwie określenia „kancelaria prawna”*](https://prawo.money.pl/orzecznictwo/sad-najwyzszy/postanowienie;sn;izba;cywilna,ic,iii,csk,245,07,8460,orzeczenie.html). Zwykle zresztą w celu prowadzenia spraw frankowych korzystają one z outsourcingu usług – zewnętrznych kancelarii prawnych (podmiotu wskazanego powyżej). Podpisanie umowy z firmą niebędącą kancelarią prawną (sp. z o.o., Spółką Akcyjną), może potencjalnie przekładać się na utrudniony kontakt z reprezentującym kredytobiorcę radcą prawnym lub adwokatem. Wszakże nie pracuje on wówczas bezpośrednio dla kredytobiorcy (nie łączy go z nim przecież żadna umowa), lecz zatrudniany jest przez podmiot (pośrednika), z którym frankowicz podpisał umowę. Tego typu działanie nie należy ani do profesjonalnych, ani do etycznych.
Firmy takie często też chwalą się licznymi wygranymi sprawami frankowymi. Również tutaj należy zachować ostrożność, gdyż może się zdarzyć, że podawane przez nich liczby są zawyżone, a wskazywane sygnatury wygranych spraw niekoniecznie były przez nich prowadzone. Co więcej, przez to, że firmy te zlecają prowadzenie spraw innym prawnikom, tak naprawdę frankowicz nie ma żadnej pewności, że akurat jego sprawa zostanie powierzona temu z prawników (radcy prawnemu lub adwokatowi), którzy jest rzetelny i zaznajomiony z tematyką.
##### **Upewnij się, że firma/pełnomocnik, z którym podpisujesz umowę, posiada polisę OC obejmującą swoim zakresem również szkody wynikłe z błędów profesjonalnego pełnomocnika (np. uchybienia terminu do wniesienia apelacji, etc.)**
Pamiętaj, że radcowie prawni oraz adwokaci zgodnie z obowiązującymi ich zasadami wykonywania zawodu, zobowiązani są posiadać polisę OC obejmującą wszelkie szkody wyrządzone ich klientom na skutek błędów popełnionych w trakcie świadczenia usług prawnych. Wielu profesjonalnych pełnomocników decyduje się również na wykupienie dodatkowego ubezpieczenia, rozszerzającego zakres ubezpieczenia obowiązkowego. Jeżeli dany podmiot nie ma lub nie chce okazać swojej polisy, powinien to być jasny sygnał ostrzegawczy i należy dokładnie zastanowić się, czy warto ryzykować podpisując umowę.
##### **Zweryfikuj informacje dostępne w Internecie, w tym na stronie internetowej danej kancelarii**
Niezwykle pomocnym narzędziem przy szukaniu najlepszej kancelarii mogą okazać się opinie dostępne w Internecie, w szczególności na forach tematycznych oraz grupach utworzonych na portalach typu Facebook. Najczęściej dobrą informacją o danej kancelarii… jest paradoksalnie brak opinii na jej temat. Wynika to z tego, iż rzeczą naturalną jest, że niezadowolony Klient jest znacznie bardziej zdeterminowany do tego, aby wyrazić publicznie opinię o danej firmie, aniżeli ten, który do sposobu prowadzenia jego spraw nie ma zastrzeżeń.
Zerknij również na stronę internetową kancelarii, z której usług chciałbyś skorzystać. Zwykle te rzeczywiście specjalizujące się w danym zagadnieniu, publikują na bieżąco wpisy odnoszące się do tych gałęzi prawa, którymi zajmują się na co dzień.
##### **Zapytaj o ofertę i dokładnie ją przeanalizuj**
Zwracaj uwagę na niejasne zapisy zawarte zarówno w ofercie, jak i w umowie. Pamiętaj, że jeżeli ktoś nie ma nic do ukrycia, nie będzie miał problemu z tym, aby np. przed spotkaniem przesłać Ci projekt umowy, którą chciałbyś podpisać. Jeżeli decydujesz się na rozliczenie na zasadzie success fee (wynagrodzenie prowizyjne), ustal czym dokładnie jest ów sukces oraz w jaki sposób rzeczona prowizja ma zostać obliczona ([*piszemy o tym w jednym z naszym ostatnich wpisów*](https://www.kwwp.pl/success-fee-a-kredyty-frankowe-na-co-nalezy-uwazac/)).
I na koniec ostatnia rada – nie można się spieszyć i warto zachować zdrowy rozsądek. Jeżeli kredyt jest jeszcze spłacany (i nawet przy uwzględnieniu, iż umowa jest nieważna nie jest on jeszcze nadpłacony), to warto pamiętać, że nie ma potrzeby działania pod wpływem presji czasu. Wówczas bowiem roszczenie w dalszym ciągu pozostaje aktualne i jest jeszcze czas na dokładne zapoznanie się z dostępnymi na rynku ofertami i wybór najlepszej.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy spłata kredytu blokuje możliwość pozwania banku i unieważnienia umowy frankowej?](https://www.kwwp.pl/czy-splata-kredytu-blokuje-mozliwosc-pozwania-banku-i-uniewaznienia-umowy-frankowej/)
**Published:** 26 sierpnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Frankowicze, którzy w ostatnich latach spłacili już swój kredyt w CHF, a zwłaszcza Ci, którzy zrobili to przed terminem wskazanym w umowie, często mają wątpliwości, czy mogą jeszcze dochodzić unieważnienia umowy frankowej oraz zwrotu nadpłaconych na rzecz banku rat kapitałowo-odsetkowych. W niniejszym wpisie wyjaśnimy, na co należy zwrócić uwagę przy podejmowaniu decyzji o skierowaniu sprawy na drogę sądową w przypadku kredytu już spłaconego.
##### **Unieważnienie umowy frankowej a pozew o zapłatę**
W pierwszej kolejności podnieść należy, iż co do zasady sytuacja prawna kredytobiorcy spłacającego jeszcze kredyt oraz tego, który już ma to za sobą, jest niemal identyczna. Różnica pomiędzy nimi polega jednak na tym, czego mogą się oni domagać na drodze sądowej. W przypadku bowiem, gdy kredyt jest jeszcze spłacany, kredytobiorca może przede wszystkim żądać ustalenia przez sąd w wyroku, że łącząca go z bankiem umowa frankowa jest nieważna. Pozwoli mu to bowiem na uregulowanie jego relacji z bankiem na przyszłość. Oczywiście obok tego żądania może również w treści pozwu pojawić się roszczenie o zwrot wszelkich nadpłaconych należności. Natomiast w przypadku kredytu już spłaconego (niezależnie od tego, czy miało to miejsce zgodnie z umową i harmonogramem spłat, czy też wcześniej), roszczenie zawarte w pozwie musi być ograniczone wyłącznie do żądania zwrotu nadpłaconych rat kredytowych. Kredytobiorca nie może żądać w takiej sytuacji – co do zasady, aby sąd w sentencji wyroku wskazał wprost, iż łącząca go z bankiem umowa jest nieważna. Jest to jednak zagadnienie natury procesowej, którym nie należy się martwić. W obydwu przypadkach sąd będzie bowiem badał w toku postępowania, czy umowa jest ważna, a w przypadku odpowiedzi przeczącej, wyda wyrok zgodny z żądaniem pozwu.
##### **Wysokość kwoty podlegającej zwrotowi a przedawnienie roszczeń**
Przed skierowaniem sprawy do sądu każdy frankowicz powinien ustalić, jaka była wysokość nadpłaconych przez niego rat kapitałowo-odsetkowych, przy założeniu, iż zawarta umowa frankowa jest nieważna, a w konsekwencji był on zobowiązany do zwrotu jedynie wypłaconej przez bank kwoty kapitału (kredytu), bez odsetek i pozostałych kosztów ubocznych. Należy więc zsumować wszelkie dokonane na rzecz banku od dnia zawarcia umowy do dnia dokonania całkowitej spłaty, należności uiszczone z tytułu: wymagalnych rat kapitałowo-odsetkowych, prowizji, kosztów ubezpieczenia oraz wszelkich innych opłat ponoszonych w związku z jej wykonaniem. Różnica to kwota, której zwrotu frankowicz może się potencjalnie domagać na drodze sądowej, o ile nie uległa ona w całości lub w części przedawnieniu (o tym poniżej).
Kolejnym etapem jest ustalenie – w szczególności, jeżeli spłata nastąpiła zgodnie z harmonogramem spłat, a od chwili jej dokonania minęło już kilka lat, jaka była łączna suma wszelkich dokonywanych w ww. zakresie na rzecz banku płatności w okresie od chwili teraźniejszej do 10 lat wstecz. Świadczenie z tego okresu należy uznać za nieprzedawnione ([*o kwestii biegu terminów przedawnienia oraz ich długości pisaliśmy w jednym z naszych wpisów na blogu*](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/)). To właśnie zwrotu (zapłaty) tych należności można się więc realnie domagać na drodze sądowej, nie narażając się przy tym na zarzut przedawnienia. Jeżeli suma należności uiszczonych na rzecz banku w ciągu ostatnich 10 lat była niższa od wysokości nadpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych, należy dochodzić zwrotu wszystkich kwot z tego okresu. Jeżeli jednak przewyższają one kwotę nadpłaty, to decyzję co do dochodzenia zwrotu wszystkich płatności lub tylko ich części (do wysokości ustalonej przez frankowicza nadpłaty), należy podjąć po uprzedniej analizie, czy bezpieczniejsze jest przyjęcie w danej sprawie teorii salda, czy też teorii dwóch kondykcji ([*piszemy o tym w tym wpisie*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/)). Swoje działanie zdecydowanie najlepiej jest skonsultować w takiej sytuacji z profesjonalnym pełnomocnikiem, który doradzi najkorzystniejsze rozwiązanie.
##### **Wynegocjowanie kursu, po którym następuje wcześniejsza spłata kredytu**
Osobnym zagadnieniem, jakie w związku ze spłatą kredytu może rodzić u frankowiczów duże obawy i wątpliwości, jest okoliczność wynegocjowania z bankiem kursu przeliczeniowego na potrzeby wcześniejszej spłaty kredytu. Zwykle bowiem, gdy kredytobiorca chce jednorazowo spłacić dużą część lub całość zaciągniętego kredytu, banki często wyrażają zgodę na zastosowanie korzystniejszego kursu przeliczeniowego CHF, aniżeli ten wynikający bezpośrednio z umowy frankowej oraz tabeli kursowej, do której odsyłała umowa. Czy w takiej sytuacji frankowicz nie może domagać się już zwrotu nadpłaconych rat kredytowych?
Otóż oceny tego, czy dane postanowienie umowne jest niedozwolone, a w konsekwencji cała umowa jest nieważna, dokonuje się według stanu z chwili jej zawierania. Stanowisko takie, w odniesieniu do wszelkich umów, w tym również i do kredytów frankowych, już wielokrotnie prezentowane było w orzecznictwie Sądu Najwyższego ([*uchwała SN z dnia 20 czerwca 2018 r., sygn. akt: III CZP 29/17*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/orzeczenia3/iii%20czp%2029-17.pdf)).
Tym samym jeżeli kwestia ważności umowy frankowej rozstrzygana jest według stanu na moment jej zawierania, to wszelkie późniejsze działania stron: podpisywane aneksy, negocjowane kursy przeliczeniowe CHF na potrzeby spłaty części lub całości kredytu, nie powinny mieć jakiegokolwiek znaczenia. Innymi słowy okoliczności te nie wpływają na możliwość dochodzenia przez frankowicza na drodze sądowej zwrotu wszystkiego, co świadczył on na rzecz banku, ponad kwotę wypłaconego mu kapitału.
Podsumowując sytuacja prawna kredytobiorcy, który spłacił już kredyt – zgodnie z harmonogramem, jak i tego który zrobił to przed terminem, nie odbiega od sytuacji pozostałych osób, które w dalszym ciągu zmagają się z „toksyczną” umową, jaką jest kredyt indeksowany lub denominowany kursem CHF. Osoby te mają pełne prawo oraz możliwość dochodzenia zwrotu wszelkich dokonanych na podstawie nieważnej umowy frankowej nadpłat, o ile tylko nie uległy one jeszcze przedawnieniu. I tę okoliczność należy zawsze badać w pierwszej kolejności.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Sprawa w sądzie - o co sąd pyta frankowiczów na rozprawie?](https://www.kwwp.pl/sprawa-w-sadzie-o-co-sad-pyta-frankowiczow-na-rozprawie/)
**Published:** 30 sierpnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Nie ulega wątpliwości, że dla większości frankowiczów wizyta w sądzie na rozprawie może być niezwykle stresującym wydarzeniem. Nie tylko ze względu na to, że sprawa dotyczy ich umowy, lecz również z uwagi na fakt, iż większość kredytobiorców nie miało wcześniej zbyt wiele do czynienia z sądem. Warto więc dowiedzieć się, o co frankowicz może zostać zapytany w trakcie rozprawy.
##### **Jakie pytania może zadać Sąd frankowiczom?**
Sąd zawsze przesłuchuje strony oraz świadków jako pierwszy. Co do zasady sąd będzie zadawał przesłuchiwanemu w sprawie kredytobiorcy te pytania, które w jego ocenie pomogą mu ustalić stan faktyczny. W dużej mierze będą to pytania analogiczne do tych, jakie zapewne zadawał mu już jego prawnik przed sporządzeniem pozwu, pytając o przebieg procesu zawierania umowy frankowej z bankiem. Będzie więc w szczególności pytał:
- o szczegóły dotyczące samej umowy (kiedy została zawarta, w jakim celu, na jaką kwotę);
- ile było wizyt w oddziale banku poprzedzających zawarcie umowy;
- kto działał po stronie banku (chodzi o to, czy oprócz osób, które podpisały umowę, byli inni pracownicy, którzy np. przedstawiali propozycje, wyjaśniali dane kwestie, itp.);
- czy i w jaki sposób były wyjaśnianie skutki zawarcia umowy tzw. kredytu we frankach;
- czy były przedstawiane prognozy wzrostu rat w przypadku zmiany kursu, a jeśli tak to jak one wyglądały;
- czy oferowano inne rodzaje kredytu;
- jakie były przyczyny wyboru kredytu indeksowanego/denominowanego CHF;
- czy frankowicz posiadał zdolność kredytową w złotych;
- czy frankowicz wnioskował o kredyt w złotych;
- czy przedstawione zostały ryzyka i zagrożenia związane ze zmianą waluty;
- czy wyjaśniono na czym polega spread, indeksacja, denominacja;
- czy przedstawiony został do porównania kredyt we frankach z kredytem w złotych;
- czy była możliwość negocjowania poszczególnych postanowień umowy;
- czy przed podpisaniem umowy dostarczone zostały pozostałe dokumenty, takie jak regulaminy, tabele kursowe;
- czy zawierane były aneksy do umowy, w szczególności dotyczące możliwości spłaty kredyt bezpośrednio we frankach szwajcarskich;
- ile wynosi obecnie saldo zadłużenia.
##### **Czy bank może zadawać pytania?**
Pełnomocnik banku nie tylko może, ale też z pewnością będzie zadawał pytania kredytobiorcy. Nie zawsze będą to pytania, które na pierwszy rzut oka mają jakiś związek ze sprawą. Celem pełnomocnika banku często jest wywołanie u kredytobiorcy uczucia dyskomfortu, poprzez zadawanie pytań podchwytliwych, czy nawet irytujących. **Trzeba pamiętać, aby na pytania odpowiadać spokojnie, rzeczowo i zgodnie z prawdą.** Nie można dać się wyprowadzić z równowagi. Chociaż dla sądu powinna liczyć się treść zeznań, to jednak człowiek jest tylko człowiekiem i zawsze w pewnym stopniu zwraca uwagę na mowę ciała. Oczywiście korzystając z pomocy prawnika można liczyć na to, że to zareaguje on w razie, gdyby pytania banku były niewłaściwe lub nie na temat – wówczas sąd może uchylić tego typu pytanie.
##### **Czy ty możesz zadawać pytania?**
Frankowicze reprezentowani przez profesjonalnych pełnomocników nie muszą zastanawiać się nad pytaniami, jakie należy zadać świadkom, np. przesłuchiwanym w sprawie pracownikom banku. **Jeśli jednak nie zdecydowałeś/-aś się na skorzystanie z pomocy prawnika, to warto zorientować się przed rozprawą, jak długo będzie ona trwała i kto został na nią wezwany.** Jeśli bowiem przesłuchiwani będą jacyś świadkowie, to warto być na to wcześniej przygotowanym. Pamiętaj, że pytania powinny być konkretne i dotyczyć wyłącznie Twojej sprawy oraz potwierdzać jedynie fakty przywołane w pozwie.
##### **Co jeszcze trzeba wiedzieć o rozprawie?**
Poza wyżej wymienionymi kwestiami, ważne jest jeszcze, aby pamiętać o ogólnych zasadach obowiązujących w sądach. Chodzi przede wszystkim o to, aby mieć przy sobie dowód osobisty w celach identyfikacyjnych, być na rozprawie punktualnie oraz być schludnie ubranym. Warto też pamiętać o tym, że w trakcie obostrzeń związanych z COVID-19, również sądy mogą mieć swoje wytyczne co do zasad postępowania, np. posiadanie maseczki czy rękawiczek. Często też limitują one dostęp do swoich budynków, więc trzeba liczyć się z tym, że przed rozprawą trzeba będzie chwilę odczekać w kolejce (koniecznie należy to uwzględnić i przyjść odpowiednio wcześniej!).
Podsumowując powyższe rozważania, rozprawa w gruncie rzeczy nie jest aż taka straszna, jak się wydaje. W razie jakichkolwiek obaw warto porozmawiać na ten temat ze swoim pełnomocnikiem, który z pewnością posłuży dobrą radą.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Informacja o ryzyku kursowym – czy faktycznie chroniła frankowicza?](https://www.kwwp.pl/informacja-o-ryzyku-kursowym-czy-faktycznie-chronila-frankowicza/)
**Published:** 2 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jednym z głównych argumentów banków w sporach frankowych jest fakt, że informowały one frankowiczów o wiążącym się z umowami indeksowanymi lub denominowanymi do franka szwajcarskiego ryzyku kursowym, a zatem kredytobiorcy mieli pełną wiedzę i świadomość, że kurs ten może wzrosnąć. Czy aby jednak na pewno stosowane przez banki klauzule umowne o zapoznaniu się przez kredytobiorcę z ryzykiem kursowym stanowiły realizację nałożonego na nie w wyżej opisanym zakresie obowiązku?
##### **Stanowisko TSUE jako punkt wyjścia dla oceny postanowień dotyczących ryzyka kursowego**
Przede wszystkim zwrócić należy uwagę na wyrok TSUE z dnia 20 września 2017 r. w sprawie C-186/16, w którym to Trybunał stwierdził, iż „wymóg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym językiem oznacza, że w wypadku umów kredytowych instytucje finansowe muszą zapewnić kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia przez nich świadomych i rozważnych decyzji. W tym względzie wymóg ów oznacza, że warunek dotyczący spłaty kredytu w tej samej walucie obcej co waluta, w której kredyt został zaciągnięty, musi zostać zrozumiany przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, jak i w odniesieniu do jego konkretnego zakresu, tak aby właściwie poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozsądny przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej, w której kredyt został zaciągnięty, ale również oszacować – potencjalnie istotne – konsekwencje ekonomiczne takiego warunku dla swoich zobowiązań finansowych. Do sądu krajowego należy dokonanie niezbędnych ustaleń w tym zakresie”.
Biorąc pod uwagę niemal powszechną jeszcze do niedawna praktykę banków, które zamieszczały w umowach (względnie jako załącznik do umowy) oświadczenie o zapoznaniu kredytobiorcy z ryzykiem kursowym stwierdzić należy, że nie spełniały one swych obowiązków w tym zakresie. Nie można bowiem uznać, że lakoniczne oświadczenia zawarte we wzorcach umownych w jakikolwiek sposób stanowiły rzetelną informację, która byłaby dla konsumentów wiarygodnym punktem odniesienia do oceny skutków zawieranych umów. Pracownicy banków, prowadząc rozmowy z potencjalnymi klientami, przeważnie bagatelizowali wszelkie ryzyka związane ze zmianą kursu waluty sugerując przy tym zazwyczaj, że nawet w przypadku hipotetycznego umocnienia franka szwajcarskiego względem złotego, to oferowany kredyt indeksowany lub denominowany do CHF w dalszym ciągu będzie znacznie korzystniejszy od kredytu złotowego.
##### **Tworzenie fałszywego obrazu ryzyka**
Do ciekawych wniosków w tym zakresie doszedł również *[Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi w wyroku z dnia 23 września 2019 r. w sprawie o sygn. akt: XVIII C 3418/16](https://orzeczenia.lodz.sr.gov.pl/content/$N/152510100005403_XVIII_C_003418_2016_Uz_2020-02-24_001)*. Stwierdził on bowiem, iż „Sprzeczność ta polegała na braku realizacji przedkontraktowych obowiązków informacyjnych, naruszających zasadę autonomii jednostki i swobodę umów opartą na zasadzie autonomii woli (art. 353 1 k.c.). Obowiązki informacyjne wynikają nie tylko z podstawowych zasad prawa cywilnego, skodyfikowanych w powołanych przepisach, ale i z Konstytucji RP (m.in. art. 31 Konstytucji RP chroniący wolność każdego człowieka). Konsument nie został prawidłowo poinformowany o istniejącym ryzyku oraz o czynnikach, które wpływały na jego zakres. Konsument nie został również w sposób wystarczająco jasny poinformowany o jednostronnym rozkładzie ryzyka. W ten sposób konsument został pozbawiony możliwości w pełni racjonalnego podjęcia decyzji o zawarciu umowy i skorzystania z produktu pokoleniowego – wpływającego na jego losy przez trzydzieści lat. Z przytoczonych powyżej zasad wynika obowiązek informowania konsumenta przez przedsiębiorcę o stopniu ryzyka kredytu z elementem walutowym w stopniu adekwatnym dla nierównowagi informacyjnej oraz ponoszonego ryzyka. Zgoda na ryzyko musi być po stronie konsumenta świadoma i nie stanowi jej standardowe potwierdzenie, że konsument godzi się na ryzyko. Nie sanuje zachowania banku odwoływanie się do rekomendacji (bądź ich braku) przyjmowanych przez Komisję Nadzoru Finansowego – jeżeli rekomendacje te zostały uznane przez Najwyższą Izbę Kontroli za niewystarczająco chroniące konsumentów przed ryzykiem”.
Powyższe jest to o tyle istotne, że banki w sporach sądowych powołują się na obowiązujące w ich strukturach procedury informowania kredytobiorców o ryzyku walutowym, opierające się w dużej mierze na wydanej przez Komisję Nadzoru Bankowego rekomendację S, która jak wskazała NIK, była niewystarczająca dla zapewnienia ochrony konsumenta. Sąd w ww. wyroku wprost stwierdził również, że „Bezprawności zachowania banku nie może sanować odwoływanie się do stosowania Rekomendacji. Jeżeli bowiem podmiot profesjonalny zna rzeczywisty stan rzeczy a korzysta z nieprawidłowych narzędzi oferowanych przez podmiot publiczny (korzysta z dalece niewystarczających wskazówek informacyjnych), to znajduje się w pozycji podmiotu wykorzystującego nieprawidłowe funkcjonowanie Państwa. Nie może z tego tytułu czerpać korzyści (korzyści polegających na uniknięciu sytuacji, w których po uzyskaniu prawidłowych informacji konsument zrezygnuje z zawarcia umowy). Nikt bowiem nie może czerpać korzyści z wprowadzania w błąd konsumenta. Z żadnego przepisu nie wynika bowiem, że korzystanie z narzędzi oferowanych przed podmioty publiczne zwalnia od odpowiedzialności w stosunku do konsumentów. Podsumowując: postępowanie banku w tym zakresie opierało się na konstrukcji ukrytego paternalizmu i założeniu, że konsument nie powinien uzyskiwać tych informacji, gdyż i tak nie jest w stanie ich zrozumieć”.
Banki natomiast zupełnie niesłusznie twierdzą, że przedstawiały symulacje lub prognozy wahań kursu franka szwajcarskiego na tyle, na ile posiadały na ten temat informacje. Podkreślają, że nie były w stanie przewidzieć takiego wzrostu kursu. Co ciekawe, z [*Informacji o wynikach kontroli, sporządzonej przez NIK w 2018 roku wynika coś wprost przeciwnego*](https://www.nik.gov.pl/plik/id,17566,vp,20139.pdf): „Zdaniem NIK, symulacje wysokości rat KORW na podstawie tych założeń nie oddawały rzetelnie skali ryzyka walutowego, jakim były obarczone kredyty zaciągane na okresy wieloletnie, niekiedy przekraczające 30 lat. Pokazują to dane historyczne. W 2008 r. nie było ani jednej waluty kraju należącego do OECD, dla której w okresie poprzednich 30 lat lub krótszym, jeśli dana waluta wcześniej nie występowała, różnica między maksymalnym i minimalnym kursem w stosunku do franka szwajcarskiego byłaby mniejsza niż 25% kursu minimalnego. Tylko kursy walut siedmiu krajów miały rozpiętość wahań mniejszą niż 70% kursu minimalnego, przy czym w grupie tej były waluty czterech krajów o historii krótszej niż 30 lat (Estonia, Słowacja, Czechy, Łotwa). Dla 28 z 35 walut najbardziej rozwiniętych krajów świata rozpiętość wahań ich kursów w stosunku do franka szwajcarskiego przekraczała 70%, a dla 20 z nich także 150%. W tej ostatniej grupie znajdowała się Polska, której waluta od 1990 r. osłabiła się do franka szwajcarskiego o ponad 400%. Zmiana kursu była zatem ponad dwudziestokrotnie większa niż założenia, jakich przyjęcia oczekiwała KNF do analizy wrażliwości wpływu zmian kursu złotego na wysokość rat kredytowych. Gdyby rozpatrywać pełen okres 30 lat, obejmujący także okresy kryzysowe w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku, rozpiętość wahań przekroczyłaby 1,1 mln procent”.
Nie ulega wątpliwości, że podmiot profesjonalny, zajmujący się na szeroką skalę udzielaniem kredytów, również w walutach obcych, posiada stosowne środki i narzędzia do tego, aby wykonać stosowne analizy, które w sposób rzetelny przedstawiałyby możliwą skalę zmian kursów waluty. Wreszcie, jak podkreśliła NIK „postanowienia rekomendacji S i T przewidujące przedstawienie klientowi symulacji wysokości rat kredytów nie zapewniały przekazania klientowi rzetelnej informacji o skali ryzyka walutowego, jakim może być obciążony”.
##### **Ryzyko kursowe a ryzyko związane z dowolnym kształtowaniem kursu przez bank**
Z punktu widzenia omawianego tematu, ciekawe spostrzeżenia poczynił również*[ Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 24 lutego 2020 r., sygn. akt: XXV 1662/18](http://orzeczenia.warszawa.so.gov.pl/content/$N/154505000007503_XXV_C_001662_2018_Uz_2020-03-16_001)*. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Sąd wskazał, iż „Oczywistym pozostaje, że konsument zawierając umowę kredytu uzależnionego od wysokości waluty obcej liczy się i akceptuje ryzyko jakie się z tym wiąże (a przynajmniej należy tego oczekiwać od przeciętnego konsumenta), a więc wynikające ze zmienności kursów walut obcych, ryzyko to jest niepodważalne, lecz nie ma ono nic wspólnego z ryzykiem dowolnego kształtowania kursu wymiany przez kredytodawcę i narażenia konsumenta na nieprzewidywalne koszty, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie. **Czym innym jest obiektywne ryzyko zmienności kursu walutowego, a czym innym ustalanie kursów walut przez pozwany bank w zasadzie w dowolny i niemierzalny przez drugą stronę umowy sposób**”. Jest to istotne z punktu widzenia dowolności kształtowania przez banki kursów określanych w stosowanych przez nich tabelach kursów.
Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić można, że Sądy podchodzą do argumentacji banków z dużym dystansem, mając świadomość tego, jak w praktyce wyglądało informowanie kredytobiorców o ryzyku wiążącym się z zawarciem umowy kredytowej.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Sierpniowa fala sukcesów frankowiczów](https://www.kwwp.pl/sierpniowa-fala-sukcesow-frankowiczow/)
**Published:** 4 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Sierpień 2020 r. można uznać za przełomowy – ok. 90% spraw frankowych, w których wydano wyroki, zakończyło się wygraną frankowiczów.
W związku z korzystnymi orzeczeniami TSUE i Sądu Najwyższego jesteśmy świadkami tworzenia się jednolitej linii orzeczniczej sądów powszechnych, które w chwili obecnej w zdecydowanej większości opowiadają się za uznaniem umów indeksowanych lub denominowanych do CHF za nieważne.
[*Jak podaje Rzeczpospolita*](https://www.rp.pl/Banki/308309947-Frankowicze-wygrywaja-w-sadach.html) w sierpniu 2020 r. wydano przynajmniej 40 wyroków w sprawach frankowych, z czego 36 stanowiły wyroki wydane na korzyść kredytobiorców, 3 na korzyść banków, a 1 wyrok uchylał zaskarżone orzeczenie i przekazywał sprawę do ponownego rozpoznania przez sąd I instancji. **Co istotne, aż w 80% wygranych przez frankowiczów spraw sądy stwierdziły, iż umowa kredytowa zawarta z bankiem jest całkowicie nieważna.** Pozostałe 20% spraw zakończyło się „odfrankowieniem” kredytu.
Zaistniały stan rzecz jest niewątpliwie pokłosiem serii korzystnych dla frankowiczów orzeczeń TSUE oraz SN, wydanych w roku 2019 i 2020. Biorąc pod uwagę, iż sierpień był jeszcze miesiącem urlopowym, na jesień należy spodziewać się znacznego wzrostu ilości wyroków wydanych w sprawach frankowych.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Najwyższa Izba Kontroli krytykuje banki!](https://www.kwwp.pl/najwyzsza-izba-kontroli-krytykuje-banki/)
**Published:** 8 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Banki w sporach z frankowiczami starają się wykorzystywać wszystkie możliwe argumenty w celu wygrania sprawy. Nie powinno to nikogo dziwić, bowiem każda kolejna przegrana, choć jednostkowo może nie być dla banku odczuwalna, to jednak stanowi dla pozostałych kredytobiorców zachętę do wstępowania na drogę sądową, a tego banki obawiają się najbardziej.
##### **NIK bierze pod lupę działania banków**
9 sierpnia 2018 r. [*Prezes Najwyższej Izby Kontroli zatwierdził Informację o wynikach kontroli – Ochrona praw konsumentów korzystających z kredytów objętych ryzykiem walutowym*](https://www.kwwp.pl/informacja-o-ryzyku-kursowym-czy-faktycznie-chronila-frankowicza/) (dalej jako „Raport”). Celem kontroli było uzyskanie odpowiedzi na pytanie, czy państwo skutecznie chroniło konsumentów przed nieuczciwymi praktykami banków udzielających kredytów objętych ryzykiem walutowym. Przesądzone zatem zostało, że działania banków nie należały do uczciwych, a kwestią poddawaną ocenie było jedynie to, czy dało się temu zapobiec. W dużej mierze nie jest to problematyka, która z punktu widzenia indywidualnych sporów byłaby kluczowa dla rozstrzygnięcia sprawy o unieważnienie kredytu frankowego. Niewątpliwie jednak zawarte w Raporcie NIK wnioski i spostrzeżenia są warte zasygnalizowania, jako przeciwdowód dla twierdzeń i dowodów podnoszonych przez banki w zakresie rzekomego wypełniania przez nie obowiązków informacyjnych nałożonych przepisami prawa.
##### **Wypełnienie rekomendacji nie gwarantowało kredytobiorcom rzetelnej informacji**
Jednym z najważniejszych wniosków zawartych w Raporcie, który można wykorzystać w sporze sądowym jest fakt, iż nawet postępowanie zgodnie z rekomendacjami KNF (Rekomendacje S), nie gwarantowało frankowiczom ze strony banku rzetelnej informacji w zakresie ryzyk związanych z zaciągnięciem kredytu indeksowanego lub denominowanego do CHF. Jest to o tyle istotne, że banki w swojej argumentacji często powołują się bowiem na stosowane w ich działalności procedury i wytyczne, które opierają się na Rekomendacji S.
W praktyce, [*o czym zresztą pisaliśmy w jednym z naszych poprzednich wpisów*](https://www.kwwp.pl/informacja-o-ryzyku-kursowym-czy-faktycznie-chronila-frankowicza/), spełnienie obowiązków informacyjnych polegało jedynie na wręczaniu kredytobiorcom do podpisu lakonicznych oświadczeń o świadomości ryzyka związanego z zaciągnięciem kredytu waloryzowanego kursem CHF.
##### **Bagatelizowanie przez bank ryzyka**
Znamienne jest, że w wielu przypadkach jedyne wykresy, jakie przedstawiane były kredytobiorcom, to te pokazujące różnicę w aktualnej wysokości rat kapitałowo-odsetkowych w odniesieniu do kredytów złotowych i we franku szwajcarskim. Wykres ten miał dodatkowo przekonać potencjalnego kredytobiorcę o większej opłacalności kredytu we frankach. Dodatkowo bagatelizowano ryzyko związane ze zmianą kursu waluty. Oczywiście każdy ma świadomość, że kurs może ulec zmianie, jednak pracownicy banków, wskazywali, iż:
- wahania kursu franka nie będą duże,
- nawet jeśli wystąpią, to i tak kredyt frankowy będzie dużo bardziej opłacalny od kredytu złotowego.
##### **NIK o symulacjach wahań kursu CHF**
Niektóre z banków przedstawiały symulację wzrostu kursu CHF. Nie były one jednak nieobiektywne, gdyż nie odzwierciedlały stanu faktycznego. Jak wskazuje NIK w Raporcie: „W 2008 r. nie było ani jednej waluty kraju należącego do OECD, dla której w okresie poprzednich 30 lat lub krótszym, jeśli dana waluta wcześniej nie występowała, różnica między maksymalnym i minimalnym kursem w stosunku do franka szwajcarskiego byłaby mniejsza niż 25% kursu minimalnego. Tylko kursy walut siedmiu krajów miały rozpiętość wahań mniejszą niż 70% kursu minimalnego, przy czym w grupie tej były waluty czterech krajów o historii krótszej niż 30 lat (Estonia, Słowacja, Czechy, Łotwa). Dla 28 z 35 walut najbardziej rozwiniętych krajów świata rozpiętość wahań ich kursów w stosunku do franka szwajcarskiego przekraczała 70%, a dla 20 z nich także 150%. W tej ostatniej grupie znajdowała się Polska, której waluta od 1990 r. osłabiła się do franka szwajcarskiego o ponad 400%. Zmiana kursu była zatem ponad dwudziestokrotnie większa niż założenia, jakich przyjęcia oczekiwała KNF do analizy wrażliwości wpływu zmian kursu złotego na wysokość rat kredytowych. Gdyby rozpatrywać pełen okres 30 lat, obejmujący także okresy kryzysowe w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku, rozpiętość wahań przekroczyłaby 1,1 mln procent”.
Powyższe dane w sposób jednoznaczny wskazują, że przedstawienie wahań kursu o 20-30% jest nieuzasadnione. Banki w sporach sądowych często podnoszą, że o ryzyku informowali klientów zgodnie z posiadanymi przez nich na ten moment danymi, natomiast nie byli w stanie przewidzieć aż takiego wzrostu kursu CHF. Zdaje się jednak, że argument ten dalece odbiega od rzeczywistości. Banki dysponowały bowiem odpowiednią wiedzą i zasobami, aby przeprowadzić lub zlecić przeprowadzenie stosownych analiz i symulacji, tak jak zresztą zrobił to NIK. Nie ulega wątpliwości, że żaden frankowicz, mając przed oczami tego typu dane, nie zdecydowałby się na zaciągnięcie zobowiązania na kolejne 30 lat swojego życia. Bank jako instytucja zaufania publicznego oraz podmiot zajmujący się na szeroką skalę działalnością finansową, powinien dołożyć należytej staranności w rzetelnym poinformowaniu klienta o ryzyku związanym z zaciągnięciem kredytu we frankach.
##### **Co na to sądy?**
Powyższe rozważania są o tyle istotne, że mogą one przyczynić się do uzyskania przez frankowicza pozytywnego rozstrzygnięcia w swojej sprawie. Oto przykład z uzasadnienia [*wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia z dnia 23 września 2019, sygn. akt: XVIII C 3418/16)*](https://orzeczenia.lodz.sr.gov.pl/content/$N/152510100005403_XVIII_C_003418_2016_Uz_2020-02-24_001): „**Z przytoczonych powyżej zasad wynika obowiązek informowania konsumenta przez przedsiębiorcę o stopniu ryzyka kredytu z elementem walutowym w stopniu adekwatnym dla nierównowagi informacyjnej oraz ponoszonego ryzyka.** **Zgoda na ryzyko musi być po stronie konsumenta świadoma i nie stanowi jej standardowe potwierdzenie, że konsument godzi się na ryzyko. Nie sanuje zachowania banku odwoływanie się do rekomendacji (bądź ich braku) przyjmowanych przez Komisję Nadzoru Finansowego – jeżeli rekomendacje te zostały uznane przez Najwyższą Izbę Kontroli za niewystarczająco chroniące konsumentów przed ryzykiem**”.
Nie ulega zatem wątpliwości, że decydując się na wstąpienie na drogę sądową warto powołać się na przedstawione powyżej stanowisko NIK, w przedmiocie braku realizacji przez banki obowiązków informacyjnych dotyczących ryzyka kredytowego. Tym bardziej, że banki próbują wykorzystywać twierdzenia w zakresie realizacji ww. obowiązków, jako jeden z głównych argumentów, który w ich ocenie powinien przemawiać za oddaleniem powództw wytoczonym przez frankowiczów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Klauzule abuzywne w umowach frankowych – znajdź nieważne postanowienia W SWOJEJ umowie](https://www.kwwp.pl/klauzule-abuzywne-w-umowach-frankowych-znajdz-niewazne-postanowienia-w-swojej-umowie/)
**Published:** 10 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Frankowicze często zastanawiają się na tym, czy łącząca ich z bankiem umowa kredytowa indeksowana lub denominowana do CHF (innymi słowy waloryzowana kursem franka szwajcarskiego), nadaje się do unieważnienia na drodze sądowej. W związku z tym postanowiliśmy dokonać przeglądu postanowień uznanych jak dotąd przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (SOKiK) za abuzywne (niedozwolone). Postanowienia te zostały już wpisane do Rejestru klauzul niedozwolonych.
Jeżeli znajdziesz w swojej umowie zapisy identyczne lub podobne do tych wskazanych poniżej, z dużym prawdopodobieństwem łącząca Cię z bankiem umowa frankowa jest nieważna.
Przedmiotowe klauzule można również znaleźć na stronie: **
##### **BRE Bank S.A. (obecnie mBank S.A.)**
*„Raty kapitałowo-odsetkowe oraz raty odsetkowe spłacane są w złotych po uprzednim ich przeliczeniu wg kursu sprzedaży CHF z tabeli kursowej BRE Banku S.A. obowiązującego na dzień spłaty z godziny 14:50”* (klauzula nr 5743).
##### **Bank Millennium S.A.**
*„Kredyt jest indeksowany do CHF/USD/EUR, po przeliczeniu wypłaconej kwoty zgodnie z kursem kupna CHF/USD/EUR według Tabeli Kursów Walut Obcych obowiązującej w Banku Millennium w dniu uruchomienia kredytu lub transzy”* (klauzula nr 3178).
*„W przypadku kredytu indeksowanego kursem waluty obcej kwota raty spłaty obliczona jest według kursu sprzedaży dewiz, obowiązującego w Banku na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów Walut Obcych z dnia spłaty”* (klauzula nr 3179).
##### **GE Money Bank S.A. (obecnie Bank BPH S.A.)**
*„Kredytobiorca zobowiązuje się dokonywać spłaty kredytu, w wysokościach i terminach podanych w Załączniku nr 1 do Umowy – kalendarzu spłat na rachunek Banku nr: 38 1710 0007 0000 0098 8086 7103 (decyduje data wpływu na rachunek Banku), które będą zaliczane w następującej kolejności: należne opłaty i prowizje, odsetki umowne, kapitał kredytu i odsetki karne. Kwoty wskazane w kalendarzu spłat podane są w walucie kredytu. Spłaty dokonywane będą przez Kredytobiorcę w złotych, po uprzednim przeliczeniu spłaty wg kursu GE Money Banku S.A. (kursu Banku). Kurs Banku jest to średni kurs złotego w stosunku do waluty kredytu opublikowany w danym dniu w prasie przez NBP, powiększony o zmienną marżę kursową Banku, która w dniu udzielenia kredytu wynosi 0,06. Marża kursowa może ulegać zmianom i jest uzależniona od rozpiętości kursów kupna i sprzedaży waluty kredytu na rynku walutowym”* (klauzula nr 5622).
##### **DNB Bank Polska S.A.**
*„Do określenia własnego kursu kupna i sprzedaży waluty w Tabeli Bank stosuje odchylenie od średniego kursu danej waluty, określonej przez Narodowy Bank Polski. Różnica pomiędzy kursem kupna waluty a kursem sprzedaży waluty wynosi maksymalnie 10% od wartości obu kursów waluty. Różnica ta stanowi spread walutowy”* (klauzula nr 6380).
Należy pamiętać, że zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony konkurencji i konsumentów, prawomocna decyzja o uznaniu postanowienia wzorca umowy frankowej za niedozwolone ma skutek wobec przedsiębiorcy, co do którego stwierdzono stosowanie niedozwolonego postanowienia umownego oraz wobec wszystkich konsumentów, którzy zawarli z nim umowę na podstawie wzorca wskazanego w decyzji.
Przekładając powyższe na kanwę spraw frankowych: jeżeli kredytobiorca zawarł z bankiem umowę, w której znalazło się postanowienie o treści identycznej z przedstawioną powyżej, nie jest nim w żaden sposób związany. Jednocześnie w sprawie o stwierdzenie nieważności takiej umowy sąd rozstrzygający sprawę zobowiązany będzie wziąć pod uwagę okoliczność, że kwestionowana przez frankowicza klauzula umowna została już wpisana do Rejestru klauzul niedozwolonych.
Mamy tutaj bowiem do czynienia z tzw. rozszerzoną skutecznością prawomocnego wyroku wydanego przez SOKiK (orzeczenie prejudycjalne), wiążącego inne sądy, które są zobowiązane do jego bezwzględnego respektowania. Podobnie należy traktować – jak się wydaje, również i same decyzje Prezesa UOKiK stanowiące podstawę umieszczenia danej klauzuli w Rejestrze.
Z całą pewnością w przypadku banków, których postanowienia zostały już uznane za abuzywne i wpisane do Rejestru klauzul niedozwolonych, możliwość unieważnienia całej umowy wydaje się więc być – z punktu widzenia frankowiczów, znacząco ułatwiona.
[*Z utrwalonego obecnie orzecznictwa Sądu Najwyższego*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/i-nsk-56-18-zakres-mocy-wiazacej-wpisu-klauzuli-do-522815420) w przedmiocie skutków ostatecznej decyzji Prezesa UOKiK lub prawomocnego wyroku SOKiK wydanego w postępowaniu w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone, zakończonego wpisem konkretnego postanowienia stosowanego przez konkretnego przedsiębiorcę do Rejestru klauzul niedozwolonych, jednoznacznie wynika, iż ani wyrok SOKiK, ani też wpis postanowienia do ww. Rejestru nie wiąże w sprawach dotyczących innego przedsiębiorcy, nawet jeżeli kwestionowane w takim postępowaniu postanowienia wzorca umowy mają tożsame brzmienie, co postanowienia uznane wcześniej za niedozwolone i wpisane do rejestru.
Powyższe nie oznacza jednak, że decyzje Prezesa UOKiK oraz wyroki SOKiK dotyczące kredytów frankowych nie są również przydatne w sprawach pozostałych kredytobiorców, nawet jeżeli dotyczą one innych banków lub wzorców umownych o nieco zmienionej treści. Należy zwrócić uwagę, że uzasadnienia orzeczeń wydanych przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów stanowią zwykle bogate i ciekawe źródło rzetelnych analiz prawnych, a w szczególności odnaleźć w nich można argumenty leżące u podstaw uznania danego postanowienia za niedozwolone. Jednocześnie nic nie stoi na przeszkodzie ku temu, aby wykorzystać je we własnej sprawie o unieważnienie kredytu frankowego.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy banki należycie informowały frankowiczów o ryzyku kursowym?](https://www.kwwp.pl/czy-banki-nalezycie-informowaly-frankowiczow-o-ryzyku-kursowym/)
**Published:** 13 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Po wydaniu wyroku TSUE w polskiej sprawie frankowej doszło do znacznego wzmocnienia pozycji frankowiczów, a uzyskanie korzystnego wyroku stało bardziej prawdopodobne niż kiedykolwiek. Pomimo tego, banki nadal kwestionują zasadność dochodzonych przez kredytobiorców roszczeń. Stanowczo odrzucają twierdzenia kredytobiorców i ich pełnomocników, jako całkowicie nieuzasadnione i nieakceptowalne. Podkreślają, iż w przypadku kredytów frankowych nie można mówić o nadużywaniu zaufania klientów, wprowadzaniu kredytobiorców w błąd, czy też braku możliwości uprzedniej oceny ryzyka z obu stron. Patrząc jednak na obecne poczynania banków, można zauważyć, iż z jednej strony wyrażają one stanowisko, że podnoszone roszczenia są bezpodstawne, a z drugiej przygotowują się na ciężar finansowy korzystnych dla kredytobiorców wyroków sądowych. Czy rzeczywiście więc nie mają sobie nic do zarzucenia?
##### **Frankowy „Carry Trade”**
Zdaniem komentatorów przyczyną problemu, przed którym stoją dziś kredytobiorcy, jest niezrozumienie podstawowej sprawy – czym jest kredyt walutowy i jakie ryzyka są z nim związane.
W latach 2006 – 2008 nastąpiło umocnienie się złotego do wielu walut obcych, w tym także do franka szwajcarskiego. Banki korzystając z tego faktu zapewniały kredytobiorców o bezpieczeństwie i opłacalności szwajcarskiej waluty. Tymczasem jako podmioty będące profesjonalistami, niewątpliwie dysponowały one już wówczas danymi historycznymi, które dowodzą, iż w okresie tzw. *boomu* na kredyty CHF, kurs tej waluty był jednym z najniższych w historii (niższy notowany był tylko przed rokiem 1994). Wystarczyło natomiast sięgnąć do notowań CHF chociażby z lat 2003 – 2004, aby móc zauważyć, że niejednokrotnie potrafił on przekroczyć pułap 3 zł, a w momencie największego *peaku* (2 lutego 2004 r.), osiągnąć poziom 3,11 zł, co stanowiło wzrost o ~50% w stosunku do kursu CHF w latach 2006-2008. Wbrew częstym zapewnieniom ze strony pracowników instytucji bankowych trudno więc było mówić w takiej sytuacji o tym, że była to waluta stabilna, odporna na istotne fluktuacje jej wartości.
Problem kredytów we frankach uderzył w wielu kredytobiorców, którzy znaleźli się w bardzo trudnym położeniu. Ocenia się, iż przyczynami tej anomalii i mechanizmami finansowymi, które za tym stały, była gra spekulacyjna na złotym wynikająca ze strategii zagranicznych inwestorów w Polsce – carry trade. Strategia carry trade, w pewnym uproszczeniu polega na tym, żeby pożyczać pieniądze tam, gdzie stopa procentowa jest niższa, a następnie te pieniądze „odpożyczać” w kraju, gdzie stopa jest wyższa.
Sęk w tym, iż kredyty frankowe nie były sprzedawane przez banki jako produkt podwyższonego ryzyka. Dyskusyjne jest nawet to, czy w ogóle powinny być oferowane. Banki jako profesjonalni uczestnicy rynku finansowego, od lat stosują ryzykowne strategie, używając przy tym odpowiednich zabezpieczeń. Natomiast kredyty we frankach udzielane były zwykłym konsumentom, którzy nie mieli możliwości zabezpieczyć swoich pozycji, często nie posiadając nawet wiedzy, iż w rzeczywistości ich kredyt jest ryzykownym produktem inwestycyjnym. Takie działania banków należy poddać szczególnej krytyce. Zgodnie z dyrektywą 2004/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. klient, któremu oferuje się produkt inwestycyjny, powinien być szczegółowo i rzetelnie poinformowany o ryzykach z tym związanych, a jego wiedza na temat inwestycji powinna zostać zweryfikowana przez podmiot oferujący.
Banki nie tylko nie informowały i nie weryfikowały wiedzy kredytobiorców, lecz także zapewniały, iż kredyty “frankowe” są korzystniejsze od “złotowych” i nie niosą ze sobą aż tak dużego ryzyka wzrostu oprocentowania, jak kredyty “złotowe”. Można stwierdzić z całą pewnością, iż większość frankowych kredytobiorców nie wiedziała w czym uczestniczy, jaka jest ich pozycja i z jak dużymi podmiotami rywalizują na rynku finansowym. Dodatkowo należy wyraźnie pokreślić – dostarczenie pełnych, jasnych i klarownych informacji nie jest jedynie wyrazem dobrej woli banku, czy realizacją zasady budzenia zaufania do klientów, a obowiązkiem wynikającym z przepisów prawa.
##### **Jednostronne ryzyko finansowe**
Obok kwestii abuzywności postanowień odsyłających do tabel kursowych, coraz częściej mówi się także o nierównomiernym rozłożeniu ryzyka walutowego między kredytobiorcą a bankiem jako podstawie stwierdzenia nieważności umów kredytów frankowych. Właściwie należy uznać, iż w sprawach kredytów frankowych mamy do czynienia z całkowitym przeniesieniem ryzyka walutowego na kredytobiorców. Banki obracały frankiem we własnym interesie, w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem stopy procentowej i ryzykiem walutowym. Pozbywały się ryzyka walutowego z własnych ksiąg sprzedając na rynku międzybankowym walutę szwajcarską w ilości odpowiadającej lub zbliżonej do wartości udzielonych kredytów. Równocześnie zapisywały w księgach rachunkowych, iż kredytobiorcy zobowiązani są do spłaty kredytu w walucie frank szwajcarski.
Zastosowano więc skomplikowane instrumenty finansowe, które chroniły banki, ale zwiększały ryzyko osób, które zaciągnęły kredyty we franku szwajcarskim. To kredytobiorca w razie wzrostu kursu ponosi wszelkie konsekwencje, gdyż nie jest w żaden sposób zabezpieczony. Dla banków wzrost kursu jest właściwie neutralny. Takie ukształtowanie stosunku stron umowy kredytowej naraża kredytobiorców na nieograniczone ryzyko i chroni wyłącznie interesy banku, co należy uznać za sprzeczne z zasadami rzetelności, lojalności i powszechnie przyjętymi wzorcami zachowań instytucji zaufania publicznego.
##### **Obawy banków – tworzenie rezerw**
Podnoszonym przez banki twierdzeniom o braku wprowadzenia w błąd, posiadaniu przez konsumentów rzetelnych informacji o ryzyku, czy równomiernym jego rozłożeniu, nie można w żaden sposób przyznać racji. Banki mają tego pełną świadomość, o czym świadczy chociażby zwiększanie rezerw finansowych przeznaczonych na przegrane procesy frankowe. Gdyby bowiem były one pewne swej argumentacji, to niewątpliwie nie decydowałyby się na podejmowanie tak drastycznych kroków, jak wyasygnowanie znacznych kwot na potrzeby zaspokojenia rzekomo bezpodstawnych roszczeń formułowanych przez frankowiczów
Ostatnie miesiące były dla frankowiczów przełomowe. Stanowiska prezentowane w orzecznictwie sądów powszechnych w przedmiocie nieważności umów frankowych oraz abuzywności postanowień w nich zawartych, jeszcze do niedawna stosunkowo rozbieżne, obecnie ulegają zdecydowanemu ujednoliceniu na korzyść kredytobiorców. [*Aktualnie znaczna część spraw kończy się uznaniem za nieważne umów indeksowanych lub denominowanych do CHF .*](https://www.kwwp.pl/sierpniowa-fala-sukcesow-frankowiczow/) Dla kredytobiorców jest to również jasny znak, że warto iść ze swoim kredytem do sądu. Po chwilowym przestoju spowodowanym pandemią i okresem wakacyjnym, należy spodziewać się znacznego wzrostu powództw przeciwko bankom. Nadchodzące miesiące mogą okazać się kluczowe dla posiadaczy kredytów indeksowanych lub denominowanych do franka szwajcarskiego.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Ustawa antyspreadowa a kredyty frankowe](https://www.kwwp.pl/ustawa-antyspreadowa-a-kredyty-frankowe/)
**Published:** 15 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Nowelizacja przepisów Prawa bankowego z 2011 roku umożliwiła frankowiczom zawieranie aneksów do umów kredytowych waloryzowanych kursem CHF, na mocy których możliwa stała się spłata kredytu bezpośrednio we frankach szwajcarskich. Dzięki temu kredytobiorcy mogli uniknąć stosowania przez bank nieuczciwych klauzul odsyłających do tabel kursowych w odniesieniu do spłaty pozostałej kwoty kredytu frankowego. Niestety banki w sporach sądowych z frankowiczami zaczęły wykorzystywać ten argument twierdząc, że nowelizacja ta uniemożliwia stwierdzenie nieważności takiej umowy. Czy mają rację?
**Co się zmieniło?**
W dniu 26 sierpnia 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw, nazwana również powszechnie „ustawą antyspreadowa”, która wprowadziła dwie istotne zmiany:
- dodała do art. 69 Prawa bankowego ust. 2 pkt 4a), zgodnie z którym umowa kredytu powinna zawierać w przypadku umowy o kredyt denominowany lub indeksowany do waluty innej niż waluta polska, szczegółowe zasady określania sposobów i terminów ustalania kursu wymiany walut, na podstawie którego w szczególności wyliczana jest kwota kredytu, jego transz i rat kapitałowo-odsetkowych oraz zasad przeliczania na walutę wypłaty albo spłaty kredytu;
- dodała do art. 69 Prawa bankowego ust. 3, zgodnie z którym w przypadku umowy o kredyt denominowany lub indeksowany do waluty innej niż waluta polska, kredytobiorca może dokonywać spłaty rat kapitałowo-odsetkowych oraz dokonać przedterminowej spłaty pełnej lub częściowej kwoty kredytu bezpośrednio w tej walucie – w tym przypadku w umowie o kredyt określa się także zasady otwarcia i prowadzenia rachunku służącego do gromadzenia środków przeznaczonych na spłatę kredytu oraz zasady dokonywania spłaty za pośrednictwem tego rachunku.
**Co na nowelizacji zyskali frankowicze?**
Jak wskazano już powyżej, ustawa antyspreadowa umożliwiła frankowiczom zawieranie z bankami aneksów do umów frankowych, dzięki którym mogli oni spłacać raty kapitałowo-odsetkowe bezpośrednio we frankach szwajcarskich. Dzięki takiemu rozwiązaniu bank nie mógł dłużej czerpać zysku z tzw. spreadu, czyli w uproszczeniu utracił on zysk wynikający ze stosowania mechanizmu przeliczania kwot kredytu oraz rat kapitałowo-odsetkowych z jednej waluty na drugą, stosując przy tym kurs kupna lub sprzedaży (w zależności od dokonywanej operacji finansowej).
**Co o nowelizacji twierdzą banki?**
Zdaniem banków nowelizacja przepisów Prawa bankowego z 2011 r. sanowała (naprawiała, „uzdrawiała”) zawarte wcześniej przez banki umowy. Co istotne argumentacja przedstawiana w przedmiotowym zakresie przez banki uznawana była jak do tej pory przez część sądów orzekających w sprawach frankowych za słuszną. Jako przykład wskazać można [*wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2019 r*](http://orzeczenia.warszawa.so.gov.pl/content/$N/154505000000303_I_C_000656_2018_Uz_2019-12-23_001)., w uzasadnieniu którego Sąd ten stwierdził, iż *„Znaczenie tej ustawy dla kwestii nieważności umowy kredytu denominowanego jest takie, że już z samego faktu rozpoznania i usankcjonowania takiej umowy przez ustawodawcę niedopuszczalne jest stwierdzenie jej nieważności, z przyczyny analizowanej w tym fragmencie uzasadnienia, tj. z tej jej cechy konstrukcyjnej, która uniemożliwia w momencie zaciągnięcia zobowiązania zdefiniowanie wartości świadczenia zwrotnego kredytobiorcy – ze względu na zastosowanie klauzuli waloryzacyjnej. W innym przypadku stosowanie treści ustawy do stosunków istniejących w dniu jej wejścia w życie byłoby odesłaniem pustym, niezawierającym desygnatów”*.
Z powyższym nie sposób się zgodzić. Za zbyt daleko idące należy uznać bowiem stanowisko, zgodnie z którym intencją ustawodawcy było usankcjonowanie nieważnych umów frankowych, a przede wszystkim nie można tego wywieść ani z brzmienia ww. przepisów, [*ani z uzasadnienia do projektu ustawy nowelizującej*](http://orka.sejm.gov.pl/Druki6ka.nsf/0/2A7A613133004E0FC12578CC00241029/$file/4413.pdf).
Nie bez znaczenia pozostaje jednak fakt, że stanowisko banków wynika również w dużej mierze z wyroku [*Sądu Najwyższego z dnia z dnia 19 marca 2015 r.*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/IV%20CSK%20362-14-1.pdf), zgodnie z którym *„Ustawodawca wprowadził narzędzie prawne pozwalające wyeliminować z obrotu postanowienia umowne zawierające niejasne reguły przeliczania należności kredytowych, zarówno na przyszłość, jak i w odniesieniu do wcześniej zawartych umów w części, która pozostała do spłacenia. Zatem abuzywność tych postanowień dostrzeżona przez powodów została w powyższym zakresie usunięta. W takiej sytuacji po stronie powodowej brak jest interesu prawnego w wytoczeniu powództwa”.*
Należy zwrócić w tym miejscu uwagę, a co zdają się pomijać sądy orzekające w związku z powyższym na niekorzyść frankowiczów, iż przedstawione przez SN w 2015 r. stanowisko uległo dezaktualizacji i jest obecnie szeroko krytykowane w literaturze przedmiotu, jak również w najnowszym orzecznictwie Sądu Najwyższego (więcej na ten temat w dalszej części wpisu).
**Jaki wpływ na umowy kredytu ma nowelizacja?**
W naszej ocenie nie ma żadnego. Przede wszystkim trzeba zauważyć, że klauzule, które kwestionowane są przez frankowiczów w sądach, polegają na tym, że [*„aktualizują każdorazowo (przy obliczaniu każdej raty kapitałowo odsetkowej) wadliwie dokonaną czynność ustalenia początkowego salda zadłużenia w chwili uruchomienia kredytu”*](https://rf.gov.pl/ru/wp-content/uploads/2019/03/RU30_1.pdf). Natomiast zawierane aneksy czy postanowienia nowelizacji nie miały wpływu na wypłatę kredytu i sposobu obliczenia jego salda. Dalsza jego spłata opiera się więc w całości o poczynione pierwotnie obliczenia. Co więcej, przed zawarciem aneksu, frankowicze przez kilka lat dokonywali spłat w oparciu o zawarte w umowach klauzule abuzywne odsyłające do Tabel kursowych stosowanych przez banki.
Podkreślenia wymaga, że znowelizowane przepisy stosuje się do tych kredytów, które nie zostały całkowicie spłacone – do tej części kredytu lub pożyczki, która pozostała do spłacenia. W tym zakresie bank dokonuje bezpłatnie stosownej zmiany umowy kredytowej lub umowy pożyczki. Z tego zaś wynika, że nie nastąpiła z mocy samego prawa zmiana treści zawartych uprzednio umów i nie doszło w ten sposób do usunięcia istniejącego wcześniej stanu abuzywności (wyrok [*Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2019 r., sygn. akt: II C 659/17*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/ii-c-659-17-wyrok-sadu-okregowego-w-warszawie-522860468); [*Sąd Apelacyjny w Warszawie z dnia 7 maja 2013 r., VI ACa 441/13*](http://orzeczenia.waw.sa.gov.pl/content/$N/154500000003003_VI_ACa_000441_2013_Uz_2013-05-07_001)).
W końcu wskazać trzeba, że stanowisko Sądu Najwyższego, na które powołują się banki (tj. wyrok SN z 19 marca 2015 r.), zostało skrytykowane w jednym z najnowszych [*wyroków Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt: V CSK 382/18*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/v-csk-382-18-dopuszczalnosc-umowy-kredytu-522865040): „*samo wejście w życie Ustawy antyspreadowej w żaden sposób nie wpływa na ocenę abuzywności przedmiotowych postanowień Umowy i jej konsekwencji dla bytu Umowy. Wprawdzie w wyroku z dnia 19 marca 2015 r., IV CSK 362/14 (OSNC-ZD 2016, z. C, poz. 49) Sąd Najwyższy stwierdził, że mocą tej Ustawy ustawodawca wprowadził narzędzie prawne pozwalające wyeliminować z obrotu postanowienia umowne zawierające niejasne reguły przeliczania należności kredytowych, zarówno na przyszłość, jak i w odniesieniu do wcześniej zawartych umów w części, która pozostała do spłacenia i tym samym abuzywność tych postanowień została w tym zakresie usunięta, jednakże stanowiska tego nie można uznać za prawidłowe*”.
Do analogicznych wniosków doszedł również [*Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 kwietnia 2019 r. o sygn. akt: III CSK 159/17*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iii-csk-159-17-klauzula-indeksacyjna-zawarta-w-umowie-522735840): „*W ocenie Sądu Najwyższego (…) wejście w życie nowelizacji Prawa bankowego podwyższającej standardy informacyjne w przypadku umów kredytowych denominowanych lub indeksowanych do waluty innej niż waluta polska nie mogło pozbawić powodów możliwości dochodzenia nieważności niedozwolonych postanowień umownych, skoro z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE wynika, że nieważność niedozwolonych postanowień umownych istnieje ex tunc i podlega uwzględnieniu z urzędu (…). Tymczasem przedmiotowa nowelizacja nie przyniosła ze sobą żadnych rozwiązań, które prowadziłyby do sanowania dotychczas nieważnych postanowień umownych*”.
Powyższe rozważania korespondują również z ugruntowanym w orzecznictwie stanowiskiem, [*zgodnie z którym momentem badania umowy jest moment jej zawarcia*](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?qid=1395932669976&uri=CELEX:62018CJ0260). A zatem wbrew twierdzeniom banku bez znaczenia pozostaje to, że stosowały one rynkowe kursy CHF (abstrahując od tego, czy faktycznie tak było) oraz to, że frankowicze uzyskali możliwość dokonywania spłat bezpośrednio w CHF, na podstawie zawartych z bankiem aneksów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Znaczenie żądania pozwu w sprawach frankowych – najnowsza uchwała SN](https://www.kwwp.pl/znaczenie-zadania-pozwu-w-sprawach-frankowych-najnowsza-uchwala-sn/)
**Published:** 22 września, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
15 września 2020 r. Sąd Najwyższy po raz kolejny podjął uchwałę dotyczącą kredytów frankowych. Tym razem zwrócił uwagę na to, jak istotne jest, aby w sposób przemyślany i precyzyjny formułować żądanie pozwu w sprawach frankowych. Pomyłka frankowiczów może bowiem kosztować ich wiele i skutkować oddaleniem powództwa.
##### **Wątpliwości Sądu Apelacyjnego w Gdańsku**
Sprawa dotyczyła zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Apelacyjny w Gdańsku. Nie wdając się w szczegóły związane ze stanem faktycznym, SA powziął wątpliwość, „*Czy w sprawie między konsumentem a Bankiem o ustalenie nieważności w całości — umowy kredytu hipotecznego formalnie zawartego w walucie obcej (CHF) a wypłaconego i spłacanego w walucie polskiej, Sąd w ramach postępowania apelacyjnego — w sytuacji ustalenia, że część postanowień umowy stanowi niedozwolone postanowienia umowne w rozumieniu art. 385 (1) kc, może w świetle art. 321 § 1 kpc orzec, iż tylko określone postanowienia umowy (a nie cała umowa) są bezskuteczne lub nieważne?*”
Innymi słowy pytanie SA sprowadzało się do tego, czy sąd rozpoznający sprawę uprawniony jest orzec niejako ponad żądanie pozwu i nawet gdy uzna, że umowa nie jest nieważna (czego żąda powód – kredytobiorca), może samodzielnie stwierdzić, że część postanowień w niej zawartych nie wiążę konsumenta, z uwagi na ich niedozwolony (abuzywny) charakter.
W przedmiotowej sprawie było to i tyle istotne, że powodowie wnosili jedynie o stwierdzenie nieważności umowy, którego to żądania sąd pierwszej instancji nie uwzględnił. Nie sformułowali jednak żądania ewentualnego, mającego na celu uznanie stosownych przez bank postanowień umownych za niedozwolone.
##### **Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2020 r., III CZP 87/19**
Kilka dni temu Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi na pytanie Sądu Apelacyjnego i stwierdził, że [*„Żądanie uznania postanowienia wzorca umowy za niewiążące konsumenta (art. 3851 k.c.) nie jest tożsame ani nie zawiera się w żądaniu ustalenia nieważności umowy (art. 58 k.c.)*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/III%20CZP%2087-19-1.pdf)*”.* W praktyce uchwała ta oznacza, że frankowicz powinien określić swoje żądanie, najpóźniej na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji, w sposób z góry przemyślany i precyzyjny. Sądy bowiem co do zasady nie mogą z własnej inicjatywy orzekać w sposób odmienny od żądania zawartego w treści pozwu.
Samo żądanie ustalenia nieważności umowy frankowej w sytuacji, w której sąd nie znajdzie ku temu podstaw, jest niewystarczające do stwierdzenia bezskuteczności poszczególnych postanowień umowy (z uwagi na ich niedozwolony charakter – abuzywność). Powództwo sformułowane w ten sposób może zostać oddalone.
SN uzasadniając swoje stanowisko co do konieczności podjęcia analizowanej uchwały stwierdził, że była ona potrzebna z uwagi na wątpliwości sądów, zaś sam problem uznać trzeba za istotny, także z perspektywy pełnomocników stron, którzy odpowiedzialni są za prawidłowe formułowanie żądań pozwów.
Jednocześnie wskazał on, iż obecnie obowiązujące przepisy z zakresu postępowania cywilnego mają na celu zapewnienie równowagi procesowej stron. Pozwany powinien mieć zapewnioną możliwość obrony i przedstawiania stosownych kontrargumentów. Nie można doprowadzić do sytuacji, w której pozwany jest niejako zaskakiwany rozstrzygnięciem sądu rozbieżnym z żądaniem pozwu, opartym na podstawie prawnej odmiennej od tej przedstawionej w pozwie, co do którego nie miał on realnej możliwości wypowiedzenia się w toku procesu oraz skutecznej obrony swoich praw. Na chwile obecną znamy jedynie ustne uzasadnienie wydanej przez SN uchwały. Z pewnością pisemne, na które czekamy, będzie równie ciekawe.
Podsumowując SN po raz kolejny już zwrócił uwagę w wydanym przez siebie orzeczeniu na to, jak ważne jest precyzyjne formułowanie żądania pozwu oraz przytaczanie odpowiednich podstaw prawnych swoich roszczeń. Dlatego też warto jest skorzystać z fachowej pomocy prawnika, aby nie narażać się na niepotrzebne ryzyka związane z nieprawidłowym sformułowaniem żądania pozwu, mogące skutkować oddaleniem powództwa.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Banki idą na ugodę w sprawach frankowych! (na przykładzie Millennium)](https://www.kwwp.pl/banki-ida-na-ugode-w-sprawach-frankowych-na-przykladzie-millennium/)
**Published:** 12 października, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnim czasie pisaliśmy o znacznym wzroście ilości spraw frankowych wygrywanych przez frankowiczów na drodze sądowej. Portale [*parkiet.com*](https://www.parkiet.com/Banki/309239999-Banki-kolejny-raz-probuja-ugod-z-frankowiczami.html) oraz [*niezależna.pl*](https://niezalezna.pl/353570-banki-znowu-probuja-ugod-z-frankowiczami) zauważają natomiast, że broniąc się przez przegranymi, banki zaczęły proponować swoim klientom możliwość „przewalutowania” kredytu na złote, po korzystnym kursie.
##### **Bank Millennium i korzystny kurs przeliczeniowy**
Na chwilę obecną ustalono, iż tego rodzaju porozumienia proponował co najmniej Bank Millennium, który zaoferował niektórym ze swoich klientów możliwość „przewalutowania” kredytu indeksowanego kursem CHF na złote. Jak udało się nam dotychczas ustalić, bazując na doniesieniach samych frankowiczów publikowanych na licznych forach internetowych oraz grupach społecznościowych dedykowanych frankowiczom, zawarte w proponowanych przez ww. porozumieniach kursy przeliczeniowe oscylowały pomiędzy 3,01 zł (najniższy, jaki udało nam się znaleźć) a 3,23 zł.
Mając na względzie aktualny kurs rynkowy CHF (ok. 4,15 zł), mamy więc do czynienia, jak się wydaje, z nie lada okazją pozwalającą na znaczne obniżenie salda kredytu oraz wysokości spłacanych przez frankowiczów rat kapitałowo-odsetkowych. Zanim jednak kredytobiorca, któremu zaproponowano takie rozwiązanie, zdecyduje się podpisać porozumienie, powinien mieć świadomość skutków prawnych jakie może ono potencjalnie nieść za sobą. Może się bowiem okazać, że na pozór korzystna ugoda, po jej dokładnym przeliczeniu nie jest już taka korzystna, a dodatkowo pozbawi go możliwości unieważnienia umowy na drodze sądowej.
##### **WIBOR w miejsce LIBOR**
W proponowanym przez Bank Millennium porozumieniach, kwota kredytu po jej „przewalutowaniu” na złote ma być oprocentowana w oparciu o stałą marżę banku oraz stopę referencyjną WIBOR, która zastępuje stosowany dotychczas LIBOR. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że aktualne oprocentowanie pożyczek (depozytów) udzielanych na rynku międzybankowym w Londynie dla kredytów w CHF (LIBOR) jest w chwili obecnej ujemne. Dla przykładu oprocentowanie depozytów w CHF na okres trzech miesięcy (LIBOR 3M) w dniu 8 października 2020 r. wyniosło -0,76000%, podczas gdy oprocentowanie dla tego samego okresu w przypadku depozytów w złotych (WIBOR 3M) wyniosło w tym dniu 0,22%.
Zakładając więc, że po „przewalutowaniu” kwoty kredytu na złote stała marża banku pozostanie na tym samym poziomie, drugi element składowy oprocentowania, tj. stopa referencyjna (WIBOR w miejsce LIBOR) ulegnie zwiększeniu, co przełoży się na wysokość kwoty pozostałej do całkowitej spłaty kredytu. Powyższe niweluje częściowo korzyści jakie niesie za sobą przeliczenie kwoty kredytu po negocjowanym kursie CHF.
##### **Ugoda i zrzeczenie się roszczeń**
[*Na naszym blogu wielokrotnie zwracaliśmy uwagę, że podpisywane przez frankowiczów po zawarciu umowy kredytowej aneksy*](https://www.kwwp.pl/wplyw-aneksow-na-niewaznosc-umow-frankowych/) – w szczególności te, które pozwalały im na spłatę kwoty kredytu bezpośrednio w walucie CHF, nie powinny mieć co do zasady wpływu na możliwości późniejszego unieważnienia umowy w sądzie.
W przypadku porozumień proponowanych obecnie przez banki należy jednak zachować w naszej ocenie szczególną ostrożność. Mogą one bowiem zostać uznane za ugodę połączoną ze zrzeczeniem się przez kredytobiorcę roszczeń obejmujących żądanie unieważnienia umowy na drodze sądowej. Należy przypuszczać, że po podpisaniu porozumienia bank będzie wykorzystywał fakt jego zawarcia, do kwestionowania dalszych roszczeń dochodzonych przez kredytobiorcę na drodze sądowej.
##### **To dopiero początek**
Jak podaje dziennik Rzeczpospolita, „Badanie obrazujące oczekiwania swoich frankowiczów szykuje Raiffeisen. Inne banki także rozważają sposoby rozbrojenia frankowej bomby prawnej” (cyt. za portalem niezależna.pl).
Na chwile obecną trudno przewidzieć, jak postąpią inni. Nie da się jednak ukryć, że z punktu widzenia zarządzania ryzykiem (związanym z możliwością zaprzestania spłat kredytów frankowych oraz występowaniem coraz to większej liczby kredytobiorców na drogę sądową), w interesie banku leży „utrzymanie” toksycznych kredytów, nawet kosztem rezygnacji z części marży, niejako ukrytej w mechanizmie waloryzacji kwoty kredytu według aktualnego kursu CHF. Z licznych doniesień prasowych wiemy już, że banki tworzą olbrzymie rezerwy, zawiązywane na wypadek przegranych w prowadzonych obecnie bataliach sądowych. Może więc lepiej ich uniknąć poprzez załatwienie części spraw w drodze ugody?
Szkoda tylko, że w przypadku porozumień, o których już wiemy, że są proponowane kredytobiorcom, nie mamy tak naprawdę woli załatwienia sprawy w sposób uwzględniający fakt, iż kwestionowane przez frankowiczów umowy były po prostu nieważne. Potwierdzają to kolejne korzystne orzeczenia sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego. Korzyści jakie niesie za sobą pozytywne rozstrzygnięcie sprawy frankowej na drodze sądowej są znacznie dalej idącej, aniżeli to, co w chwili obecnej gotowe są zaproponować w ramach ugody banki. Pozostaje mieć nadzieję, iż z czasem banki zmienią swój model działania i zaproponują rozwiązania, które pozwolą na sprawiedliwe rozliczenie z kredytobiorcą oraz uwolnią go od produktu wysokiego ryzyka, jakim okazał się być kredyt frankowy.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy klauzule przeliczeniowe to główne świadczenia stron?](https://www.kwwp.pl/czy-klauzule-przeliczeniowe-to-glowne-swiadczenia-stron/)
**Published:** 16 października, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jednym z argumentów podnoszonych przez banki w sporach z frankowiczami jest rzekomy brak możliwości kwestionowania przez kredytobiorców klauzul przeliczeniowych (waloryzacyjnych, indeksacyjnych) w kontekście ich abuzywności (niedozwolonego charakteru), ponieważ stanowią one główne świadczenie stron umowy. Czy przed takim zarzutem można się bronić?
##### **Podstawa uznania postanowienia za abuzywne**
Zgodnie z art. 385(1) § 1 Kodeksu cywilnego postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.
Wskazać w tym miejscu trzeba, iż obecnie znaleźć można zarówno orzeczenia opowiadające się za uznaniem klauzul przeliczeniowych (waloryzacyjnych) za postanowienia określające główne świadczenia stron, jak i takie, w których sądy zajmowały stanowisko przeciwne (rozbieżności znaleźć można także w orzecznictwie samego Sądu Najwyższego). To drugie stanowisko, choć zdaje się dominować, niesie za sobą ryzyko uznania, że skoro klauzule nie określają głównego świadczenia stron, to umowę można utrzymać w mocy, nawet gdy okażą się one nieważne z uwagi na ich abuzywny (niedozwolony) charakter. Z powyższym jednak nie sposób się zgodzić, gdyż eliminacja postanowień abuzywnych prowadzi do sytuacji, w której następuje zmiana charakteru głównego przedmiotu umowy – klauzule te mają bowiem bezpośredni wpływ na sposób uksztaltowania wysokości zobowiązań frankowiczów wynikających z zawieranych przez nich umów kredytowych. W efekcie usunięcie postanowienia określającego główne świadczenia stron, podobnie jak postanowienia określającego *essentialia negotii* umowy – musi oznaczać brak konsensu co do jej zawarcia w ogóle.
##### **Klauzule przeliczeniowe jako postanowienia, które nie określają głównego świadczenia stron**
[*W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2019 r., sygn. akt: IV CSK 309/18*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/IV%20CSK%20309-18-1.pdf) stwierdzono, iż „klauzula denominacyjna spełnia jedynie rolę wprowadzonego dodatkowo do umowy mechanizmu przeliczeniowego świadczeń pieniężnych stron”. Powyższe stwierdzenie znajduje odzwierciedlenie w wielu późniejszych wyrokach wydanych przez sądy powszechne. Wskazuje się przy tym, że:
- Pojęcie głównego świadczenia należy rozumieć wąsko, w nawiązaniu do pojęcia elementów przedmiotowo istotnych umowy.
- Głównych świadczeń stron dotyczą tylko takie elementy konstrukcyjne umowy, bez uzgodnienia których nie doszłoby do jej zawarcia.
- Klauzule indeksacyjne w takiej umowie nie są postanowieniami o charakterze przedmiotowo istotnym (essentialia negotii), zatem mogą być objęte kontrolą zgodności z zasadami obrotu konsumenckiego.
- Postanowienia bankowego wzorca umownego, zawierającego uprawnienie banku do przeliczania sumy wykorzystanego przez kredytobiorcę kredytu do waluty obcej (klauzula tzw. spreadu walutowego), nie dotyczą głównych świadczeń stron.
##### **Brak jednoznaczności postanowienia określającego główne świadczenia stron**
W przypadku uznania postanowień odsyłających do tabel kursowych banków za postanowienia określające główne świadczenia stron, kluczowe jest ostatnie zdanie przytoczonego wyżej art. 385(1) § 1 Kodeksu cywilnego, z którego można wywnioskować, iż nawet jeśli można zaliczyć daną klauzulę przeliczeniową do głównego świadczenia stron, to jednak w dalszym ciągu, jeśli cechuje ją brak jednoznaczności, podlega ona badaniu na gruncie omawianego przepisu. Brak jednoznaczności natomiast to sytuacja, w której dane postanowienie ukształtowane jest w sposób niezrozumiały dla konsumenta. Wynika to bowiem z art. 4 ust. 2 Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich, który nakłada na przedsiębiorcę obowiązek formułowania postanowień umowy prostym i zrozumiałym językiem, zaś w przypadku umów kredytowych, instytucje finansowe muszą zapewnić kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia przez nich świadomych i rozważnych decyzji. W tym względzie wymóg ów oznacza, że warunek dotyczący spłaty kredytu w tej samej walucie obcej co waluta, w której kredyt został zaciągnięty, musi zostać zrozumiany przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, jak i w odniesieniu do jego konkretnego zakresu, tak aby właściwie poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozsądny przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej, w której kredyt został zaciągnięty, ale również oszacować – potencjalnie istotne – konsekwencje ekonomiczne takiego warunku dla swoich zobowiązań finansowych.
W znakomitej większości przypadków klauzule przeliczeniowe nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny, bowiem frankowicz nie był w stanie na ich podstawie ustalić ani salda zadłużenia, ani wysokości poszczególnych rat kapitałowo-odsetkowych. Cechą charakterystyczną postanowień zawartych w umowach frankowych było również przyznanie bankom całkowitej dowolności w kształtowaniu tabel kursowych do których odsyłały. Umowy te w żaden sposób nie określały bowiem obiektywnych kryteriów branych pod uwagę przy ustalaniu kursów kupna i sprzedaży CHF, stanowiących podstawę dalszych rozliczeń stron umowy. Daje to więc możliwość dalszego badania postanowień Umowy w świetle art. 385(1) k.c. [*Co więcej, niedochowanie obowiązków informacyjnych względem konsumenta również wpływa na stwierdzenie niejednoznaczności stosowanych klauzul.*](https://www.kwwp.pl/czy-banki-nalezycie-informowaly-frankowiczow-o-ryzyku-kursowym/)
##### **Jaka strategia jest najkorzystniejsza dla frankowicza?**
Na to pytanie właściwie nie ma jednej dobrej odpowiedzi. Każde z przedstawionych wyżej stanowisk ma swoje plusy i minusy, zaś najlepszą opcją jest – jak się wydaje, przygotowanie takiej argumentacji, która przekona sąd, że bez względu na przyjęty pogląd, umowa zawarta z bankiem i tak jest nieważna.
Podsumowując powyższe rozważania należy stwierdzić, że niezależnie od tego, czy klauzule przeliczeniowe uznamy za główne świadczenia stron, czy też nie, stosując odpowiednio dobraną argumentację wciąż możliwe jest zakwestionowanie stosowania tego typu postanowień w umowach frankowych.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Ponad milion złotych kary UOKiK dla Raiffeisen Bank International AG](https://www.kwwp.pl/ponad-milion-zlotych-kary-uokik-dla-raiffeisen-bank-international-ag/)
**Published:** 19 października, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Na początku października br. UOKiK ujawnił, iż decyzją wydaną w dniu 6 sierpnia 2020 r. ukarał Raiffeisen Bank International AG za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów, a dokładniej frankowiczów. Kwota nałożonej kary jest niebagatelna i wynosi ponad 1 mln zł.
##### **Wprowadzenie w błąd frankowiczów**
Zdaniem UOKiK za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów należało uznać działania polegające na wprowadzeniu konsumentów w błąd, w związku z rozpowszechnianiem nieprawdziwych informacji co do zmiany postanowień umów pożyczek hipotecznych i umów o kredyt hipoteczny indeksowanych lub denominowanych do waluty obcej, **poprzez przesłanie w czerwcu 2016 r. do konsumentów informacji o jednostronnych zmianach regulaminów stanowiących załączniki do wskazanych powyżej umów**.
Jak ustalono w toku postępowania, zamiarem Raiffeisen Bank International AG była zmiana postanowień umownych odnoszących się do sposobu ustalania kursów kupna i sprzedaży walut publikowanych w Tabeli Kursów, pomimo iż **bank nie był uprawniony do dokonywania takiej jednostronnej zmiany postanowień zawartych już umów**. Tym samym ww. bank naruszył art. 5 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 roku o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym oraz art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów.
Jednocześnie bank został zobligowany do tego, aby po uprawomocnieniu się decyzji wysłać do klientów, którzy otrzymali ww. informację o jednostronnej zmianie regulaminu, informację o wydanej przez UOKiK decyzji.
##### **Zakres zmian regulaminu**
Narzucone przez bank zmiany w regulaminach miały na celu określenie zasad ustalania kursu w stosowanych przez bank tabelach kursowych, do których odsyłały umowy indeksowane lub denominowane kursem waluty obcej, w głównej mierze CHF. Przede wszystkim zapisy te miały precyzować, że podstawę do ustalania aktualnego kursu danej waluty stanowią informacje pochodzące z serwisu informacyjnego Reuters, przy czym ustalony w oparciu o powyższe kurs średni miał być odpowiednio powiększony lub pomniejszony (w zależności od tego, czy ustalany miał być kurs sprzedaży, czy też kupna) o tzw. indeks marżowy banku. Co kryło się za tym pojęciem?
Jak wskazano w informacji o zmianie regulaminów „Wysokość Indeksu marżowego banku, o którym mowa w ustępach poprzedzających, jest ustalana przez Bank na podstawie podaży i popytu na daną walutę na rynku krajowym i zagranicznym, płynności rynku walutowego oraz kosztów Banku związanych z pozyskiwaniem danej waluty. Wartość Indeksu marżowego banku nie może przekraczać 10 % danego kursu średniego”. Z podobnymi zapisami wielu frankowiczów zapewne już się spotkało, kiedy ich banki proponowały im podpisanie aneksu, który miał rzekomo „naprawić” wadliwą umowę, poprzez ustalenie zasad kształtowania przez bank tabeli kursowej, do której odsyłały umowy frankowe.
##### **Stanowisko Prezesa UOKiK**
Tomasz Chróstny, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, komentując wydaną decyzję podniósł, iż: „Zasady wyliczania kursów kupna i sprzedaży walut, od których zależy wielkość zadłużenia i wysokość poszczególnych rat płaconych przez kredytobiorców, to bardzo ważny element umowy o kredyt hipoteczny. Takich postanowień nie wolno jednostronnie zmieniać w umowach zawieranych na czas oznaczony, w których dochodzi do zadłużenia się konsumentów. Konsumenci, którzy nie zgadzali się na zmiany, mogli teoretycznie wypowiedzieć umowy, ale oznaczałoby to konieczność dokonania natychmiastowej spłaty całego zadłużenia. Wybór więc był fikcyjny, a bank wykorzystał swoją silniejszą pozycję, żeby narzucić swoje warunki”.
##### **Co to oznacza dla frankowiczów?**
Przede wszystkim kredytobiorcy, którzy zawarli takie umowy powinni mieć świadomość, iż bank nie może już podnosić w sporach sądowych z frankowiczami, co czynił do tej pory, iż wprowadził do umów zawartych ze swoimi klientami powyższe zmiany, gdyż były one nieskuteczne. Tym samym został on pozbawiony jednego z głównych argumentów za oddaleniem powództw wytaczanych przez frankowiczów.
Prawomocne decyzje Prezesa UOKiK mają bowiem charakter prejudykatu w postępowaniu sądowym co oznacza, że ustalenia UOKiK w zakresie obejmującym prowadzone przez niego postępowanie, są dla sądu wiążące. Kredytobiorcy dochodzący swoich praw na drodze sądowej w sprawie o unieważnienie kredytu frankowego mogą więc powoływać się na treść powyżej decyzji.
**Źródło:** [https://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news\_id=16800](https://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news_id=16800)
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Kolejne kary UOKiK za odesłania do tabel kursowych – 62 mln zł dla PEKAO i PKO BP](https://www.kwwp.pl/kolejne-kary-uokik-za-odeslania-do-tabel-kursowych-62-mln-zl-dla-pekao-i-pko-bp/)
**Published:** 22 października, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Decyzjami nr [*DOZIK-16/2020*](https://www.uokik.gov.pl/download.php?plik=24947) oraz [*DOZIK-17/2020*](https://www.uokik.gov.pl/download.php?plik=24948) wydanymi 16 października 2020 r., UOKiK nałożył kolejne kary pieniężne na banki, które stosowały (m.in. w umowach frankowych) odesłania do tabel kursowych, bez precyzyjnego określenia zasad ich kształtowania, pozostawiając im tym samym bardzo dużą swobodę w tym zakresie. Tym razem kary nałożone zostały na dwa duże banki: PEKAO oraz PKO BP i związane były z proponowanymi przez nie aneksami do umów kredytowych. Łączna wysokość nałożonych kar to niebagatelna kwota 62 mln zł.
##### **21 088 642 zł kary dla PEKAO**
Powodem nałożenia kary na PEKAO było stosowanie przez ten bank postanowienia umownego o następującej treści:
*„Przy udzielaniu i obsłudze kredytów denominowanych/indeksowanych do waluty innej niż waluta polska, Bank stosuje kursy waluty, w której ewidencjonowany jest kredyt, określone w sporządzanej przez Bank tabeli podstawowych kursów walut. Tabela podstawowych kursów walut sporządzona jest na podstawie rynkowych kursów kupna i sprzedaży walut, przy uwzględnieniu przyjętych przez Bank założeń budżetowych dotyczących dochodów z tytułu różnic kursowych oraz względów konkurencyjności. Ustalanie przez Bank podstawowych kursów walut, w zależności od zmiany rynkowych kursów kupna i sprzedaży walut, odbywa się raz lub więcej razy w ciągu dnia roboczego, z zastrzeżeniem, że sobota nie jest traktowana jak dzień roboczy”.*
Powyższe zapisy znalazły się w proponowanych przez bank aneksach do umów kredytu hipotecznego oraz hipoteczno-budowlanego.
W uzasadnieniu swojej decyzji Prezes UOKiK zwrócił uwagę m.in. na to, iż bank PEKAO posługiwał się niejednoznacznym, niezrozumiałym i niejasnym dla konsumentów zapisem umownym. W konsekwencji tego konsumenci nie mieli możliwości, na podstawie ww. zapisów, samodzielnego ustalenia, jak bank określa wysokość kursów walut. Rodziło to jednocześnie, w ocenie UOKiK, uzasadnione ryzyko, że kursy te będą ustalane przez bank w arbitralny i nieprzewidywalny dla konsumentów sposób. Podkreślono również, że bank ustalając kursy walut obcych, po których przeliczane są raty kapitałowo-odsetkowe kredytu, musi opierać się na obiektywnych, dostępnych i możliwych do zweryfikowania przez konsumenta danych.
##### **40 741 440 zł kary dla PKO BP**
O ile decyzja wydana w stosunku do PEKAO nie powinna dziwić, gdyż sposób „doprecyzowania” przez ten bank zasad kształtowania tabeli kursowej w żaden sposób nie zmniejszał niepewności frankowiczów co do ich sytuacji faktycznej i prawnej, o tyle za bardzo interesujące należy uznać uznanie przez UOKiK za niedozwolone postanowień stosowanych przez bank PKO BP. UOKiK zakwestionował bowiem w wydanej decyzji postanowienia proponowanych przez PKO BP aneksów do umów kredytu mieszkaniowego/pożyczki hipotecznej, o następującej treści:
*„2) Ustalenie kursu sprzedaży waluty obcej polega na dodaniu do średniego kursu międzybankowego dla tej waluty marży PKO BP SA, uzależnionej od czynników wymienionych w pkt 7, w wysokości nie większej niż 5% średniego kursu międzybankowego dla danej waluty. 3) Ustalenie kursu kupna waluty obcej polega na odjęciu od średniego kursu międzybankowego dla danej waluty marży PKO BP SA, uzależnionej od czynników wymienionych w pkt 7, w wysokości nie większej niż 5% kursu międzybankowego danej waluty. 4) Średni kurs międzybankowy waluty obcej jest obliczany na podstawie kursów kupna i sprzedaży tej waluty, po jakim zawierane są transakcje pomiędzy bankami na rynku międzybankowym. Aktualne kursy międzybankowe walut są dostępne w serwisie Reuters\*. 5) W każdym dniu roboczym PKO BP SA sporządza Tabelę kursów, zawierającą obowiązujące kursy sprzedaży i kupna walut, i udostępnia ją klientom m.in. w oddziałach oraz na stronie internetowej pod adresem http://www.pkobp.pl. Do przygotowania Tabeli kursów wykorzystywane są kursy międzybankowe z chwili sporządzania Tabeli kursów. (…) 7) Marża kupna i sprzedaży, o której mowa w pkt 2 i 3, ustalana jest w oparciu o poziom i zmienność kursów walut na rynku międzybankowym, płynność rynku wymiany poszczególnych walut, koszty finansowe pozyskania walut przez Bank oraz konkurencyjność kursów walut oferowanych Klientom. Bank ma prawo do zwiększenia marży kupna i sprzedaży w zakresach, o których mowa w pkt 2 i 3, w ciągu 30 dni, od zwiększenia, w okresie ostatnich 30 dni, wysokości spreadów stosowanych przez co najmniej 2 z 10 największych, pod względem sumy aktywów, banków z siedzibą w Polsce, o co najmniej 0,5%. 8) PKO BP SA ma prawo do zmiany kursów wymiany walut określonych w Tabeli kursów w przypadku, gdy w ciągu dnia nastąpi zmiana średniego kursu międzybankowego przynajmniej jednej z walut wymienionych w tej Tabeli o co najmniej 0,1%, w stosunku do kursu międzybankowego będącego podstawą opracowania poprzedniej Tabeli kursów. W powyższym przypadku, PKO BP SA po ustaleniu nowych kursów kupna i sprzedaży walut opublikuje je w sposób określony w pkt 5. Ustalone w powyższy sposób kursy waluty obowiązują do chwili publikacji kolejnej Tabeli kursów. (…) 10) W przypadku, gdyby w wyniku zaistnienia na rynku walutowym nadzwyczajnych okoliczności, na które Bank nie miał wpływu i którym nie mógł zapobiec, stosowanie niniejszych zasad ustalania spreadu walutowego okazało się niemożliwe, Bank poinformuje klientów o zawieszeniu obowiązywania powyższych zasad w całości lub określonej części, określając przyczyny zawieszenia i przewidywany czas jego trwania oraz sposób rozliczenia wypłat i spłat kredytów walutowych w okresie zawieszenia. Sposób ten zostanie ustalony przy uwzględnieniu słusznych interesów stron umowy, jak również zbiorowych interesów konsumentów korzystających z usług Banku. Bezpośrednio po ustaniu przyczyny zawieszenia, stosowanie zasad zostanie wznowione, o czym Bank poinformuje klientów. \*W przypadku zaprzestania publikacji kursów w serwisie Reuters, PKO BP SA poinformuje kredytobiorców o zmianie serwisu, na którym publikowane są aktualne kursy międzybankowe walut na stronie internetowej http://www.pkobp.pl.”.*
Na pierwszy rzut oka wydaje się, iż PKO BP w sposób dostateczny poinformował kredytobiorców o sposobie ustalania tabeli kursowej. Analiza uzasadnienia wydanej w sprawie decyzji dostarcza jednak wielu cennych spostrzeżeń, które niezbicie dowodzą, iż wbrew pozorom, powyższe zapisy nie usuwają w żaden sposób wątpliwości frankowiczów co do tego, w jaki sposób kształtowany jest kurs CHF w stosowanej przez bank tabeli kursowej, do której odsyłała umowa.
W pierwszej kolejności słusznie zwrócono w decyzji uwagę na to, iż aktualnie obowiązujące przepisy prawa nie definiują „średniego kursu międzybankowego”, do którego odsyłają kwestionowane postanowienia umowne. Definicji takiej na próżno również szukać w innych obiektywnych i powszechnie dostępnych źródłach informacji. Odesłanie do danych publikowanych w serwisie Reuters jedynie pozornie definiuje przy tym sposób ustalania kursu średniego. Bank ustalając tzw. kurs międzybankowy odwołuje się bowiem do bliżej nieokreślonego pojęcia „rynku międzybankowego”, na którym zawierane są transakcje walutowe oraz niesprecyzowanego sformułowania „serwis Reuters”. W aneksach brak jest przy tym dokładnych informacji dotyczących tego, gdzie konsument może znaleźć ten serwis, a tym samym – w jakim miejscu publikowane są kursy walut obcych stanowiące źródło ustalania przez bank kursów walut, w tym w szczególności kursu CHF.
Dalej UOKiK krytycznie odniósł się również do faktu, iż w sytuacji zaprzestania publikacji kursów w serwisie Reuters, PKO BP jest uprawniony do arbitralnej zmiany serwisu stanowiącego podstawę do dalszego ustalania „średniego kursu międzybankowego”. W ocenie Prezesa Urzędu *„posługiwanie się niejasnym i nieprecyzyjnym sformułowaniem o treści »serwis, na którym publikowane są aktualne kursy międzybankowe«, może powodować, że Bank będzie mógł wybrać dowolne, niemożliwe do przewidzenia przez konsumenta źródło danych, z którego skorzysta przy ustalaniu kursów walut. Konsument nie ma przy tym żadnej gwarancji i pewności, że wybrane przez Bank źródło będzie obiektywne, dostępne i możliwe do weryfikacji”.*
Kwestionowane postanowienia umowne zostały uznane za niedozwolone również i z tej przyczyny, że nie określają precyzyjnie godziny sporządzenia i publikacji bankowej tabeli kursowej, jak również uprawniają bank do zastosowania marży opartej o 5% widełki, które tylko pogłębiają brak pewności kredytobiorcy co do tego, jaka będzie rzeczywista wysokość każdej kolejnej raty kapitałowo-odsetkową, którą musi zapłacić.
##### **Wpływ wydanych decyzji na sytuację prawną frankowiczów**
Należy zwrócić uwagę, że wydane decyzje to już kolejne tego typu interwencja podejmowana w ostatnim czasie przez UOKiK. Doniesienia medialne wskazują na to, że zarówno PKO BP jak i PEKAO skorzystają z możliwości odwołania się od niekorzystnych dla nich decyzji. Na uprawomocnienie się ww. decyzji przyjdzie nam więc jeszcze poczekać.
Przypomnijmy, iż prawomocne decyzje Prezesa UOKiK mają charakter prejudykatu w postępowaniu sądowym co oznacza, że ustalenia UOKiK w zakresie obejmującym prowadzone przez niego postępowanie są dla sądu wiążące. Kredytobiorcy dochodzący swoich praw na drodze sądowej w sprawie o unieważnienie kredytu frankowego mogą więc powoływać się na treść powyższej decyzji. Jeżeli więc sąd utrzyma w mocy te decyzje, frankowicze uzyskają kolejny argument ułatwiający im dochodzenie swoich praw na drodze sądowej w sprawie o unieważnienie zawartej umowy kredytowej.
Z powyższego skorzystają również i Ci frankowicze, którzy co prawda nie podpisali swoich umów z ww. bankami, ale znajdują w swoich umowach podobne zapisy. Uzasadnienia wydanych przez UOKiK decyzji zawierają bowiem argumentację, którą warto wykorzystać również i w innych tego typu sprawach.
**Źródło:** [https://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news\_id=16800](https://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news_id=16800)
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [RZECZNIK FINANSOWY CHCE ROZSTRZYGNIĘCIA KWESTII ROZLICZEŃ KREDYTÓW FRANKOWYCH](https://www.kwwp.pl/rzecznik-finansowy-chce-rozstrzygniecia-kwestii-rozliczen-kredytow-frankowych/)
**Published:** 27 października, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
O tym, że kredytobiorcy idący do sądu coraz częściej mogą liczyć na pozytywne dla siebie rozstrzygnięcie w sprawach kredytów frankowych pisaliśmy już wielokrotnie. Chociaż brak jest oficjalnych statystyk w tym temacie, to z dostępnych publicznie danych można wysnuć wniosek, że frankowicze mają obecnie znaczącą przewagę. Dlaczego jednak nie wszystkie sprawy kończą się sukcesem?
##### **Frankowicze w liczbach**
[*Jak podaje portal subiektywnieofinansach.pl, w trzecim kwartale 2020 roku zapadły 243 prawomocne wyroki na korzyść frankowiczów oraz tylko 15 wyroków niekorzystnych.*](https://subiektywnieofinansach.pl/zabezpieczenie-powodztwa-w-sprawie-frankowej-sad-bik/)
Z danych Biura Rzecznika Finansowego wynika natomiast, że od października 2015 roku do końca sierpnia 2020 roku liczba wniosków skierowanych do Rzecznika Finansowego wyniosła ponad 8 tys., z czego aż 3485 dotyczyło wniosku o przeprowadzenie postępowania polubownego, 2683 postępowania interwencyjnego, a 1911 przedstawienia istotnego poglądu na etapie postępowania sądowego.
„Frankowicze wygrywają w sądach” – to nagłówek, który można obecnie spotkać na wielu portalach informacyjnych i już nie tylko tych, które zajmują się pomocą frankowiczom. Nic więc dziwnego, że [*kolejne banki (np. mBank) zwiększają swoje rezerwy na tzw. hipoteki frankowe*](https://www.parkiet.com/Banki/310209887-mBank-zawiazuje-kolejne-rezerwy-na-franki.html), czyli na ryzyko prawne związane z przegranymi procesami frankowymi.
##### **Wyrok TSUE w sprawie Państwa Dziubak (C-260/18)**
[*To zdecydowanie jeden z najważniejszych orzeczeń minionego roku.*](http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language=pl&td=ALL&num=C-260/18) Wyrok ten skutkował stwierdzeniem nieważności umowy kredytu frankowego zawartej z Raiffeisen Bank przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Jego zasięg był jednak znacznie szerszy. Świadczy o tym m.in. fakt, iż obecnie często dzieli się orzeczenia zapadłe na kanwie spraw frankowych na te wydane „przed październikowego wyrokiem TSUE” oraz na te zapadłe już „po” nim. Powyższe dobitnie obrazuje, jak silny wpływ miał ten wyrok na zmianę linii orzeczniczej sądów powszechnych rozstrzygających o żądaniu unieważnienia lub „odfrankowienia” umowy kredytowej.
Orzeczenie to przyczyniło się do znacznego polepszenia sytuacji frankowiczów w sądach i w wielu przypadkach wpłynęło na ich wygraną w sporze z bankiem. Jednak pomimo znacznie większej ilości spraw wygranych przez frankowiczów, wciąż jednak są sytuacje, w których przegrywają oni swoje sprawy na drodze sądowej. Jaka jest tego przyczyna?
W naszej ocenie w dużej mierze wpływ na to mogą mieć nieprawidłowości na etapie składania powództwa (nieprawidłowo sformułowane żądanie pozwu, źle dobrana argumentacja lub podstawa nieważności). Część niekorzystnych dla frankowiczów rozstrzygnięć wynika natomiast z tego, iż niektóre sądy w dalszym ciągu nie podzielają zapatrywania przedstawionego przez TSUE bądź powołują się na brak możliwości zastosowania w danej sprawie [*teorii dwóch kondykcji*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/). Na tę ostatnią kwestię zwrócił w ostatnim czasie swoją uwagę Rzecznik Finansowy.
##### **Rzecznik Finansowy składa wniosek do Sądu Najwyższego**
23 października 2020 roku Rzecznik Finansowy ogłosił bowiem, iż wystąpił do Sądu Najwyższego o podjęcie uchwały mającej na celu rozstrzygnięcie rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych. Dotyczą one zasad, według których klient i bank powinny rozliczyć kredyt “walutowy” w przypadku uznania umowy za nieważną.
[*Jak stwierdził dr hab. Mariusz J. Golecki, Rzecznik Finansowy*](https://rf.gov.pl/2020/10/23/wniosek-rzecznika-finansowego-do-sadu-najwyzszego-o-rozstrzygniecie-kwestii-rozliczen-kredytow-walutowych/) „*Zauważyliśmy jednak poważną rozbieżność dotyczącą tego, jak po uzyskaniu wyroku sądu strony mają rozliczyć nieważny kredyt walutowy. Prowadzi to do sytuacji, w której w demokratycznym państwie prawa, wydawane są skrajnie odmienne orzeczenia na tle podobnych stanów faktycznych. To istotny problem dla wielu tysięcy posiadaczy takich kredytów. Już w chwili pisania pozwu muszą uwzględniać szereg sprzecznych poglądów prawnych, co zwiększa ich ryzyka i zniechęca do dochodzenia swoich praw. Stąd decyzja o wystąpieniu do Sądu Najwyższego w celu rozstrzygnięcia tych wątpliwości i zapewnienia przewidywalności*”. Rzecznik Finansowy opowiedział się przy tym za stosowaniem teorii dwóch kondykcji, polegającej na traktowaniu roszczenia o zwrot wydanego kapitału przez frankowicza oddzielnie od roszczenia o zwrot spłaconych rat kapitałowo-odsetkowych. Niewątpliwie rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego wpłynęłoby pozytywnie na utrwalającą się już linię orzeczniczą. Część przegranych spraw nie wynika bowiem z faktu, że dany sąd nie podziela argumentacji dotyczącej nieważności, lecz z tego, iż do wzajemnych rozliczeń stosuje teorię salda, co w wielu przypadkach skutkuje oddaleniem powództwa frankowicza o zapłatę.
Warto obserwować, jak potoczą się losy tego wniosku, ponieważ z pewnością będzie miał on niebagatelne znaczenie dla frankowiczów. Zanim jednak to nastąpi, warto przemyśleć swoje żądanie zawarte w powództwie i skorzystać z pomocy doświadczonego prawnika, który będzie w stanie odpowiednio wyważyć ryzyko i sformułować je w taki sposób, aby wygrana frankowicza miała wymiar rzeczywisty, a nie tylko iluzoryczny.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Rozwód a kredyt frankowy](https://www.kwwp.pl/rozwod-a-kredyt-frankowy/)
**Published:** 3 listopada, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Nie ulega wątpliwości, że zaciągnięcie kredytu hipotecznego na dom lub mieszkanie to zobowiązanie, które towarzyszy nam przez większość naszego dorosłego życia. Przeważnie, jeśli ktoś pozostaje w związku małżeńskim, to kredyt np. frankowy zawierany jest przez obojga małżonków, dzięki czemu możliwe jest osiągnięcie większej zdolności kredytowej. Jak to jednak w życiu bywa, czasem związek z bankiem trwa dłużej niż małżeństwo.
##### **Rozwód a majątek – krótkie wyjaśnienie**
Na wstępie trzeba zaznaczyć, że gdy następuje podział majątku po rozwodzie, to sądy dzielą wyłącznie aktywa, a nie pasywa. Oznacza to, że sąd może orzec, któremu ze współmałżonków przypadnie mieszkanie, ale nie stwierdzi przy tym, że to również ten właśnie małżonek ma też dalej spłacać kredyt. Przy podziale pod uwagę brana będzie co do zasady wartość domu lub mieszkania bez uwzględnienia faktu, że jest on obciążony hipoteką. Dzieje się tak ze względu na ochronę interesów wierzycieli. Zatem podział majątku po rozwodzie w żaden sposób nie wpływa na zobowiązanie wynikające z zawartej wspólnie umowy kredytu frankowego.
##### **Nieważność umowy po rozwodzie**
Wstąpienie na drogę sądową w celu unieważnienia umowy kredytu jest zatem rozwiązaniem zdecydowanie najkorzystniejszym dla obojga małżonków, niezależnie od tego, czy są oni po rozwodzie, czy też nie. Pomijając bowiem problematyczną kwestię podziału majątku wspólnego po rozwodzie, kredyt sam w sobie stanowi dużą uciążliwość – tym bardziej taki, który zawiera klauzule abuzywne. Stwierdzenie nieważności kredytu rozwiązuje ten problem dla obojga byłych małżonków.
##### **Co, jeśli były małżonek nie zgadza się na pozew?**
W gruncie rzeczy nie ma to większego znaczenia, ponieważ małżeństwo, które podpisało umowę, staje się solidarnie zobowiązane do spłaty zadłużenia. Oznacza to, że niezależnie od tego, czy nastąpi rozwód i podział majątku, czy nie – bank może żądać spłaty zarówno od męża, jak i żony (dłużnicy solidarni).
Teoretycznie każdy dłużnik może samodzielnie wystąpić na drogę sądową w celu unieważnienia kredytu frankowego. Byli małżonkowie mogą jednak również porozumieć się i pozwać bank razem. Trzeba pamiętać, że nawet jeżeli nie pozostają już ze sobą w zbyt dobrych relacjach, to spór z bankiem nie będzie od nich wymagał przesadnie uciążliwego współdziałania (tak naprawdę zobaczą się prawdopodobnie jedynie na jednej z rozpraw). Warto zatem chociaż na chwilę zapomnieć, dla wspólnego dobra, o wzajemnych sporach i animozjach oraz zjednoczyć się przeciwko wspólnemu „wrogowi”, jakim jest niekorzystny kredyt frankowy.
##### **Jeśli nie sprawa w sądzie, to co?**
Trudno wyobrazić sobie sytuację, w której ktoś mógłby dojść do wniosku, że korzystniejsze jest dla niego rozwiązanie kwestii „toksycznego” kredytu w inny sposób. Ludzie kierują się jednak różnymi pobudkami, warto więc wspomnieć również o możliwości przejęcia długu przez jednego z ex-małżonków (najczęściej tego, który podczas podziału majątku otrzymał mieszkanie powiązane z kredytem).
Jest to jednak opcja dość kosztowna, gdyż przebiega w sposób zbliżony do samego udzielania kredytu. To bank musi wyrazić zgodę na to, aby tylko jeden z małżonków był wyłącznie zobowiązany do spłaty kredytu, a to zależeć będzie przede wszystkim od oceny jego aktualnej zdolności kredytowej. Dodatkowo bank może wtedy pobrać dodatkową prowizję i zwiększyć marżę. Zważywszy na wysoki kurs franka szwajcarskiego oraz fakt, że salda kredytów frankowiczów wciąż często pozostają dość wysokie, taka operacja może okazać się dużo kosztowniejsza od wszystkich kosztów sądowych (łącznie z wynagrodzeniem dla prawnika) poniesionych w przypadku wniesienia sprawy do sądu.
##### **Opcje alternatywne**
Do rozważenia są także inne opcje, z których skorzystać mogą rozwiedzeni frankowicze (i nie tylko). Po pierwsze dom lub mieszkanie można przepisać na małoletnie dzieci, a kredyt w dalszym ciągu spłacać wspólnie po połowie, traktując to jako inwestycję w ich przyszłość. Można również wynająć mieszkanie, a czynsz przeznaczyć na spłatę rat. Można też zaakceptować fakt, że jeszcze przez kilka lub kilkanaście lat będzie się żyło ze świadomością, że drugi małżonek może kiedyś przestać spłacać kredyt.
Istotne jednak jest to, że podejście na zasadzie „najwyżej bank zlicytuje dom/mieszkanie”, w przypadku kredytów frankowych może się nie sprawdzić. A to będzie oznaczało kłopoty dla obojga byłych partnerów. W większości przypadków wartość domu/mieszkania zakupionego na podstawie umowy kredytu jest bowiem dużo niższa niż aktualne saldo zadłużenia frankowiczów. Z tej przyczyny odpaść również może możliwość samodzielnej sprzedaży mieszkania w celu spłaty zobowiązania.
Podsumowując, rozwód oraz podział majątku nie rozwiązują w żaden sposób problemu kredytu zaciągniętego przez małżonków w trakcie trwania małżeństwa. Bez względu bowiem na to w jaki sposób podzielili się oni majątkiem po ustaniu wspólności majątkowej, będę również musieli rozwiązać w jakiś sposób problem łączącego ich w dalszym ciągu kredytu. Nie ulega wątpliwości, że w przypadku kredytu frankowego, najlepszym sposobem na rozwiązanie ww. problemu, wydaje się być jego unieważnienie na drodze sądowej.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [10 powodów, aby pozwać bank już dzisiaj!](https://www.kwwp.pl/10-powodow-aby-pozwac-bank-juz-dzisiaj/)
**Published:** 9 listopada, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jak wynika z ostatnich doniesień prasowych, powiększa się grono frankowiczów, którzy zdecydowali się już na pozwanie banku. Wzrasta także liczba wygranych przez nich prawomocnie spraw o unieważnienie lub „odfrankowienie” toksycznego kredytu. Pomimo tego wciąż są osoby, które z różnych względów zwlekają z podjęciem decyzji o wstąpieniu na drogę sądową. Czy jednak warto w dalszym ciągu czekać na rozwój sytuacji, podczas gdy kolejne osoby wygrywają spory sądowe? Poznaj 10 powodów, aby pozwać bank w sprawie kredytu frankowego już dzisiaj.
##### **Najwyższe raty w historii**
[*Eksperci Expandera obliczyli, że dla wielu kredytobiorców listopadowa rata może być najwyższą w historii*](https://www.expander.pl/czesc-frankowiczow-zaplaci-najwyzsza-rate-w-historii/), a to za sprawą spadku kursu złotego względem franka szwajcarskiego. Przy kredycie na kwotę 300.000 zł na 30 lat, rata w listopadzie 2020 r. wyniesie ok. 1925 zł. Ci frankowicze, którzy spory z bankami mają już za sobą, mogą teraz odetchnąć z ulgą. Dla tych, którzy wciąż zwlekają, powinna to być niemała motywacja do podjęcia walki. Z wakacji kredytowych można bowiem skorzystać tylko raz w roku, a samo odłożenie w czasie spłaty kredytu też nie jest najlepszym rozwiązaniem.
##### **Niepewna przyszłość**
Spłacanie rat kredytu frankowego to dość spore obciążenie finansowe dla znacznej liczby osób. Panująca epidemia w sposób dobitny pokazała, że przyszłość jest niepewna i nie sposób jej przewidzieć. Pandemia zostanie z nami na dłużej, a może już za kilka miesięcy powoli zaczniemy o niej zapominać? Kto wie, czy w przyszłym roku nie pojawi się następny wirus lub jakaś inna siła wyższa (powódź, huragan, itp.)? To wszystko sprawia, że warto zadbać o swój portfel, a pierwszym krokiem powinno być pozbycie się toksycznego i równie nieprzewidywalnego co przyszłość kredytu frankowego.
##### **Przedawniające się raty**
Tutaj w grę wchodzi prosta matematyka. Każdy miesiąc zwlekania z pozbyciem się kredytu frankowego powoduje, iż przedawnia się kolejna miesięczna rata kredytu. Czas po raz kolejny gra tutaj na niekorzyść kredytobiorców. [*Jeżeli interesuje Cię problematyka przedawnienia roszczeń frankowiczów, pisaliśmy o tym już na naszym blogu.*](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/)
##### **Wahania kursu**
Oczywiście kurs franka w dalszym ciągu będzie się zmieniał – zarówno na korzyść, jak i niekorzyść frankowiczów i niewykluczone, że za kilka lat znowu będzie na takim poziomie, jak w chwili podpisywania umowy. Z drugiej strony może być on jeszcze wyższy niż obecnie.
##### **Dodatkowe środki na koncie**
Uwolnienie się od kredytu frankowego dla wielu frankowiczów oznacza zasądzenie od banku kwoty nadpłaconych do tej pory rat. Oczywiście jest to stwierdzenie w dużej mierze uproszczone, ponieważ o tym, czy zasądzone zostaną jakiekolwiek kwoty na rzecz kredytobiorców świadczy kilka czynników, a przede wszystkim to, czy w czasie trwania kredytu doszło już do spłacenia kwoty kapitału udostępnionej przez bank. Niemniej jednak, niezależnie od powyższego, nawet tzw. „odfrankowienie” kredytu stanowi dużą oszczędność.
##### **Komfort psychiczny**
Większość wymienionych wyżej powodów w dużej mierze sprowadza się do jednego – stresu. Frankowicz żyje w nieustannym stresie – od jednej raty do kolejnej raty, nieustannie sprawdza kursy franka szwajcarskiego, martwi się o spłatę raty w przypadku kryzysu gospodarczego, gdy będzie musiał zamknąć swoją firmę lub zostanie zwolniony. A co jeśli zachoruje współmałżonek, którego pensja pokrywała znaczną część raty kredytu? Co jeśli kryzys w Polsce spowoduje, że raty będą dalej rosnąć, a wtedy nawet sprzedaż domu nie pomoże w ich spłacie? Te pytania nie są przyjemne. Frankowicze mają jednak poczucie, że są one w pełni uzasadnione z uwagi na aktualną sytuacje w Polsce i na świecie.
##### **Duże prawdopodobieństwo wygranej**
To kolejny powód, dla którego nie warto zwlekać z wniesieniem powództwa. O ile jeszcze kilka lat temu stwierdzenie nieważności umowy kredytu lub jego „odfrankowienie” było rzadkością, o tyle obecnie większość spraw jest przez frankowiczów wygrywana. [Świadczą o tym chociażby ostatnie statystyki opublikowane przez dziennik Rzeczpospolita.](https://www.kwwp.pl/sierpniowa-fala-sukcesow-frankowiczow/)
##### **Przebieg postępowania**
W przypadku skorzystania z usług prawnika, tak naprawdę udział frankowicza w całym postępowaniu sprowadza się do zawarcia umowy z radcą prawnym lub adwokatem, dostarczenia mu dokumentów i opisania jak wyglądało zawarcie umowy oraz wzięcie udziału w rozprawie, na której [*frankowicz będzie odpowiadał na pytania sądu*](https://www.kwwp.pl/sprawa-w-sadzie-o-co-sad-pyta-frankowiczow-na-rozprawie/). Po wniesieniu powództwa pełnomocnik zajmuje się dalszą walką i sporządzaniem replik na odpowiedź banku czy innych pism procesowych, dba o dochowanie terminów i informuje o przebiegu sprawy. Frankowicz nie musi więc orientować się w tym, [*co to są klauzule abuzywne*](https://www.kwwp.pl/odeslania-do-tabel-kursowych-banku-w-umowach-frankowych-jako-klauzule-abuzywne/) lub [*jaka jest różnica pomiędzy indeksacją i denominacją*](https://www.kwwp.pl/kredyt-indeksowany-a-kredyt-denominowany-do-chf-roznice-i-podobienstwa-w-kontekscie-spraw-frankowych/). Choć może się tego dowiedzieć z naszych pozostałych wpisów.
##### **Stosunkowo tani proces**
Koszty sądowe związane ze skierowaniem sprawy frankowej do sądu nie są znaczne, w szczególności patrząc przez pryzmat wysokości rat, które frankowicze muszą obecnie spłacać. Opłata od pozwu wynosi 1 000,00 zł, podczas gdy co do zasady pozywając kogoś o zapłatę trzeba uiścić aż 5% wartości dochodzenia roszczenia. Tutaj jednak niewątpliwie ustawodawca postanowił objąć konsumentów ochroną i ułatwić im wszczynanie sporów z bankiem.
Wiele osób wstrzymuje się z podjęciem decyzji o pozwaniu banku w obawie przed poniesieniem wysokich kosztów obsługi prawnej. Często są to jednak obawy nieuzasadnione, a swoje wątpliwości najlepiej rozwiać poprzez skierowanie zapytań do kilku kancelarii. Rekomendujemy przy tym korzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika: radcy prawnego lub adwokata. Dzięki temu frankowicz ma pewność, że nie będzie ponosił żadnych ukrytych czy nieprzewidzianych kosztów obsługi. Radcowie prawni i adwokaci muszą bowiem postępować zgodnie z Kodeksem Etyki Radcy Prawnego/Kodeksem Etyki Adwokackiej. Osoby te zapewniają również profesjonalny charakter świadczonych przez nie usług.
Wygrywając spór z bankiem można uzyskać o wiele więcej niż tylko zwrot kosztów procesu. Dlatego nie warto zwlekać z podjęciem decyzji o pozwaniu banku i pozbyć się uciążliwego oraz nieprzewidywalnego kredytu frankowego już teraz.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Jak wygląda proces z bankiem w sprawach frankowych? – nasze doświadczenie](https://www.kwwp.pl/jak-wyglada-proces-z-bankiem-w-sprawach-frankowych-nasze-doswiadczenie/)
**Published:** 18 listopada, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Liczba spraw frankowych kierowanych do sądów nieustannie rośnie i kolejne osoby mogą pochwalić się już swoimi wygranymi. Dzięki temu możemy, zarówno na gruncie spraw prowadzonych przez naszą Kancelarię, jak i tych już zakończonych wyrokiem i opublikowanych m.in. na portalu orzeczeń sądów powszechnych, zaobserwować pewne tendencje oraz strategię procesową najczęściej stosowaną przez banki, a następnie wyciągnąć z niej wnioski na przyszłość. Pozwala to nie tylko na zwiększenie szans wygranej w prowadzonych już sporach, ale może też przyczynić się do ich usprawnienia i szybszego rozpoznania przez sądy.
Obecnie prowadzimy sprawy przeciwko zdecydowanej większości banków, które statystycznie zawierały najwięcej umów waloryzowanych kursem CHF (indeksowanych i denominowanych), tj. m.in. przeciwko: mBank, BOŚ, Raiffeisen, PKO BP, Pekao, Santander, Millennium Bank, Deutsche Bank, BPH, BNP Paribas Bank Polska. Z naszych obserwacji wynika, że wbrew przewidywaniom niektórych dziennikarzy czy też osób obserwujących sytuację frankowiczów, banki co do zasady nie zmierzają do zawierania ugód z kredytobiorcami ([*są rzecz jasna wyjątki*](https://www.kwwp.pl/banki-ida-na-ugode-w-sprawach-frankowych-na-przykladzie-millennium/)), pomimo iż przegrywają obecnie [*większość takich spraw*](https://www.kwwp.pl/sierpniowa-fala-sukcesow-frankowiczow/). Można przypuszczać, że liczą oni jeszcze na zmianę linii orzeczniczej (co w naszej ocenie jest mało prawdopodobne), ingerencję ustawodawcy lub po prostu na to, że część frankowiczów nadal będzie terminowo regulować swoje zobowiązanie i nie zdecyduje się na pozwanie banku.
W zakresie prezentowanej przez banki w toku postępowania argumentacji można napotkać pewne powtarzalne i wspólne dla wielu spraw argumenty, mające rzekomo przemawiać za bezzasadnością powództwa. Poniżej przedstawiamy niektóre z nich.
##### **Argumentacja banków w sprawach frankowych**
Banki przede wszystkim wskazują na to, że w ich ocenie zawieranie umów kredytowych waloryzowanych kursem CHF (denominowanych lub indeksowanych do franka szwajcarskiego) było w pełni dozwolone zgodnie z obowiązującymi w czasie ich podpisywania przepisami prawa. Pełnomocnicy banków starają się przekonać sądy, że nawet gdyby przyjąć, że umowa zawierała klauzule niedozwolone (abuzywne), to i tak tzw. *ustawa antyspreadowa* z 2011 r. usankcjonowała zaistniały stan rzeczy. [*O tym, że jest to stanowisko niesłuszne, pisaliśmy już na naszym blogu.*](https://www.kwwp.pl/ustawa-antyspreadowa-a-kredyty-frankowe/)
W swych odpowiedziach na pozew banki starają się podważyć również sam fakt stosowania we wzorcach umownych klauzul niedozwolonych, jak i to, że umowa kredytowa była nieważna. Na uzasadnienie swoich twierdzeń przytaczają zwykle nieaktualne już orzecznictwo lub jak to ma często miejsce w przypadku znanego już wszystkim wyroku TSUE z października 2019 r. – dokonują jego błędnej interpretacji bądź nadinterpretują zawarte w uzasadnieniu danego orzeczenia tezy.
##### **Frankowicz to nie konsument**
Poza argumentacją prawną, banki starają się również wykazywać, że np. frankowicze nie byli konsumentami, ponieważ w mieszkaniu lub domu, którego dotyczyła umowa, zarejestrowana została działalność (jeśli prowadzą jednoosobową działalność gospodarczą). Z naszego doświadczenia wynika, że żaden sąd na chwilę obecną nie przychylił się do tych twierdzeń. Umowy zawierane przez frankowiczów miały na celu sfinalizowanie budowy, remontu lub zakupu mieszkania/domu na potrzeby osobiste frankowiczów. W żadnej z analizowanych przez nas umów nie zawarto postanowień sugerujących, że umowy te zawarto w ramach prowadzonej przez frankowiczów działalności gospodarczej (nawet jeśli w późniejszym okresie zarejestrowali oni pod tym adresem swoją działalność).
##### **Frankowicz wiedział, co robi, podpisując umowę**
Spora część argumentacji banków opiera się także na próbie przekonania sądu, że frankowicz od początku był nie tylko należycie poinformowany o ryzyku kursowym, lecz świadomie wybrał ten sposób kredytowania nieruchomości, czego dowodem ma być m.in. złożony przez niego wniosek kredytowy, wskazujący CHF jako walutę kredytu. Oczywiście ten sposób rozumowania jest błędny co najmniej z dwóch powodów.
Po pierwsze frankowicze chcąc uzyskać kredyt w niezbędnej im wysokości nie mieli zwykle innego wyjścia – niejednokrotnie bank wprost wskazywał, iż ich zdolność kredytowa w przypadku kredytu złotowego jest niewystarczająca do otrzymania pozytywnej decyzji kredytowej i jeżeli taki kredyt chcą rzeczywiście uzyskać, muszą skorzystać z wskazanej przez bank oferty na kredyt waloryzowany (indeksowany lub denominowany) kursem CHF.
Po drugie nie można czynić takiego zarzutu w sytuacji, w której zdecydowana większość banków nie informowała należycie swoich klientów o istniejącym ryzyku walutowym, co nie tylko podważa zaufanie do banku jako instytucji finansowej, ale często naruszało również obowiązujące w chwili zawierania umowy kredytowej *Rekomendacje S* (zbiór zasad dotyczących dobrych praktyk w zakresie ekspozycji zabezpieczonych hipotecznie), przygotowane przez Komisję Nadzoru Finansowego.
##### **Obszerność pism banku**
Z naszego doświadczenia wynika, że banki dążą do przedłużenia czasu trwania procesu i w swoich pismach często powołują argumenty, które w konkretnej sprawie nie mają istotnego znaczenia dla jej rozstrzygnięcia. Dodatkowo w odpowiedziach na pozew znaleźć można szereg wniosków dowodowych o przeprowadzenie dowodu z dokumentów prywatnych – opinii i analiz prawnych lub ekonomicznych, często sporządzanych na zlecenie banku, a co za tym idzie ich walor dowodowy w sprawie jest wysoce wątpliwy. Sąd musi się jednak uprzednio z takimi argumentami i wnioskami dowodowymi zapoznać, co w konsekwencji przyczynia się do przewłoki postępowania.
W obszernych, liczących zwykle od kilkudziesięciu do ponad stu stron (bez załączników!) pismach procesowych, banki powołują się na liczne analizy, procedury czy raporty, zgodnie z którymi uznanie umów frankowych za nieważne doprowadzi do kryzysu na rynku finansowym, kursy walut w stosowanych przez bank tabelach kursowych kształtowane były w sposób rynkowy i niezależny od banku, a ponadto [*banki w sposób należyty informowały kredytobiorców o istniejącym ryzyku kursowym*](https://www.kwwp.pl/czy-banki-nalezycie-informowaly-frankowiczow-o-ryzyku-kursowym/).
W sytuacji opisanej powyżej rolą profesjonalnego pełnomocnika reprezentującego frankowicza jest takie pokierowanie przebiegiem procesu, aby poprzez przedstawienie w sposób syntetyczny stosownej kontrargumentacji, skupić uwagę sądu na zagadnieniach najważniejszych, przemawiających w sposób niepodważalny za uznaniem stosowanych przez bank klauzul za niedozwolone (abuzywne), a umowy frankowej za nieważną w całości, nie wdając się przy tym w irrelewantny dla wyniku sprawy dyskurs ze stroną przeciwną.
##### **Świadkowie banku**
Oprócz przedkładania do akt sprawy licznych dowodów w postaci dokumentowej, banki powołują również na świadków swoich pracowników, których przesłuchanie w sądzie trwa czasem nawet kilka godzin. Osoby te nie mają najczęściej żadnego związku z daną sprawą, nie uczestniczyły w podpisywaniu konkretnej umowy kredytowej i zwykle nie pracowały nawet w oddziału banku, w którym frankowicze wzięli kredyt. Osoby te w dużej mierze powielają argumentacje banków przedstawianą w pismach procesowych, opisują szczegółowo procedury obowiązujące w bankach w kontekście kształtowania tabel kursowych, zaś ich relacje są abstrakcyjne, schematyczne i opierające się na wewnętrznej dokumentacji banków (zwykle zalegającej już w aktach sprawy). Pracownicy ci zeznają zazwyczaj w dużej ilości tego typu spraw, więc są oni przygotowani do rozprawy i do ewentualnych pytań zadawanych przez pełnomocników frankowiczów.
Również i w tej materii niezwykle istotne jest aktywne działanie pełnomocnika reprezentującego kredytobiorców, który powinien wnosić, przytaczając odpowiednią argumentację, o pominięcie dowodu z przesłuchania takich świadków, gdyż dowód ten nie jest dla sprawy istotny.
Niewątpliwie o wiele istotniejsze są natomiast zeznania stron, [*czyli samych frankowiczów*](https://www.kwwp.pl/sprawa-w-sadzie-o-co-sad-pyta-frankowiczow-na-rozprawie/).
##### **Każda sprawa frankowa jest inna**
Pomimo pewnych cech wspólnych, które łączą wszystkie sprawy frankowe, każda z nich jest w gruncie rzeczy inna, a jej specyfika wymaga indywidualnego podejścia do tematu oraz gruntownego przygotowania do sprawy sądowej. Doświadczenie w prowadzeniu spraw frankowych z pewnością pomaga jednak w przewidywaniu strategii jaką bank zamierza zastosować w danej sprawie, co z kolei pozwala z odpowiednim wyprzedzeniem na przygotowanie stosownej kontrargumentacji.
Mając tę wiedzę jesteśmy w stanie stwierdzić, na co w danej sprawie położyć szczególny nacisk lub jakie argumenty mogą z dużą dozą prawdopodobieństwa przekonać sędziego do naszych racji, a które nie. Jest to o tyle istotne, że w naszej ocenie to nie ilość stron pozwu i dalszych pism procesowych decyduje o sukcesie, lecz ich jakość oraz poziom merytoryczny.
Podsumowując powyższe rozważania można z całą pewnością stwierdzić, że doświadczenie procesowe pełnomocnika oraz jego zaangażowanie w daną sprawę, w dalszym ciągu odgrywają bardzo dużą rolę w sprawach frankowych. Warto mieć to na uwadze dokonując wyboru kancelarii reprezentującej frankowicza w sporze z bankiem.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy frankowicz powinien wezwać bank do zwrotu nadpłaconych rat?](https://www.kwwp.pl/czy-frankowicz-powinien-wezwac-bank-do-zwrotu-nadplaconych-rat/)
**Published:** 29 listopada, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Frankowicze, którzy nie podjęli jeszcze decyzji o pozwaniu banku, często zastanawiają się nad tym, czy przed skierowaniem sprawy o unieważnienie kredytu CHF do sądu, powinni podejmować próby ugodowego załatwienia sprawy i wezwać bank do zwrotu wpłaconych nienależnie (w oparciu o nieważną umowę) rat kapitałowo-odsetkowych. Choć szanse na to, iż na skutek takiego wezwania bank frankowiczowi cokolwiek zwróci lub chociaż przedstawi jakąkolwiek propozycję ugodowego załatwienia sprawy są nikłe, to niewątpliwe jest to rzecz, którą warto zrobić przynajmniej z dwóch powodów.
##### **Pamiętaj o przedawnieniu**
Zanim przejdziemy do wyjaśniania jakie to powody, chcielibyśmy zaznaczyć, że niniejszy wpis jest skierowany co do zasady wyłącznie do osób, które nadal spłacają kredyt oraz tych, u których nie doszło jeszcze do powstania nadpłaty, tj. sytuacji, w której łączna kwota spłaconych rat kapitałowo-odsetkowych przewyższa kwotę kapitału wypłaconego przez bank.
Osoby, u których powstała nadpłata lub które kredyt już spłaciły, powinny nie tracić czasu na wzywanie banku do zapłaty, lecz jak najszybciej podjąć działania zmierzające do przerwania biegu terminu przedawnienia ich roszczeń względem banku. Obecnie Kodeks cywilny pozwala na skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia, m.in. poprzez wytoczenie powództwa, a dla tych jeszcze niezdecydowanych jedynym rozwiązaniem w ww. sytuacji skierowanie do sądu zawezwania do próby ugodowej.
[*O przerwaniu biegu terminu przedawnieniu roszczeń frankowiczów przeciwko bankom pisaliśmy już na naszym blogu*](https://www.kwwp.pl/przerwanie-biegu-terminu-przedawnienia-roszczen-frankowiczow-przeciwko-bankom/). [*Możesz na nim znaleźć również darmowy wzór wniosku o zawezwanie banku do próby ugodowej w sprawie o unieważnienie kredytu frankowego.*](https://www.kwwp.pl/jak-zawezwac-bank-do-proby-ugodowej-poradnik-ze-wzorem-dla-frankowicza/)
##### **Wymogi formalne pozwu**
Jednym z wymogów formalnych pozwu w sprawie o unieważnienie kredytu frankowego jest podanie informacji, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, wyjaśnienie przyczyn ich niepodjęcia. Biorąc pod uwagę aktualną postawę prezentowaną przez banki w sprawach frankowych zasadne wydaje się, że podejmowanie jakichkolwiek prób pozasądowego rozwiązania sporu jest bezcelowe i nie przyniesie frankowiczowi żadnych korzyści. Stąd też skierowanie do banku wezwania do zapłaty przed wytoczeniem powództwa nie jest w chwili obecnej niezbędne – zakładając rzecz jasna, że banki nie zmienią w najbliższym czasie swojego podejścia i nie zaczną same przedstawiać klientom propozycji ugodowego rozliczenia dokonanych przez frankowiczów nadpłat kredytu frankowego.
Należy jednak zwrócić uwagę, że skierowanie przez frankowicza wezwania o zwrot nadpłaconych rat kredytu jest działaniem niewymagającym większych nakładów czasu i pracy, a z punktu widzenia sądu rozpoznającego później powództwo wytoczone przeciwko bankowi, stanowi wyraźny sygnał, iż kredytobiorca zrobił wszystko, co w jego mocy, aby załatwić sprawę jeszcze na etapie przedsądowym i tylko bierna postawa prezentowana przez bank przyczyniła się do tego, że zmuszony on został do dochodzenia swych praw na drodze sądowej.
##### **Naliczaj odsetki!**
Kolejnym i jak się wydaje najważniejszym powodem, dla którego warto jeszcze przed wytoczeniem powództwa wezwać bank do zapłaty, jest możliwość naliczenia odsetek ustawowych za opóźnienie. Wszystkie należności regulowane przez frankowiczów w oparciu o nieważną umowę kredytową: prowizje, raty kapitałowo-odsetkowe, koszty ubezpieczenia, etc., to tzw. świadczenia nienależne, do których uiszczenia kredytobiorcy nie byli w ogóle zobowiązani, ponieważ stosunek prawny (umowa), stanowiący podstawę ich płatności tak naprawdę nigdy nie powstał (umowa od samego początku była nieważna). Podobnie zresztą bank kwoty kapitału powinien był w ogóle nie wypłacać, ale to już temat na osobny wpis.
To, co frankowicz wpłacił na rzecz banku, stanowi świadczenie nienależne. Może on teraz domagać się jego zwrotu w całości lub w części, wyznaczając w wezwaniu termin do zwrotu (np. tygodniowy). Po upływie terminu wskazanego w wezwaniu, frankowicz może zacząć naliczać odsetki ustawowe za opóźnienie, które obecnie wynoszą 6% w skali roku.
Warto w tym miejscu uświadomić sobie, że sprawa sądowa, w której frankowicz będzie później domagał się unieważnienia zawartej z bankiem umowy kredytowej oraz zwrotu nadpłaconych rat kredytowych, może trwać ok. 2-3 lat (biorąc pod uwagę I instancję oraz późniejsze złożenie przez bank apelacji od niekorzystnego rozstrzygnięcia).
Łatwo więc wyliczyć, iż domagając się zwrotu przykładowej kwoty 200 000,00 zł, przy odsetkach na poziomie 6% w skali roku, frankowicz zyska dodatkowo ok. 12 000,00 zł samych odsetek.
Podsumowując powyższe, nie warto się wahać i należy jak najszybciej wezwać bank do zwrotu nienależnie pobranych przez niego opłat i rat kredytowych, przygotowując stosowne pismo. Jeżeli masz obawy, czy sporządzisz je właściwie, warto skorzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy frankowicz zawsze jest konsumentem?](https://www.kwwp.pl/czy-frankowicz-zawsze-jest-konsumentem/)
**Published:** 14 grudnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W sprawach frankowych banki, gdy tylko mają ku temu okazję, starają się podważyć posiadany przez frankowiczów status konsumenta. Cała argumentacja w sporach z bankami opiera się bowiem w dużej mierze na szczególnej ochronie przyznanej konsumentom zarówno na gruncie przepisów krajowych, jak i europejskich.
##### **Pojęcie konsumenta**
Zgodnie z art. 221 Kodeksu cywilnego za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Z przepisu tego wynika po pierwsze, że prowadzenie jednoosobowej działalności gospodarczej nie pozbawia frankowicza statusu konsumenta. Po drugie, zachowuje on ten przymiot nawet wtedy, jeśli cel kredytowania będzie wykorzystywał na potrzeby działalności, o ile sama umowa kredytu nie ma bezpośredniego związku z prowadzoną działalnością. Już więc z samego tylko literalnego brzmienia przywołanego wyżej przepisu wynika, że może ona mieć związek pośredni.
##### **Działalność gospodarcza w miejscu zamieszkania**
Głównym argumentem banków podważających posiadany przez większość frankowiczów status konsumenta jest fakt, że nieruchomość, która była celem kredytowania, wykorzystywana jest do prowadzenia przez frankowicza działalności gospodarczej. Jest to dość powszechna sytuacja, bowiem przedsiębiorcy zakładający jednoosobowe firmy często wskazują jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej swoje miejsce zamieszkania. Jednakże powyższe nie przesądza automatycznie o utracie przez frankowicza statusu konsumenta, o ile nieruchomość ta została zakupiona w celu zaspokajania przez niego potrzeb mieszkaniowych. Z naszego doświadczenia wynika, że jest to sytuacja przeważająca. Większość frankowiczów zaciągało bowiem kredyty powiązane z CHF właśnie na potrzeby realizacji swoich potrzeb mieszkaniowych.
##### **Kilka celów w umowie**
Zdarza się jednak, że umowa wskazuje kilka celów kredytowania, z których jeden jest związany bezpośrednio z prowadzoną działalnością gospodarczą, a drugi z zaspokajaniem celów mieszkaniowych. Zgodnie z wyrokiem [*TSUE z dnia 20.01.2005 r. (C-464/01)*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/c-464-01-johann-gruber-v-bay-wa-ag-wyrok-trybunalu-520309485) „Na podstawie przedstawionych dowodów do sądu, przed którym zawisł spór, należy rozstrzygnięcie kwestii, czy dana umowa miała na celu zaspokojenie – w niepomijalnym zakresie – potrzeb wynikających z działalności gospodarczej danej osoby, czy raczej użytek gospodarczy stanowił zaledwie element o nikłym znaczeniu. W tym celu sąd krajowy powinien rozważyć nie tylko treść, charakter i cel umowy, ale również obiektywne okoliczności, które towarzyszyły jej zawarciu”. Jak wskazuje się jednocześnie w literaturze przedmiotu, ocena tego czy związek z prowadzoną działalnością gospodarczą jest pośredni czy bezpośredni, uzależniona jest od zbadania czy czynność, której dokonuje dana osoba, jest typowa ze względu na rodzaj prowadzonej przez nią działalności.
##### **Zmiana stanu faktycznego w trakcie trwania kredytu**
A co w przypadku, gdy frankowicz wyprowadzi się z mieszkania i otworzy w nim swój gabinet? Albo zacznie zarabiać na wynajmowaniu mieszkania osobom trzecim? Stwierdzić trzeba, że w takiej sytuacji nie zmienia się cel i charakter umowy – status konsumenta należy oceniać bowiem na moment zawarcia danej umowy. Zatem zmiana okoliczności faktycznych w późniejszym czasie nie powinna mieć wpływu na przyznanie frankowiczowi ochrony konsumenckiej. Kluczowe jest, aby na etapie zawierania umowy wola stron była należycie uzewnętrzniona. Przede wszystkim fakt, że w oznaczeniu jej stron, jeśli chodzi o kredytobiorców, brak jest odniesień do działalności gospodarczej (np. wskazania NIPu), zaś sama umowa zawiera postanowienia lub pouczenia właściwe dla zawierania stosunków z konsumentami, wskazuje, że umowa ta dotyczy konsumentów.
##### **Wykształcony konsument a sprawa frankowa**
Kolejnym z argumentów podnoszonych przez banki jest wykształcenie kredytobiorcy lub jego doświadczenie zawodowe. Banki stoją na stanowisku, że wyższe wykształcenie sprawia, że kredytobiorca sam może uzyskać informacje odnośnie do umowy kredytu i ryzyka kursowego. Stwierdzenie to nie jest jednak prawdziwe. Samo posiadanie wykształcenia wyższego, nawet kierunkowego, nie zwalnia banków z konieczności spełnienia obowiązków informacyjnych. Powyższe znajduje potwierdzenie w wyroku [*SN z dnia 1 marca 2017 r., sygn. akt: IV CSK 285/16*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iv-csk-285-16-wystapienie-z-powodztwem-przewidzianym-w-522402017), w którym to Sąd przyznał rację powódce twierdząc „Rację ma ona natomiast, że w procesie kształtowania treści umowy była konsumentem, powinna być traktowana tak, jak przeciętny konsument. Nie miało znaczenia dla jednoznaczności określania tych świadczeń wykonywanie przez nią zawodu radcy prawnego”.
Z punktu widzenia zaskarżania umów frankowych bez znaczenia pozostaje więc również wykształcenie kredytobiorcy, jego doświadczenie zawodowe lub cechy charakteru. Dla banku, który sprawuje funkcję instytucji zaufania publicznego, istotne powinno być wyłącznie rozróżnienie konsument vs. nie-konsument. Taka ocena powinna determinować dalsze działania banku, w szczególności w zakresie spełniania obowiązków informacyjnych względem konsumenta. Nie jest w żadnym razie rolą banku dokonywania dalszej oceny, na podstawie arbitralnie przyjętych przez siebie (i nigdzie nieuzewnętrznionych) kryteriów oraz dzielenie na tej podstawie konsumentów na poszczególne podgrupy. W szczególności banki nie mogą samodzielnie oceniać, czy dany klient posiada wystarczającą wiedzę w zakresie umów kredytowych czy też nie, nawet gdyby zawierana przez frankowicza umowa powiązania z CHF, nie była jego pierwszą tego typu umową.
##### **Cel ochrony konsumenckiej**
Celem tak szeroko przyjętej ochrony konsumenta jest z jednej strony konieczność uniknięcia sporów sądowych, w których słabsza strona, czyli konsument, musiałby wykazywać, że nie był informowany przez bank o np. ryzyku kursowym, zaś jego wykształcenie nie wpływa na jego stopień świadomości. Przyjęcie odmiennej procedury byłoby pokrzywdzeniem osób lepiej wykształconych, co niekoniecznie przecież świadczy o ich większej świadomości w zakresie ryzyk związanych z zawieraniem umów frankowych, względem pozostałych kredytobiorców. Również w razie wątpliwości co do ustalenia przeważającego celu umowy (lub związku z prowadzoną działalnością gospodarczą), powinno się przyjmować wersję korzystniejszą dla konsumenta. Trzeba jednak podkreślić, że orzecznictwo sądów w tym temacie nie jest jednolite (np. [*wyr. SA w Warszawie z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt: I ACa 216/19*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/i-aca-216-19-niemoznosc-uznania-klauzul-abuzywnych-522855305)).
Podsumowując powyższe rozważania trzeba stwierdzić, że posiadanie statusu konsumenta stanowi znaczne ułatwienie w procesach frankowych i choć część prawników uznaje te kwestie za mniej istotne (z uwagi na badanie statusu konsumenta przez sąd z urzędu), to jednak warto być przygotowanym na kontrargumentację banku w tym temacie, w szczególności, jeśli kredyt frankowy zaciągnięty był nie tylko w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Co zyskuje frankowicz po unieważnieniu swojego kredytu?](https://www.kwwp.pl/co-zyskuje-frankowicz-po-uniewaznieniu-swojego-kredytu/)
**Published:** 17 grudnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Decyzja o skierowaniu sprawy frankowej na drogę sądową nie jest łatwa. Tym bardziej, że wymaga ona od frankowiczów nie tylko cierpliwości (czas trwania postępowania), ale i poniesienia dodatkowych kosztów (opłaty sądowe, wynagrodzenie kancelarii prawnej). A i bez tego, przy obecnym kursie CHF, każda kolejna rata stanowi dla większości kredytobiorców duże, comiesięczne obciążenie finansowe. Dlatego też warto pamiętać jaki cel przyświeca temu wszystkiemu i co czeka frankowicza na samym końcu, gdy uda się już wreszcie doprowadzić do unieważnienia lub „odfrankowienia” toksycznej umowy kredytowej. Poznaj 5 powodów, dla których warto wnieść pozew do sądu już teraz.
##### **Zainwestuj w sprawę frankową**
Już na samym początku rozmów prowadzonych z kancelariami zajmującymi się sprawami frankowymi, klienci niezwykle dużą uwagę zwracają na to, jakie koszty będą musieli ponieść decydując się na skierowanie sprawy do sądu. Jest to w pełni zrozumiałe, aczkolwiek proponujemy spojrzeć na tę kwestię od nieco innej strony.
Na problematykę kosztów procesu i wynagrodzenia dla kancelarii można bowiem spojrzeć jak na inwestycję niskiego ryzyka ([*biorąc pod uwagę statystyki spraw obecnie wygrywanych*](https://www.kwwp.pl/sierpniowa-fala-sukcesow-frankowiczow/)). Początkowo należy co prawda przeznaczyć na nią pewne środki, ale w razie pozytywnego zakończenia sprawy – dzięki swoistej „dźwigni finansowej”, frankowicz może zyskać znacznie więcej, niż zainwestował. A powody takiego stanu rzeczy są co najmniej dwa.
Po pierwsze w razie unieważnienia kredytu frankowicz zobowiązany jest jedynie do rozliczenia się z bankiem *per saldo*, tj. zwrotu wypłaconej mu po podpisaniu umowy kwoty kapitału (więcej na ten temat w dalszej części wpisu).
Po drugie w przypadku wygranej bank zobowiązany jest dodatkowo do zwrotu na rzecz kredytobiorcy nie tylko poniesionych przez niego kosztów procesu (opłaty sądowe, zaliczka na biegłego, etc.), ale i kosztów zastępstwa procesowego (kosztów reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika).
##### **Uwolnij się od kredytu**
Głównym powodem, dla którego kredytobiorcy decydują się na pozwanie banku, jest możliwość unieważnienia zawartej z bankiem umowy. Ale co dokładnie to oznacza?
Jeżeli w wyroku sądowym sąd stwierdzi, iż dana umowa kredytowa jest nieważna, to należy ją traktować w taki sposób, jak gdyby nigdy nie została zawarta. Wbrew pozorom niesie to dla stron umowy – zarówno banku, jak i kredytobiorcy – daleko idące konsekwencje. Główną i najważniejszą jest to, iż strony muszą dokonać wzajemnych rozliczeń. Ów rozliczenie powinno nastąpić w taki sposób, aby koniec końców żadna ze stron nie była względem tej drugiej w jakikolwiek sposób bezpodstawnie wzbogacona (należy po prostu rozliczyć się na „zero”).
Dla lepszego zobrazowania powyższego, można wykonać prostą kalkulacją odejmując od kwoty wypłaconej przez bank, wszystko co frankowicz wpłacił w oparciu o nieważną umowę:
**+** wypłacona przez bank kwota kredytu
**–** spłacone raty kapitałowe i odsetkowe
**–** prowizje
**–** poniesione koszty ubezpieczeń (niski wkład, ubezpieczenie na życie, etc.)
\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_\_
**=** kwota pozostała do rozliczenia z bankiem
Jeżeli wynikiem powyższego równania będzie wartość dodatnia, to stanowi ona kwotę, jaką frankowicz będzie musiał rozliczyć z bankiem po prawomocnym zakończeniu sprawy. Nic ponadto. Należy pamiętać, że pomniejszając należność podlegającą zwrotowi, należy uwzględnić wszystko to, co zostało bezpodstawnie naliczone (oprocentowanie kredytu, odsetki karne za opóźnienie, koszty ubezpieczenia).
##### **Pozbądź się hipoteki**
Unieważnienie kredytu frankowego prowadzi do wygaśnięcia zabezpieczenia hipotecznego widniejącego w księdze wieczystej. Podstawą jej wpisu do KW była przecież toksyczna umowa kredytowa. Wyrok unieważniający kredyt frankowy może więc w naszej ocenie stanowić samoistną podstawę do wykreślenia hipoteki. Potwierdza to zresztą, jak się wydaje, stanowisko prezentowane w przedmiotowej materii przez Sąd Najwyższy, który słusznie zwraca uwagę na to, że [*„nieważność umowy nieuchronnie prowadzi do upadku zabezpieczeń akcesoryjnych (w tym zwłaszcza hipoteki)”*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/v-csk-382-18-dopuszczalnosc-umowy-kredytu-522865040?_ga=2.88127899.1217419786.1608064408-1758159145.1606817875#xd_co_f=MTQ2M2M0ZDYtNjYwNi00NDdkLWI2MjQtMTllZGQ5ZGIzY2U1~). Zresztą i bez tego banki nie chcąc ryzykować kolejnych sporów, zwykle wydają na prośbę kredytobiorców oświadczenia pozwalające na wykreślenie hipoteki.
##### **Zyskaj na nowo pełną zdolność kredytową**
Korzyść w postaci uzyskania przez frankowicza na nowo pełnej zdolności kredytowej – w razie unieważnienia umowy kredytu frankowego, nie wymaga chyba większych wyjaśnień. Kredytobiorcy przez lata odkładający decyzję o zaciągnięciu kredytu na remont mieszkania lub domu bądź zakup nowego samochodu, wreszcie nie będą mieli problemu z oceną ich aktualnej zdolności kredytowej. A nauczeni doświadczeniem na pewno wybiorą kredyt nie tylko najkorzystniejszy, ale i najbezpieczniejszy, a zawieranej umowie przyjrzą się bardzo dokładnie.
##### **Zyskaj dodatkowe środki na dowolny cel**
Jeżeli po podstawieniu odpowiednich kwot do wzoru wskazanego powyżej frankowicz otrzyma wynik ujemny, oznacza to, iż doszło do nadpłaty, a bank zobowiązany jest do zwrócenia mu powstałej różnicy. A te środki kredytobiorca może już przeznaczyć na co tylko zapragnie. Na przykład na wymarzone wakacje. A o to zawsze warto walczyć, szczególnie po latach zaciskania pasa i stresu związanego z rosnącymi ratami kredytu.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy sędzia posiadający kredyt frankowy podlega wyłączeniu?](https://www.kwwp.pl/czy-sedzia-posiadajacy-kredyt-frankowy-podlega-wylaczeniu/)
**Published:** 22 grudnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Każdego dnia do sądów w całej Polsce wpływają kolejne pozwy dot. unieważnienia kredytów frankowych. Siłą rzeczy zdarza się więc, że w drodze losowania sprawy takie trafiają do rozpoznania przez sędziego, który podobny kredyt sam też spłaca i prywatnie również zalicza się do grona frankowiczów. Co w takiej sytuacji? Czy może on orzekać skoro sam posiada podobny kredyt?
##### **Przesłanka wyłączenia sędziego**
Na początek co mówią przepisy.
Zgodnie z art. 49 Kodeksu postępowania cywilnego, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Za takie okoliczności nie uważa się jednak wyrażenia przez sędziego poglądu co do prawa i faktów przy wyjaśnianiu stronom czynności sądu lub nakłanianiu do ugody.
##### **Co pokazuje praktyka**
Jak wynika z naszego doświadczenia sędziowie posiadający kredyt we frankach z reguły nie wyłączają się na własne żądanie ze sprawy wniesionej do sądu przez innego frankowicza. W szczególności w sytuacji, gdy co prawda posiadają podobny kredyt, ale umowę zawarli już w innym banku. Zachowując jednak należytą staranność oraz transparentność w tym zakresie, informują oni strony postępowania o zaistniałym stanie rzeczy i decyzję co do złożenia wniosku pozostawiają stronom. Banki niestety skrzętnie wykorzystują taką okazję i składają wnioski o wyłączenie sędziego. Ale czy rzeczywiście są ku temu podstawy?
##### **Sędzia jako bezstronny uczestnik sporu**
W kontekście powyższego warto zastanowić się, czy w każdej sytuacji, w której sędzia posiada kredyt frankowy, możemy mówić o zaistnieniu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności. W naszej ocenie taka interpretacja powołanego wyżej przepisu jest zbyt daleko idąca i nie zasługuje na uwzględnienie. Problematyka wyłączenia sędziego na podstawie art. 49 k.p.c. wielokrotnie była już poruszana zarówno w literaturze przedmiotu, jak i w orzecznictwie.
Flaga-Gieruszyńska i A. Zieliński stoją na stanowisku, zgodnie z którym wyłączenia sędziego na podstawie art. 49 k.p.c. nie może uzasadniać – sam w sobie – fakt, iż reprezentuje on pogląd prawny niekorzystny dla jednej ze stron postępowania (zob. K. Flaga-Gieruszyńska, A. Zieliński, *Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz*, Legalis 2019 – wersja elektroniczna, komentarz do art. 49 k.p.c., teza 4).
Jak wskazano z kolei w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2019 r. (*[sygn. akt: IV CSK 279/18](http://sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/IV%20CSK%20279-18-1.pdf)*), „Sędziowie są stronami wielu stosunków zobowiązaniowych, uczestniczą w życiu publicznym, społecznym i gospodarczym na takich samych zasadach, jak inni obywatele; korzystają z dostępnych na rynku towarów i usług, w tym produktów bankowych, zawierając umowy kredytowe o różnym charakterze podobnie, jak inni konsumenci. Przyjęcie zatem ogólnego założenia, że sam fakt zaciągnięcia przez sędziego zobowiązania na podstawie umowy o kredyt denominowany (waloryzowany) do CHF powoduje z definicji, że nie jest on bezstronny i obiektywny oraz zobowiązuje go do wyłączenia się »z góry« od rozpoznania każdej, podobnej do niniejszej, sprawy zawisłej między kredytobiorcą i bankiem, prowadzi do konsekwencji szkodliwych zarówno z punktu widzenia sprawności i wydolności wymiaru sprawiedliwości, jak i szeroko pojmowanego interesu publicznego”.
Pogląd przedstawiony przez SN zasługuje na pełną aprobatę. Przyjęcie odmiennego punktu widzenia doprowadziłoby przecież do sytuacji, w której sędziowie nie mogliby orzekać np. w sporach dotyczących rachunków bankowych (ROR), bowiem doświadczenie życiowe pokazuje, że obecnie właściwie każda osoba posiada tego typu rachunek, czy też w sprawach dotyczących ubezpieczeń OC pojazdów samochodowych, itp.
Zwrócić trzeba także uwagę na aspekt wydolności wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w cytowanym orzeczeniu. Aktualna sytuacja epidemiologiczna w kraju i związane z nią obostrzenia prawne spowodowały znaczne opóźnienia w rozpoznawaniu spraw sądowych. Wpływ na to ma również fakt, że coraz więcej osób posiadających tzw. umowy frankowe decyduje się na wstąpienie na drogę sądową. Wyłączenia sędziów w poszczególnych sprawach z tej tylko przyczyny, iż posiadają oni kredyt frankowy, wpłynęłoby niewątpliwie w sposób negatywny na szybkość toczących się postępowań.
Podsumowując powyższe, w naszej ocenie brak jest podstaw do wprowadzania – w zakresie obejmującym interpretację przesłanek z art. 49 k.p.c. – jakiegokolwiek automatyzmu, polegającego na konieczności wyłączeniu z prowadzonych spraw frankowych każdego sędziego, który posiada kredyt w CHF. Wszystkie sprawy należy oceniać *ad* casum i nie można z góry przesądzać, iż sędzia z kredytem frankowym będzie w jakikolwiek sposób stronniczy. Nawiasem mówiąc zdarzają się przecież w dalszym ciągu (choć coraz rzadziej) wyroki, w których sądy oddalają powództwa wniesione przez frankowiczów. Być może część sędziów wydających niekorzystne dla frankowiczów wyroki takowy kredyt również posiada. Ciekawe jak na taką sytuację zapatrują się wówczas banki?
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Kredyt darmowy – co można zyskać na unieważnieniu umowy?](https://www.kwwp.pl/kredyt-darmowy-co-mozna-zyskac-na-uniewaznieniu-umowy/)
**Published:** 23 grudnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W sporach na gruncie umów frankowych banki często podnoszą, że unieważnienie umowy byłoby niesprawiedliwe, ponieważ wówczas frankowicz uzyskałby tzw. kredyt darmowy, bez żadnych odsetek, oprocentowania oraz innych kosztów okołokredytowych. Czy jednak słusznie?
Nasza argumentacja w sporach z bankami co do skutków stwierdzenia abuzywności postanowień umownych odnoszących się do tabel kursowych stosowanych przez banki sprowadza się do tego, że postanowienie uznane za niedozwolone podlega usunięciu z umowy. Sądy natomiast nie mogą uzupełniać wyeliminowanych z umowy postanowień innymi, w szczególności względnie obowiązującymi przepisami prawa (tzw. przepisami dyspozytywnymi). Jeśli umowa ze względu na swą treść nie może obowiązywać bez tych postanowień (a tak jest naszym zdaniem w przypadków większości umów frankowych), to wówczas jedynym rozwiązaniem jest stwierdzenie jej nieważności.
##### **Czy stwierdzenie nieważności umowy frankowej jest niesprawiedliwe?**
Nie można zgodzić się z argumentacją banków, zgodnie z którą stwierdzenie nieważności umowy frankowej jest niesprawiedliwe i przyniosłoby kredytobiorcy nieuzasadnione korzyści. Istotne rozważania w tym temacie poczynione zostały [*w wyroku TSUE z 14.06.2012 r., C-618/10*](http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=2217A580A2070AB0A3AB91B81A85D0B5?text=&docid=123843&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=18071780): „W tym kontekście należy zatem stwierdzić, jak podniosła rzecznik generalna w pkt 86–88 opinii, że gdyby sąd krajowy mógł zmieniać treść nieuczciwych warunków zawartych w takich umowach, takie uprawnienie mogłoby zagrażać realizacji długoterminowego celu ustanowionego w art. 7 dyrektywy 93/13. Uprawnienie to przyczyniłoby się bowiem do wyeliminowania zniechęcającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez zwykły brak stosowania takich nieuczciwych warunków wobec konsumentów (zob. podobnie ww. postanowienie w sprawie Pohotovost’, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo), ponieważ nadal byliby oni zachęcani do stosowania rzeczonych warunków, wiedząc, że nawet gdyby miały one być unieważnione, to jednak umowa mogłaby zostać uzupełniona w niezbędnym zakresie przez sąd krajowy, tak aby zagwarantować w ten sposób interes rzeczonych przedsiębiorców”. TSUE w tym orzeczeniu w sposób jednoznaczny stwierdził, że sprzeczne z dyrektywą 93/13 byłoby umożliwienie sądom krajowym uzupełnianie umów, z których usunięto klauzule niedozwolone.
##### **Bank powinien ponieść konsekwencje swoich czynów**
Bank jako podmiot profesjonalny, który dopuścił się szeregu naruszeń i uchybień oraz postępowań sprzecznych od tych, jakich można by oczekiwać od instytucji zaufania publicznego, powinien mieć świadomość konsekwencji wynikających ze stosowania w umowach nieuczciwych klauzul i liczyć się z wszelkimi konsekwencjami z tym związanymi. Słusznie podkreśla się, że celem postępowań w sprawach frankowych nie jest – wbrew pozorom, przywrócenie równowagi kontraktowej stron, bowiem w takim przypadku Banki w dalszym ciągu stosowałyby nieuczciwe postanowienia względem konsumentów, gdyż co właściwie może im za to grozić? Gdyby w razie sporu sąd uznałby argumentację banku, to bank w najgorszym przypadku wyszedłby na zero. W takiej sytuacji oczywiste jest, że bankom nadal opłacałoby się postępować nieuczciwe, skoro nie czekałaby ich za to żadna kara.
Z tego właśnie względu przepisy dyrektywy 93/13 oraz wydane na ich gruncie bogate orzecznictwo TSUE w sposób jednoznaczny wskazuje, że:
- postanowienia abuzywne nie wiążą klienta, a umowa powinna obowiązywać bez nich,
- jeśli umowa nie może obowiązywać bez postanowień niedozwolonych, to jest ona w całości nieważna.
Powyższe znajduje także potwierdzenie w orzecznictwie krajowym. Jak wskazano [*w wyroku SN z dnia 9.05.2019 r., I CSK 242/18*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/I%20CSK%20242-18-2.pdf), „Oznacza to, że nieuprawnione byłoby zastąpienie przez sąd postanowień niedozwolonych innymi, polegającymi np. na odwołaniu się do kursu walut stosowanego przez Narodowy Bank Polski. Możliwość takiej zmiany umowy przez sąd stałaby w sprzeczności z celami prewencyjnymi dyrektywy 93/13, gdyż przedsiębiorcy wiedzieliby, że nawet w razie zastosowania klauzuli niedozwolonej umowa zostanie skorygowana przez sąd w sposób możliwie najpełniej odpowiadający ich woli, a jednocześnie dopuszczalny w świetle przepisów o niedozwolonych postanowieniach umownych”.
[*Jak już pisaliśmy w jednym z naszych poprzednich wpisów, konsekwencją stwierdzenia nieważności umowy jest co do zasady rozliczenie się z bankiem per saldo*](https://www.kwwp.pl/co-zyskuje-frankowicz-po-uniewaznieniu-swojego-kredytu/). W rezultacie jest to sytuacja, w której mamy do czynienia z tzw. kredytem darmowym, czyli bez oprocentowania, bez odsetek, bez dodatkowych kosztów. W razie zaś odfrankowienia kredytu, czyli stwierdzenia, że umowa jest ważna, jednak bez klauzul abuzywnych, kredyt oprocentowany jest według stawki LIBOR (właściwej dla CHF). Obie te sytuacje są dla frankowicza korzystne, choć co do zasady więcej zyskuje on na stwierdzeniu nieważności umowy. Warto jednak podkreślić, że w świetle przytoczonego powyżej orzecznictwa, a w szczególności celów wprowadzenia tak surowej sankcji, rozwiązanie to wydaje się nie tylko logiczne, lecz również jak najbardziej uzasadnione.
##### **Nieważność nie zawsze jest najkorzystniejsza**
To, czy umowa bez klauzul przeliczeniowych może być w dalszym ciągu wykonywana, zależy od tego, w jaki sposób jej oceny prawnej dokonają na gruncie konkretnego stanu faktycznego sądy. Obecnie można zauważyć jednak, iż zdecydowanie przeważa w tym zakresie pogląd, zgodnie z którym nie jest możliwe utrzymanie umowy po wyeliminowaniu z niej klauzul abuzywnych, tj. nie jest możliwe jedynie jej odfrankowienie i należy pójść dalej – stwierdzić, iż jest ona nieważna w całości. Jednakże wskazać trzeba, że skutek prawny w postaci stwierdzenia nieważności kredytu frankowego powinien być w pełni uzależniony od decyzji konsumenta, bowiem nieważność umowy powoduje konieczność rozliczenia się z bankiem, a to zaś może wiązać się z obowiązkiem zapłaty pozostałej kwoty wypłaconego przez bank kapitału (w przypadku gdy nie powstała nadpłata). Konsumenci nie mogą jednak ponosić negatywnych konsekwencji nieuczciwych praktyk stosowanych przez banki, więc jeżeli ich wolą jest utrzymanie ważności umowy, to taka też powinna być decyzja sądu – przy uwzględnieniu oprocentowania kredytu stawką LIBOR.
Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić trzeba, że argumentacja banków co do rzekomej niesprawiedliwości w zakresie obejmującym odfrankowienie kredytu lub stwierdzenia jego nieważności, jest nieprawidłowa. Rozwiązanie takie są jednak dla banków niekorzystne, ponieważ tracą one zysk, którego spodziewały się proponując swoim klientom produkty finansowe w postaci kredytów frankowych. Nic więc dziwnego, że banki starają się teraz wykazać jak najwięcej „negatywnych” skutków unieważniania kredytu frankowego, tak na kanwie danej sprawy – np. zaburzenie równowagi kontraktowej na korzyść konsumenta, jak i w skali globalnej – odwołując się do takich okoliczności jak zachwianie rynku finansowego, czy duże koszty obsługi toksycznych kredytów, przez które ucierpią inni klienci banków, a w ogólnym rozrachunku całe społeczeństwo.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Posiedzenia w trybie zdalnym – szansa na szybsze rozpoznanie sprawy frankowej](https://www.kwwp.pl/posiedzenia-w-trybie-zdalnym-szansa-na-szybsze-rozpoznanie-sprawy-frankowej/)
**Published:** 28 grudnia, 2020
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W ostatnim czasie zaczęliśmy otrzymywać z sądów w sprawach frankowych informacje o wyznaczeniu terminów rozpraw, które mają zostać przeprowadzone w trybie zdalnym. Co to dokładnie oznacza dla frankowiczów? W jaki sposób trzeba się przygotować do takiej rozprawy? Postaramy się to wyjaśnić w dzisiejszym wpisie.
##### **Rozprawa zdalna jako remedium na problemy związane z COVID-19**
Rozwiązanie takie obowiązuje formalnie od 16 maja 2020 r., kiedy to do [*ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 z późń. zm.)*](http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20200000374/U/D20200374Lj.pdf) dodany został art. 15 zzzs1.
Jak łatwo się domyślić, bezpośrednią przyczyną wprowadzenia możliwości przeprowadzenia rozprawy w trybie zdalnym była konieczność zapewnienia sprawnego przebiegu postępowań sądowych w sprawach cywilnych w okresie epidemii COVID-19 oraz bezpieczeństwa wszystkim osobom uczestniczącym w takim postępowaniu.
[*W Polsce stan epidemii z powodu COVID-19 obowiązuje formalnie już od 20 marca 2020 r.*](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20200000491/O/D20200491.pdf) [*Należy też nadmienić, że w okresie od 13 marca 2020 r. do 20 marca 2020 r. obowiązywał w Polsce stan zagrożenia epidemicznego.*](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20200000433/O/D20200433.pdf)
Zgodnie z powołanym wyżej przepisem: *W okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, w sprawach rozpoznawanych według przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego,(…) rozprawę lub posiedzenie jawne przeprowadza się przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie ich na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w nich uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy lub posiedzenia jawnego bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w nim uczestniczących.*
Rozwiązanie zastosowane przez ustawodawcę jest niestety rozwiązaniem tymczasowym. Biorąc jednak pod uwagę przewidywany okres jego obowiązywania, wydaje się ono być w miarę skutecznym remedium na bolączkę ostatnich miesięcy, tj. częste odwoływanie terminów rozpraw z uwagi na stan epidemii, jak również może przyczynić się w efekcie do przyspieszenia rozpoznania spraw przez sądy. Niewątpliwie skorzystają na tym również i frankowicze, którzy zdecydowali się już lub w najbliższym czasie zamierzają skierować swoją sprawę na drogę sądową.
Podsumowując, przy przeprowadzaniu posiedzenia jawnego obowiązują aktualnie następujące zasady:
- ze względu na obowiązujący w Polsce stan epidemii (oraz w okresie 1 roku od jego odwołania) zasadą jest przeprowadzanie w postępowaniu cywilnym rozpraw i posiedzeń jawnych w trybie wideokonferencji (tryb zdalny);
- wyjątkowo, jeśli nie wywoła to nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób uczestniczących w rozprawie lub w posiedzeniu jawnym, możliwe jest przeprowadzenie ich w trybie stacjonarnym.
##### **Przebieg posiedzenia**
Przepis art. 15zzs1pkt 1 nie nakazuje, aby wszystkie osoby uczestniczące w rozprawie musiały brać w niej udział w formie zdalnej. Możliwe jest więc, że jedna strona będzie brała udział w rozprawie w trybie zdalnym, a druga będzie obecna bezpośrednio na sali sądowej. Jest to uzasadnione szczególnie wtedy, gdy dana strona nie ma organizacyjnych bądź technicznych możliwości wzięcia udziału w rozprawie zdalnej (przykładowo z powodu braku odpowiedniego dostępu do Internetu, braku sprzętu umożliwiającego transmisję danych).
W trakcie zdalnego posiedzenia może dojść do problemów technicznych, np. przerwania połączenia. W takiej sytuacji sąd powinien każdorazowo uwzględniać taką okoliczność z perspektywy tego, że zakłócenia techniczne mogą w istocie pozbawić stronę możności obrony jej praw – może to mieć daleko idące konsekwencje w postaci nieważności postępowania (art. 379 pkt 5 k.p.c.). W razie braku możliwości przeprowadzenia rozprawy w trybie zdalnym lub wystąpienia zakłóceń rozprawa powinna zostać odroczona i przeprowadzona następnie w formie stacjonarnej lub ponownie w formie zdalnej (jeśli usunięto wcześniejsze problemy), zapewniającej jednak stronom możliwość niezakłóconego w niej uczestnictwa.
W przypadku posiedzenia w trybie zdalnym osoby zwracające się do sądu powinny znajdować się w pozycji stojącej. Kwestie techniczne (np. kamera zamontowana w określony sposób) mogą jednak utrudniać lub uniemożliwiać zachowanie obrazu obejmującego w całości osobę stojącą. Wydaje się więc, że pozycja siedząca nie doprowadzi w przypadku udziału on-line w posiedzeniu do uchybienia godności sądu. Kwestię tę najlepiej wyjaśnić każdorazowo na początku posiedzenia i ustalić reguły obowiązujące w tym zakresie w jego trakcie.
Nowe przepisy nie wskazują miejsc, w którym muszą przebywać osoby uczestniczące w posiedzeniu w trybie zdalnym. Mogą więc one teoretycznie przebywać w tym czasie zarówno w domu, w pracy, czy nawet za granicą. Ze względu na konieczność zachowania powagi sądu należy jednak wybrać miejsce, w którym będzie cisza i spokój.
W ustawie brak jest również informacji czy w pomieszczeniu, w którym przybywa osobą uczestnicząca w posiedzeniu, mogą znajdować się także inne osoby. Przewodniczący – zanim przystąpi do zadawania pytań dotyczących sprawy – powinien ustalić, w jakim pomieszczeniu i z kim przebywa osoba uczestnicząca w wideokonferencji. O ile nie można wykluczyć przykładowo przebywania w jednym pomieszczeniu kilku domowników, to już przebywanie w tym samym miejscu przez dwóch świadków, którzy mają zeznawać jeden po drugim, byłoby niedopuszczalne (świadek mógłby usłyszeć zeznania innego świadka).
Z ustawy nie wynikają wreszcie żadne ograniczenia co do oprogramowania, za pośrednictwem którego przeprowadzone może zostać posiedzenie on-line (może więc to być np. Skype, MS Teams, Zoom, ReCourt). Swobodę decyzyjną w tym zakresie pozostawia się więc, jak się wydaje, sądowi rozpoznającemu sprawę. Z naszego doświadczenia wynika zresztą, że to właśnie sąd w zawiadomieniu o wyznaczeniu terminu rozprawy w trybie zdalnym określa nazwę programu komputerowego, jaki ma zostać użyty celem połączenia z osobami biorącymi udział w posiedzeniu.
Co do zasady przeprowadzenie rozprawy w trybie on-line w stanie epidemii i zagrożenia epidemicznego jest obowiązkowe. Nie jest jednak wykluczone zastosowanie modelu hybrydowego (część osób uczestniczyć będzie on-line, część na miejscu) lub odbycie posiedzenia całkowicie w trybie stacjonarnym. Udział w trybie stacjonarnym uzasadniać może zwłaszcza brak technicznych możliwości udziału w rozprawie w trybie wideokonferencji – zarówno po stronie sądu, jak i pozostałych osób – uczestników procesu, świadków. Każdorazowo jednak niezbędne jest spełnienie przesłanki niewywołania nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób uczestniczących w posiedzeniu w trybie stacjonarnym.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Klauzule zmiennego oprocentowania w kredytach frankowych](https://www.kwwp.pl/klauzule-zmiennego-oprocentowania-w-kredytach-frankowych/)
**Published:** 5 stycznia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Frankowicze coraz częściej decydują się na podważanie swoich umów na drodze sądowej. Główną osią sporu pomiędzy nimi, a bankami jest stosowanie we wzorcach umownych tzw. klauzul abuzywnych, czyli niedozwolonych postanowień umownych. Klauzule te dotyczą przede wszystkim ustalania kwoty kredytu, salda oraz rat kapitałowo-odsetkowych przy użyciu tabel kursowych sporządzanych przez bank w sposób dowolny i pozbawiony obiektywnych mierników.
Klauzule te nie są jednak rzecz jasna jedynymi abuzywnymi postanowieniami, jakie znaleźć można w umowach kredytu.
Dla przykładu często zdarzało się również, że banki stosowały w swoich umowach tzw. klauzule zmiennego oprocentowania. Postanowienie takie oznacza, że w trakcie obowiązywania umowy zmianie może ulec oprocentowanie kredytu. Samo w sobie nie jest ono niedozwolone i dość często jest spotykane w długoterminowych umowach kredytowych, również tych złotowych. Jednakże w przypadku frankowiczów, kwestia ta jest trochę bardziej skomplikowana.
##### **Wymogi prawa bankowego**
Zgodnie z art. 69 ust. 2 pkt 5) Prawa bankowego, umowa kredytu powinna określać wysokość oprocentowania oraz warunki jego zmiany. Wymóg ten został uszczegółowiony w art. 76 Prawa bankowego, według którego jeśli oprocentowanie jest zmienne, to umowa powinna określać warunki zmiany stopy procentowej kredytu, zaś kredytobiorca powinien zostać powiadomiony o każdej takiej zmianie w sposób wskazany w umowie.
##### **Klauzule zmiennego oprocentowania w umowach frankowych**
Często banki formułując postanowienia dotyczące zmiennego oprocentowania nie podawały jasnych i jednoznacznych kryteriów, w oparciu o które miała następować taka zmiana.
Jako przykład wskazać można klauzulę o następującym brzmieniu: „Zmiana wysokości oprocentowania Kredytu może nastąpić w przypadku zmiany stopy referencyjnej określonej dla danej waluty oraz zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego w kraju (lub krajów zrzeszonych w Unii Europejskiej), którego waluta jest podstawą waloryzacji”.
Przedmiotowa klauzula pozbawia kredytobiorców możliwości samodzielnego obliczenia oprocentowania kredytu – w oparciu o obiektywne i niezależne od banku czynniki oraz przyznaje mu subiektywną i niepodlegającą żadnej kontroli decyzję co do wysokości każdej takiej zmiany oprocentowania.
Co ciekawe powyższe postanowienie było przedmiotem analizy zarówno sądów, jak i [*Rzecznika Finansowego*](https://rf.gov.pl/wp-content/uploads/2020/05/IP_klauzula-oprocentowania-2.pdf). Na uwagę zasługują w szczególności argumenty banku, który w jednym z tego typu sporów twierdził, iż zawarte w klauzuli pojęcia typu „stopa referencyjna” czy „parametry finansowe” są pojęciami ekonomicznymi i „rozsądny konsument” miał możliwość wyliczenia wysokości stopy oprocentowania po spełnieniu się odpowiednich przesłanek. Jednocześnie bank twierdził, że „katalog czynników determinujący poziom oprocentowania nie jest zamknięty, a dokładnie dane dotyczące ich wpływu na zmianę oprocentowania są objęte tajemnicą przedsiębiorstwa”. Nietrudno zauważyć liczne sprzeczności w prezentowanej przez bank argumentacji. Skoro bowiem klauzula ta jest rzekomo na tyle precyzyjna, że frankowicz może samodzielnie obliczyć stopę procentową, to wówczas zupełnie niezrozumiałe jest twierdzenie banku, że czynniki wpływające na jego zmianę są objęte tajemnicą przedsiębiorstwa (a zatem jak można wywnioskować, nie są one ogólnodostępne).
##### **Stanowisko sądów**
Powyższe rozważania potwierdzają liczne wyroki sądowe dotyczące stosowania we wzorcach umownych klauzul zmiennego oprocentowania. Sądy wskazują, iż:
- Dopuszczalne jest określenie w umowie kredytowej klauzuli zmiennego oprocentowania pod warunkiem, że wskazane są konkretne okoliczności, od jakich zmiana ta jest uzależniona ([*wyrok SN z dnia 5.04.2002 r., II CKN 933/99*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/ii-ckn-933-99-wyrok-sadu-najwyzszego-520148188)).
- Klauzula zmiennego oprocentowania nie może mieć charakteru blankietowego ([*wyrok SN z dnia 4.11.2011 r., I CSK 46/11*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/i-csk-46-11-wyrok-sadu-najwyzszego-521195949)).
- Postanowienie umowy, w którym przyjęto, że bank może zmienić stawki oprocentowania jest bezskuteczne, jeśli w umowie nie wskazano konkretnych okoliczności, od których ta zmiana jest uzależniona ([*uchwała SN z dnia 19.05.1992 r., III CZP 50/92*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iii-czp-50-92-uchwala-sadu-najwyzszego-522022863)).
- Ustalenie zmiennej stopy oprocentowania, mimo iż umożliwia przeniesienie części ryzyka kredytodawcy związanej ze zmianami gospodarczymi na konsumenta, winno być tak unormowane w umowie, by w chwili zawarcia umowy konsument mógł dokonać oceny celowości i opłacalności zaciągniętego kredytu i aby w toku spłacania kredytu zamiany jego oprocentowania nie miały charakteru oderwanego od czynników wpływających na nie. Brak precyzji w określeniu przesłanek zmiany wysokości oprocentowania stwarza bankowi możliwość dowolnego kształtowania wysokości stopy oprocentowania kredytu, co może przysparzać bankowi nieuzasadnionych korzyści kosztem kredytobiorcy. Stanowi nadto wyraz nadużycia przez bank przewagi kontraktowej prowadząc do nieusprawiedliwionej dysproporcji praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta i tym samym rażąco naruszając jego interesy ([*wyrok SA w Warszawie z dnia 27.10.2010 r., VI ACa 775/10*](https://www.waw.sa.gov.pl/download/vi-aca-775.10-wyrok-i-uzasad.-1604306011.pdfhttps://www.waw.sa.gov.pl/download/vi-aca-775.10-wyrok-i-uzasad.-1604306011.pdf)).
##### **Praktyka banków w kształtowaniu klauzuli zmiennego oprocentowania**
Jak już wielokrotnie pisaliśmy na naszym blogu, sposób wykonywania umowy w kontekście zawartych w niej klauzul niedozwolonych jest zupełnie bez znaczenia.
Warto jednak zwrócić uwagę na powszechną praktykę banków polegającą na tym, że w okresie wzrostu np. stawek LIBOR, podnosiły one stopę oprocentowania kredytu powołując się właśnie na ten czynnik, natomiast gdy LIBOR drastycznie spadał, banki wielokrotnie jedynie nieznacznie zmniejszały oprocentowanie, nieadekwatnie do spadku tejże stawki referencyjnej (zob. J. Czabański, T. Konieczny, M. Korpalski, Przewodnik Frankowicza, Warszawa 2020 r., str. 86).
Nie ulega zatem wątpliwości, że zawarte w umowie kredytowej klauzule zmiennego oprocentowania mogą być kwestionowane przez frankowiczów, jeśli postanowienia te sformułowane są w sposób niejednoznaczny i dają bankowi uprawnienie do dowolnej zmiany stopy procentowej.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Hipoteka na nieruchomości a nieważny kredyt frankowy](https://www.kwwp.pl/hipoteka-na-nieruchomosci-a-niewazny-kredyt-frankowy/)
**Published:** 12 stycznia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
O skutkach unieważnienia toksycznego kredytu frankowego pisaliśmy na naszym blogu już wielokrotnie. W dzisiejszym wpisie chcielibyśmy skupić się na kwestii hipoteki, która wpisana została do księgi wieczystej na podstawie zawartej przez kredytobiorcę umowy kredytu hipotecznego indeksowanego lub denominowanego kursem CHF.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa do powstania hipoteki niezbędne jest jej ustanowienie oraz wpisanie do księgi wieczystej. Hipotekę można ustanowić m. in. w drodze umowy i na tej właśnie podstawie wpisywana ona była – w przypadku kredytów frankowych, do działu IV księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości nią obciążonej. W związku z powyższym wskazuje się, że wpis do księgi wieczystej ma charakter konstytutywny (bez niego hipoteka nie powstanie).
##### **Charakter wykreślenia hipoteki**
Wykreślenie hipoteki może mieć charakter deklaratywny, tj. wpis stwierdza jedynie fakt jej wygaśnięcia lub konstytutywny, podobnie jak przy wpisie – wówczas hipoteka wygasa dopiero z chwilą jej wykreślenia z księgi wieczystej. Wpis deklaratywny ujawnia jedynie wygaśnięcie hipoteki, które następuje poza postępowaniem wieczystoksięgowym. Takim przypadkiem jest m.in. sytuacja, w której właściciel będzie dysponował prawomocnym wyrokiem stwierdzającym, iż umowa frankowa, która stanowiła podstawę ustanowienia hipoteki, jest nieważna.
W kontekście powyższego pojawia się pytanie, czy korzystny dla frankowicza wyrok unieważniający umowę może stanowić samodzielną podstawę do wykreślenia hipoteki obciążającej jego nieruchomość. Poglądy prezentowane w tym zakresie przez sądy wieczystoksięgowe, są podzielone.
Aby zrozumieć co stanowi źródło rozbieżności w ww. zakresie, należy sięgnąć do [*Kodeksu postępowania cywilnego*](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19640430296/U/D19640296Lj.pdf) (dalej: „k.p.c.”) oraz przepisów [*ustawy o księgach wieczystych i hipotece*](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19820190147/U/D19820147Lj.pdf) (dalej: „u.k.w.h.”).
##### **Wniosek o wykreślenie hipoteki**
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż wykreślenie hipoteki wymaga złożenia przez właściciela nieruchomości wniosku o jej wykreślenie – hipoteka nie jest wykreślana przez sąd wieczystoksięgowy automatycznie, ani też na wniosek sądu rozpoznającego sprawę o ustalenie nieważności kredytu frankowego (art. 6268 § 1 i 7 k.p.c.).
Zgodnie z art. 100 u.k.w.h., w razie wygaśnięcia hipoteki wierzyciel obowiązany jest dokonać wszelkich czynności umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej.
Powołana wyżej regulacja ma istotne znaczenie z punktu widzenia dokumentów, na podstawie których frankowicz może żądać we wniosku wykreślenia hipoteki obciążającej jego nieruchomość.
W praktyce bowiem najczęstszym i zarazem najprostszym sposobem wykreślenia hipoteki jest przedłożenie wraz z wnioskiem **oświadczenia banku o wyrażeniu zgody na wykreślenie hipoteki**, wydanego na podstawie art. 95 [*Prawa bankowego*](http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19971400939/U/D19970939Lj.pdf). Banki jako instytucje zaufania publicznego respektujące wydane w ich sprawach orzeczenia sądowe, z reguły nie powinny oponować przed sporządzeniem i przekazaniem frankowiczom tego rodzaju oświadczeń.
##### **Wyrok jako podstawa wykreślenia hipoteki**
Innym sposobem wykreślenia hipoteki jest przedłożenie wraz z wnioskiem korzystnego wyroku frankowego stwierdzającego, że umowa stanowiąca podstawę jej wpisu jest nieważna. Praktyka sądów wieczystoksięgowych dotycząca wykreślania na podstawie takiego orzeczenia hipoteki jest niestety niejednolita i zdarza się, że sądy oddalają wniosek właściciela nieruchomości oparty o ww. dokument urzędowy. Czy słusznie?
Jak wynika z art. 31 ust. 2 u.k.w.h. wpis potrzebny do usunięcia niezgodności między treścią księgi wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym może nastąpić, gdy niezgodność będzie wykazana orzeczeniem sądu lub innymi odpowiednimi dokumentami.
W literaturze przedmiotu wskazuje się na to, iż *sporo wątpliwości budzi ogólne odesłanie ustawodawcy do “orzeczeń sądowych” jako podstawy “wpisu potrzebnego do usunięcia niezgodności” między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym. Prima facie, nasuwa się tu nieodparty przykład wyroku sądu procesowego, wydanego w trybie art. 10 KWU, orzekającego o roszczeniu, którego treścią było żądanie usunięcia niezgodności; mowa oczywiście o wyroku uwzględniającym powództwo. W warunkach sporu między stronami do rozważenia pozostaje także wykorzystania instrumentu wyroków ustalających – w trybie art. 189 KPC – istnienie lub nieistnienie prawa lub stosunku prawnego*.
Powołany wyżej art. 10 u.k.w.h. stanowi w ust. 1, iż *W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności.*
Tymczasem podstawą roszczeń kierowanych przez frankowiczów i zmierzających do ustalenia nieważności zawartej umowy jest art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego (*Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny*).
Pojawia się tym samym pytanie, czy samodzielną podstawa do wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej może być wyrok ustalający, że umowa kredytowa nieważna, czy też frankowicz musi jeszcze – obok powyższego, uzyskać zgodę banku na wykreślenie hipoteki lub w jej braku wytoczyć powództwo z art. 10 ust. 1 u.k.w.h.
Zgodzić się należy jednak w tym miejscu z poglądem prezentowanym w przedmiotowej materii przez J. Zawadzką, która wskazuje, iż *bardziej przekonujące jest (…) stanowisko, wyrażone (i obszernie uzasadnione) przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z 19 lipca 2006 r., I CSK 151/2006, (…), w którym sąd ten przyjął, że „orzeczeniem sądu”, o którym mowa w art. 31 ust. 2, może być także wyrok ustalający nieważność umowy, na podstawie której w księdze wieczystej zostały ujawnione określone prawa, chociaż dopuszczalność dokonania wpisu w księdze wieczystej na jego podstawie będzie zależała od okoliczności konkretnego przypadku. Sąd Najwyższy podkreślił, że z art. 31 ust. 2 nie wynika, iż wykazanie niezgodności, której usunięcie ma nastąpić przez wpis, może nastąpić tylko wyrokiem wydanym w postępowaniu z powództwa z art. 10 ust. 1. Orzeczeniem „wykazującym niezgodność” jest orzeczenie, którego sentencja zawiera nawiązanie do stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej i stanu prawnego rzeczywistego (np. wyrok uwzględniający powództwo z art. 10, postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po wpisanym właścicielu). Sąd Najwyższy przyznał, że orzeczenie, które takiego opisu nie zawiera, lecz jedynie z jego treści można wnioskować o powstałej niezgodności, budzi wątpliwości co do tego, czy odpowiada określeniu „wykazanie niezgodności orzeczeniem sądu”, jednak stwierdził, iż do zbytniego formalizmu prowadziłoby wymaganie wszczęcia postępowania o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym po uzyskaniu przez wnioskodawcę wyroku ustalającego nieważność umowy (rozstrzygającego w istocie także o skuteczności nabycia praw od podmiotu nieuprawnionego) i wydanego w procesie z udziałem tych samych osób, które byłyby stronami w sprawie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.*
Nie bez znaczenia dla sprawy pozostaje również okoliczność, iż sąd wieczystoksięgowy rozpoznający powództwo z art. 10. ust. 1 u.k.w.h., byłby tak naprawdę związany treścią orzeczenia wydanego uprzednio przez sąd rozpoznający pozew o ustalenie nieważności kredytu frankowego (zgodnie z art. 365 k.p.c. prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy).
W związku z powyższym praktyka polegająca na odmowie wykreślania hipoteki na podstawie wyroku wydanego w oparciu o art. 189 k.p.c. nie zasługuje w naszej ocenie na aprobatę.
Zdajemy sobie sprawę, iż powyższa problematyka jest dosyć skomplikowana, a w niniejszym wpisie została przedstawiona jedynie w pigułce. Warto więc, jeżeli kredytobiorca ma jakiekolwiek wątpliwości związane z obciążającą jego nieruchomość hipoteką, aby skonsultował tę kwestię ze swoim prawnikiem. Mamy jednak nadzieję, że powyższe informacje nieco rozjaśniają tę materię i będą pomocne przy podejmowaniu decyzji o skierowaniu sprawy frankowej na drogę sądową.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
*Źródła:
E. Gniewek, Księgi wieczyste. Art. 1-582 KWU (w:) E. Gniewek, Księgi wieczyste. Art. 1-582 KWU. Art. 6261-62613 KPC. Komentarz, Legalis 2018 – wersja elektroniczna, komentarz do art. 31 u.k.w.h., Nb 31*
*Zawadzka (w:) Komentarz do ustawy o księgach wieczystych i hipotece (w:) Ustawa o księgach wieczystych i hipotece. Przepisy o postępowaniu wieczystoksięgowym. Komentarz, red. J. Pisuliński, Lex 2014 – wersja elektroniczna, komentarz do art. 31 u.k.w.h., teza 40)*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Świadkowie etatowi powoływani przez banki w sprawach frankowych](https://www.kwwp.pl/swiadkowie-etatowi-powolywani-przez-banki-w-sprawach-frankowych/)
**Published:** 25 stycznia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W 2020 roku doszło do znacznego wzrostu liczby spraw związanych z kredytami frankowymi. Do sądów okręgowych wpłynęło blisko czterokrotnie więcej pozwów frankowych niż rok wcześniej. Dynamiczny napływ nowych spraw i obłożenie poszczególnych wydziałów wzmacniają obawy o czas trwania całego postępowania. Większość kredytobiorców decydujących się na dochodzenie swoich praw przed sądem ma świadomość, że należy uzbroić się w cierpliwość. Nie jest tajemnicą, że praktycznie każde postępowanie sądowe trwa co najmniej kilka miesięcy. W przypadku kredytów frankowych długość trwania postępowania nie jest regułą, niektóre sprawy toczą się latami, inne natomiast rozstrzygane są w zaledwie kilka miesięcy po wniesieniu pozwu.
Od czego zależy czas trwania procesu sądowego? Czynników jest wiele, jednak największe znaczenie ma sposób w jaki sąd zdecyduje się prowadzić proces oraz przeprowadzenia jakich dowodów uzna za konieczne.
Jak wiadomo sąd rozpoznający sprawę frankową zobligowany jest do przeprowadzenia postępowania dowodowego. Nie sposób nie zauważyć, iż banki w procesach frankowych wykorzystują ten element procesu do przedłużania całego postępowania. W tym celu składają obszerne pisma procesowe, zwlekają z przedkładaniem dokumentacji bądź wnioskują o przeprowadzenie nowych dowodów, w tym w szczególności dowodu z przesłuchania świadków. Każda z tych czynności budzi kontrowersje, jednak największe zdziwienie wywołują wnioski o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków.
##### **Kim są świadkowie banku i czego dotyczą ich zeznania?**
Na pierwszy rzut oka złożenie takiego wniosku dowodowego nie powinno budzić większych wątpliwości. Dowód z przesłuchania świadków jest środkiem dowodowym najczęściej wykorzystywanym w postępowaniu cywilnym. Polega na złożeniu zeznań przez osobę wezwaną w tym celu przed sąd, w zakresie znanych jej faktów, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Problemem postępowań w sprawach frankowych jest jednak to kim są powoływani przez banki świadkowie, czego dotyczą ich zeznania i jaki mogą mieć oni wpływ na końcowy wynik sprawy.
Kredytobiorcy po uzyskaniu informacji o powołaniu świadków banków słusznie zadają pytanie, czy to oznacza, że na sali rozpraw pojawi się osoba, z którą spotykali się w oddziale banku i z którą podpisali umowę kredytu. Z logicznego punktu widzenia wydaje się, że świadkami powinny być osoby, które brały udział w procesie zawierania umowy, przedstawiały ofertę kredytową, udzielały informacji na temat kredytu, czy podpisywały umowę. Co jednak ciekawe, powoływani przez bank świadkowie najczęściej nie mają nic wspólnego z zawieraniem konkretnej umowy kredytowej, nie brali udziału przy jej podpisywaniu, a nawet nie pracowali w oddziale banku, w którym został zaciągnięty kredyt. Zazwyczaj są to pracownicy banku, którzy zajmują się procedurą udzielania kredytów hipotecznych z poziomu centrali danego banku, niemający kontaktu z obsługą klienta. Kontrowersje budzi już sam fakt, iż pozwany bank jest zazwyczaj obecnym pracodawcą powoływanych świadków, co z oczywistych względów może bezpośrednio wpływać na ich wiarygodność oraz walor dowodu z ich przesłuchania. Zeznania każdego świadka są bowiem oceniane z uwzględnieniem wszystkich okoliczności, w tym również stosunku, w jakim pozostaje on do każdej ze stron. Z uwagi na fakt, iż świadków z bankiem łączy stosunek pracowniczy, natomiast dla kredytobiorców są to osoby całkowicie obce, konieczna jest dokładna weryfikacja zeznań z pozostałym zebranym w danej sprawie materiałem dowodowym.
Analizując dotychczas przeprowadzone postępowania można z łatwością zauważyć, iż świadkowie banków składają wręcz wyuczone zeznania, w kolejnych sprawach frankowych, w których zostali powołani. Ich wypowiedzi są abstrakcyjne i schematyczne, skupiają się głównie na praktykach, procedurach i wytycznych obowiązujących w danym banku. Dotyczą przede wszystkim powiązań wypłacanych i spłacanych w złotówkach kredytów z walutą franka szwajcarskiego i ustalania przez bank kursu waluty po którym przeliczane są poszczególne miesięczne raty kredytu. Z łatwością można więc zauważyć, iż treść zeznań właściwie sprowadza się do powielania argumentacji przedstawionej uprzednio w pismach procesowych pełnomocników banków.
Nie ulega wątpliwości, iż pracownicy banku wyznaczani do składania zeznań w sporach frankowych nie mogą posiadać żadnej wiedzy w przedmiocie okoliczności faktycznych bezpośrednio poprzedzających, jak i towarzyszących zawieraniu poszczególnych umów frankowych stanowiących przedmiot sporu, skoro nie byli nawet fizycznie obecni przy tych czynnościach. Świadkowie zeznają w dużej ilości spraw frankowych, a kierowane do nich pytania są praktycznie takie same w każdej sprawie. Czy takie zeznania mogą mieć wpływ na końcowe rozstrzygnięcie?
##### **Wpływ zeznań świadków na postępowania i rozstrzygnięcie spraw frankowych**
Mając na względzie wszystkie okoliczności dotyczące świadków powoływanych przez banki oraz treść ich zeznań można stwierdzić, iż przeprowadzanie takich dowodów jest zbędne i nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy, a powoduje jedynie wydłużenie procesu o kilka dobrych miesięcy.
Wynika to z faktu, iż powoływanych świadków jest wielu, czasami jest to pięć lub sześć osób. Przesłuchanie może trwać kilka godzin i wymagać wyznaczenia kolejnych rozpraw. Co oczywiste dochodzi czasem do sytuacji, gdy wzywani świadkowie nie przychodzą na rozprawę, a to z kolei powoduje kolejność odroczenia danej sprawy i wyznaczenia kolejnego terminu rozprawy. Banki mają świadomość tych okoliczności i chętnie wnioskują o przeprowadzenie coraz to nowych dowodów z zeznań świadków.
Chociaż coraz częściej wskazuje się, że postępowania dotyczące kredytów frankowych nie wymagają przeprowadzenia rozbudowanego postępowania dowodowego, to wciąż wnioski dowodowe tego typu nie są przez sądy pomijane. Głównym powodem jest obawa, iż w apelacji postawione zostaną z tego powodu zarzuty, mogące potencjalnie stanowić podstawę do uchylenia wyroku zapadłego w I instancji. Niezwykle istotne jest więc aktywne działanie pełnomocników kredytobiorców, którzy za pomocą odpowiedniej argumentacji, powinni wnosić o pominięcie dowodu z przesłuchania świadków powoływanych przez banki.
W procesach frankowych chodzi przede wszystkim o analizę zawartej umowy kredytowej pod względem prawnym. Tak naprawdę jeżeli sąd zweryfikuje, czy kredytobiorca jest konsumentem i czy negocjował daną umowę, to przesłuchiwanie świadków, którzy nie są związani z jej podpisaniem, jest bezcelowe. Bezspornie takie osoby nie mogą posiadać wiedzy na temat przyczyn wyboru danego kredytu, zakresu informacji i zapewnień przekazywanych kredytobiorcom w chwili zawierania umowy, świadomości w zakresie ryzyka i zagrożeń związanych z zawarciem umowy, czy też wpływu kredytobiorcy na treść postanowień danej umowy lub pozostałych ustaleń towarzyszących zawarciu umowy. Treść ich zeznań opiera się na wewnętrznej dokumentacji, która zwykle zalega już w aktach sprawy lub dotyczy zagadnień ogólnych, szeroko opisywanych w pismach procesowych banków.
Bierna postawa wobec praktyki powoływania etatowych świadków może doprowadzić do prowadzenia skomplikowanego postępowania dowodowego, które zupełnie nie będzie mieć znaczenia dla wyjaśnienia całej sprawy, a zaangażuje mnóstwo czasu i znacznie zwiększy koszty procesu. Przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków banków wywołuje złudne wrażenie, że w sprawie „coś się dzieje”, w praktyce jednak czynności te wcale nie przybliżają sądu do rozpoznania istoty sprawy, lecz w nieuzasadniony sposób wydłużają postępowanie. W takiej sytuacji niestety proces może trwać kilka lat. Konieczne jest więc pragmatyczne spojrzenie na sprawę zarówno sędziów orzekających w sprawie, jak i pełnomocników kredytobiorców oraz dążenie do wyeliminowania już na wstępnym etapie sporu wszelkich zbędnych czynności dowodowych.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Jak dyrektywa 93/13 chroni frankowicza?](https://www.kwwp.pl/jak-dyrektywa-93-13-chroni-frankowicza/)
**Published:** 27 stycznia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W relacjach z bankiem frankowicz niewątpliwie stanowi słabszą stronę stosunku. W praktyce przejawia się to tym, iż klient, chcąc sfinansować np. zakup mieszkania, udaje się do banku, podaje niezbędne dane i oczekuje na decyzję banku oraz warunki umowy. Jak pokazuje doświadczenie życiowe, negocjowanie jakichkolwiek postanowień w takim przypadku nie wchodzi w grę. Indywidualnie ustalana może być kwota kredytu, data jego wypłaty, a czasem również marża banku. Nic nadto.
##### **Sankcja kredytu darmowego w ustawie o kredycie konsumenckim**
Zarówno ustawodawca krajowy, jak i unijny, dostrzega tę dysproporcję. Od wielu lat wprowadzane są przepisy, które mają na celu z jednej strony pomóc konsumentom w realizacji swoich praw, a z drugiej zniechęcać przedsiębiorców do nadużywania swojej przewagi kontraktowej. Znakomitym przykładem takiej ochrony jest tzw. sankcja kredytu darmowego przewidziana w art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim. Zgodnie z tym przepisem – w uproszczeniu – jeśli kredytodawca nie spełni odpowiednich obowiązków informacyjnych względem klienta, to klient ten może zwrócić kwotę kredytu bez ponoszenia dodatkowych kosztów, oprocentowania, itd. Jest to pewnego rodzaju kara dla kredytodawców – skoro nie wywiązali się ze swoich obowiązków, to tracą zyski. Tego typu rozwiązanie nie tylko gwarantuje należytą ochronę konsumenta, który z niego korzysta, lecz również stanowi jasny sygnał dla przedsiębiorców, że naruszanie przepisów prawa może skutkować dla nich utratą zysków.
Powyższy przykład stanowi ogólne wyjaśnienie mechanizmu ochrony konsumenta i pozwala również zrozumieć zarówno dyrektywę 93/13, jak i zapadłe na jej gruncie orzecznictwo. Jeżeli bowiem w toku procesu sądowego w razie kwestionowania klauzul abuzywnych okaże się, że po ich usunięciu nie da się dalej wykonywać umowy, to kwestia jej unieważnienia należy do decyzji konsumentów. Konsument w takim przypadku sam podejmuje decyzję, czy stwierdzenie nieważności będzie dla niego korzystne (co do zasady jest, jednakże w niektórych przypadkach rozliczenie należności z bankiem per saldo może powodować obowiązek jednorazowego zwrotu pozostałej kwoty kredytu, co dla niektórych konsumentów może być kłopotliwe).
##### **Niemożność uzupełnienia umowy**
Problem ten został również dostrzeżony przez sądy w odniesieniu do tzw. odfrankowienia umowy. [*Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 maja 2019 r., sygn. akt: I CSK 242/18*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/I%20CSK%20242-18-2.pdf), stwierdził, iż „Nie wydaje się przy tym, aby wyciągnięty tu wniosek o konieczności stosowania oprocentowania wyrażonego według stawek LIBOR stanowił zbyt surową sankcję dla Banku stosującego niedozwolone postanowienia umowne. Oznacza to jedynie tyle, że kredyt oprocentowany będzie według stawki niższej niż byłby najprawdopodobniej oprocentowany kredyt udzielony w złotych i niezawierający klauzul walutowych. Wskazać należy, że podstawową sankcją przewidzianą w art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim na wypadek zaniedbania wykonania obowiązków informacyjnych jest tzw. sankcja kredytu darmowego, polegająca na tym, że konsument zwraca kredyt w terminie i w sposób ustalony w umowie, bez żadnych odsetek i innych kosztów należnych kredytodawcy. Sankcja ta wydaje się więc znacznie surowsza, a może być uznana za rozwiązanie referencyjne w dziedzinie konsumenckich stosunków kredytowych”.
Istotne rozważania w tym temacie poczynione zostały w [*wyroku TSUE z 14.06.2012 r., C-618/10*](http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=C-618/10&language=PL), który stwierdził, iż „W tym kontekście należy zatem stwierdzić, jak podniosła rzecznik generalna w pkt 86–88 opinii, że gdyby sąd krajowy mógł zmieniać treść nieuczciwych warunków zawartych w takich umowach, takie uprawnienie mogłoby zagrażać realizacji długoterminowego celu ustanowionego w art. 7 dyrektywy 93/13. Uprawnienie to przyczyniłoby się bowiem do wyeliminowania zniechęcającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez zwykły brak stosowania takich nieuczciwych warunków wobec konsumentów (zob. podobnie ww. postanowienie w sprawie Pohotovost’, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo), ponieważ nadal byliby oni zachęcani do stosowania rzeczonych warunków, wiedząc, że nawet gdyby miały one być unieważnione, to jednak umowa mogłaby zostać uzupełniona w niezbędnym zakresie przez sąd krajowy, tak aby zagwarantować w ten sposób interes rzeczonych przedsiębiorców”. TSUE w tym orzeczeniu w sposób jednoznaczny stwierdził, że sprzeczne z dyrektywą 93/13 byłoby umożliwienie sądom krajowym uzupełnianie umów, z których usunięto klauzule niedozwolone.
##### **Obowiązki informacyjne banków**
W kwestii obowiązków informacyjnych banków co do ryzyka kursowego wypowiedział się [*TSUE w wyroku z dnia 20 września 2017 r. w sprawie C-186/16*](http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=194645&doclang=PL), w którym to stwierdził, iż Artykuł 4 ust. 2 dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że wymóg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym językiem oznacza, że w wypadku umów kredytowych instytucje finansowe muszą zapewnić kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia przez nich świadomych i rozważnych decyzji. W tym względzie wymóg ów oznacza, że warunek dotyczący spłaty kredytu w tej samej walucie obcej co waluta, w której kredyt został zaciągnięty, musi zostać zrozumiany przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, jak i w odniesieniu do jego konkretnego zakresu, tak aby właściwie poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozsądny przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej, w której kredyt został zaciągnięty, ale również oszacować – potencjalnie istotne – konsekwencje ekonomiczne takiego warunku dla swoich zobowiązań finansowych. Do sądu krajowego należy dokonanie niezbędnych ustaleń w tym zakresie.
##### **Status konsumenta**
Pojęcie „konsumenta” w rozumieniu art. 2 lit. b) dyrektywy 93/13 ma charakter obiektywny i jest niezależne od konkretnego zasobu wiedzy, jaki może mieć dana osoba, czy też od posiadanych przez nią w rzeczywistości informacji. Bez znaczenia zatem są osobiste predyspozycje klienta banku, jego cechy charakteru, zamożność, wykształcenie, itp. Jak wskazano w [*wyroku TSUE z dnia 3 września 2015 r., C-110/14*](http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=C-110/14&language=PL), „W takim przypadku, choćby uznane zostało, że adwokat reprezentuje wysoki poziom wiedzy fachowej (zob. wyrok Šiba, C-537/13, EU:C:2015:14, pkt 23), nie będzie to uzasadniać przyjęcia domniemania, iż nie jest on słabszą stroną w stosunku zawieranym z przedsiębiorcą. Jak już przypomniano w pkt 18 niniejszego wyroku, **słabsza pozycja konsumenta wobec przedsiębiorcy, której zaradzić ma wprowadzony przez dyrektywę 93/13 reżim ochronny, dotyczy bowiem zarówno stopnia poinformowania konsumenta, jak i jego siły przetargowej w obliczu sformułowanych z góry przez przedsiębiorcę warunków**, na których treść tenże konsument nie może mieć wpływu.”
Podsumowując niewątpliwie rolą dyrektywy 93/13 jest nie tylko jednostkowa ochrona konsumenta, który korzysta z udostępnionych mu instrumentów prawnych, lecz również odstraszanie przedsiębiorców od naruszania prokonsumenckich przepisów w przyszłości. Ustawodawca unijny do ochrony konsumentów podchodzi w sposób umożliwiający im faktyczną ochronę swoich praw. Z tego względu niezwykle istotne jest, aby polskie sądy uwzględniały nie tylko literalne brzmienie przepisów, lecz przede wszystkim cel ich ustanowienia. Tylko wtedy bowiem frankowicze będą mogli liczyć na pełną realizację przyznanej im ochrony.
*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.* [*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Jeszcze o ugodach z frankowiczami](https://www.kwwp.pl/jeszcze-o-ugodach-z-frankowiczami/)
**Published:** 1 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Ostatnio szerokim echem odbiły się propozycje Przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego, że najlepszym rozwiązaniem spraw kredytów frankowych byłyby ugody zawierane pomiędzy bankami a „frankowiczami”. Ze strony banków nie było jednolitej reakcji na powyższą informację, niemniej od reakcji ważniejsza może być analiza suchych faktów.
##### **Frankowicze wygrywają w sądach**
Począwszy od orzeczenia TSUE w sprawie pytania prejudycjalnego (Dziubak, sprawa C-260/18) sądy coraz częściej, a w zasadzie w ogromnej większości wydają wyroki co do zasady korzystne dla „frankowiczów”. Umowy zawierane przez klientów frankowych zawierały szereg nieuczciwych klauzul, co daje podstawy do ich unieważnienia przez sądy, niezależnie od tego, czy spór dotyczy umów indeksowanych, czy denominowanych. Niektóre orzeczenia zapadające w sprawach kredytów frankowych mogą okazać się nie do końca korzystne dla konsumentów. Może to wynikać z preferowania przez niektóre sądy [*teorii salda zamiast teorii dwóch kondykcji*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/ "Teoria salda i teoria dwóch kondykcji – czym są i jakie mają znaczenie dla każdego frankowicza?"), albo mogą być one wynikiem nieprecyzyjnego sformułowania żądania pozwu. Nie ulega jednak wątpliwości, że obecna sytuacja nie jest dla banków korzystna, o czym świadczy fakt, że zmuszone są one tworzyć rezerwy finansowe na potrzeby postępowań sądowych.
##### **Propozycja Komisji Nadzoru Finansowego**
Wydaje się, że w opinii KNF minimalizacja strat miałaby polegać na zawieraniu ugód pozasądowych, w ramach których usuwane byłyby abuzywne postanowienia, a umowę można by wykonywać do końca okresu obowiązywania. Rozwiązanie to niewątpliwie byłoby dla banków korzystniejsze niż wdawanie się z konsumentami w spory sądowe, których ryzyko przegrania rośnie z każdym rokiem. Na mocy ugód ustalono by warunki dalszej spłaty kredytu, w sposób który zagwarantowałby bankom dalsze osiąganie zysku z udzielanych kredytów.
##### **Jak wyglądało zawieranie tzw. umów frankowych?**
Zaciąganie kredytu w celu zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych jest bardzo powszechne. Konsumenci szukając źródeł finansowania swoich nieruchomości udawali się do banków, oczekując, że jako instytucje zaufania publicznego, zaproponują one umowę, którą będzie można realizować przez następne kilkadziesiąt lat. Nie mając praktycznie żadnych możliwości negocjowania treści tych umów, w szczególności warunków ustalania kursów walut i nie będąc szczegółowo informowanymi o długoterminowym ryzyku walutowym i jego skutkach, wybierali rozwiązania, które były dla nich opłacalne – zgodnie zresztą z informacjami przekazywanymi im przez pracowników banków.
Przewaga kontraktowa banków w stosunku do konsumentów wynika z wielu czynników. Przede wszystkim banki, jako instytucje zaufania publicznego, doradzały swoim klientom zawieranie umów powiązanych z CHF, argumentując, że waluta ta jest stabilna, oprocentowanie dużo korzystniejsze niż w przypadku kredytu złotowego, a sam wzrost kursu CHF nie spowoduje, że kredyt przestanie być opłacalny. Co więcej, banki jako profesjonalni uczestnicy rynku finansowego, posługiwali się wzorcami umów, których negocjowanie było niemożliwe. Wzory te zawierały korzystne dla banków zabezpieczenia spłaty kredytu oraz klauzule zapewniające im dodatkowe zyski z zawarcia umowy (np. stosowanie tzw. spreadu). Do rozliczeń należności wynikających z umowy, banki używały ustalanych przez siebie tabel kursowych.
##### **Nieuczciwe praktyki banków**
Jeśli zatem w odniesieniu do zawartych przez frankowiczów umów tzw. kredytów frankowych okazuje się, że zawierały one klauzule niedozwolone (i to od samego początku, a nie dopiero teraz – taka jest idea klauzuli niedozwolonej, która jest nią od razu, choć często stwierdza się to po czasie), to jest to równoznaczne z faktem, że zaproponowane przez banki umowy cechowały się bezprawnością. Banki nie miały bowiem prawa oferować takich warunków i przedstawiać klientom do podpisania takich umów. Podkreślenia wymaga, że ogólną zasadą w każdym biznesie jest zasada, że to prawo podąża za biznesem, co oznacza, że najpierw jest pomysł biznesowy, a dopiero za nim cała konstrukcja prawna, która ma zapewnić zysk, bezpieczeństwo i minimalizację ryzyk dla biznesu, czyli banku. Ale w relacji z konsumentem wymagania są o wiele większe.
Niewątpliwie banki zabezpieczyły swoje interesy i zapewniły sobie maksymalizację zysków (stosowanie spreadów, arbitralne ustalanie kursów walut oraz liczne zabezpieczenia prawne spłaty kredytu). Całe ryzyko kursowe przerzucone zostało na konsumentów – niezależnie od tego, czy kurs CHF rósł, czy spadał, bank w dalszym ciągu osiągał korzyści, bowiem jego wynagrodzenie pochodziło głównie z dwóch źródeł: stosowania spreadu oraz oprocentowania opartego na stawce LIBOR oraz marży. Nie ma przy tym znaczenia, czy stawka LIBOR jest dodatnia, czy ujemna – bank zarabia bowiem na różnicy pomiędzy marżą, jaką płaci konsument, a marżą jaką bank musi zapłacić dostawcy waluty.
##### **Dlaczego propozycja KNF nie jest dla frankowiczów sprawiedliwa?**
Nie ulega wątpliwości, iż wielu frankowiczów z ogromną ulgą przyjęłoby zaproponowanie rozwiązania, dzięki któremu odzyskaliby stracone środki finansowe i mogliby w dalszym ciągu spłacać kredyt, bez obaw o rosnące pomimo spłaty saldo kredytu i bez konieczności wdawania się w spór sądowy. Jednakże propozycja KNF nie spełnia tych założeń. Warto pamiętać, że kryzys związany z obecną sytuacją frankowiczów i banków został wywołany przez banki, które nie tylko nie spełniały wymogów informacyjnych względem konsumentów, lecz również stosowały niedozwolone klauzule umowne, które obecnie stanowią główną podstawę sporów z bankami. Nieważność umowy wynika bowiem albo ze sprzeczności z przepisami prawa (np. art. 69 Prawa bankowego) albo z faktu stosowania klauzul abuzywnych, których usunięcie czyni umowę niemożliwą do wykonania. Istotą przyjmowania rozwiązań prokonsumenckich (wprowadzonych m.in. przez dyrektywę 93/13) jest ochrona klientów przed wszelkimi nieuczciwymi praktykami uczestników obrotu gospodarczego. Celem jest nie tylko pomoc konsumentom wyrażająca się poprzez przyznanie im dodatkowych uprawnień lub przerzuceniem ciężaru dowodu na banki, lecz również zapobieganie takim praktykom na przyszłość. W funkcji prewencyjnej chodzi przede wszystkim o to, aby przedsiębiorca stosujący nieuczciwe praktyki, odczuł konsekwencje swoich działań i nie stosował ich w przyszłości.
Jeśli jednak zaakceptujemy propozycje KNF, to w istocie naruszymy całą idę ochrony konsumenckiej. Skoro bowiem banki będą miały świadomość, że nawet jeśli będą stosowały nieuczciwe postanowienia umowne, to i tak w przyszłości będą mogły liczyć na rozwiązania, które w dalszym ciągu będą gwarantowały im osiąganie zysków, to nic nie będzie stało na przeszkodzie, by dalej oferować klientom produkty, które zawierać będą nieuczciwe klauzule. Warto bowiem w tym miejscu podkreślić, że propozycja KNF jest wynikiem tego, że banki przegrywają spory sądowe, co w uproszczeniu powoduje, że niejako tracą one swój zarobek na tzw. umowach frankowych. Jeśli zatem z propozycji KNF można wysnuć jakiś wniosek, to z pewnością taki, że rośnie liczba nie tylko postępowań sądowych wszczynanych przez frankowiczów, ale również liczba wygranych spraw.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Co oznacza rażące naruszenie interesów frankowicza (konsumenta)?](https://www.kwwp.pl/co-oznacza-razace-naruszenie-interesow-frankowicza-konsumenta/)
**Published:** 3 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jednym z warunków uznania danego postanowienia za abuzywne (niedozwolone) jest stwierdzenie, iż rażąco narusza ono interesy frankowicza (konsumenta). Kwestia ta jest o tyle istotna, że banki bardzo często starają się wykazać, iż do rzeczonego naruszenia nie doszło, więc nie można mówić o abuzywności. Czy mają rację?
##### **Rażące naruszenie interesów konsumenta – podstawa prawna**
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że zgodnie z art. 385(1) § 1 k.c. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, **rażąco naruszając jego interesy** (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Przesłanka rażącego naruszenia interesów konsumenta musi zatem zostać spełniona, aby w ogóle można było mówić o abuzywności postanowień umownych. Przy czym warto podkreślić, że powołany wyżej artykuł stanowi implementację dyrektywy 93/13 do prawa polskiego, zaś samo stwierdzenie **rażące naruszenie interesów** jest powszechnie krytykowane jako przetłumaczone w dość niefortunny sposób. W wersji angielskiej sformułowanie to brzmi następująco: „a significant imbalance in the parties’ rights and obligations arising under the contract, to the detriment of the consumer” ([*art. 3 dyrektywy*](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:31993L0013&from=PL)), co można przetłumaczyć jako „znaczący brak równowagi w prawach i obowiązkach stron wynikający z umowy, ze szkodą dla konsumenta”. W uproszczeniu zatem nie chodzi wyłącznie o naruszenie interesów konsumenta, lecz o wykorzystanie przewagi kontraktowej w kształtowaniu praw i obowiązków na gruncie danej umowy.
##### **Argumentacja banków**
Podczas sporów sądowych banki wielokrotnie odnoszą się do kwestii rażącego naruszenia interesów konsumenta (pomijając oczywiście kontekst językowy), twierdząc, że do niego nie doszło, ponieważ np. frankowicze korzystają z niższego oprocentowania, przez lata korzystali z niższego kursu, a gdyby zaciągnęli kredyt złotowy, to z pewnością kosztowałoby ich to dużo więcej. Skoro więc ekonomicznie, w ocenie banków, frankowicze zyskali na swoich umowach, to nie można mówić o rażącym naruszeniu ich interesów. Niektóre banki twierdzą nawet, że jeśli już można mówić o naruszeniu, to co najwyżej „zwykłym”, a nie rażącym.
##### **Co na to sądy?**
Argumentacja banków już na pierwszy rzut oka wydaje się niezasadna, co wielokrotnie było przedmiotem rozważań sądów powszechnych.
Dla przykładu w [*wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2019 r., sygn. akt: II C 659/17*](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/ii-c-659-17-wyrok-sadu-okregowego-w-warszawie-522860468) stwierdzono, iż: “Sąd zauważa także, iż postanowienia umowy wtedy kształtują prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy konsumenta jeśli zaburzają lub niweczą równowagę kontraktową stron, bądź zmierzają do wprowadzenia konsumenta w błąd, wykorzystując jego zaufanie. **Rażące naruszenie interesów konsumenta polega na nieusprawiedliwionej dysproporcji praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta**. Sprzeczne z dobrymi obyczajami są te postanowienia wzorca umownego, które kształtują prawa i obowiązki konsumenta, nie pozwalając na realizację takich wartości jak szacunek wobec partnera, uczciwość, szczerość, zaufanie, lojalność i rzetelność. (Sąd w tym zakresie odwołuje się do rozważań Sądu Apelacyjnego w Warszawie zawartych w uzasadnieniach wyroków z 26 kwietnia 2013 r., I ACa 1571/12, Lex nr 1339417; 10 maja 2013 r., VI ACa 1479/12, Lex nr 1335771; 18 czerwca 2013 r., VI ACa 1698/12, Lex nr 136942 i 13 marca 2014 r., VI ACa 1733/13, Lex nr 1454669)”.
Powyższą kwestią zajmował się również Sąd Najwyższy, co znalazło swoje odzwierciedlenie w *[wyroku z dnia 27 lutego 2019 r., sygn. akt: II CSK 19/18](http://www.sn.pl/sprawy/SitePages/e-Sprawa.aspx?ItemSID=169-423b5ec2-0369-4fea-95ed-4acac77d0ed0&ListName=esprawa2018&Search=II%20CSK%2019/18)*, zgodnie z którym: „mechanizm ustalania przez bank kursów waluty, który pozostawia bankowi swobodę, jest w sposób oczywisty sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumenta, a klauzula, która nie zawiera jednoznacznej treści i przez to pozwala na pełną swobodę decyzyjną przedsiębiorcy w kwestii bardzo istotnej dla konsumenta, dotyczącej kosztów kredytu, jest klauzulą niedozwoloną w rozumieniu art. 385¹ § 1”. Ponadto [*Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 04 kwietnia 2019 r., sygn. akt: III CSK 159/17*](http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/orzeczenia3/iii%20csk%20159-17-1.pdf), stwierdził, iż: „W ocenie Sądu Najwyższego opisany mechanizm ustalania przez bank kursów waluty, pozostawiający bankowi swobodę, jest w sposób oczywisty sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumenta, zaś klauzula, która nie zawiera jednoznacznej treści i przez to pozwala na pełną swobodę decyzyjną przedsiębiorcy w kwestii bardzo istotnej dla konsumenta, dotyczącej kosztów kredytu, jest klauzulą niedozwoloną”.
Stanowisko wyrażane przez sądy uznać należy za słuszne. Na aprobatę zasługuje fakt, iż sformułowanie to interpretują w zgodzie z dyrektywą 93/13. W rażącym naruszeniu interesów konsumenta chodzi bowiem o to, iż klauzule abuzywne polegające na odesłaniu do tabel kursowych, stanowią przejaw naruszenia równowagi kontraktowej stron. Skoro bank przyznaje sobie prawo do arbitralnego ustalania kursów walut, które mają istotne znaczenie dla ustalenia wysokości zobowiązania, to nie ulega wątpliwości, iż prawa i obowiązki stron nie są określone w sposób równoważny. Co więcej, powyższej oceny dokonuje się na moment zawarcia umowy, a zatem bez znaczenia pozostaje, jak była ona wykonywana.
Podkreśla się również, iż o rażącym naruszeniu interesów konsumenta świadczy także fakt, iż bank, jako podmiot profesjonalny i instytucja zaufania publicznego, zaniechał wypełnienia ciążących na nim obowiązków informacyjnych względem konsumenta, co w sposób znaczący zachwiało równowagę stron w danym stosunku zobowiązaniowym. Konsument bowiem nie został należycie poinformowany o skutkach związanych z zawarciem umowy powiązanej z walutą obcą, ani też o skutkach stosowania przez bank tabel kursowych, które zależą wyłącznie od niego. To również w naszej ocenie przesądza o uznaniu, iż doszło do rażącego naruszenia interesów konsumenta.
##### **A co na to doktryna?**
Jak wskazuje się w doktrynie „W sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami rażąco naruszają interesy konsumenta postanowienia umowne godzące w równowagę kontraktową stron, a także te, które zmierzają do wprowadzenia konsumenta w błąd, wykorzystując jego zaufanie i brak specjalistycznej wiedzy. Klauzula dobrych obyczajów nawiązuje do wyobrażeń o uczciwych, rzetelnych działaniach stron, a także do zaufania, lojalności, jak również – w stosunkach z konsumentami – do fachowości. Zatem sprzeczne z dobrymi obyczajami są takie działania, które zmierzają do dezinformacji lub wywołania błędnego mniemania konsumenta (czy szerzej klienta), wykorzystania jego niewiedzy lub naiwności, ukształtowania stosunku zobowiązaniowego niezgodnie z zasadą równorzędności stron, nierównomiernego rozłożenia praw i obowiązków między partnerami kontraktowymi”(1).
Na gruncie poczynionych powyżej rozważań nie ulega zatem wątpliwości, że banki rażąco naruszały interesy konsumentów oferując im do zawarcia umowy, które wprowadzały istotną nierównowagę co do praw i obowiązków stron.
Źródła:
- Bednarek, w: System Prawa Prywatnego. Tom 5. Prawo zobowiązań – część ogólna, red. E. Łętowska 2013, s. 767
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Jak banki kreują wizerunek frankowicza?](https://www.kwwp.pl/jak-banki-kreuja-wizerunek-frankowicza/)
**Published:** 8 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Szum wokół spraw frankowych nie ustaje. Z jednej strony coraz więcej frankowiczów kieruje swoje sprawy do sądu (i wygrywa!), a z drugiej banki próbują wpływać na opinie publiczną przedstawiając frankowiczów w negatywnym świetle lub informując o rzekomo należnym im (w przypadku unieważnienia umowy) wynagrodzeniu za korzystanie przez frankowiczów z kapitału udostępnionego przez bank.
##### **Wydział do spraw frankowych**
Ostatnio coraz częściej pojawiają się informacje o tym, że powstać ma odrębny wydział wyspecjalizowany w sprawach frankowych. Przyczyną jest to, że sądy, a w szczególności Sąd Okręgowy w Warszawie, nie radzą sobie z liczbą wpływających spraw i rosnącymi stosami akt. Frankowicze kierują swoje sprawy do Warszawy, bo to właśnie tam najczęściej zapadają korzystne dla nich wyroki. Większość radców prawnych reprezentujących frankowiczów stoi na stanowisku, że sprawy te mogłyby się toczyć dużo szybciej, gdyby sądy respektowały orzecznictwo TSUE wydane na gruncie dyrektywy 93/13, a banki ograniczyły swoje kilkusetstronicowe pisma sądowe do zwięzłego przedstawiania argumentacji. Spory ws. umów frankowych są bowiem sporami o prawo, nie ma tutaj również potrzeby przesłuchiwania etatowych pracowników banków, którzy nie mają żadnych informacji o konkretnych umowach, których dotyczy dane postępowanie, lecz mogą w obszerny sposób opowiadać o sytuacji na rynku hipotecznym, co nie ma żadnego związku ze sprawą. Nie sposób zatem winić frankowiczów za to, że korzystają z przysługujących im praw, co jest wynikiem zawierania przez banki w umowach nieuczciwych klauzul.
##### **Kreowanie negatywnego wizerunku frankowiczów**
Każdy posiadacz kredytu frankowego spotkał się zapewne z nieprzychylnymi komentarzami na swój temat, w szczególności takimi, które porównywały go do kredytobiorcy posiadającego umowę w PLN. Wynikało to z jednej strony z braku świadomości społeczeństwa w przedmiotowej materii, a z drugiej z wypowiedzi przedstawicieli banków, którzy od lat przedstawiają frankowiczów w złym świetle. Również propozycja KNF dotycząca zawierania ugód z bankami, dała im okazję do ponownego zabrania głosu. [*Jako przykład wskazać można jedną z wypowiedzi przedstawiciela PKO*](https://www.rp.pl/Banki/312099888-Banki-deklaruja-gotowosc-do-ugody-ale-maja-obawy.html): „Podnosiliśmy kwestię zasad współżycia społecznego i sprawiedliwości ekonomicznej, tzn. chcieliśmy, aby frankowicze i złotowicze byli równo traktowani. Propozycja KNF może to zapewnić” lub „Ta propozycja zrównuje sytuację kredytobiorców złotowych i frankowych. Obawiam się, żeby rozwiązania sądowe nie powodowały, że kredytobiorcy frankowi są w lepszej sytuacji niż złotowi”. Tego typu narracja powoduje, że banki starają się przerzucić odpowiedzialność za zaistniały stan rzeczy na frankowiczów, podczas gdy **to banki oferowały umowy, które różnicowały sytuację kredytobiorców i zawierały klauzule abuzywne**.
Kolejną próbą przerzucenia odpowiedzialności na frankowiczów są stałe doniesienia prasowe przedstawicieli banków oraz osób z nimi współpracujących o złej sytuacji sektora bankowego, której przyczyny upatrują w przegrywanych sprawach sądowych. Banki podnoszą argumenty o stratach finansowych i dotyczące tego, że nie poradzą sobie jeśli frankowicze w dalszym ciągu będą kierowali sprawy do sądów. Przewidując, że wzrosną opłaty bankowe oraz koszty kredytów, wskazują także, że zapłacą za to ostatecznie pozostali konsumenci. Tego typu twierdzenia są nieuzasadnione. Banki, jako instytucje działające w sektorze finansowym, dysponują odpowiednimi narzędziami umożliwiającymi analizowanie różnego rodzaju ryzyk. [*Mogły więc przewidzieć prawdopodobieństwo nie tylko znacznego wzrostu kursu franka szwajcarskiego*](https://www.kwwp.pl/czy-banki-nalezycie-informowaly-frankowiczow-o-ryzyku-kursowym/), lecz również ryzyko, że oferowane przez nie umowy są w sporej liczbie przypadków nieważne.
Odnosząc się natomiast do wyżej opisanych problemów z liczbą spraw w SO w Warszawie, również tutaj banki korzystają z okazji, aby przypomnieć, że to frankowicze blokują innym ludziom dostęp do sądów. W tym wszystkim jednak nie można zapominać, że frankowiczom również przysługuje prawo do sądu, sprawiedliwego procesu i dochodzenia swoich praw, a postępowania nie byłoby gdyby banki dochowywały należytej staranności w przygotowywaniu produktów, które oferują na rynku jako instytucje zaufania publicznego.
##### **Banki straszą frankowiczów**
Kolejnym krokiem banków w walce z frankowiczami są wypowiedzi w różnego rodzaju mediach, zapowiadające, że [*banki będą pozywać frankowiczów o wynagrodzenie za korzystanie z udostępnionego im kapitału*](https://www.kwwp.pl/umowa-frankowa-a-wynagrodzenie-za-korzystanie-z-kapitalu/). Chociaż nie sposób dopatrzeć się podstawy prawnej tego typu roszczenia, to można przypuszczać, że celem ww. wypowiedzi jest przestraszenie frankowiczów i zniechęcenie ich do wstępowania na drogę sądową.
##### **Kto pomoże bankom?**
Wobec rosnących lawinowo statystyk dotyczących wygrywanych przez frankowiczów spraw sądowych, bankom nie pozostaje nic innego, jak naciskać na polityków oraz odpowiednie instytucje w celu podjęcia kroków minimalizujących ich straty. Z tego względu w ostatnim czasie pojawiła się propozycja Komisji Nadzoru Finansowego, aby banki zaczęły oferować swoim klientom korzystne dla nich ugody pozasądowe. Reakcje przedstawicieli banków były wyważone i raczej nie zwiastują w najbliższej przyszłości podejmowania dalszych kroków w tym temacie. Frankowicze z kolei nie mieli wątpliwości, że propozycja zawierania ugód, to kolejna próba uciszenia kredytobiorców. Być może część z nich skusi się na uniknięcie procesu sądowego i zamknięcie sprawy, [*jednakże jakim kosztem*](https://www.parkiet.com/Banki/301269991-Ile-na-konwersji-hipotek-zyskac-moga-frankowicze.htm)? O tym, jak przykładowo wyglądają tego typu ugody z bankami, [*pisaliśmy w jednym z naszych wpisów*](https://www.kwwp.pl/banki-ida-na-ugode-w-sprawach-frankowych-na-przykladzie-millennium/). Nie ulega zatem wątpliwości, że ugody te raczej nie będą cieszyć się zbyt dużą popularnością.
[*Ciekawe stanowisko zajął Prezes Narodowego Banku Polskiego, który stwierdził, iż banki same są sobie winne i nie powinny teraz przerzucać odpowiedzialności za udzielanie kredytów frankowych na inne osoby czy instytucje*](https://www.money.pl/banki/kredyty-we-frankach-cios-szefa-nbp-winne-sa-banki-6579709838928768a.html). Powyższe zasługuje na zdecydowaną aprobatę. Warto bowiem przypomnieć, że [*ochrona wynikająca z dyrektywy 93/13*](https://www.kwwp.pl/jak-dyrektywa-93-13-chroni-frankowicza/) ma również charakter prewencyjny, co w uproszczeniu oznacza, że banki muszą odczuć straty wynikające ze stosowania nieuczciwych klauzul abuzywnych. W przeciwnym razie będą je w dalszym ciągu stosować, działając w przekonaniu, że tak długo, jak jest to opłacalne finansowo, nie ma przeszkód, aby to robić.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Na czym polega odfrankowienie kredytu?](https://www.kwwp.pl/na-czym-polega-odfrankowienie-kredytu/)
**Published:** 12 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Osoby, które dopiero zaczynają zapoznawać się z problematyką kredytów frankowych często zadają sobie pytanie, jaka jest różnica pomiędzy unieważnieniem umowy a jej „odfrankowieniem”. Zrozumienie tej kwestii wydaje się być kluczowe z punktu widzenia decyzji, jaką frankowicz musi podjąć jeszcze przed skierowaniem sprawy na drogę sądową, tj. czego zamierza się domagać wytaczając powództwo. W niniejszym wpisie zajmiemy się opisaniem tych różnic, tak aby ułatwić każdemu frankowiczowi wybór najlepszego dla niego rozwiązania.
##### **Niedozwolone postanowienia umowne oraz ich wpływ na nieważność kredytu frankowego**
Stosowane przez banki w umowach indeksowanych lub denominowanych do CHF postanowienia umowne, polegające m.in. na: 1) stosowaniu mechanizmu przeliczenia kwoty kredytu z wykorzystaniem kursu CHF, 2) stosowaniu *spreadu* (tj. przeliczaniu kwoty udzielanego kredytu po kursie kupna CHF, zaś spłacanych w złotych rat po kursie sprzedaży CHF), czy wreszcie na 3) odsyłaniu przy dokonywaniu ww. operacji do tabeli kursowej ustalanej jednostronnie przez banki w sposób całkowicie arbitralny i nie podlegający jakiejkolwiek kontroli ze strony frankowiczów, powszechnie uznawane są przez sądy za niedozwolone postanowienia umowne.
Zgodnie z art. 3851 § 1 Kodeksu cywilnego “*Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne)”*. Paragraf 2 powołanego wyżej przepisu stanowi z kolei, że “*Jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie”.*
##### **Unieważnienie umowy**
Nie zawsze jednak tak musi być, a w przypadku kredytów frankowych sądy często dochodzą do przekonania, że po wyeliminowaniu z umowy niedozwolonych postanowień umownych dalsze utrzymanie umowy w mocy nie jest możliwe i należy stwierdzić, iż jest ona w całości nieważna. Podstawę do takiego rozstrzygnięcia stanowi art. 58 § 3 Kodeksu cywilnego, w myśl którego w sytuacji gdy *nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana*.
W związku z faktem, iż kwestionowane przez frankowiczów postanowienia dotyczące przeliczania kwoty kredytu kursem CHF oraz odesłań do stosowanych przez banki tabel kursowych dotyczyły kwestii decydujących o wysokości i kształcie zobowiązania należy przyjąć, że bez tych nieważnych postanowień nie doszłoby do zawarcia umowy. Bank nie przewidywał bowiem innej możliwości rozliczeń, np. poprzez rezygnację ze stosowania *spreadu* i odesłania do tabeli kursowej stosowanej przez NBP. Tym samym umowa taka powinna zostać uznana za nieważną w całości.
W sytuacji, gdy zgodnie z wolą frankowicza umowa frankowa zostanie unieważniona, mamy do czynienia z fikcją prawną polegającą na przyjęciu założenia, iż kwestionowana umowa nigdy nie została zawarta. Prowadzi to do konieczności rozliczenia z bankiem wszelkich wpłat, jakie frankowicz otrzymał od banku oraz dokonywał na rzecz banku na podstawie nieważnej umowy. Jeżeli więc bank wypłacił na podstawie nieważnej umowy kredytowej kwotę 200 tys. zł, to właśnie taką kwotę (bez odsetek, prowizji, kosztów ubezpieczenia, etc.), frankowicz musi oddać. Przy rozliczeniu można natomiast uwzględnić wszystko co frankowicz nienależnie wpłacił na rzecz banku, tj. sumę wszystkich wpłaconych do zakończenia postępowania sądowego: rat kapitałowo-odsetkowych, prowizji, opłat dodatkowych, kosztów ubezpieczenia (niskiego wkładu, nieruchomości, na życie, etc.). Jeżeli po odjęciu od kwoty kredytu wypłaconej przez bank kwot wskazanych powyżej otrzymamy wartość dodatnią, oznacza to, że frankowicz musi rozliczyć z bankiem różnicę (pozyskując na ten cel odpowiednie środki finansowe). Wartość ujemna oznacza, iż po stronie frankowicza powstała nadpłata, a tym samym może on żądać od banku jej niezwłocznego zwrotu.
Należy podkreślić, że zdecydowana większość frankowiczów wnoszących pozew do sądu żąda unieważnienia umowy nawet w sytuacji, gdy po prawomocnym zakończeniu postępowania będzie musiała dokonać rozliczenia jak wyżej (np. zaciągając kredyt w innym banku). Wynika to z faktu, iż niewątpliwie jest to rozwiązanie najkorzystniejsze. [*Przy rozliczeniu po unieważnieniu umowy bank nie może bowiem żądać jakichkolwiek odsetek, prowizji i innych opłat dodatkowych, a rozliczenie następuje* ](https://www.kwwp.pl/co-zyskuje-frankowicz-po-uniewaznieniu-swojego-kredytu/)*per saldo*.
##### **„Odfrankowienie” kredytu**
Generalnie rzecz ujmując „odfrankowienie” kredytu polega na wyeliminowaniu z umowy niedozwolonych postanowień oraz utrzymanie jej w mocy w pozostałym zakresie.
Efektem powyższego jest zwykle sytuacja, w której frankowicz będzie związany umową o kredyt hipoteczny wyrażoną w złotych i oprocentowaną w oparciu o stałą marżę banku oraz wskaźnik LIBOR (3M/6M). Kwota kredytu wypłaconego, jak również kwota poszczególnych spłat (rat) nie zostaje przeliczona na CHF z wykorzystaniem – odpowiednio – kursu kupna lub sprzedaży CHF. Dzięki temu frankowicz nie straci na gwałtownym wzroście kursu CHF, jaki miał miejsce po zawarciu umowy.
Zasadniczą zaletą rozwiązania opisanego powyżej jest wyeliminowanie z umowy klauzuli ryzyka kursowego oraz pozostałych postanowień, które w sposób niekorzystny kształtują sytuację kredytobiorcy w relacji do silniejszej strony tego stosunku prawnego, jaką jest bank. Ponadto umowa ta w dalszym ciągu wiąże strony, a tym samym kredytobiorca nie ma obowiązków natychmiastowego rozliczenia z bankiem pozostałej części kredytu (tak jak ma to miejsce przy unieważnieniu umowy). Co więcej bank zobowiązany jest dokonać przeliczenia nadpłat kredytu jakie powstały do chwili jego „odfrankowienia” co oznacza, iż kredytobiorca spłacił w rzeczywistości znacznie więcej, niż mógł pierwotnie sądzić. Nie bez znaczenia pozostanie również okoliczność, iż po wyeliminowaniu z umowy postanowień niedozwolonych, rata kredytu płacona co miesiąc przez frankowicza, będzie znacznie niższa.
Wadą tego rozwiązania jest niewątpliwie fakt, iż [*w przypadku „odfrankowienia” kredytu, kredytobiorca nie będzie mógł skorzystać z dobrodziejstw tzw. kredytu darmowego*](https://www.kwwp.pl/kredyt-darmowy-co-mozna-zyskac-na-uniewaznieniu-umowy/).
##### **Zakaz uzupełniania luki powstałej po wyeliminowaniu niedozwolonych postanowień umownych**
Należy w tym miejscu odnieść się do podnoszonych często przez banki w sporach sądowych rzekomej możliwości uzupełnienia toksycznej umowy kredytowej w związku z stwierdzeniem nieważności niektórych jej postanowień, w oparciu o przepisy ogólne dot. np. zasad słuszności lub ustalonych zwyczajów, które nie stanowią przepisów dyspozytywnych lub przepisów mających zastosowanie w przypadku, gdy strony wyrażą na to zgodę. W swojej argumentacji banki, próbując utrzymać w mocy ważność klauzul służących przeliczaniu kwoty kredytu i rat w oparciu o kurs CHF, często powołują się tutaj na art. 358 § 2 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym “*Wartość waluty obcej określa się według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z dnia wymagalności roszczenia, chyba że ustawa, orzeczenie sądowe lub czynność prawna zastrzega inaczej”.*
W ocenie banków ww. przepis mógłby zastąpić zawarte w umowie odesłania do stosowanej przez banki tabel kursowych.
Stanowisko takie należy jednak uznać za nietrafne. W pierwszej kolejności zauważyć bowiem należy, że powołany przepis wszedł w życie dopiero w roku 2009, podczas gdy większość kredytów frankowych zawarta została przed tą datą, a co za tym idzie w chwili ich podpisywania nie mógł on mieć zastosowania.
Za brakiem możliwości zastosowania w sprawie art. 358 § 2 Kodeksu cywilnego przemawia również [*treść dyrektywy 93/13*](https://www.google.com/url?q=https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/ALL/?uri%3Dcelex%253A31993L0013&sa=D&source=editors&ust=1613065299329000&usg=AOvVaw34uaj8C90ip4nuURo3_sz7) – wprowadzającej system ochrony prawnej konsumentów przed niedozwolonymi postanowieniami umownymi stosowanymi przez przedsiębiorców – oraz sposób jej wykładni prezentowany w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE). Dla przykładu warto przytoczyć tutaj fragment stanowiska przedstawionego w tej materii przez [*TSUE w wyroku z dnia 3 października 2019 r. (C-260/18 Dziubak)*](https://www.google.com/url?q=http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language%3Dpl%26td%3DALL%26num%3DC-260/18&sa=D&source=editors&ust=1613065299328000&usg=AOvVaw0cJvsBOoaP99TxbEGQE846), które to orzeczenie szerokim echem odbiło się swego czasu w doniesieniach medialnych. W zakresie dotyczącym możliwości zastępowania nieuczciwych postanowień umownych TSUE stwierdził bowiem wprost, iż “*Artykuł 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie wypełnieniu luk w umowie, spowodowanych usunięciem z niej nieuczciwych warunków, które się w niej znajdowały, wyłącznie na podstawie przepisów krajowych o charakterze ogólnym, przewidujących, że skutki wyrażone w treści czynności prawnej są uzupełniane w szczególności przez skutki wynikające z zasad słuszności lub ustalonych zwyczajów, które nie stanowią przepisów dyspozytywnych lub przepisów mających zastosowanie, jeżeli strony umowy wyrażą na to zgodę”*.
##### **Wybór należy do frankowicza**
Przytoczone powyżej orzeczenie TSUE (C-260/18 Dziubak) ma dla frankowiczów ogromne znaczenie również i z innej przyczyny. Dokonując wykładni dyrektywy 93/13 TSUE stwierdził bowiem również, iż to konsument powinien zdecydować, kierując sprawę do sądu, czy chce utrzymać umowę w mocy, tj. dokonać jedynie jej „odfrankowienia”, czy też domaga się uznania jej za nieważną w całości, zaś sąd orzekający jest tą decyzją związany:
- *Analogicznie w zakresie, w jakim wspomniany system ochrony przed nieuczciwymi warunkami nie ma zastosowania, jeżeli konsument się sprzeciwia, konsument ten musi a fortiori mieć prawo do sprzeciwienia się objęciu ochroną, w ramach tego samego systemu, przed szkodliwymi skutkami spowodowanymi unieważnieniem umowy jako całości, jeżeli nie chce powoływać się na tę ochronę* (pkt 55 wyroku).
- *W świetle powyższych rozważań na pytanie drugie trzeba udzielić odpowiedzi, że art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że z jednej strony skutki dla sytuacji konsumenta wynikające z unieważnienia umowy w całości, takie jak te, o których mowa w wyroku z dnia 30 kwietnia 2014 r., Kásler i Káslerné Rábai (C‑26/13, EU:C:2014:282), należy oceniać w świetle okoliczności istniejących lub możliwych do przewidzenia w chwili zaistnienia sporu, a z drugiej strony, do celów tej oceny decydująca jest wola wyrażona przez konsumenta w tym względzie* (pkt 56 wyroku).
- *W tym względzie, jak przypomniano w pkt 48 niniejszego wyroku, Trybunał dokonał wykładni art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie temu, by w przypadku gdy unieważnienie umowy jako całości naraziłoby konsumenta na szczególnie szkodliwe skutki, sąd krajowy mógł zaradzić unieważnieniu nieuczciwych postanowień znajdujących się w tej umowie poprzez zastąpienie przepisu prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym lub mającego zastosowanie, jeżeli strony umowy wyrażą na to zgod*ę (pkt 58 wyroku).
Powyższe podkreśla również [*Prezes UOKiK w swoim stanowisku z dnia 16 grudnia 2019 r.*](https://finanse.uokik.gov.pl/dopobrania/32728.) wskazując, iż: *Zakres przedmiotowy Wyroku C-260/18 – nie ogranicza się jedynie do umów o kredyt indeksowany do waluty obcej, ale do każdej umowy zawierającej klauzule niedozwolone, określone w art. 3851 § 1 k.c. (…). Orzeczenie TSUE ma znaczenie nie tylko dla konkretnej sprawy rozstrzyganej przez sąd krajowy, który jest nim związany, lecz również dla spraw rozstrzyganych przez inne sądy, w których zastosowanie mają przepisy prawa UE interpretowane przez Trybunał” (…) konsument powinien mieć zapewnioną możliwość wypowiedzenia się w kwestii tego, czy życzy sobie zapobiegnięcia upadkowi umowy, czy też jego wolą jest uznanie umowy za nieważną. (…) dyskusja na temat tego, czy istnieją przepisy prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym, którymi można zastąpić nieuczciwe warunki umowy o kredyt hipoteczny dotyczące sposobu ustalania kursów walut obcych, ograniczona powinna być jedynie do sytuacji, w których taka operacja jest zgodna z wolą wyrażoną przez konsumenta.*
Reasumując wskazać należy, iż przed skierowaniem sprawy na drogę sądową warto dokonać analizy „za” i „przeciw” unieważnieniu kredytu frankowego oraz „odfrankowienia” zawartej umowy. Kwestia żądania, jakie zostanie sformułowane przy wytoczeniu powództwa ma bowiem duże znaczenia dla przebiegu całego procesu, a ostatecznie również dla sposobu, w jaki frankowicz będzie musiał rozliczyć się z bankiem.
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Teoria dwóch kondykcji znowu wygrywa! (III CZP 11/20)](https://www.kwwp.pl/teoria-dwoch-kondykcji-znowu-wygrywa-iii-czp-11-20/)
**Published:** 16 lutego, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Dobra passa frankowiczów nadal trwa – Sąd Najwyższy właśnie dzisiaj podjął uchwałę, która umożliwia im w razie stwierdzenia nieważności umowy frankowej rozliczenie się z bankiem według teorii dwóch kondykcji, niezależnie od tego, ile wynosi saldo kredytu.
##### **Czym się różni teoria salda od teorii dwóch kondykcji?**
O tym, [*czym się różni teoria salda od teorii dwóch kondykcji pisaliśmy już na naszym blogu*](https://www.kwwp.pl/teoria-salda-i-teoria-dwoch-kondykcji-czym-sa-i-jakie-maja-znaczenie-dla-kazdego-frankowicza/). Warto jednak przypomnieć, iż w uproszczeniu teoria salda oznacza rozliczenie się w myśl zasady, że porównujemy, co bank wypłacił frankowiczowi, a co frankowicz wpłacił do banku i rozliczamy powstałą w ten sposób różnicę (z uwzględnieniem wartości nominalnej kwoty kredytu). Teoria dwóch kondykcji zakłada z kolei, że niezależnie od tego, ile bank wypłacił, frankowiczowi może domagać się całej kwoty, którą zapłacił na rzecz banku.
Do tej pory sądy różnie podchodziły do powyższych kwestii. Mimo że [*Sąd Najwyższy*](https://www.kwwp.pl/przelomowy-wyrok-sadu-najwyzszego-w-sprawie-frankowiczow/) i większość przedstawicieli doktryny opowiadała się za stosowaniem teorii dwóch kondykcji, z uwagi na brak podstaw do stosowania w sprawach frankowych rozliczenia per saldo, sądy orzekały według własnych przekonań. Dla frankowiczów i ich pełnomocników rodziło to szereg wątpliwości, głównie w zakresie formułowania żądania pozwu. Szczególnie problematyczne były sytuacje, w których nie doszło jeszcze do spłaty nominalnej wartości kwoty kredytu, przykładowo bank wypłacił kwotę 100.000,00 zł, a frankowicz spłacił dotychczas ok. 90.000,00 zł.
##### **Uchwała SN w sprawie III CZP 11/20**
Nic dziwnego, że większość osób zainteresowanych sprawami frankowymi z niecierpliwością oczekiwała na uchwałę Sądu Najwyższego w tym przedmiocie. Pytanie zostało skierowane przez Sąd Okręgowy, który z jednej strony powziął wątpliwość, czy stosowanie teorii dwóch kondykcji jest zasadne z punktu widzenia zasad słuszności, a z drugiej zaś wskazywał, że teoria salda jest sprzeczna z celami zastosowania sankcji nieważności. Sąd Najwyższy w odpowiedzi wyjaśnił, iż **frankowiczowi przysługuje roszczenie o zwrot wpłaconych środków pieniężnych jako świadczenia nienależnego (art. 410 § 1 k.c. w zw. z art. 405 k.c.) niezależnie od tego, czy i w jakim zakresie jest dłużnikiem banku z tytułu nienależnie otrzymanej kwoty kredytu.**
*[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kontakt/) Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Rzecznik Finansowy po stronie frankowiczów](https://www.kwwp.pl/rzecznik-finansowy-po-stronie-frankowiczow/)
**Published:** 28 czerwca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[ ](https://www.kwwp.pl/ "Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska")
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Aktualności frankowe (lipiec 2021) – planowany termin uchwały III CZP 11/21, lawinowy wzrost spraw frankowych w sądach, likwidacja LIBOR CHF](https://www.kwwp.pl/aktualnosci-frankowe-lipiec-2021-planowany-termin-uchwaly-iii-czp-11-21-lawinowy-wzrost-spraw-frankowych-w-sadach-likwidacja-libor-chf/)
**Published:** 30 lipca, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Przesunięcie na [2 września br.](https://www.sn.pl/aktualnosci/SitePages/Wydarzenia.aspx?ItemSID=770-0dc69815-3ade-42fa-bbb8-549c3c6969c5&ListName=Wydarzenia) przez Sąd Najwyższy – po raz kolejny – terminu rozpoznania sprawy III CZP 11/21, w której SN rozstrzygnie rzekome rozbieżności w wykładni przepisów prawa w orzecznictwie sądów powszechnych i Sądu Najwyższego w odniesieniu do kredytów CHF, nie powstrzymało kolejnych tysięcy frankowiczów przed tym, aby skierować sprawę na drogę sądową już teraz.
Po części jak się wydaje wynika to z faktu, iż frankowicze są już zniecierpliwieni czekaniem na co raz to nowsze orzeczenia SN lub TSUE, mające „rozstrzygać rozbieżności w wykładni przepisów prawa”. Główną jednak przyczyną jest to, że w gruncie rzeczy w ocenie większości prawników planowana uchwała nie przyniesie z punktu widzenia frankowiczów niczego przełomowego. Większość zagadnień prawnych, jakie rozpoznać ma SN we wrześniu, była już bowiem przedmiotem wielu jego rozstrzygnięć w ostatnich latach, a jednocześnie [mało prawdopodobne jest, aby Sąd Najwyższy nagle zmienił swój pogląd w sprawie](https://www.prawo.pl/prawo/uchwala-pelnej-izby-cywilnej-w-sprawie-kredytow-frankowych,509551.html?fbclid=IwAR187l6PnA5IEIiAL2Z7yvxxvVTr8ttcsQHfnduq1QPqBjkeb9QZY9KKHdo).
Na jednej z ostatnich konferencji Związku Banków Polskich Wiceprzewodniczący ZBP Tadeusz Białek poinformował o najnowszych danych dotyczących ilości pozwów frankowych skierowanych na drogę sądową w II kwartale roku 2021: – *Jeżeli chodzi o wolumen spraw to on przyrasta. Konsekwentnie obserwujemy wzrosty spraw sądowych mniej więcej o kilka tysięcy miesięcznie. Nie zaobserwowaliśmy jakiegoś zahamowania, czy jakiegoś wstrzymania jeśli chodzi o oczekiwanie przez klientów np. na rozstrzygnięcia uchwały całej izby (Sądu Najwyższego) w związku z tym ta machina sądowa jest tutaj cały czas mocno rozpędzona – powiedział Białek podczas wideokonferencji* (cyt. za: [stockwatch.pl](https://www.stockwatch.pl/wiadomosci/zbp-liczba-pozwow-dot-kredytow-w-chf-rosnie-o-kilka-tysiecy-miesiecznie,sektor-banki-i-fundusze,289679)).
Jednocześnie z [opublikowanego przez PAP Biznes zestawienia](https://www.bankier.pl/wiadomosc/Liczba-wyrokow-ws-kredytow-CHF-w-II-kw-wzrosla-do-474-Votum-8149555.html) wynika, że w II kwartale 2021 liczba wyroków w sprawach frankowych wzrosła do 474 w stosunku do 229 w I kwartale. W odniesieniu do całego I półrocza roku 2021 zdecydowana większość orzeczeń – do których dotarł PAP Biznes – była korzystna dla frankowiczów i zakończyła się ich wygraną (około 94% spraw), z czego większość umów była całkowicie unieważniana (86%), a jedynie niewielka część została „odfrankowiona” (11%).
Powyższe dane dobitnie pokazują, że planowana na wrzesień uchwała SN wydaje się zbędna z punktu widzenia niemal już jednolitej praktyki orzeczniczej sądów powszechnych. Jej brak nie wstrzymuje bowiem rozpoznania spraw będących już na biegu, zaś sposób ukształtowania linii orzeczniczej w kierunku całkowitego unieważniania umów frankowych należy ocenić pozytywnie.
Nie warto więc zwlekać ze skierowaniem sprawy na drogę sądową. Za jak najszybszym podjęciem decyzji w tej materii przemawia zresztą – co oczywiste, nie tylko lawinowy wzrost spraw frankowych w sądach, który przyczynia się do znacznego wydłużenia postępowań (i przesunięcia w czasie możliwości uzyskania przez frankowicza korzystnego orzeczenia), ale i [planowana likwidacja stopy referencyjnej LIBOR, która najprawdopodobniej zostanie zastąpiona przez Komisję Europejską nowym wskaźnikiem SARON](https://www.money.pl/banki/masz-kredyt-we-franku-unia-europejska-szykuje-potezna-zmiane-6663294348757792a.html). Na chwilę obecną trudno określić, jak te zmiany wpłyną na wysokość aktualnych zobowiązań finansowych frankowiczów względem banków.
[*https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Najnowsze Stanowisko NBP dot. frankowiczów](https://www.kwwp.pl/najnowsze-stanowisko-nbp-dot-frankowiczow/)
**Published:** 17 sierpnia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uchwała Sądu Najwyższego, na którą czekali wszyscy frankowicze, zostanie podjęta prawdopodobnie [jesienią tego roku](https://www.kwwp.pl/aktualnosci-frankowe-lipiec-2021-planowany-termin-uchwaly-iii-czp-11-21-lawinowy-wzrost-spraw-frankowych-w-sadach-likwidacja-libor-chf/). Przypomnijmy, że poprzednie posiedzenie SN zostało odroczone z uwagi na konieczność uzyskania opinii innych organów, w tym m.in. Rzecznika Praw Obywatelskich oraz Narodowego Banku Polskiego.
[2 lipca br. Prezes Narodowego Banku Polskiego opublikował opinię](https://www.nbp.pl/home.aspx?f=/aktualnosci/wiadomosci_2021/20210702.html), która nie zachwyciła frankowiczów. W pierwszej kolejności Prezes NBP wskazał, iż jego stanowisko ma charakter **stricte ekonomiczny**.
**Pytanie SN nr 1.** *Czy w razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie wiąże konsumenta, możliwe jest przyjęcie, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów?*
Prezes NBP podkreślił, że zastąpienie kursów stosowanych przez banki innym kursem, np. średnim kursem NBP, który jest niezależny od obu stron umowy, z perspektywy ekonomicznej byłoby najmniej ingerującym w umowę rozwiązaniem. Jednocześnie Prezes stwierdził, iż ***Możliwość zmiany przez sądy istotnej części umowy wymagałaby oceny prawnej, która wykracza poza zakres niniejszego stanowiska.*** W praktyce oznacza to, że Prezes NBP ocenę możliwości zastąpienia postanowień abuzywnych poprzez przyjęcie innego sposobu wyliczania kursów pozostawia sądom.
**Pytanie SN nr 2.** *Czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego do takiej waluty umowa może wiązać strony w pozostałym zakresie?*
**Pytanie SN nr 3.** *Czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu denominowanego w walucie obcej umowa ta może wiązać strony w pozostałym zakresie?*
Prezes NBP w odpowiedzi na powyższe pytania odniósł się do powtarzanej przez banki argumentacji, iż usunięcie z umowy klauzul abuzywnych przy jednoczesnym pozostawieniu umowy ważną i oprocentowaną według stawki LIBOR spowoduje uprzywilejowanie frankowiczów względów osób, które zaciągały kredyty w złotych. Jednocześnie konstrukcję taką oceniono w stanowisku Prezesa NBP jako *ekonomicznie nieuzasadnioną* i nieznaną na rynku kredytowym.
W powyższym stwierdzeniu można jednak upatrywać – wbrew pozorom, poparcia dla stanowiska frankowiczów, wedle którego eliminacja z umów postanowień niedozwolonych, czyli w większości przypadków postanowień odnoszących się do tabel kursowych banków, prowadzi do unieważnienia umowy, bowiem niemożliwe jest oprocentowanie kredytu złotowego oprocentowaniem właściwym dla waluty CHF (tj. opartym o stawkę referencyjną LIBOR).
**Pytanie SN nr 4.** *Czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej, w wykonaniu której bank wypłacił kredytobiorcy całość lub część kwoty kredytu, a kredytobiorca dokonywał spłat kredytu, powstają odrębne roszczenia z tytułu nienależnego świadczenia na rzecz każdej ze stron, czy też powstaje jedynie jedno roszczenie, równe różnicy spełnionych świadczeń, na rzecz tej strony, której łączne świadczenie miało wyższą wysokość?*
Według stanowiska Prezesa NBP z ekonomicznego punktu widzenia liczba roszczeń pozostaje bez znaczenia.
**Pytanie SN nr 5.** *Czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej z powodu niedozwolonego charakteru niektórych jej postanowień bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się od chwili ich wypłaty?*
Prezes NBP stwierdził, iż uznanie, iż bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot wypłaconego kapitału rozpoczyna się z chwilą wypłaty tego kapitału spowoduje skutki ekonomiczne niemożliwe do przewidzenia, które mogą skutkować sytuacją kryzysową.
**Pytanie SN nr 6.** *Czy, jeżeli w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej którejkolwiek ze stron przysługuje roszczenie o zwrot świadczenia spełnionego w wykonaniu takiej umowy, strona ta może również żądać wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych przez drugą stronę?*
Odpowiadając na to pytanie Prezes NBP stwierdził, iż brak wynagrodzenia za udostępniony kapitał spowodowałby, iż kredytobiorcy uzyskaliby darmowe kredyty, co jest sytuacją niespotykaną na rynku. Według Prezesa, ewentualne wynagrodzenie mogłoby bazować na oprocentowaniu złotowych kredytów mieszkaniowych.
Podsumowując swoją opinię, Prezes NBP stwierdził, iż *Z punktu widzenia **stricte ekonomicznego**, można oceniać jako proporcjonalne rozwiązanie odnośnie do umów, w przypadku których stwierdzono abuzywność tzw. klauzul przeliczeniowych, polegające na **zastąpieniu kursu określonego w umowie innym kursem określanym w sposób wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów**“. Podkreślił również, że “Niektóre warianty rozstrzygnięć mogłyby generować koszty, które powodowałyby wyczerpania kapitałów banków i prowadziłyby do kryzysu systemu finansowego w Polsce lub mogłyby stanowić istotne dla niego zagrożenie. Jednocześnie z punktu widzenia kształtowania stosunków gospodarczych na przyszłość, ekonomiczna ocena poszczególnych wariantów rozstrzygnięć powinna uwzględniać szerszy aspekt, w tym zwłaszcza wpływ na sytuację kredytobiorców walutowych względem sytuacji innych kredytobiorców, którzy zaciągnęły kredyty w złotych, oraz osób, które nie zaciągnęły kredytu na zakip nieruchomości*.
W naszej ocenie stanowisko Prezesa NBP w istocie opiera się na ekonomicznych aspektach możliwych rozwiązań prawnych, ocenianych niemal wyłącznie z punktu widzenia sektora bankowego. Przedmiotowe **stanowisko nie zawiera jednocześnie bezpośredniej odpowiedzi na pytania prawne** Sądu Najwyższego, a w konsekwencji należy z dużą dozą pewności założyć, iż nie będzie ona miała szczególnej doniosłości dla treści uchwały, jaka ma zostać podjęta przez Sąd Najwyższy.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Uchwała III CZP 6/21 a przedawnienie roszczeń frankowiczów](https://www.kwwp.pl/uchwala-iii-czp-6-21-a-przedawnienie-roszczen-frankowiczow/)
**Published:** 31 sierpnia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W dniu 7 maja 2021 r. SN w sprawie o sygn. akt III CZP 6/21, podjął uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego, zgodnie z którą **klauzula abuzywna jest bezskuteczne z mocy prawa od samego początku, zaś jeśli umowy nie da się dalej wykonywać (jest nieważna), stronom przysługują odrębne roszczenia o zwrot świadczeń pieniężnych**. Co to w praktyce oznacza dla frankowiczów?
Omawiana uchwała Sądu Najwyższego podjęta została z inicjatywy Rzecznika Finansowego, który zwrócił się do SN o rozstrzygnięcie występujących w orzecznictwie sądów powszechnych rozbieżności w wykładni przepisów prawa dotyczących kredytów indeksowanych lub denominowanych do waluty obcej.
Treść wydanej przez SN trzypunktowej uchwały, brzmi następująco:
1. *Niedozwolone postanowienie umowne (art. 3851 § 1 k.c.) jest od początku, z mocy samego prawa, dotknięte bezskutecznością na korzyść* *konsumenta, który może udzielić następczo świadomej i wolnej zgody na* *to postanowienie i w ten sposób przywrócić mu skuteczność z mocą* *wsteczną.*
2. *Jeżeli bez bezskutecznego postanowienia umowa kredytu nie może* *wiązać, konsumentowi i kredytodawcy przysługują odrębne roszczenia o* *zwrot świadczeń pieniężnych spełnionych w wykonaniu tej umowy (art.* *410 § 1 w związku z art. 405 k.c.). Kredytodawca może żądać zwrotu* *świadczenia od chwili, w której umowa kredytu stała się trwale* *bezskuteczna.*
3. *Nadaje uchwale moc zasady prawnej.*
**Najważniejsze wnioski z rozważań Sądu Najwyższego, zawartych w uzasadnieniu do uchwały**
- *Sąd powinien uwzględnić wolę konsumenta co do utrzymania lub wyłączenia niedozwolonego postanowienia z umowy. Aby konsument mógł udzielić wolnej i świadomej zgody, sąd krajowy winien, w ramach krajowych norm proceduralnych i w świetle zasady słuszności w postępowaniu cywilnym, wskazać stronom w sposób obiektywny i wyczerpujący, konsekwencje prawne, jakie może pociągnąć za sobą usunięcie nieuczciwego warunku – co jest szczególnie istotne wtedy, gdy jego niezastosowanie może prowadzić do unieważnienia całej umowy, narażając ewentualnie konsumenta na roszczenia restytucyjne – i to niezależnie od tego, czy strony są reprezentowane przez pełnomocnika zawodowego*.
- *Utrzymanie umowy w mocy w sytuacji, w której po usunięciu klauzul niedozwolonych umowy nie da się wykonywać, jest możliwe wyłącznie wówczas, gdy upadek umowy naraziłby konsumenta na szczególnie niekorzystne konsekwencje, przy czym decydujące znaczenie ma tutaj wola konsumenta*.
- *Kierując się dotychczasowym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, należy uznać, że bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może się rozpocząć zanim dowiedział się on lub, rozsądnie rzecz ujmując, powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia. Należy bowiem uznać, że dopiero wówczas mógł wezwać przedsiębiorcę do zwrotu świadczenia (por. art. 455 k.c.), tj. podjąć czynność, o której mowa w art. 120 § 1 k.c.*
- *Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ze względu na przyznaną kredytobiorcy-konsumentowi możliwość podjęcia wiążącej decyzji co do sanowania niedozwolonej klauzuli i co do zaakceptowania konsekwencji całkowitej nieważności umowy (i sprzeciwienia się zarazem udzieleniu mu ochrony przed tymi konsekwencjami przez wprowadzenie regulacji zastępczej), należy uznać, iż **co do zasady termin przedawnienia tych roszczeń może rozpocząć bieg dopiero po podjęciu przez kredytobiorcę-konsumenta wiążącej decyzji w tym względzie***.
**Co wynika z powyższych rozważań?**
Podjęta uchwała jest istotna przede wszystkim z punktu widzenia biegu terminu przedawnienia roszczeń związanych ze stosowaniem w umowach postanowień niedozwolonych. Zgodnie z uchwałą bieg terminu przedawnienia biegnie od momentu powzięcia przez konsumenta informacji o znajdujących się w jego umowie klauzulach abuzywnych oraz podjęcia przez niego świadomej decyzji co do zrzeczenia się prawa do żądania unieważnienia niedozwolonych postanowień umownych zawartych w podpisanej przez niego umowie kredytowej na drodze sądowej. Pogląd ten jest korzystny dla frankowiczów.
Sąd potwierdził również, że klauzule abuzywne (niedozwolone) są bezskuteczne od samego początku, czyli od momentu zawarcia umowy. Co więcej SN potwierdził również, że w sprawach frankowiczów zastosowanie znajdzie teoria dwóch kondykcji, nie zaś teoria salda (chcesz wiedzieć więcej na ten temat – zajrzyj do jednego z naszych poprzednich wpisów). Oznacza to, że każdej stronie przysługuje odrębne roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia.
Uzasadnienie uchwały opiera się na szerokiej analizie dotychczasowego orzecznictwa TSUE w zakresie Dyrektywy 93/13. Tym samym stwierdzono, iż sąd ma obowiązek *zbadania z urzędu, równoważnie względem przepisów porządku publicznego, czy klauzula ma charakter abuzywny i wyciągnięcia z tego konsekwencji, bez oczekiwania na to, aby konsument poinformowany o swoich prawach domagał się stwierdzenia jej nieważności*.
Warto zwrócić również uwagę na rozważania Sądu w zakresie konsekwencji stwierdzenia abuzywności postanowień umownych. Sąd stwierdził bowiem, że w przypadku gdy „upadek umowy naraża konsumenta na *szczególnie niekorzystne konsekwencje*, w rachubę wchodzi zastąpienie klauzuli abuzywnej normą dyspozytywną albo przepisem *mającym zastosowanie, gdy strony danej umowy wyrażą na to zgodę*. Jeżeli klauzula abuzywna odzwierciedlała właśnie taki przepis, może być także zastąpiona *tym stanowiącym punkt odniesienia przepisem ustawowym w nowym brzmieniu przyjętym już po zawarciu umowy*. **Wynika z tego, że zastąpienie postanowienia niedozwolonego m.in. przepisem dyspozytywnym, możliwe jest wyłącznie po uzyskaniu zgody konsumenta**.
Niepokój budzić może krytykowane w środowisku prawniczym stanowisko odnośnie do kwalifikacji umowy zawierającej postanowienia abuzywne jako *czynności kulejącej*, do której zastosowanie znajdzie sankcja bezskuteczności zawieszonej. Sąd Najwyższy doszedł bowiem do wniosku, że bieg terminu przedawnienia roszczeń banku rozpoczyna się od chwili, kiedy umowa staje się trwale bezskuteczna – w praktyce w świetle rozważań SN, momentem tym będzie odmowa przez konsumenta pozostawienia bezskutecznych postanowień w mocy – po uzyskaniu stosownych informacji przez sąd o skutkach upadku umowy.
Powyższe stanowisko nie zasługuje na aprobatę. Brak jest bowiem podstaw do wymagania od konsumentów składania jakichkolwiek dodatkowych oświadczeń, od których uzależniane miałoby być obowiązywanie klauzul abuzywnych. Słusznie wskazuje się, że jest to niezgodne z celami Dyrektywy 93/13,a nadto mogłoby doprowadzić do paradoksalnej sytuacji, w której roszczenie konsumenta ulegnie przedawnieniu, natomiast roszczenie banku nie. Może bowiem wystąpić sytuacja, w której konsument nie złoży oświadczenia zgodnego z wymogami SN, od którego zaś SN uzależnia rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia roszczenia banku o zwrot wypłaconego kapitału.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Na orzeczenie SN w sprawie III CZP 11/21 poczekamy jeszcze wiele miesięcy](https://www.kwwp.pl/na-orzeczenie-sn-w-sprawie-iii-czp-11-21-poczekamy-jeszcze-wiele-miesiecy/)
**Published:** 3 września, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**2 września 2021 wbrew oczekiwaniom opinii publicznej oraz dziesiątek tysięcy frankowiczów, Sąd Najwyższy nie zajął się rozpoznaniem zagadnień prawnych dotyczących kredytów frankowych przedstawionych przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego.**
[Na stronie SN opublikowane zostało postanowienie](https://www.sn.pl/aktualnosci/SiteAssets/Lists/Wydarzenia/AllItems/Postanowienie%20z%20dnia%202%20wrze%C5%9Bnia%202021%20r.%20III%20CZP%2011-21-3%20.pdf) – wydane w pełnym 21-osobowym składzie – w którym Sąd zwrócił się w sprawie III CZP 11/21, na podstawie artykułu 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na pytania prejudycjalne dotyczące niezawisłości i bezstronności Sądu Najwyższego w obecnym składzie, z uwagi na mające miejsce od wielu miesięcy zawirowania polityczne wokół sposobu powołanie części z sędziów.
W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że frankowicze stali się ofiarami aktualnego konfliktu wewnętrznego SN, który na skutek bierności, karze im przez kolejne miesiące czekać na wydanie stosownej uchwały (na odpowiedź TSUE należy czekać zwykle od kilku do kilkunastu miesięcy).
Część sędziów wyraziło ubolewanie nad zaistniałą sytuacją oraz skierowało do sądów powszechnych [apel](https://www.sn.pl/aktualnosci/SiteAssets/Lists/Wydarzenia/AllItems/O%C5%9Bwiadczenie%20z%20dnia%202%20wrze%C5%9Bnia%202021%20r.pdf) z którego wynika, iż w ich ocenie nie ulega wątpliwości, iż *sędziowie sądów powszechnych, na których barki spadają obecnie zadania związane z rozstrzyganiem sporów dotyczących kredytów frankowych, potrafią* *przy wykorzystaniu swojej wiedzy i doświadczenia zawodowego, w sposób sprawiedliwy i zgodny z prawem problemom tym podołać.*
Z zaistniałej sytuacji płynie w naszej ocenie jednoznaczne przesłanie. Nie należy w nieskończoność czekać na planowane orzeczenie SN i należy wziąć sprawę w swoje ręce już teraz. Statystyki publikowane na naszym blogu jasno wskazują na to, iż w ponad 90% spraw sądowych frankowicze odnoszą obecnie sukcesy i wygrywają z bankami. Nie warto więc zwlekać ze skierowaniem sprawy na drogę sądową. Jak widać na chwilę obecne frankowicze nie mają bowiem co liczyć na wsparcie merytoryczne ze strony Sądu Najwyższego. Warte uwagi jest również to, że jak dotąd zdecydowana większość sądów radziła sobie ze sprawami frankowymi bez planowanej uchwały i orzekając na korzyść frankowiczów, uznając dotychczasowy dorobek orzeczniczy TSUE i SN za wystarczający do wydania prawidłowego wyroku.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Banki próbują się ratować przed frankowiczami](https://www.kwwp.pl/banki-probuja-sie-ratowac-przed-frankowiczami/)
**Published:** 14 października, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Ostatni okres niewątpliwie jest dla frankowiczów, którzy zdecydowali się na wstąpienie na drogę sądową, pasmem sukcesów. Pomimo braku wydania przez Sąd Najwyższy uchwały [w sprawie III CZP 11/21](https://www.kwwp.pl/na-orzeczenie-sn-w-sprawie-iii-czp-11-21-poczekamy-jeszcze-wiele-miesiecy/), sądy (a w szczególności tzw. warszawski wydział frankowy), w dalszym ciągu orzekają na korzyść frankowiczów. Nic więc dziwnego, że banki poszukują metod, aby zniechęcić kredytobiorców do kierowania przeciwko nim pozwów.
**Ugody sądowe i pozasądowe**
Niektóre banki proponują frankowiczom ugody. Propozycje takie pojawiają się głównie ze strony banków PKO BP i Millennium. Propozycje ugodowe wyglądają różnie – bardzo wiele zależy też od tego, na jakim etapie sporu znajdują się kredytobiorcy. Dla tych, którzy jeszcze nie wstąpili na drogę sądową, warunki są najmniej korzystne. Im bliżej jednak rozstrzygnięcia, tym większa szansa na wynegocjowanie lepszych kursów, gdyż to właśnie na przewalutowaniu kredytu na złoty oraz oparciu oprocentowania o WIBOR opierają się oferty banków. Większość frankowiczów do propozycji tych podchodzi jednak z rezerwą. Są też tacy, którzy wstępują na drogę sądową celowo, aby zwiększyć swoją siłę negocjacyjną. Analizując jednak poszczególne przypadki konkretnych frankowiczów, którzy otrzymali już takie oferty, ciężko ustalić jednoznaczne kryteria, od których zależeć może to, jaką ugodę zaproponuje dany bank.
**Wezwania do zapłaty**
Niektóre z banków, jak na przykład mBank, obrały inną taktykę. Bank ten kieruje do frankowiczów, którzy zdecydowali się go pozwać, wezwania do zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z kapitału. Bank informuje ponadto, że w razie braku zapłaty, wystąpi on przeciwko kredytobiorcy do sądu. Niektórzy z frankowiczów zastanawiają się jak reagować na tego typu pisma, inni z kolei już przygotowują się do wysłania ich kopii do sądu jako dowód, iż bank w istocie uznaje powództwo o stwierdzenie nieważności umowy. Należy zaznaczyć, że zasadność tego typu wezwań nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa, co wielokrotnie było już potwierdzane przez sądy powszechne, oddalające powództwa oparte o ww. twierdzenia banków. Ciężko więc zakładać, iż banki rzeczywiście oczekują, że ktokolwiek przeleje dobrowolnie na ich rzecz żądane kwoty. Można więc przypuszczać, że celem tego typu działań jest jedynie zniechęcenie części mniej świadomych frankowiczów, do wycofania się ze sporów lub w ogóle niewnoszenia pozwów.
**Kwestionowanie wyroków**
Skoro bankom nie udaje się już wygrywać sporów sądowych, to nie pozostaje nic innego, jak ich kwestionowanie. Obecna sytuacja polityczna dostarcza bankom wiele argumentów do tego, aby zasiać ziarno niepewności wśród frankowiczów. Niezależnie jednak od sporów politycznych, można przypuszczać, że wyroki wydawane przez obecnych sędziów nie zostaną „masowo” unieważniane czy uchylane. Konsekwencje tego typu działań byłyby zbyt poważne zważywszy na skalę takiego działania. Jest to jednak bardziej lub mniej skuteczne narzędzie w rękach banków do wzbudzania niepewności u frankowiczów.
Podsumowując powyższe rozważania można stwierdzić, że działania podejmowane przez banki nie zawsze znajdują oparcie w obowiązujących przepisach prawa, a często służą jedynie – mniej lub bardziej udolnie – przeciwdziałaniu masowemu kierowaniu spraw frankowych do sądów. Warto więc z dystansem podchodzić do tego typu informacji pojawiających się w mediach, na bieżąco śledzić aktualne orzecznictwo sądowe, zaś przy podejmowaniu dalszych decyzji najlepiej kierować się zdrowym rozsądkiem oraz skorzystać z usług radcy prawnego lub adwokata, który przedstawi możliwe rozwiązania oraz związane z nimi wady i zalety.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Unieważnienie kredytu frankowego po jego spłacie a przedawnienie roszczeń](https://www.kwwp.pl/uniewaznienie-kredytu-frankowego-po-jego-splacie-a-przedawnienie-roszczen/)
**Published:** 5 listopada, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Na naszym blogu wielokrotnie pisaliśmy już o problematyce przedawnienia roszczeń frankowiczów.
W czerwcu ub.r. wyjaśnialiśmy [jak należy liczyć 10-letni termin przedawnienia roszczeń o zwrot nienależnie uiszczonych na rzecz banku rat kapitałowo-odsetkowych](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/). Miesiąc później radziliśmy [jak zawezwać bank do próby ugodowej](https://www.kwwp.pl/jak-zawezwac-bank-do-proby-ugodowej-poradnik-ze-wzorem-dla-frankowicza/), aby przerwać bieg terminu przedawnienia. Z kolei w sierpniu 2020 r. frankowicze mogli się dowiedzieć na łamach naszego bloga, [czy spłata kredytu blokuje możliwość pozwania banku i unieważnienia umowy frankowej.](https://www.kwwp.pl/czy-splata-kredytu-blokuje-mozliwosc-pozwania-banku-i-uniewaznienia-umowy-frankowej/)
Mogłoby się wydawać, że ww. zagadnienie zostało już dogłębnie przenalizowane, a sam temat całkowicie wyczerpany. **Nic bardziej mylnego**.
Sposób interpretacji (wykładni) przepisów prawa ulega nieustannym zmianom na osi czasu. Zagadnienia prawne budzące wątpliwości interpretacyjne prowadzą zwykle do kształtowania się coraz to nowych poglądów doktryny oraz judykatury w danej materii, mających w swym założeniu położyć kres istniejącym rozbieżnościom orzeczniczym i zwiększeniu pewności obywateli wobec prawa. Nowe poglądy prowadzą czasem do całkowitego odrzucenia dotychczasowego sposobu zapatrywania na daną tematykę, wpływając tym samym na zmianę linii orzeczniczej bądź jej ujednolicenie. Dobitnym przykładem jest chociażby kwestia kredytów frankowych. Jeszcze kilka lat temu tylko nieliczni odważni zdecydowali się na skierowanie swoich spraw na drogę sądową. Często prawomocnie przegrywali spory z bankami. Przyczyną zaistniałego stanu rzeczy nie było jednak obowiązywanie innych przepisów (te nie uległy znaczącym zmianom), lecz odmienny od dzisiejszego sposób ich interpretacji (wykładni) przez sądy. Istniejące do niedawna rozbieżności orzecznicze były jednym z zasadniczych powodów, dla których gros frankowiczów obawiało się sporu z bankiem. Nawet pomimo faktu, iż zmuszeni byli oni niejednokrotnie regulować na rzecz swoich banków bajońskie kwoty rat kredytowych. Nie bez znaczenia w zmianie, która nastąpiła na korzyść frankowiczów, miało orzecznictwo TSUE, a w szczególności słynny już wyrok TSUE ws. Państwa Dziubak.
**Czy spłata kredytu uniemożliwia pozwanie banku i jak liczyć termin przedawnienia?**
Pomimo, iż w ciągu ostatnich dwóch lat linia orzecznicza w sprawach frankowych odwróciła się niemal o 180° na korzyść frankowiczów, pewne kwestie w dalszym ciągu budziły spory i wątpliwości interpretacyjne. **Jedną z nich było zagadnienie biegu terminu przedawnienia roszczeń frankowiczów**.
Jeszcze do niedawna większość prawników stała na stanowisku, iż bieg 10-letniego terminu przedawnienia należy liczyć osobno od każdej nienależnie uiszczonej przez frankowicza na rzecz banku raty kredytu. Jeżeli więc przykładowo kredyt był spłacany przez 30 lat i bezpośrednio po jego spłacie frankowicz chciałby żądać od banku zwrotu ww. kwot, mógłby się on domagać od banku jedynie zwrotu sumy należności (rat) z okresu 10 lat przed ostateczną spłatą kredytu, zaś roszczenie o zwrot kwot wpłaconych w pierwszych 20 latach wykonania umowy, należałoby uznać za przedawnione. **Dla wielu osób, w szczególności tych, które spłaciły swój kredyt przed terminem wskutek dokonywanych nadpłat, oznaczałoby to brak możliwości skierowania sprawy na drogę sądową. Jak się jednak okazuje, było to stanowisko zbyt ostrożnościowe, które całkowicie się zdezaktualizowało**.
W przełomowej uchwale SN z 7 maja 2021 r., wydanej w siedmioosobowym składzie sprawie [III CZP 6/21](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iii-czp-6-21-niedozwolone-postanowienie-umowne-523264617), Sąd Najwyższy stwierdził bowiem, że:
1. ***Kierując się dotychczasowym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, należy uznać, że bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może się rozpocząć zanim dowiedział się on lub, rozsądnie rzecz ujmując, powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia****. Należy bowiem uznać, że dopiero wówczas mógł wezwać przedsiębiorcę do zwrotu świadczenia (por. art. 455 k.c.), tj. podjąć czynność, o której mowa w art. 120 § 1 k.c.*
2. ***Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ze względu na przyznaną kredytobiorcy-konsumentowi możliwość podjęcia wiążącej decyzji co do sanowania niedozwolonej klauzuli i co do zaakceptowania konsekwencji całkowitej nieważności umowy (i sprzeciwienia się zarazem udzieleniu mu ochrony przed tymi konsekwencjami przez wprowadzenie regulacji zastępczej), należy uznać, iż co do zasady termin przedawnienia tych roszczeń może rozpocząć bieg dopiero po podjęciu przez kredytobiorcę-konsumenta wiążącej decyzji w tym względzie*.**
**Co to oznacza?**
Jeżeli jeszcze spłacasz swój kredyt lub go spłaciłeś, nie oznacza to, iż 6-letni (dlaczego nie 10-letni? – wyjaśniamy [w tym wpisie](https://www.kwwp.pl/przedawnienie-roszczen-banku-i-kredytobiorcy/)) termin przedawnienia Twoich roszczeń względem banku o zwrot nienależnie uiszczonych rat kapitałowo-odsetkowych rozpoczął w ogóle swój bieg. Nawet więc jeżeli teoretycznie spłaciłeś już swój kredyt kilka lat temu, to potencjalnie w dalszym ciągu możesz się domagać zwrotu wszelkich nadpłaconych na rzecz banku – w związku z nieważnością umowy, rat kredytowych.
Należy jednak przyjąć, iż co do zasady chwilą, w której frankowicz uzyskał wiedzę o tym, że jego umowa jest nieważna, jest dopiero moment, w którym zlecił prawnikowi analizę swojej umowy kredytowej, ewentualnie wezwał już bank do zwrotu nienależnie uiszczonych kwot, opierając swoje żądanie na nieważności ww. umowy. Dopiero wówczas ziściła się wskazana przez SN przesłanka, uzasadniająca rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia roszczeń kredytobiorcy względem banku. **Jak się wydaje, w zdecydowanej większości przypadków osób, które nie skierowały jeszcze sprawy na drogę sądową, ww. termin przedawnienia nie rozpoczął jeszcze swojego biegu**.
**Na co należy uważać?**
Jeżeli frankowicz podejmował już wobec banku jakiekolwiek działania oparte o założenie, że umowa kredytowa jest nieważna, w szczególności:
1. wezwał bank do zapłaty – zwrotu nienależnie uiszczonych rat kapitałowo-odsetkowych;
2. skierował do sądu wniosek o zawezwanie banku do próby ugodowej;
3. prowadził z bankiem mediacje;
– termin przedawnienia roszczeń może już biec i należy jak najszybciej podjąć dalsze kroki prawne. Tylko to pozwoli bowiem uchronić frankowiczów przed ryzykiem oddalenia powództwa z uwagi na upływ terminu przedawniania.
**Nie warto więc czekać i najlepiej już dzisiaj skonsultować swoją sytuację z prawnikiem który doradzi, czy droga do unieważnienia Twojego kredytu, jest w dalszym ciągu otwarta**.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Udział w otwarciu nowej linii cynkowniczej w INOFAMA S.A.](https://www.kwwp.pl/udzial-w-otwarciu-noweli-linii-cynkowniczej-w-inofama-s-a/)
**Published:** 30 listopada, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
W dniu 23 listopada 2022 r. mieliśmy przyjemność uczestniczyć w uroczystym otwarciu nowej linii cynkowniczej u naszego Klienta – INOFAMA S.A. z siedzibą w Inowrocławiu. Zespół naszej Kancelarii, w tym obecni na uroczystości radcowie prawni Radosław Wojciechowski i Marcin Kania, wspierali Klienta w skomplikowanym i wielowątkowym procesie inwestycyjnym, przygotowując umowy z jego uczestnikami i zapewniając wsparcie prawne w ich wykonywaniu, doradzając w bieżących sprawach, jak również w czynnościach związanych z zapewnieniem właściwego finansowania dla inwestycji. Naszym celem było zapewnienie Klientowi bezpieczeństwa prawnego oraz minimalizowanie ryzyk i jednocześnie umożliwienie jak najszybszego zakończenia inwestycji i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie. Spółce INOFAMA S.A. gratulujemy i życzymy dalszego rozwoju oraz aby ukończona inwestycja pozwoliła na otwarcie nowych możliwości dla Spółki.

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Wygrana przed SO w Krakowie - umowa z Bankiem PEKAO S.A. (dawny BPH) nieważna (I C 2142/20)](https://www.kwwp.pl/wygrana-przed-so-w-krakowie-umowa-z-bankiem-pekao-dawny-bph-niewazna-i-c-2142-20/)
**Published:** 19 listopada, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 19.11.2021 r., w jednej z prowadzonych przez nas spraw przed Sądem Okręgowym w Krakowie:
1. Sąd unieważnił zawartą przez naszego Klienta umowę kredytu denominowanego do CHF zawartą z Bankiem Pekao S.A. (dawny Bank BPH);
2. zobowiązał Bank do zwrotu na rzecz Kredytobiorcy kwoty ponad 250 tys. zł.
W ustnych motywach rozstrzygnięcia Sąd podzielił prezentowane przez Kancelarię KWWP stanowisko, wedle którego zawarty w umowie mechanizm przeliczeniowy i odesłania do tabeli kursowej mają charakter abuzywny, zaś ich wyeliminowanie z umowy prowadzi do jej całkowitej nieważności. Wyrok nie jest jeszcze prawomocny.
Sygnatura sprawy: I C 2142/20.
**Kategorie:** Aktualności
---
### [Brak obowiązku informowania frankowicza przez Sąd o skutkach unieważnienia kredytu CHF](https://www.kwwp.pl/brak-obowiazku-informowania-frankowicza-przez-sad-o-skutkach-uniewaznienia-kredytu-chf/)
**Published:** 26 listopada, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**W ostatnich dniach na Portalu Orzeczeń Sądów Powszechnych pojawiło się uzasadnienie do ciekawego** [**wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2021 r. (I ACa 155/21)**](https://orzeczenia.ms.gov.pl/content/$N/154500000000503_I_ACa_000155_2021_Uz_2021-10-20_002?fbclid=IwAR3J-iS7eYAkHSYUO3eMh_pPo42MXVJ0YZRo-iQya95k41tL-EI1hCybpJg)**, w którym skrytykowane zostało w części stanowisko SN wyrażone w uzasadnieniu** [**uchwały III CZP 6/21**](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/iii-czp-6-21-niedozwolone-postanowienie-umowne-523264617)**.**
**Stanowisko Sądu Najwyższego**
Według SN (…) *wystąpienie przez konsumenta z żądaniem restytucyjnym opartym na twierdzeniu o całkowitej i trwałej bezskuteczności (nieważności) umowy kredytu **nie może być uznane za równoznaczne z zakończeniem stanu bezskuteczności zawieszonej tej umowy, jeżeli nie towarzyszy mu wyraźne oświadczenie konsumenta, potwierdzające otrzymanie wyczerpującej informacji**.*
W ocenie SN powyższe zapatrywanie jest ściśle powiązane z niepewnością, w jakiej znajduje się kredytodawca, w kontekście tego, czy decyzja frankowicza co do żądania unieważnienia umowy kredytowej została podjęta w sposób w pełni świadomy, po zaznajomieniu się z wszelkimi konsekwencjami z tego wynikającymi. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, iż: *Sytuacja konsumenta jest korzystniejsza niż przedsiębiorcy, ponieważ w każdej chwili kredytobiorca może zakończyć stan bezskuteczności zawieszonej, udzielając zgody na związanie klauzulą abuzywną albo odmawiając tej zgody, z tym że – stosownie do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – skuteczność tych oświadczeń zależy od tego, czy był uprzednio należycie poinformowany o konsekwencjach tej abuzywności. W związku z tym może powstać pytanie, czy i ewentualnie kiedy wystąpienie przez konsumenta – choćby pozasądowo – z żądaniem restytucyjnym zakładającym trwałą bezskuteczność (nieważność) całej umowy, może być uznane za dorozumianą odmowę potwierdzenia klauzuli i akceptację konsekwencji upadku umowy (choćby sam sąd oceniał je jako szczególnie niekorzystne), prowadzącą do jej trwałej bezskuteczności (nieważności). Problematyczne jest to, że skonfrontowany z takim żądaniem kredytodawca może nie mieć jasności co do tego, czy formułując je, konsument był należycie poinformowany o konsekwencjach abuzywności klauzuli (np. o wszystkich roszczeniach restytucyjnych związanych z całkowitą i trwałą bezskutecznością umowy). Jest to zaś kwestia istotna, skoro decyduje o rozpoczęciu biegu przedawnienia roszczeń restytucyjnych kredytodawcy oraz możliwości postawienia ich w stan wymagalności (art. 455 KC) i przedstawienia do potrącenia (art. 498 § 1 KC).*
**Pogląd wyrażony przez Sąd Apelacyjny w Warszawie**
W ocenie SA w Warszawie, powyższe stanowisko nie zasługuje na aprobatę. Poniżej przedstawiamy najciekawsze fragmenty z uzasadnienia ww. orzeczenia:
*Sąd Apelacyjny uznaje natomiast za nietrafne wywody uzasadnienia uchwały III CZP 6/21 w zakresie, w jakim wypaczają one ustalony w orzecznictwie TSUE cel obowiązku informacyjnego sądu wobec konsumenta, zmierzając do uzależnienia od tej czynności sądu skuteczności działań konsumenta zmierzających do uzyskania należnej mu ochrony.*
***Zgodnie z orzecznictwem TSUE obowiązek informacyjny ma na celu ochronę konsumenta, także reprezentowanego przez zawodowego pełnomocnika, przy jednoczesnym poszanowaniu uprawnień procesowych stron, tj. prawa obu stron do kontradyktoryjnego postępowania sądowego. Obowiązek informacyjny sądu krajowego aktualizuje zasadniczo się w dwóch sytuacjach:***
***Po pierwsze wówczas, gdy rozpoznając spór z umowy sąd z urzędu dostrzega abuzywność danego postanowienia umownego (której to abuzywności nie zauważa konsument i jego pełnomocnik);*** *w takim przypadku sąd powinien zwrócić uwagę na tę okoliczność obu stronom i umożliwić im zajęcie stanowiska zgodnie z zasadami kontradyktoryjności; uprzedzenie stron o okolicznościach rozważanych przez sąd z urzędu realizuje zresztą także zasadę lojalności sądu wobec stron postępowania.*
***Po drugie wówczas, gdy zastosowanie przepisów o ochronie konsumenckiej może narazić konsumenta na szczególnie dotkliwe skutki, wobec czego korzystniejsza z punktu widzenia interesów konsumenta może być w danym stanie faktycznym rezygnacja z takiej ochrony****. Jako przykład takiego dotkliwego skutku wskazuje się obowiązek niezwłocznego zwrotu kapitału z umowy kredytu (zauważyć tu trzeba, że to okoliczności danej sprawy pokażą, czy obowiązek zwrotu kapitału rzeczywiście będzie szczególnie dotkliwą konsekwencją bezskuteczności umowy, co zawsze porównać trzeba z konsekwencjami utrzymania umowy). Jednak Trybunał Sprawiedliwości zaznacza, że także w takim przypadku wola konsumenta co do skorzystania z ochrony jest dla sądu wiążąca, nawet gdyby sam sąd uważał, że jest to rozwiązanie niekorzystne dla tegoż konsumenta. Obowiązek informacyjny w tym przypadku ma zatem za zadanie przestrzec konsumenta i umożliwić mu zmianę stanowiska procesowego. Na tym kończy się rola informacyjna sądu i jej wpływ na losy roszczeń obu stron.*
***Trybunał Sprawiedliwości nigdzie natomiast nie sugeruje, że wypełnienie obowiązku informacyjnego sądu ma uszczuplić prawa konsumenta, np. doprowadzić do zniweczenia skutku wymagalności jego roszczeń lub uzależnienia daty wymagalności od daty wykonania obowiązku informacyjnego przez sąd.***
*(…)*
*Ocena sądu rozpoznającego konkretny spór, czy zachodzi potrzeba powiadomienia konsumenta o grożących mu szczególnie dotkliwych konsekwencjach, nie może pomijać faktów wynikających z akt sprawy. Ani dyrektywa 93/13 i orzecznictwo TSUE, ani przepisy krajowe nie uzależniają wymagalności roszczeń konsumenta oraz banku od złożenia przedsiębiorcy oświadczenia przez konsumenta, że otrzymał on wyczerpującą informację o wszystkich skutkach trwałej bezskuteczności umowy.*
*Odmienne stanowisko Sądu Najwyższego przedstawione w uzasadnieniu uchwały III CZP 6/21 w ocenie Sądu Apelacyjnego jest nietrafne i nie znajduje oparcia w orzecznictwie TSUE. Co więcej, istnieje ryzyko, że stanowisko takie, gdyby było przez Sąd Najwyższy podtrzymane, może godzić w skuteczności ochrony konsumenckiej. Taka wykładnia nie tylko nie zachęca przedsiębiorcy do pozasądowego rozliczenia się z bezskutecznej umowy, ale wręcz zachęca go do ignorowania słusznych roszczeń konsumentów. Zdejmuje bowiem z przedsiębiorcy ustawowe konsekwencje opóźnienia w spełnieniu świadczeń pieniężnych, które każdy inny dłużnik musiałby w takiej sytuacji ponieść. Zdejmuje z niego także odpowiedzialność za własną wieloletnią opieszałość w dochodzeniu zwrotu kapitału.*
*Warto zatem pamiętać, że moc zasady prawnej odnosi się wyłącznie do sentencji omawianej uchwały Sądu Najwyższego, nie obejmuje natomiast uzasadnienia.*
**Jakie znaczenie ma powyższy wyrok SA w Warszawie dla frankowiczów?**
W ocenie banków „bezskuteczność zawieszona”, o której mowa w uzasadnieniu uchwały III CZP 6/21 daje asumpt do twierdzenia, że bieg terminu przedawnienia roszczeń nie tylko frankowiczów (o zwrot nienależnie uiszczonych rat), ale i banku (o zwrot wypłaconego kapitału), rozpoczyna się dopiero z chwilą poinformowania frankowicza przez sąd o skutkach unieważnienia umowy kredytowej. Jest to dla banków o tyle korzystne, iż przesuwa znacząco w czasie chwilę, od której biegnie dla banku krótki, bo 3-letni, bieg terminu przedawnienia roszczeń o zwrot kapitału. Dzięki temu po prawomocnej przegranej z frankowiczem bank miałby jeszcze potencjalnie możliwość pozwania kredytobiorcy, nie narażając się przy tym na zarzut przedawnienia jego roszczeń. Wynika to z tego, iż w praktyce sądowej ww. obowiązek informacyjny sądy realizują dopiero pod koniec przewodu sądowego przed sądem I instancji, a czasem dopiero w II instancji.
Zdaniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie wyrażone przez SN zapatrywanie jest niezgodne z linią orzeczniczą TSUE, zaś obowiązek informacyjny ze strony sądu powinien być realizowany jedynie w nielicznych przypadkach. Dodatkowo SA stoi na stanowisku, iż ***„Troska” przedsiębiorcy – dłużnika o to, czy konsument jest powiadomiony o wszystkich konsekwencjach abuzywności umowy, nie może być pretekstem do opóźnienia terminu wymagalności roszczeń konsumenta wobec banku oraz do opóźnienia liczenia terminu początkowego biegu przedawnienia roszczeń bezczynnego banku wobec konsumenta***, zaś *\[s\]am obowiązek informacyjny sądu nie ma żadnego wpływu na skuteczność umowy, wymagalność roszczeń obu stron i bieg terminu przedawnienia*
W ocenie Sądu Apelacyjnego, w analizowanej przez niego sprawie powódka skutecznie powiadomiła pozwanego o tym, że korzysta z ochrony konsumenckiej i postawiła swoją wierzytelność w stan wymagalności poprzez sądowe doręczenie pozwanemu odpisu pozwu wraz z załącznikami.
O ile nasz Kancelaria podziela w pełni zapatrywanie, według którego wytoczenie powództwa stanowi ostatni moment, w którym możliwe jest postawienie w stan wymagalności wierzytelności frankowicza wobec banku, o tyle za kontrowersyjne należy uznać, jak wskazał SA, iż: *W rozpoznawanej sprawie nie stanowiło dostatecznego oświadczenia powódki o definitywnej odmowie przypisania umowie skuteczności (odmowie sanowania abuzywnych zapisów umowy) samo wezwanie do zapłaty z 4 sierpnia 2016 r. Było ono nader skrótowe, powoływało się jednym zdaniem na nieważność bezwzględną, nie zawierało żadnych odniesień do bezskuteczności wynikającej z ochrony konsumenckiej (…). Nie można zatem oczekiwać od pozwanego, aby już od daty otrzymania tego wezwania miał mieć świadomość powołania się przez powódkę na ochronę konsumencką.*
W naszej ocenie jednoznaczne zamanifestowanie przez frankowicza, iż łącząca go z bankiem umowa jest nieważna, z uwagi na zawarte w niej postanowienia abuzywne, w tym również poprzez wezwanie do zwrotu nienależnie uiszczonych na rzecz banku rat kapitałowo-odsetkowych, daje podstawy do twierdzenia, iż frankowicz korzysta z ochrony konsumenckiej przewidzianej w dyrektywie 93/13, a w konsekwencji umowę kredytową należy uznać za bezskuteczną już z chwilą doręczenia do banku ww. wezwania. Nie posiadamy co prawda dokładnej treści ww. wezwania, analizowanej przez Sąd Apelacyjny, niemniej jednak bez względu na stopień jego szczegółowości, powyższe zapatrywanie należy uznać za zbyt rygorystyczne. Pokazuje ono jednak dobitnie, iż w sprawach frankowych nie warto działać samemu i zlecić sprawę kancelarii prawnej zajmującej się tego rodzaju sprawami. Daje to pewność, iż profesjonalny pełnomocnik dochowa należytej staranności już na etapie sporządzania wezwania do zapłaty. Mając na uwadze powyższe zapatrywanie, rekomendowane jest bowiem dokładne opisanie w treści wezwania podstaw żądania zwrotu uiszczonych na rzecz banku należności. Dobra praktyką wydaje się również załączanie do wezwania oświadczenia o skorzystaniu z ochrony konsumenckiej przewidzianej w dyrektywie 93/13.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Nowe pytania do TSUE w sprawach frankowych](https://www.kwwp.pl/nowe-pytania-do-tsue-w-sprawach-frankowych/)
**Published:** 30 grudnia, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r. w sprawie o sygn. akt III CZP 6/21](https://www.kwwp.pl/uchwala-iii-czp-6-21-a-przedawnienie-roszczen-frankowiczow/) wprowadziła do toczących się spraw frankowych niemałe „zamieszanie”. Z uzasadnienia ww. uchwały SN wynika bowiem, iż:
*Kierując się dotychczasowym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, należy uznać, że bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może się rozpocząć zanim dowiedział się on lub, rozsądnie rzecz ujmując, powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia. Należy bowiem uznać, że dopiero wówczas mógł wezwać przedsiębiorcę do zwrotu świadczenia (por. art. 455 k.c.), tj. podjąć czynność, o której mowa w art. 120 § 1 k.c.*
*Ze względu na przyznaną kredytobiorcy-konsumentowi możliwość podjęcia wiążącej decyzji co do sanowania niedozwolonej klauzuli i co do zaakceptowania konsekwencji całkowitej nieważności umowy (i sprzeciwienia się zarazem udzieleniu mu ochrony przed tymi konsekwencjami przez wprowadzenie regulacji zastępczej), należy uznać, iż co do zasady termin przedawnienia tych roszczeń może rozpocząć bieg dopiero po podjęciu przez kredytobiorcę-konsumenta wiążącej decyzji w tym względzie*.
W naszej ocenie, o czym pisaliśmy już na naszym blogu, stanowisko zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia roszczeń banku rozpoczyna się od chwili, kiedy umowa staje się trwale bezskuteczna, jest nieprawidłowe. Brak jest bowiem podstaw do wymagania od konsumentów składania jakichkolwiek dodatkowych oświadczeń, od których uzależniane miałoby być obowiązywanie klauzul abuzywnych. Powyższe znajduje potwierdzenie również w niektórych wyrokach sądów powszechnych. Jako przykład wskazać można wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt: I ACa 155/21, w którym to wyroku Sąd stwierdził, iż:
*Sąd Apelacyjny uznaje natomiast za nietrafne wywody uzasadnienia uchwały III CZP 6/21 w zakresie, w jakim wypaczają one ustalony w orzecznictwie TSUE cel obowiązku informacyjnego sądu wobec konsumenta, zmierzając do uzależnienia od tej czynności sądu skuteczności działań konsumenta zmierzających do uzyskania należnej mu ochrony.*
*Zgodnie z orzecznictwem TSUE obowiązek informacyjny ma na celu ochronę konsumenta, także reprezentowanego przez zawodowego pełnomocnika, przy jednoczesnym poszanowaniu uprawnień procesowych stron, tj. prawa obu stron do kontradyktoryjnego postępowania sądowego. Obowiązek informacyjny sądu krajowego aktualizuje zasadniczo się w dwóch sytuacjach:*
*Po pierwsze wówczas, gdy rozpoznając spór z umowy sąd z urzędu dostrzega abuzywność danego postanowienia umownego (której to abuzywności nie zauważa konsument i jego pełnomocnik); w takim przypadku sąd powinien zwrócić uwagę na tę okoliczność obu stronom i umożliwić im zajęcie stanowiska zgodnie z zasadami kontradyktoryjności; uprzedzenie stron o okolicznościach rozważanych przez sąd z urzędu realizuje zresztą także zasadę lojalności sądu wobec stron postępowania.*
*Po drugie wówczas, gdy zastosowanie przepisów o ochronie konsumenckiej może narazić konsumenta na szczególnie dotkliwe skutki, wobec czego korzystniejsza z punktu widzenia interesów konsumenta może być w danym stanie faktycznym rezygnacja z takiej ochrony. Jako przykład takiego dotkliwego skutku wskazuje się obowiązek niezwłocznego zwrotu kapitału z umowy kredytu (zauważyć tu trzeba, że to okoliczności danej sprawy pokażą, czy obowiązek zwrotu kapitału rzeczywiście będzie szczególnie dotkliwą konsekwencją bezskuteczności umowy, co zawsze porównać trzeba z konsekwencjami utrzymania umowy). Jednak Trybunał Sprawiedliwości zaznacza, że także w takim przypadku wola konsumenta co do skorzystania z ochrony jest dla sądu wiążąca, nawet gdyby sam sąd uważał, że jest to rozwiązanie niekorzystne dla tegoż konsumenta. Obowiązek informacyjny w tym przypadku ma zatem za zadanie przestrzec konsumenta i umożliwić mu zmianę stanowiska procesowego. Na tym kończy się rola informacyjna sądu i jej wpływ na losy roszczeń obu stron.*
***Trybunał Sprawiedliwości nigdzie natomiast nie sugeruje, że wypełnienie obowiązku informacyjnego sądu ma uszczuplić prawa konsumenta, np. doprowadzić do zniweczenia skutku wymagalności jego roszczeń lub uzależnienia daty wymagalności od daty wykonania obowiązku informacyjnego przez sąd.***
*Dla wymagalności roszczeń obu stron nie ma żadnego znaczenia to, czy kredytodawca ma czy też nie ma jasności co do tego, czy formułując swoje żądanie, konsument był należycie poinformowany o konsekwencjach bezskuteczności umowy, np. o wszystkich roszczeniach restytucyjnych. Konsument, jeżeli chce skorzystać z ochrony konsumenckiej, ma obowiązek wzywając bank do zapłaty i zaniechania poboru dalszych rat, powiadomić bank, że uważa umowę za nieważną i wskazać, na czym jego zdaniem polega abuzywność prowadząca do nieważności całej umowy. Nie musi natomiast opowiadać się bankowi co do tego, jakie jest jego stanowisko odnośnie do roszczeń restytucyjnych banku i jaka jest jego wiedza co do możliwych skutków abuzywności. Pozwany bank nie ma tutaj żadnych uprawnień quasi-kontrolnych, a strony mogą pozostawać w sporze co do zakresu roszczeń banku, który to spór ostatecznie – w razie wystąpienia przez bank z powództwem lub stosownymi zarzutami – rozstrzygnie sąd.*
*Uprawnienia przedsiębiorcy w żaden sposób nie cierpią przez to, że nie ma on wglądu w informacje uzyskane przez konsumenta pozasądowo, w szczególności co do służących przedsiębiorcy roszczeń resytutucyjnych. Nie ogranicza to jego możliwości obrony, skoro poznał żądania i ich uzasadnienie. Jeżeli zatem bank mimo jasnego stanowiska konsumenta nie spełnia świadczenia w terminie, to popada w opóźnienie ze wszelkimi konsekwencjami. Podobnie, jeżeli bank obiera strategię negowania roszczeń dłużnika i w związku z tym nie dochodzi w czasie właściwym zwrotu kapitału, musi się liczyć z tym, że wskutek własnej bezczynności doprowadzi do przedawnienia się tego roszczenia.*
***„Troska” przedsiębiorcy – dłużnika o to, czy konsument jest powiadomiony o wszystkich konsekwencjach abuzywności umowy, nie może być pretekstem do opóźnienia terminu wymagalności roszczeń konsumenta wobec banku oraz do opóźnienia liczenia terminu początkowego biegu przedawnienia roszczeń bezczynnego banku wobec konsumenta.***
*Przypomnieć należy ponownie, że umowa w takim przypadku, jak rozpoznawany w tej sprawie, jest bezskuteczna ab initio i ex lege. Konsument może jedynie sprzeciwić się ochronie prawnej, która służy mu w związku z taką bezskutecznością, co będzie równoznaczne z dalszą realizacją umowy, tak jakby nigdy nie była wadliwa.*
*Sprzeciw konsumenta oznacza rezygnację z przysługującej mu ochrony. Zatem tylko taki sprzeciw (następcza świadoma zgoda na stosowanie postanowienia dotkniętego abuzywnością) mógłby zniweczyć skutki wezwania wystosowanego uprzednio przez konsumenta do przedsiębiorcy. Sam obowiązek informacyjny sądu nie ma żadnego wpływu na skuteczność umowy, wymagalność roszczeń obu stron i bieg terminu przedawnienia. Wyłącznie sprzeciw konsumenta wobec przysługującej mu ochrony, a więc jego świadomie wyrażona wola, mogłaby nadać umowie pełną skuteczność. Nie jest ponadto prawidłowe posługiwanie się w kontekście następczej zgody konsumenta na rezygnację z ochrony prawnej terminem: „przywrócić skuteczność”. Przywrócić można bowiem cechę, która istniała a następnie została utracona. Tu zaś mamy do czynienia z następczym uzyskaniem skuteczności przez czynność prawną bezskuteczną ab initio; umowa uzyskuje skuteczność z chwilą, w której konsument świadomie oświadczy, że nie chce korzystać z ochrony i zamierza realizować postanowienia umowy pomimo świadomości, że są one abuzywne (oczywiście umowa w takim przypadku staje się skuteczna ex tunc).*
*Ocena sądu rozpoznającego konkretny spór, czy zachodzi potrzeba powiadomienia konsumenta o grożących mu szczególnie dotkliwych konsekwencjach, nie może pomijać faktów wynikających z akt sprawy. Ani dyrektywa 93/13 i orzecznictwo TSUE, ani przepisy krajowe nie uzależniają wymagalności roszczeń konsumenta oraz banku od złożenia przedsiębiorcy oświadczenia przez konsumenta, że otrzymał on wyczerpującą informację o wszystkich skutkach trwałej bezskuteczności umowy.*
***Odmienne stanowisko Sądu Najwyższego przedstawione w uzasadnieniu uchwały III CZP 6/21 w ocenie Sądu Apelacyjnego jest nietrafne i nie znajduje oparcia w orzecznictwie TSUE. Co więcej, istnieje ryzyko, że stanowisko takie, gdyby było przez Sąd Najwyższy podtrzymane, może godzić w skuteczności ochrony konsumenckiej.*** *Taka wykładnia nie tylko nie zachęca przedsiębiorcy do pozasądowego rozliczenia się z bezskutecznej umowy, ale wręcz zachęca go do ignorowania słusznych roszczeń konsumentów. Zdejmuje bowiem z przedsiębiorcy ustawowe konsekwencje opóźnienia w spełnieniu świadczeń pieniężnych, które każdy inny dłużnik musiałby w takiej sytuacji ponieść. Zdejmuje z niego także odpowiedzialność za własną wieloletnią opieszałość w dochodzeniu zwrotu kapitału”.*
Zgodnie z doniesieniami medialnymi, powyższe kwestie stanowią przedmiot pytań prejudycjalnych skierowanych do TSUE. Pytania te dotyczyć mają początku terminu przedawnienia roszczeń banku o zwrot wypłaconego kredytobiorcom kapitału oraz naliczania odsetek za opóźnienie w przypadku zgłoszenia przez bank zarzutu zatrzymania. Pytania zadane zostały przez SSR del. Kamila Gołaszewskiego, sędziego odpowiedzialnego również za pytania skierowane do TSUE w słynnej już sprawie Państwa Dziobak, która miała istotny wpływ na orzecznictwo sądów powszechnych ws. frankowych.
Z niecierpliwością oczekujemy na szczegóły dotyczące zadanych pytań i liczymy na to, że ewentualny wyrok TSUE w tej sprawie przyczyni się do przyspieszenia rozpoznawania spraw i ujednolicenia stanowiska sądów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Wyrok TSUE w sprawie oświadczeń o ryzyku kursowym](https://www.kwwp.pl/wyrok-tsue-w-sprawie-oswiadczen-o-ryzyku-kursowym/)
**Published:** 5 stycznia, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[W dniu 6 grudnia 2021 r. TSUE w sprawie C-670/20 przeciwko ERSTE Bank Hungary Zrt.](https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=CEB5DE9240348DAF22966D0102DF6E91?text=&docid=251319&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3306430) orzekł, iż:
*Wykładni art. 4 ust. 2 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich należy dokonywać w ten sposób, że wymóg przejrzystości warunków umowy kredytu denominowanego w walucie obcej, które narażają kredytobiorcę na ryzyko kursowe, jest spełniony wyłącznie w sytuacji, gdy przedsiębiorca dostarczył temu kredytobiorcy dokładne i wystarczające informacje odnośnie do ryzyka kursowego pozwalające właściwie poinformowanemu oraz dostatecznie uważnemu i rozsądnemu przeciętnemu konsumentowi na dokonanie oceny ryzyka potencjalnie znaczących skutków gospodarczych takich warunków umownych dla jego zobowiązań finansowych w trakcie całego okresu obowiązywania tej umowy. W tym względzie **okoliczność, że konsument oświadcza, iż jest w pełni świadomy potencjalnych ryzyk wynikających z zawarcia wspomnianej umowy, nie ma sama w sobie znaczenia dla oceny, czy przedsiębiorca spełnił wspomniany wymóg przejrzystości***.
Powyższe orzeczenie zostało wydane na gruncie sporu toczącego się pomiędzy bankiem działającym na Węgrzech, a kredytobiorcami. Przedmiotem sporu był nieuczciwy charakter warunku zawartego w umowie kredytu denominowanego w walucie obcej przewidującego spłatę kredytu w walucie krajowej.
Jak wskazano w wyroku, kredytobiorcom przedstawiono informację dotyczącą ryzyka związanego z zaciągnięciem kredytu denominowanego w walucie obcej. Kredytobiorcy oświadczyli, że są w pełni świadomi ryzyk przedstawionych przez bank. Treść tej informacji odpowiadała (mniej więcej) treścią informacji przekazywanych polskim kredytobiorcom zaciągającym kredyty we frankach szwajcarskich.
TSUE w orzeczeniu tym potwierdził dotychczasowe orzecznictwo w tym zakresie (stosowane również przez znaczną część polskich sądów powszechnych), zgodnie z którym *wykładnia art. 4 ust. 2 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. nakazuje przyjąć, iż wymóg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym językiem oznacza – w przypadku umów kredytowych, że banki powinny przekazać kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia przez nich świadomych i rozważnych decyzji. **Przy kredycie waloryzowanym kursem waluty obcej niezwykle ważne jest, aby przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej służącej do waloryzacji jego zobowiązania, ale również aby był w stanie oszacować potencjalne ryzyko, jakie niesie dla niego wzrost kursu tej waluty.** W judykaturze dosyć powszechnie wyrażane jest zapatrywanie, iż wypełnienie obowiązku informacyjnego wymaga: pełnej informacji (możliwej do uzyskania w dacie zawarcia umowy) o ryzyku zarówno w odniesieniu do wysokości raty, jak i kapitału pozostałego do spłaty. Ponieważ przekaz kierowany do konsumenta musi być jasny i zrozumiały, podanie informacji powinno nastąpić dwutorowo poprzez: 1) wyraźne wskazanie i nacisk na nieograniczony charakter ryzyka walutowego; oraz 2) przedstawienie symulacji wysokości salda zadłużenia oraz rat kapitałowo-odsetkowych przy uwzględnieniu co najmniej zmian kursowych, o których bank posiada wiedzę, iż są możliwe, biorąc pod uwagę kurs historyczny i pozostałe informacje jakimi dysponuje jako profesjonalista” (zob. wyrok SO w Warszawie z dnia 23 września 2019 r., XXV C 2883/18; wyrok SR dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie z dnia 6 lutego 2020 r., II C 2779/18)*.
Nie ulega wątpliwości, że banki udzielając tzw. kredytów frankowych, nie informowały kredytobiorców w sposób rzetelny i kompleksowy o wszelkich ryzykach związanych z zawarciem umów powiązanych do waluty obcej. Przedstawiane przez nich informacje były lakoniczne, często „ukryte” w obszernych umowach, a pracownicy banków niejednokrotnie bagatelizowali to ryzyko, zapewniając o stabilności waluty czy opłacalności kredytu frankowego.
Chociaż, jak wskazano powyżej, orzecznictwo w kwestii informowania konsumentów o ryzyku związanym z umowami frankowymi, jest co do zasady ugruntowano, to mimo to powyższy wyrok może stanowić dodatkowy argument w rękach frankowiczów toczących spory z bankami.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Rekordowy grudzień 2021 w sprawach frankowych](https://www.kwwp.pl/rekordowy-grudzien-2021-w-sprawach-frankowych/)
**Published:** 25 stycznia, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
[Jak podaj Business Insider](https://businessinsider.com.pl/finanse/w-grudniu-padl-rekord-frankowych-wyrokow/06k740t), w oparciu o dane kancelarii Votum Robin Lawyers, grudzień 2021 był dla frankowiczów miesiącem rekordów:
– wydano **480 wyroków**;
– co najmniej **95% orzeczeń w I instancji było korzystnych** dla frankowiczów;
– zapadło **94 prawomocnych i korzystnych wyroków sądów II instancji (100%!).**
Według szacunków podawanym w ww. artykule, *w polskich sądach na koniec 2022 r. mogło być około 80 tys. spraw, co stanowi 20 proc. czynnych umów frankowych kredytów mieszkaniowych. W ostatnich miesiącach liczba ta rosła po 3-4 tys*.
Co istotne, decydując się na skierowanie sprawy na drogę sądową frankowicze nie powinni obawiać się roszczeń banków o tzw. wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z kapitału, którymi banki grożą swoim klientom w przypadku unieważniania umów frankowych. Business Insider przypomina, iż jak dotąd bankom nie udało się uzyskać żadnego korzystnego orzeczenia w tym zakresie – tytułem przykładu, 18 stycznia br. Sąd Okręgowy w Świdnicy w sprawie I C 1802/21 oddali pozew Banku BPH w przedmiotowej materii.
Znaczny przyrost spraw frankowych w ostatnich miesiącach ub.r. daje podstawy do założenia, iż rok 2022 będzie rokiem kolejnych rekordów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Początek biegu terminu przedawnienia roszczenia konsumenta (również frankowicza)](https://www.kwwp.pl/poczatek-biegu-terminu-przedawnienia-roszczenia-konsumenta-rowniez-frankowicza/)
**Published:** 14 lutego, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W styczniu br. Sąd Najwyższy po raz kolejny już zajął się kwestią przedawnienia roszczeń konsumenta o zwrot świadczeń nienależnych w związku z uznaniem za abuzywne postanowień umowy zawartej z przedsiębiorcą.
**Treść uchwały III CZP 61/22**
W wydanej [12 stycznia 2022 r. uchwale III CZP 61/22](http://www.sn.pl/orzecznictwo/SitePages/Najnowsze_orzeczenia.aspx?ItemSID=1617-301f4741-66aa-4980-b9fa-873e90506a11&ListName=Zagadnienia_prawne) Sąd Najwyższy odpowiedział na następujące zagadnienie prawne: *Czy początek biegu terminu przedawnienia roszczenia konsumenta będącego ubezpieczonym lub ubezpieczającym z tytułu zwrotu świadczenia nienależnego, związanego z pobraniem przez ubezpieczyciela w trakcie trwania umowy ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym opłat nie stanowiących kosztów udzielonej ochrony ubezpieczeniowej, na podstawie niedozwolonych (abuzywnych) postanowień umownych (art. 3851 kc), rozpoczyna się zgodnie z art. 120 § 1 k.c. od dnia pobrania przez ubezpieczyciela tych opłat, czy też najwcześniej od chwili rozwiązania lub wypowiedzenia wskazanej umowy?*
SN wskazał, iż ***początek biegu terminu przedawnienia roszczenia konsumenta** będącego ubezpieczonym lub ubezpieczającym z tytułu zwrotu świadczenia nienależnego, związanego z pobraniem przez ubezpieczyciela w trakcie trwania umowy ubezpieczenia na życie ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym opłat nie stanowiących kosztów udzielonej ochrony ubezpieczeniowej, na podstawie niedozwolonych postanowień umownych (art. 3851 k.c.), **nie może rozpocząć się zanim konsument dowiedział się lub, rozsądnie rzecz ujmując, powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia**.*
**Wpływ uchwały na sprawy frankowe**
Przedmiotowa uchwała, pomimo iż na pozór dotyczy wyłącznie umów ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, odgrywa także duże znaczenie na gruncie spraw frankowych. Roszczenia frankowiczów, podobnie jak w omawianej sprawie, oparte są bowiem na istnieniu w umowie niedozwolonych postanowień umownych (art. 3851 k.c.).
Przedmiotowa uchwała wpisuje się w aktualny kierunek orzeczniczy Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz SN, zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może się rozpocząć zanim dowiedział się on lub, rozsądnie rzecz ujmując, powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia. Należy bowiem uznać, że dopiero wówczas mógł wezwać przedsiębiorcę do zwrotu świadczenia. W niemal identycznym tonie SN wypowiedział się w wydanej 7 maja 2021 r. uchwale III CZP 6/21, [o której piszemy w niniejszym wpisie](https://www.kwwp.pl/uchwala-iii-czp-6-21-a-przedawnienie-roszczen-frankowiczow/).
Chociaż uchwała III CZP 61/22 nie odbiła się szerokim echem w doniesieniach medialnych, to w naszej ocenie ma ona dla wielu frankowiczów – szczególnie tych, którzy spłacili już swój kredyt, bardzo duże znaczenie. Stanowi ona bowiem potwierdzenie przez SN i jednocześnie utrwalenie linii orzeczniczej opowiadającej się za przyznaniem konsumentom możliwości domagania się zwrotu nienależnie uiszczonych na rzecz banku rat kapitałowych i odsetkowych nawet w sytuacji, gdy sama umowa została zawarta ponad 10 lat temu. To samo tyczy się również rat kapitałowo-odsetkowych uiszczonych nienależnie przez frankowicza na rzecz banku. Do niedawna wiele osób obawiało się, iż w szczególności do tych rat, które zostały uiszczone ponad 10 lat temu, nie mogą już domagać się ich zwrotu. Tymczasem zaprezentowany w niniejszym wpisie pogląd Sądu Najwyższego rozwiewa te obawy zapewniając konsumentom – jako słabszej stronie stosunku zobowiązaniowego, dodatkową ochronę przed przedawnieniem roszczeń.
[Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Wygrana z Raiffeisen Bank International AG - kolejna umowa uznana za nieważną](https://www.kwwp.pl/wygrana-z-raiffeisen-bank-international-ag-kolejna-umowa-uznana-za-niewazna/)
**Published:** 2 czerwca, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 26 kwietnia br. Sąd Okręgowy w Warszawie XXVIII Wydział Cywilny wydał **na posiedzeniu niejawnym** **wyrok**, w którym unieważnił zawartą przez naszych Klientów umowę o kredyt hipoteczny indeksowany do CHF, zawartą z EFG Eurobank Ergasias S.A. Oddziałem w Polsce (działającym pod marką Polbank EFG), tj. poprzednikiem prawnym Raiffeisen Bank International AG z siedzibą w Wiedniu, zawartą w 2008 r. Jednocześnie Sąd Okręgowy zasądził wszelkie nienależnie uiszczone na rzecz banku – w oparciu o nieważną umowę – należności (w PLN i bezpośrednio w CHF), zgodnie z teorią dwóch kondykcji.
Sygnatura sprawy: XXVIII C 2789/21.
Sędzia: SSO Aleksandra Błażejewska-Leoniak.
Sprawę prowadzili: r. pr. Szymon Przybyło oraz r. pr. Karolina Kowalska.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Kolejna nieważność umowy!](https://www.kwwp.pl/kolejna-niewaznosc-umowy/)
**Published:** 26 lipca, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż 20 lipca SO w Krakowie wydał wyrok, w którym:
– unieważnił umowę EKSTRALOKUM (dawny Kredyt Bank, obecnie Santander Bank Polska),
– zasądził na rzecz naszych Klientów łącznie prawie 340 tys. zł wraz z odsetkami,
– zasądził na rzecz każdego z naszych Klientów po 11 317 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, czyli ponad 22 tys. za I instancję.

Co ciekawe w przedmiotowej sprawie nasi Klienci były przesłuchiwani wyłącznie na piśmie. Ponadto Sędzia nie uwzględniła zarzutów banku dotyczących zarówno potrącenia, jak i zatrzymania. Sędzia już po wstępnej wymianie pism procesowych pomiędzy stronami poinformowała, iż zmierza do wydania wyroku uwzględniającego żądanie pozwu.
Wyrok jest nieprawomocny, bank zapewne złoży apelację.
Sprawę prowadził mec. Szymon Przybyło.
*P.S. Dla uważnych: wystąpiliśmy o sprostowanie omyłki pisarskiej przy nazwie banku ;).*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [TSUE rozstrzygnie kwestię wynagrodzenia banku za korzystanie z kapitału](https://www.kwwp.pl/tsue-rozstrzygnie-kwestie-wynagrodzenia-banku-za-korzystanie-z-kapitalu/)
**Published:** 12 sierpnia, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
O roszczeniach banków o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału pisaliśmy już [wielokrotnie](https://www.kwwp.pl/wynagrodzenie-za-korzystanie-z-kapitalu-czy-banki-przestana-straszyc-frankowiczow/). Pomimo licznych pozwów banków i jeszcze liczniejszych materiałach prasowych na ten temat, do tej pory żadnemu bankowi nie udało się skutecznie wygrać tego typu sprawy. Niemniej jednak wizja kolejnego procesu ma dla niektórych frankowiczów efekt odstraszający. I na to właśnie zdają się liczyć banki.
**Czy bankom należy się wynagrodzenie za korzystanie z kapitału?**
Stwierdzenie nieważności umowy frankowej oznacza, że obie strony umowy zwracają sobie nominalną wartość tego, co otrzymały od drugiej strony. W uproszczeniu – frankowicz zwraca bankowi kwotę, jaką bank mu wypłacił w ramach udzielonego kredytu, a bank zwraca frankowiczowi wszystko to, co frankowicz wpłacał przez wszystkie lata obowiązywania umowy na jego rzecz. Oznacza to niejako, iż udzielony frankowiczowi kredyt jest tzw. kredytem darmowym, a bank nic na nim nie zyskuje. Z tego względu banki stoją na stanowisku, że frankowicze powinni zapłacić im wynagrodzenie za to, że otrzymali pieniądze na zakup lub remont domu/mieszkania (a więc wynagrodzenie za korzystanie z cudzego kapitału).
Jak dotąd jednak żadnemu bankowi nie udało się prawomocnie wygrać tego typu sprawy – w naszej ocenie takie roszczenia nie mają żadnych podstaw prawnych i stanowiłyby wypaczenie ochrony wynikającej z dyrektywy 93/13.
**Dyrektywa 93/13 chroni frankowiczów**
Należy zaznaczyć, iż dyrektywa 93/13 sama w sobie nie przewiduje sankcji nieważności umowy kredytu zawierającej niedozwolone postanowienia umowne (kwestionowane przez frankowiczów postanowienia przeliczeniowe). Co do zasady umowa powinna zostać utrzymana w mocy po wyeliminowaniu z niej nieuczciwych postanowień. Jednakże z uwagi na konstrukcję kredytów frankowych, po usunięciu klauzul indeksacyjnych/denominacyjnych, umowy nie da się wykonywać. Między innymi z tego względu sądy orzekają nieważność umów, w wyniku której strony muszą się ze sobą rozliczyć.
Pomimo, iż ww. dyrektywa nie przewiduje sankcji nieważności, to jednak spełnia ona bardzo ważną funkcję – prewencyjną, która w przypadku upadku umowy nie pozwala na uzyskanie przez bank dodatkowego wynagrodzenia, o którym mowa powyżej. Ogólnie rzecz ujmując funkcja prewencyjna dyrektywy 93/13 oznacza, że wynik postępowania związanego ze stosowaniem przez niego niedozwolonych postanowień umownych powinien być dla banku na tyle dotkliwą „nauczką”, żeby nie chciał on w przyszłości ponownie zachowywać się w sposób nieuczciwy względem konsumentów. Jeżeli więc usunięcie z umowy postanowień niedozwolonych prowadzi pośrednio do jej całkowitej nieważności, to bank jako profesjonalista z takim skutkiem powinien się liczyć. Gdyby bowiem bank w wyniku swojego nieuczciwego postępowania i tak otrzymywał wynagrodzenie, to wówczas nie miałby motywacji do tego, aby w przyszłości nie stosować klauzul, które są niedozwolone.
**Los frankowiczów po raz kolejny w rękach TSUE**
Masowa akcja pozywania kredytobiorców przez banki spowodowała jednak, iż jeden z sądów powszechnych, tj. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie zdecydował się zwrócić do TSUE o rozstrzygnięcie czy bankowi należy się jakiekolwiek wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. TSUE planuje pochylić się nad sprawą 12 października 2022 r. Mamy nadzieję, że wyrok ten będzie dla frankowiczów pozytywny, a banki przestaną straszyć kredytobiorców pozwami o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [TSUE znowu staje po stronie frankowiczów](https://www.kwwp.pl/tsue-znowu-staje-po-stronie-frankowiczow/)
**Published:** 21 października, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Orzecznictwo TSUE rzadko nas zaskakuje w ostatnim czasie, jeżeli chodzi o sprawy dot. kredytów frankowych. Do tej pory Trybunał jednoznacznie opowiadał się bowiem po stronie konsumentów – frankowiczów. Nie dziwi więc, że [we wrześniowym wyroku ](https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=265064&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=13024030) wydanym w sprawach połączonych od C‑80/21 do C-82/21, **TSUE wytrącił z rąk banków kolejne argumenty podnoszone przez nie w sporach sądowych**.
Przede wszystkim Trybunał potwierdził, że gdyby sąd krajowy mógł zmieniać treść nieuczciwych warunków zawartych w takich umowach, to takie uprawnienie mogłoby zagrażać realizacji długoterminowego celu ustanowionego w art. 7 dyrektywy 93/13 (funkcja odstraszająca względem banków). Co więcej TSUE stwierdził, iż w polskim systemie prawnym nie istnieją przepisy krajowe regulujące stosowanie klauzuli przeliczeniowej, które przyczyniają się do zapewnienia odstraszającego skutku dyrektywy 93/13. **Powyższe w sposób definitywny przesądza o tym, że argumenty banków o możliwości zastępowania klauzul niedozwolonych przepisami prawa powszechnie obowiązującego, w szczególności art. 358 Kodeksu cywilnego, są błędne**.
TSUE zauważył również, że wyjątkowa możliwość zastąpienia nieuczciwego postanowienia umownego przepisem prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym jest ograniczona do przypadków, w których usunięcie nieuczciwego postanowienia umownego zobowiązywałoby sąd do unieważnienia umowy jako całości, narażając tym samym konsumenta na szczególnie szkodliwe skutki, tak że ten ostatni zostałby tym ukarany.
Trybunał ponownie zwrócił także uwagę, że sądy krajowe nie mogą usuwać jedynie części klauzuli niedozwolonej, a pozostałą część pozostawiać w mocy, ponieważ zabieg taki mógłby wpłynąć w istotny sposób na brzmienie całego postanowienia.
**Ponadto TSUE potwierdził, że bieg przedawnienia roszczeń frankowicza względem banku rozpoczyna się dopiero od momentu, w którym dowiedział się on o nieuczciwych postanowieniach zawartych w łączącej go z bankiem umowie**.
Orzecznictwo TSUE w sprawach frankowych jest jednolite i jednoznaczne, a najnowszy wyrok z pewnością przyczyni się do jeszcze większej liczby wygranych spraw frankowych.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [PRAWOMOCNA WYGRANA z Bankiem BPH S.A.](https://www.kwwp.pl/prawomocna-wygrana-z-bankiem-bph-s-a/)
**Published:** 7 listopada, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 31.10.2022 r. nasza Kancelaria uzyskała **prawomocny** **wyrok** wydany przez Sąd Apelacyjny w Katowicach w sprawie przeciwko Bankowi BPH S.A., w którym jednoznacznie przesądzono, że zawarta przez naszych Klientów umowa kredytu denominowanego do CHF – oparta o stosowany przez ww. bank wzorzec umowny, **jest nieważna**. W związku z tym Sąd Apelacyjny **zasądził zwrot na rzecz Kredytobiorców kwoty ponad 30 tys. CHF**, nienależnie uiszczonej na rzecz banku. Jako że bank podniósł w toku postępowania zarzut zatrzymania SA zastrzegł, iż bank ma prawo do powstrzymania się ze spełnieniem ww. świadczenia do czasu zwrócenia przez Kredytobiorców brakującej części wypłaconego przez bank w chwili zawierania umowy w PLN kapitału. W chwili obecnej nasza Kancelaria reprezentuje Klienta w rozmowach z bankiem, celem doprowadzenia do jak najszybszego rozliczenia końcowego.
Co ciekawe stroną apelującą w przedmiotowej sprawie od niekorzystnego wyroku oddalającego powództwo – wydanego w I instancji przez Sąd Okręgowy w Gliwicach, była nasza Kancelaria. SO uznał bowiem, iż żądanie pozwu sformułowane przez Kredytobiorców nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż stanowi ono formę nadużycie prawa. Sąd Apelacyjny jednoznacznie przychylił się jednak do apelacji złożonej przez naszą Kancelarię i zmienił zaskarżony wyrok uwzględniając powództwo.
Przedmiotowa sprawa jest dowodem na to, iż nigdy nie należy się poddawać. Nawet w sytuacji, w której w I instancji kredytobiorca uzyska niekorzystny i wadliwy wyrok. Zawsze należy walczyć do końca.
Naszym Klientom – gratulujemy!
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Wygrana z BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawny Fortis Bank Polska S.A.) przed SO w Krakowie!](https://www.kwwp.pl/wyrok-bnp-paribas-fortis-bank/)
**Published:** 5 stycznia, 2023
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 12.12.2022 r. nasza Kancelaria uzyskała **korzystny wyrok** w sprawie przeciwko BNP Paribas Bank Polska S.A. (kredyt zawarty z poprzednikiem prawnym: Fortis Bank Polska S.A.), w którym jednoznacznie wskazano, że zawarta przez jedną z naszych Klientek umowa kredytu denominowanego do CHF – oparta o stosowany przez ww. bank wzorzec umowny, **jest nieważna**.
Sprawa toczyła się przed Sądem Okręgowym w Krakowie, w składzie: Sędzia del. Piotr Szołdrowski.
W związku z powyższym Sąd Okręgowy **zasądził m. in. zwrot na rzecz Kredytobiorczyni kwoty ponad 100 tys. CHF**, nienależnie uiszczonej na rzecz banku.
Sąd podzielił nasze stanowisko i uznał – wbrew temu na co wskazuje się w niektórych błędnych orzeczeniach dotyczących portfela kredytów pozostałych po Fortis Bank Polska S.A., że umowa nigdy nie przewidywała wypłaty kredytu w walucie (choć pozornie tak to mogło wyglądać), a w konsekwencji nie sposób ją uznać za umowę kredytu walutowego.
Jak już kiedyś wskazywaliśmy [w jednym z naszych wpisów](https://www.kwwp.pl/umowa-o-kredyt-hipoteczny-fortis-banku-amerykanska-recepta-na-wygrana-z-kredytobiorcami-czy-nieudany-fortel/), wbrew powszechnej i mylnej opinii, umowy dawnego Fortis Banku nie stanowią amerykańskiej recepty na wygraną z kredytobiorcami, lecz nieudany fortel, na który niestety w dalszym ciągu niektóre sądy dają się nabrać (albo niezbyt starannie czytają tą umowę). Tymczasem umowy te nie są – jak twierdzi bank, umowami o kredyt walutowy, lecz kredytami złotowymi denominowanymi do CHF. Co więcej pierwotna możliwość spłaty kredytu bezpośrednio w walucie CHF w żaden sposób nie waliduje niedozwolonych postanowień ww. umów, w zakresie w jakim zarówno przy wypłacie, jak i spłacie kredytu w PLN (do czego kredytobiorcy mieli prawo), na potrzeby stosownych przeliczeń odsyłały one każdorazowo do stosowanych przez bank i wedle własnego uznania układanych tabel kursowych. Usunięcie z zawartych z Fortis Bankiem umów rzeczonych klauzul niedozwolonych (abuzywnych), prowadzi z kolei do ich całkowitej nieważności.
Wyrok jest nieprawomocny. Ze spokojem czekamy na ewentualną apelację banku.
Naszej Klientce gratulujemy, zaś pozostałe osoby, w szczególności te posiadające umowy zawarte z dawnym Fortis Bankiem, zachęcamy do przesyłania do naszej Kancelarii swoich umów, celem dokonania ich nieodpłatnej analizy, pod kątem możliwości skierowania sprawy na drogę sądową.
Sprawę prowadził r. pr. Szymon Przybyło oraz Partner – r. pr. Radosław Wojciechowski.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Wygrana z Santander Consumer Bank S.A. przed SO w Krakowie](https://www.kwwp.pl/wygrana-z-santander-consumer-bank-s-a-przed-so-w-krakowie/)
**Published:** 17 lutego, 2023
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 15.02.2023 r. nasza Kancelaria uzyskała kolejny już **korzystny wyrok** w sprawie frankowej, tym razem przeciwko Santander Consumer Bank S.A., w którym wskazano, że zawarta przez naszych Klientów umowa kredytu “nominowanego” do CHF (tak naprawdę był to kredyt indeksowany do CHF) – oparta o stosowany przez ww. bank wzorzec umowny, **jest nieważna**.
W związku z powyższym Sąd Okręgowy **zasądził m.in. zwrot na rzecz jednego z Kredytobiorców kwoty ponad 158 tys. zł**, nienależnie uiszczonej na rzecz banku.
Sprawa toczyła się przed Sądem Okręgowym w Krakowie, w składzie: SSO Izabela Fountoukidis.
Naszym Klientom gratulujemy, zaś pozostałych frankowiczów – którzy nie skierowali jeszcze sprawy do sądu, zachęcamy do kontaktu.

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Banki bez prawa do wynagrodzenia za korzystanie z kapitału - Rzecznik Generalny TSUE po stronie frankowiczów!](https://www.kwwp.pl/tsue-wynagrodzenie-za-kapital/)
**Published:** 27 lutego, 2023
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W dniu 16 lutego 2023 r. ogłoszona została opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie C-520/21, która odnosi się do zasadności dodatkowych roszczeń przysługujących zarówno kredytobiorcom, jak i bankom za korzystanie z kapitału (tj. wynagrodzenie, odszkodowanie, zwrot kosztów) w przypadku uznania przez sąd kredytu za nieważny.
Zdaniem Rzecznika Generalnego, w przypadku uznania przez sąd umowy kredytu „frankowego” za nieważną, ze względu na zawarte w niej niedozwolone postanowienia umowne, konsument ma możliwość dochodzenia względem banku dodatkowych roszczeń wykraczających poza zwrot świadczeń pieniężnych. Bankom natomiast takie uprawnienie nie przysługuje. Nadto, zgodnie ze stanowiskiem Rzecznika TSUE to do sądu krajowego należy ustalenie, w świetle prawa krajowego, czy konsumenci mają prawo dochodzić tego rodzaju roszczeń oraz jeżeli tak jest, rozstrzygnięcie o ich zasadności.
W związku z powyższym, konsumenci mogą więc potencjalnie domagać się od banków wynagrodzenia za korzystanie z ich pieniędzy. Banki natomiast takiego prawa nie posiadają, co oznacza, że nie mogą dochodzić względem konsumenta roszczeń wykraczających poza zwrot przekazanego kapitału kredytu i zapłatę odsetek ustawowych za opóźnienie od chwili wezwania do zapłaty.
Rzecznik Generalny słusznie podkreślił, że przedsiębiorca nie może czerpać korzyści gospodarczych z sytuacji powstałej na skutek własnego bezprawnego działania. Ponadto przyznanie bankom takiego prawa stałoby w sprzeczności z prewencyjnymi celami dyrektywy 93/13.
Opinia Rzecznika Generalnego w sposób znacząco korzystny wpływa na sytuację kredytobiorców a jednocześnie wyznacza kierunek, w jakim sądy polskie powinny orzekać w zakresie wzajemnych rozliczeń stron w przypadku uznania umowy kredytu za nieważną.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Frankowicz po rozwodzie może samodzielnie unieważnić umowę (uchwała SN III CZP 12/23)](https://www.kwwp.pl/frankowicze-rozwod-uchwala-sn/)
**Published:** 20 października, 2023
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Jakiś czas temu popełniliśmy na naszym blogu wpis, [*Czy KAŻDY współkredytobiorca musi być POWODEM w sprawie frankowej?*](https://www.kwwp.pl/czy-kazdy-wspolkredytobiorca-musi-byc-powodem-w-sprawie-frankowej/)
Wskazaliśmy w nim, iż w przypadku żądania ustalenia nieważności umowy należy ostrożnościowo przyjąć, iż po stronie powodowej zachodzi tzw. współuczestnictwo materialne konieczne, tj. pozew muszą wytoczyć wszyscy kredytobiorcy będący stroną danej umowy. Jednocześnie pisaliśmy o tym, że powyższe nie ma zastosowania do pozwu o zapłatę, tj. żądania zwrotu przez bank nienależnie uiszczonych na jego rzecz rat kapitałowo-odsetkowych (zważywszy na podzielność świadczenia jakim jest świadczenie pieniężne).
Okazuje się, że kwestia zasad i charakteru współuczestnictwa w sprawach frankowych w dalszym ciągu budzi wśród niektórych sędziów duże wątpliwości. Dowodem tego są dwa pytania prawne skierowane w ostatnim czasie do Sądu Najwyższego:
Pierwsze z nich – dotyczące wyłącznie żądania ustalenia nieważności umowy frankowej, zadał Sąd Apelacyjny w Katowicach:
*Czy w procesie przeciwko bankowi o ustalenie nieważności umowy kredytu konieczny jest po stronie powodowej udział wszystkich kredytobiorców?*
Drugie – znacznie dalej idące, bo dotyczące nie tylko charakteru współuczestnictwa w pozwie o ustalenie nieważności umowy, ale również w przypadku dochodzenia zwrotu nienależnie uiszczonych na rzecz banku rat kredytu, zadał Sąd Apelacyjny w Warszawie:
*1. Czy w sprawie, w której dochodzone są roszczenia wywodzone z abuzywności klauzul umownych o ustalenie nieważności umowy kredytu i zwrot nienależnych świadczeń spełnionych na jej podstawie, zachodzi po stronie powodowej współuczestnictwo konieczne kredytobiorców? w razie pozytywnej odpowiedzi:*
*2. Czy przystąpienie do sprawy osoby zawiadomionej w trybie art. 195 § 2 zdanie drugie k.p.c. po upływie terminu wskazanego w art. 195 § 2 zdanie trzecie k.p.c. jest bezskuteczne (art. 167 k.p.c.), czy też należy je potraktować jako wystąpienie z nowym powództwem?*
**Na pierwsze z nich odpowiedź uzyskaliśmy w dniu 19 października 2023 r. SN podjął uchwałę w sprawie III CZP 12/23, w której jednoznacznie stwierdził, iż: *W sprawie przeciwko bankowi o ustalenie nieważności umowy kredytu nie zachodzi po stronie powodowej współuczestnictwo konieczne wszystkich kredytobiorców.***
Odpowiedzi na drugie pytanie SN udzieli w dniu 26 października 2023 r. Oczywiście o jej treści poinformujemy Państwa na naszym blogu.
Wydana przez Sąd Najwyższy w sprawie III CZP 12/23 uchwała jest niezwykle ważna. W naszej praktyce spotykamy się bowiem często z sytuacją, w której po rozwodzie nasi Klienci – chcący unieważnić kredyt, napotykają na duży opór i nie są w stanie w żaden sposób porozumieć się w tej materii ze swoim byłym współmałżonkiem. Czy w takiej sytuacji – nie z własnej winy, powinni być pozbawieni prawa do skierowania sprawy na drogę sądową? Oczywistym jest, że nie. Jak widać SN podzielił powyższe zapatrywanie.
Odnotowania wymaga, iż rzeczona uchwała może być również przydatna w przypadku spraw o unieważnienie kredytów frankowych z udziałem spadkobierców kredytobiorców, którzy wstąpili np. w jego miejsce do procesu. Tym bardziej, iż paleta stanów faktycznych oraz wzajemnych relacji pomiędzy wyżej wskazanymi może być znacznie bardziej skomplikowana niż w przypadku byłych małżonków, a z praktycznego punktu widzenia wytoczenie sprawy lub też udział w niej wszystkich spadkobierców, z różnych przyczyn może okazać się wręcz niemożliwy.
Co ciekawe Sąd Najwyższy, tyle że na gruncie innych stanów faktycznych (nie dotyczących kredytów frankowych) już wielokrotnie wypowiadał się odnośnie braku konieczności występowanie z pozwem o ustalenie nieważności danej umowy przez wszystkie osoby będące jej stronami. Tytułem przykład wskazać należy dwa orzeczenia (dotyczące co prawda spadkobierców, niemniej jednak są one w pełni aktualne również w przypadku byłych małżonków oraz innych podobnych sytuacji):
**Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 sierpnia 1970 r., III CZP 49/70**
*W sporze przeciwko obdarowanemu spadkobiercy o ustalenie nieważności umowy darowizny nie zachodzi po stronie powodowej współuczestnictwo konieczne pozostałych spadkobierców darczyńcy.*
**Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2017 r., II CSK 152/16**
*Zgodzić się należy ze skarżącą, że pogląd o konieczności występowania po stronie powodowej wszystkich spadkobierców M. K., jako warunku legitymacji czynnej w sprawie o ustalenie nieważności umowy sprzedaży zawartej przez spadkodawcę z pozwanymi, budzi wskazywane w skardze kasacyjnej zastrzeżenia, związane z wynikającym z tego stanowiska ograniczeniem prawa powódki do sądu, polegającym na uzależnieniu poddania przez nią kontroli sądowej ważności czynności prawnej od stanowiska współspadkobierców.*
W kontekście powyższego dziwią dotychczasowe rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych, którym (niestety) zdarzało się oddalać pozwy frankowe o ustalenie nieważności umowy, jeżeli nie zostały one wytoczone przez wszystkich kredytobiorców.
\*\*\*
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Prawomocna wygrana przed SA w Warszawie dot. umowy kredytu z Fortis Bank Polska S.A.](https://www.kwwp.pl/sprawa-fortis-bank-wygrana/)
**Published:** 8 listopada, 2023
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 26.10.2023 r. uzyskaliśmy prawomocny wyrok wydany w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w którym ustalono, że zawarta przez naszego Klienta umowa kredytu hipotecznego – denominowanego do CHF, zawarta z Fortis Bank Polska S.A. (obecnie: BNP Paribas Bank Polska S.A.) jest nieważna.
Tym samym Sąd Apelacyjny skorygował nieprawidłowe orzeczenie Sądu Okręgowego, który nie dopatrzył się w umowie wadliwych postanowień (klauzul niedozwolonych), prowadzących do jej nieważności. W ustnych motywach rozstrzygnięcia SA zwrócił uwagę, iż wbrew poglądowi przedstawionemu przez Sąd I instancji, w przedmiotowej sprawie nie sposób mówić o tym, aby zawarta przez Kredytobiorcę umowa, była umową kredytu walutowego. Zdaniem SA okoliczności faktyczne sprawy (cel kredytowania, sposób wypłaty kredytu) jednoznacznie przesądziły o tym, iż w stosowanym przez pozwany bank wzorcu umowny – pod pozorem kredytu walutowego, została w istocie zakamuflowana umowa kredytu złotowego denominowanego do CHF.
Naszemu Klientowi gratulujemy, zaś pozostałe osoby rozważające, czy warto skierować sprawę o unieważnienie kredytu CHF/EUR na drogę sądową, zachęcamy do kontaktu.

**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Czy odsetki mogą zrekompensować długotrwałą sprawę frankową? Case study](https://www.kwwp.pl/czy-odsetki-moga-zrekompensowac-dlugotrwala-sprawe-frankowa/)
**Published:** 12 września, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Sprawy frankowe często ciągną się latami, ale odpowiednio poprowadzona strategia może sprawić, że długotrwałość procesu zadziała na korzyść kredytobiorcy. Poniżej opisujemy przykład, w którym odsetki za opóźnienie pozwoliły klientowi nie tylko unieważnić kredyt frankowy, ale także uzyskać dodatkowe 275 000 PLN.
## Kredyt denominowany do CHF – punkt wyjścia
Klienci zgłosili się do nas z kredytem hipotecznym denominowanym do CHF, w ramach którego udostępniony kapitał wynosił 720 000 PLN. Kwota ta została przeliczona na franki szwajcarskie, a spłata kredytu następowała początkowo w złotówkach, a potem również we frankach.
Pozew wobec banku skierowaliśmy jeszcze na przełomie 2020 i 2021 roku, gdy powód był już mniej więcej w połowie okresu spłacania kredytu.
## Długość procesu i rozszerzenie powództwa
Ze względu na długi czas trwania sprawy, już w I instancji rozszerzyliśmy powództwo o kolejną część kredytu. Sąd I instancji unieważnił sporną umowę kredytu w całości, jednak bank wniósł apelację. W związku z tym klient nadal spłacał raty kredytu.
W 2024 roku klient spłacił kwotę kapitału kredytu z niewielką nadwyżką. Wobec wezwania banku do zwrotu kapitału, skierowaliśmy do niego oświadczenie o potrąceniu. Z wierzytelnością banku potrąciliśmy nie tylko kwotę rat spłaconych przez klienta, lecz także odsetki za opóźnienie naliczane od 2021 roku.
## Orzeczenie sądu apelacyjnego i rozliczenia
Pod koniec 2024 roku zapadło orzeczenie sądu apelacyjnego, które zawierało wskazania co do rozliczenia stron. Zasądzone kwoty uwzględniały fakt dokonanego potrącenia.
Pomimo potrącenia 720 000 PLN wierzytelności banku, na rzecz klienta zasądzono równowartość około 275 000 PLN. Dodatkową korzyść przyniósł wzrost kursu waluty – rozliczenia we frankach zostały dokonane po korzystnym kursie średnim z 2024 roku.
## Masz kredyt we frankach?
Każda sprawa jest inna, ale jak pokazuje powyższy przykład – dobrze zaplanowana strategia może przynieść realne korzyści finansowe.
[Sprawdź więcej na temat kredytów frankowych](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/). Jeśli chcesz sprawdzić, czy podobne rozwiązanie jest możliwe w Twojej sprawie – skontaktuj się z nami.
**Skontaktuj się z kancelarią KWWP**, aby bezpłatnie przeanalizować swoją umowę kredytową.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Sprawa frankowa – unieważnienie kredytu od A do Z w jeden rok - case study](https://www.kwwp.pl/sprawa-frankowa-uniewaznienie-kredytu-od-a-do-z-w-jeden-rok/)
**Published:** 15 września, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Wielu kredytobiorców obawia się, że walka z bankiem to długotrwały i kosztowny proces. Jednak historia naszej Klientki pokazuje coś zupełnie innego – przy odpowiedniej strategii i szybkich działaniach prawnych można zamknąć sprawę w rekordowym czasie i odzyskać nadpłacone środki.
## Jak zaczęła się sprawa frankowa
Nasza Klientka zgłosiła się do KWWP na początku 2024 roku z problemem kredytu hipotecznego indeksowanego do CHF, zawartego jeszcze w 2008 roku. W ciągu kilkunastu lat kurs franka wobec złotego wzrósł niemal dwukrotnie, co przełożyło się na podwojenie salda jej zadłużenia.
Już w styczniu wystąpiliśmy do Banku z wezwaniem do zwrotu nienależnie pobranych rat kapitałowo-odsetkowych, a w połowie lutego skierowaliśmy pozew do sądu, domagając się stwierdzenia nieważności umowy oraz zwrotu dokonanych spłat.
## Ekspresowe rozstrzygnięcie sprawy
Postępowanie zakończyło się wyjątkowo szybko – w sierpniu 2024 r. zapadł wyrok I instancji, w pełni korzystny dla naszej Klientki.
Sąd uznał umowę kredytu za nieważną oraz zasądził na jej rzecz ponad **37 000 zł wraz z odsetkami**, co w sumie dało ok. **41 000 zł korzyści finansowej** (po potrąceniu wzajemnych roszczeń stron).
Brak apelacji ze strony Banku sprawił, że wyrok uprawomocnił się w krótkim czasie.
## Ostateczny efekt – wolność od kredytu i hipoteki
Dzięki temu już w grudniu mogliśmy złożyć wniosek o wykreślenie hipoteki obciążającej nieruchomość naszej Klientki.
Efekt? Zaledwie rok od rozpoczęcia współpracy z KWWP, Klientka weszła w 2025 rok **wolna od kredytu, wolna od hipoteki i z dodatkową kwotą odzyskanych środków**.
## Podsumowanie sprawy
Ta historia pokazuje, że sprawa frankowa wcale nie musi trwać latami. Przy dobrze przygotowanej strategii i zdecydowanych działaniach sądowych można osiągnąć pełny sukces w krótkim czasie.
---
Masz kredyt frankowy i zastanawiasz się, jakie są Twoje szanse?
Przeczytaj więcej o naszych działaniach i możliwościach na stronie: [Kredyty frankowe – kancelaria KWWP](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/).
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Korzystna ugoda po całkowitej spłacie kredytu frankowego - case study](https://www.kwwp.pl/korzystna-ugoda-po-calkowitej-splacie-kredytu-frankowego/)
**Published:** 15 września, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**Czy ugoda z bankiem po całkowitej spłacie kredytu frankowego może być opłacalna?** Historia naszych Klientów pokazuje, że tak. Nawet jeśli kredyt został już spłacony, nadal można domagać się zwrotu nadpłaconych kwot. Dzięki naszej interwencji udało się osiągnąć wyjątkowo korzystne porozumienie z bankiem.
## Kredyt frankowy spłacony ponad dwukrotnie
Klienci trafili do nas z kredytem hipotecznym zawartym w 2006 roku, w ramach którego otrzymali 304 tysiące złotych kapitału. Zwrot kapitału miał nastąpić w drodze rat kapitałowo-odsetkowych indeksowanych do CHF.
W związku z gwałtownym, ponad dwukrotnym wzrostem kursu CHF/PLN, równolegle wzrosła wysokość spłacanych rat. Pod koniec 2022 roku Klienci całkowicie spłacili kredyt. Łączne spłaty osiągnęły wysokość aż 691 tysięcy złotych – czyli ponad dwukrotność otrzymanego kapitału.
## Nasze działania prawne
Klienci zgłosili się do Kancelarii KWWP pod koniec 2024 roku. Nasz zespół niezwłocznie przygotował wezwanie do zapłaty oraz pozew, domagając się zwrotu wszystkich środków wpłaconych na rzecz banku ponad kapitał kredytu.
Sąd szybko doręczył pozew, co otworzyło drogę do rozmów ugodowych z bankiem. Dzięki sprawnym negocjacjom już po kilku miesiącach udało się osiągnąć porozumienie korzystne dla Klientów.
## Ugoda na wyjątkowo korzystnych warunkach
W sierpniu 2025 roku bank zgodził się na zwrot całej nadpłaty ponad kwotę kapitału kredytu, z jedynym wyłączeniem odsetek za opóźnienie (nie były one duże, ponieważ okres między wezwaniem do zapłaty a ugodą był stosunkowo krótki).
Finalnie Klienci otrzymali:
- 390 tysięcy złotych,
- zwrot kosztów postępowania,
- zamknięcie całej sprawy bez konieczności dalszego procesu.
Strony wycofały swoje roszczenia zgłoszone przed sądem, a dzięki ugodzie nie było konieczności składania oświadczeń o potrąceniu ani obrony przed ewentualnym powództwem banku.
## Podsumowanie
Ta sprawa pokazuje, że nawet po całkowitej spłacie kredytu frankowego warto podjąć działania prawne. Ugoda z bankiem pozwoliła naszym Klientom odzyskać znaczną część nadpłaconych środków i zamknąć sprawę w krótkim czasie.
---
Masz podobną sytuację i chcesz sprawdzić, czy możesz odzyskać nadpłacone raty?
Skontaktuj się z nami i dowiedz się więcej: [Kredyty frankowe – obsługa prawna KWWP](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [UGODA FRANKOWICZA Z PKO BP S.A. PRZED SĄDEM OKRĘGOWYM W WARSZAWIE (18.11.2021)](https://www.kwwp.pl/ugoda-frankowicza-z-pko-bp-s-a-przed-sadem-okregowym-w-warszawie-18-11-2021/)
**Published:** 19 listopada, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**W dniu 18 listopada 2021 r. Frankowicz reprezentowany przez kancelarię KWWP, zawarł przed Sądem Okręgowym w Warszawie ugodę z bankiem PKO BP S.A.** **Poniżej przedstawiono najważniejsze informacje mogące mieć istotne znaczenie dla osób mających kredyt frankowy w banku PKO BP S.A., które rozważają skierowanie pozwu przeciwko temu bankowi, jednak nie wykluczają zawarcia ugody na etapie postępowania sądowego.**
Propozycja ugodowa ze strony banku pojawiła się dopiero po wymianie szeregu pism przygotowawczych w sprawie, jednak jeszcze przed pierwszym posiedzeniem. Pierwotnie rozprawa wyznaczona została za ok. pół roku, jednak skierowanie przez obie strony pism o chęci zawarcia ugody pozwoliło na wyznaczenie przez sąd nowego – wcześniejszego terminu rozprawy, w celu zawarcia ugody w terminie ok. 1 miesiąca. **Pokazuje to, że sądy są skłonne znacznie przyspieszyć rozpoznanie sprawy, jeśli między stronami ma dojść do zawarcia ugody.**
Podstawowe założenia ugody zaproponowanej przez PKO BP S.A. w opisywanej sprawie były następujące:
1. **Potraktowanie kredytu wynikającego z umowy od samego początku jako kredytu w złotych w wysokości wypłaconej kredytobiorcy kwoty w złotych.**
2. Ustalenie, że kredyt od samego początku oprocentowany był według stawki **WIBOR 3M** powiększonej o marżę banku ustaloną dla kredytów złotowych z daty udzielenia kredytu.
3. **Rozliczenie dotychczasowych wpłat kredytobiorcy zgodnie z nowym harmonogramem i ustalenie w ten sposób pozostałej do spłaty kwoty kapitału w złotych na dzień zawarcia ugody.**
Bank podjął się również obliczenia korzyści kredytobiorcy mającej wynikać z zawarcia ugody. Wysokość zadłużenia kredytobiorcy w złotych według dotychczasowych warunków umownych na dzień zawarcia ugody ustalona została jako aktualne saldo kredytu w CHF pomnożone przez kurs średni CHF ustalony przez NBP na dzień poprzedzający zawarcie ugody. Od tak wyliczonej kwoty odjęto kwotę kapitału pozostałego do spłaty ustaloną stosownie do pkt 1-3 powyżej (kwotę kapitału w razie zawarcia ugody) i otrzymaną kwotę określono w ugodzie jako korzyść kredytobiorcy podlegającą umorzeniu.
Na koniec warto wskazać, co również istotne, że umorzenie kwoty, o której mowa powyżej, stanowi przychód kredytobiorcy, a na banku ciąży obowiązek wypełnienia formularza PIT-11. W niniejszej sprawie kredytobiorcy przysługuje zwolnienie z podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów dotyczącego zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.
**Sam proces zawierania ugody ocenić należy pozytywnie. Niewątpliwe korzyści wynikające z przyjęcia oferty banku w tym zakresie, to uwolnienie się od ryzyka kursowego oraz szybkie zakończenie postępowania i ograniczenie ewentualnego ryzyka poniesienia kosztów w razie oddalenia powództwa. Negatywnym aspektem jest okoliczność ustalania oprocentowania zmiennego według stawki WIBOR 3M. Niewątpliwie również korzyści płynące z ugody są mniejsze niż korzyści możliwe do osiągnięcia w razie unieważnienia lub odfrankowienia umowy.**
Ocena zasadności zawarcia ugody z bankiem PKO BP S.A. powinna być przeprowadzana indywidualnie w każdej sprawie, z uwzględnieniem wszelkich okoliczności. Jako kancelaria mamy w tym zakresie doświadczenie i staramy się dobrać dla naszych klientów najlepsze rozwiązania w ich sytuacji.
**Nasza Kancelaria każdą sprawę traktuje indywidualnie i to od decyzji Klienta zależy, czy chce on kontynuować spór z bankiem i żądać unieważnienia umowy, czy też satysfakcjonuje go propozycja ugodowa przedstawiona przez drugą stronę. Nie ulega jednak wątpliwości, iż skierowanie sprawy na drogę sądową znacząco polepsza pozycję negocjacyjną frankowicza w sporze z bankiem. Niezależnie więc od tego, czy chcemy unieważnić kredyt, czy też wystarczająca jest dla nas ugoda, nie warto dalej zwlekać ze skierowaniem sprawy na drogę sądową.**
Sygnatura sprawy: I C 2142/20.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Ugoda z bankiem a podatek dochodowy – dobre wiadomości dla frankowiczów](https://www.kwwp.pl/ugoda-z-bankiem-a-podatek-dochodowy-dobre-wiadomosci-dla-frankowiczow/)
**Published:** 7 kwietnia, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Coraz większa liczba spraw sądowych dotyczących umów frankowych sprawia, że trwające obecnie postępowania znacznie się wydłużają. Na prawomocny wyrok frankowicz musi obecnie czekać kilka lat. Oczywiście zdarzają się wyjątki, gdzie wyrok w pierwszej instancji wydawany jest w niecały rok, ale zależy to od sędziego i tego, jak prowadzi sprawę, o czym pisaliśmy [tutaj](https://www.kwwp.pl/prowadzenie-sprawy-nie-musi-byc-dlugotrwale/).
Niemniej jednak wizja długotrwałego procesu powoduje, że niektórzy frankowicze decydują się na podpisanie z bankiem ugody. Treść i warunki polubownego załatwienia sporu zależą w dużej mierze od banku i od tego, czy rozmowy toczą się przed wszczęciem sporu czy już w trakcie, chociaż można stwierdzić, że proponowane rozwiązania zakładają w większości przypadków przewalutowanie kredytu na kredyt złotowy, co powoduje obniżenie aktualnego salda kredytu od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych. Rozwiązania te różnicują przede wszystkim parametry przewalutowanego kredytu, tj. wysokość oprocentowania oraz kurs stosowany do przeliczeń.
Zawarcie ugody budzi jednak u frankowiczów uzasadnione wątpliwości dotyczące kwestii podatkowych. Na szczęście kwestia ta została wyjaśniona: frankowicz nie zapłaci podatku dochodowego od kwoty obniżającej saldo kredytu. Rozwiązanie takie możliwe jest dzięki Rozporządzeniu Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 27 marca 2020 roku w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe. 15 marca 2022 roku weszło w życie rozporządzenie, które wydłużyło termin zaniechania poboru ww. podatku na rok 2022 r. Potwierdzeniem powyższego jest [Pismo Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej](https://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/pisma-urzedowe/0113-kdipt2-2-4011-1273-2021-2-mk-pismo-wydane-przez-185190684) z dnia 29 marca 2022 r. (Interpretacja indywidualna). Należy jednak pamiętać, że „zaniechanie poboru podatku znajdzie zastosowanie do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na własne cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie, udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw, w przypadku, gdy osoba fizyczna, której umorzono zobowiązanie z tytułu kredytu nie skorzystała z umorzenia zobowiązania z tytułu innego kredytu na własne cele mieszkaniowe zabezpieczonego hipotecznie (§ 1 pkt 1 ww. rozporządzenia)”.
Przyjęte rozwiązanie jest z pewnością korzystne dla frankowiczów i może zachęcać ich do polubownego rozwiązania sporu z bankiem. Decyzja o ugodzie jest jednak decyzją indywidualną i powinna być poprzedzona analizą propozycji kierowanej przez bank.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Premia kompensacyjna w praktyce - historia Pani Marii](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-w-praktyce-historia-pani-marii/)
**Published:** 10 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Wprowadzenie
Premia kompensacyjna to nie tylko przepisy prawne i dokumenty – to przede wszystkim realne wsparcie dla właścicieli kamienic i budynków mieszkalnych. O tym, jak wygląda cały proces z perspektywy inwestora, rozmawiamy z Panią Marią, współwłaścicielką zabytkowej kamienicy na Starym Mieście w Krakowie.
## Profesjonalizm i minimalne zaangażowanie inwestora
**KWWP:** Pani Mario, niedawno zakończyła się procedura związana z uzyskaniem premii kompensacyjnej. Jak ocenia Pani współpracę z naszą kancelarią?
**Maria:** Z pełnym przekonaniem mogę powiedzieć, że była to współpraca na najwyższym poziomie. Zabytkowa kamienica, którą współdzielę z rodzeństwem, jest majątkiem rodzinnym od pokoleń i ma dla nas znaczenie emocjonalne. Dlatego zależało nam, by wszystko zostało przeprowadzone rzetelnie, sprawnie, a ponieważ jesteśmy osobami zajętymi – z naszym minimalnym zaangażowaniem w sprawy formalne. Kancelaria KWWP wykazała się nie tylko profesjonalizmem, ale też dużym zrozumieniem naszej sytuacji.
## Wyzwania formalne i dokumentacyjne
**KWWP:** Jakie były największe wyzwania przy składaniu wniosku?
**Maria:** Przede wszystkim skomplikowany stan prawny nieruchomości. Księgi wieczyste zawierały złożone wpisy dotyczące samodzielnych lokali, co utrudniało uzyskanie przejrzystego obrazu dla instytucji udzielającej premii. Dokumentacja lokatorska mimo że obszerna, okazało się niepełna – mieliśmy wiele różnych dokumentów: decyzje przydziałowe, karty ewidencyjne, potwierdzenia meldunkowe, umowy najmu, różne porozumienia – ale trudno było samodzielnie uporządkować te informacje. Kancelaria zaproponowała świeże podejście, przeanalizowała całość, a następnie skutecznie skomunikowała się z sądem wieczystoksięgowym i właściwym urzędem, działając na podstawie pełnomocnictw. Dzięki temu uzyskaliśmy komplet dokumentów bez konieczności naszego osobistego udziału.
## Realizacja inwestycji z pomocą KWWP
**KWWP:** Jak przebiegała realizacja inwestycji po przyznaniu premii?
**Maria:** Uzyskaliśmy premię w wysokości blisko 150 tys. zł. Od momentu jej przyznania do rozliczenia przez bank minęło niecałe osiem miesięcy. W tym czasie udało się uzyskać wszystkie niezbędne pozwolenia i przeprowadzić kompleksowy remont dwóch lokali, które wcześniej były komunalne. Dodatkowo wykonaliśmy remont kominiarski w częściach wspólnych kamienicy. W trakcie inwestycji musieliśmy zmienić zakres prac z powodów od nas niezależnych – kancelaria pomogła nam skutecznie przeprowadzić tę zmianę przed instytucją udzielającą premię.
## Rozliczenie premii i kompleksowe wsparcie
**KWWP:** A jak wyglądał ostatni etap – rozliczenie premii?
**Maria:** Nikt nie przepada za formalnościami, a z kancelarią KWWP udało się to przeprowadzić sprawnie i bez angażowania nas czasowo. Kancelaria reprezentowała nas nie tylko przy składaniu wniosku, ale przez cały proces przed BGK, aż do rozliczenia premii na podstawie zgromadzonych dokumentów. Ta kompleksowość działania ma ogromne znaczenie – inwestor na żadnym etapie nie jest zostawiony sam sobie.
## Rekomendacja od inwestorki
**KWWP:** Czy poleciłaby Pani naszą kancelarię innym właścicielom nieruchomości?
**Maria:** Zdecydowanie tak. To kancelaria, która nie tylko zna przepisy, ale też potrafi działać z zaangażowaniem, elastycznością i pełnym wsparciem. Dzięki Wam udało się zrealizować inwestycję, która była dla naszej rodziny bardzo ważna – zarówno pod względem prawnym, jak i emocjonalnym.
## Podsumowanie
Historia Pani Marii pokazuje, że premia kompensacyjna może być realnym wsparciem dla właścicieli kamienic i budynków mieszkalnych. Profesjonalne przygotowanie dokumentacji, reprezentacja przed BGK i kompleksowe prowadzenie sprawy sprawiają, że proces przebiega sprawniej, a inwestorzy mogą skupić się na samym remoncie, zamiast na formalnościach.
---
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak uzyskać **premię kompensacyjną** i jak KWWP może pomóc w Twojej sprawie, odwiedź naszą stronę:** Premie kompensacyjne**.
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Rekordowa premia kompensacyjna – ponad 570 000 zł dla współwłaścicieli kamienicy w Częstochowie](https://www.kwwp.pl/rekordowa-premia-kompensacyjna-ponad-570-000-zl-dla-wspolwlascicieli-kamienicy-w-czestochowie/)
**Published:** 10 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Nasza Kancelaria po raz kolejny potwierdza skuteczność w prowadzeniu trudnych postępowań o **[przyznanie premii kompensacyjnej z BGK](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)**. Tym razem uzyskaliśmy rekordową kwotę przekraczającą **570 tysięcy złotych** dla współwłaścicieli nieruchomości zlokalizowanej w centrum Częstochowy.
## Sukces w sprawie skomplikowanej pod względem prawnym i dokumentacyjnym
Przedmiotem sprawy była wielokondygnacyjna kamienica o powierzchni użytkowej ponad **1035 m²**, obejmująca około **20 lokali mieszkalnych**. Wśród współwłaścicieli znajdowały się osoby mieszkające zarówno w Polsce, jak i za granicą. Dodatkowe wyzwania stanowiły:
- zróżnicowane podstawy nabycia prawa własności (dziedziczenie, zakup, darowizny),
- braki w dokumentacji dotyczącej charakteru kwaterunkowego lokali,
- trudności w skompletowaniu pełnej dokumentacji potwierdzającej stan prawny nieruchomości.
### Jak wyglądał proces?
Dzięki kompleksowemu podejściu prawników Kancelarii oraz bieżącej współpracy z organami administracyjnymi udało się:
- pozyskać brakujące dokumenty,
- udowodnić spełnienie przesłanek ustawowych,
- złożyć kompletny wniosek do **Banku Gospodarstwa Krajowego** (BGK).
## Efekty: ponad 570 000 zł na remont i modernizację nieruchomości
Decyzja BGK została wydana po ok. **6 miesiącach od złożenia wniosku**. Uzyskane środki zostaną przeznaczone na:
- wymianę instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej i centralnego ogrzewania,
- renowację elewacji budynku,
- remont dachu oraz części wspólnych kamienicy.
Realizacja tych działań znacząco podniesie zarówno standard użytkowy, jak i rynkową wartość całej nieruchomości.
## Dlaczego warto powierzyć sprawę naszej Kancelarii?
Ten przykład to najlepszy dowód na to, że zespół KWWP potrafi skutecznie prowadzić nawet najbardziej złożone sprawy – z poszanowaniem terminów, przepisów i interesów Klienta.
### Co oferujemy w zakresie premii kompensacyjnej?
- Bezpłatną analizę sytuacji prawnej nieruchomości,
- Wsparcie w kompletowaniu i weryfikacji dokumentów,
- Reprezentację w kontakcie z BGK,
- Pełne prowadzenie sprawy „od A do Z”.
## Myślisz o premii kompensacyjnej? Sprawdź, czy możesz ją uzyskać
Jeśli jesteś współwłaścicielem nieruchomości o charakterze kwaterunkowym lub nie wiesz, czy przysługuje Ci **prawo do premii kompensacyjnej** – zapraszamy do kontaktu. Wspólnie ocenimy Twoją sytuację i poprowadzimy cały proces – od analizy po wypłatę środków.
Więcej informacji o zasadach i etapach [uzyskania premii kompensacyjnej znajdziesz tutaj](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/).
**Skontaktuj się z nami już dziś – zyskaj realne wsparcie i podnieś wartość swojej nieruchomości.**
[Umów bezpłatną konsultację](/kontakt)
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Premia kompensacyjna na remont kamienicy w Katowicach - historia Pana Tomasza](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-na-remont-kamienicy-w-katowicach-historia-pana-tomasza/)
**Published:** 22 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Początek współpracy z KWWP
**KWWP:** Jak wyglądała Pana sytuacja przed rozpoczęciem współpracy z naszą kancelarią?
**Pan Tomasz:** Miałem do wyremontowania dwa lokale w zabytkowej kamienicy w Katowicach. Kamienica wymagała pilnych prac remontowych, ale koszty okazały się na tyle wysokie, że samodzielne sfinansowanie całego przedsięwzięcia nie wchodziło w grę. Wiedziałem, że istnieje instytucja premii kompensacyjnej, ale nie miałem czasu ani wiedzy, aby samodzielnie przejść przez procedurę.
## Wyzwania przy ubieganiu się o premię kompensacyjną
**KWWP:** Co było dla Pana największym wyzwaniem przy ubieganiu się o premię kompensacyjną?
**Pan Tomasz:** Na pewno brak czasu i skomplikowana dokumentacja. Prowadzę własną firmę i nie mogłem sobie pozwolić na tygodnie spędzone na kompletowaniu papierów, kontaktach z urzędami czy analizie przepisów. Szczerze mówiąc, gdybym miał robić to sam, pewnie w ogóle bym nie spróbował.
## Wsparcie Kancelarii KWWP
**KWWP:** Jak w tym procesie pomogła Kancelaria KWWP?
**Pan Tomasz:** Zespół kancelarii zajął się wszystkim od początku do końca. Zrobiliście analizę mojej sytuacji, wskazaliście, jakie dokumenty muszę dostarczyć, a resztą zajęliście się sami. Dla mnie to była ogromna ulga. Wiedziałem, że ktoś czuwa nad terminami, zna procedury i reprezentuje mnie w kontakcie z Bankiem Gospodarstwa Krajowego.
> Zespół kancelarii zajął się wszystkim od początku do końca. Zrobiliście analizę mojej sytuacji, wskazaliście, jakie dokumenty muszę dostarczyć, a resztą zajęliście się sami. Dla mnie to była ogromna ulga. Wiedziałem, że ktoś czuwa nad terminami, zna procedury i reprezentuje mnie w kontakcie z Bankiem Gospodarstwa Krajowego.
## Efekty współpracy
**KWWP:** Jaki był efekt tej współpracy?
**Pan Tomasz:** Ostatecznie udało się uzyskać 215 000 zł premii kompensacyjnej. To środki, które w dużej części pokryły koszty remontu lokali. Dzięki nim mogłem przeprowadzić modernizację szybciej i bez konieczności zaciągania dodatkowego kredytu.
## Ocena procesu i rekomendacja
**KWWP:** Jak ocenia Pan cały proces i efekt końcowy?
**Pan Tomasz:** Dla mnie to było rozwiązanie optymalne. Bez wsparcia kancelarii pewnie nigdy nie udałoby się przejść przez całą procedurę i uzyskać takich pieniędzy. Byłem spokojny, bo wiedziałem, że sprawa jest w dobrych rękach.
**KWWP:** Czy poleciłby Pan naszą kancelarię innym właścicielom nieruchomości?
**Pan Tomasz:** Oczywiście, zdecydowanie. Bez Was nie byłoby tego remontu!
## Podsumowanie
Historia Pana Tomasza pokazuje, że **premia kompensacyjna** to realne i skuteczne wsparcie dla właścicieli nieruchomości. Dzięki niej możliwe jest przeprowadzenie dużych remontów, które w innym przypadku byłyby finansowo poza zasięgiem inwestora.
---
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak uzyskać **premię kompensacyjną** i jak KWWP może pomóc w Twojej sprawie, odwiedź naszą stronę:** Premie kompensacyjne**.
**Kategorie:** Premie kompensacyjne i remonty kamienic
---
### [Czym jest rękojmia za wady fizyczne nieruchomości? Prawa i obowiązki nabywcy mieszkania.](https://www.kwwp.pl/rekojmia-wady-nieruchomosci/)
**Published:** 24 maja, 2024
**Author:** Marcin Kania
**Content:**
Zakup nieruchomości to jedna z najważniejszych decyzji finansowych w życiu. Niezależnie od tego, czy kupujemy mieszkanie z rynku pierwotnego, czy wtórnego, istotnym elementem ochrony naszych interesów jest instytucja rękojmi za wady fizyczne nieruchomości. W artykule omówimy, czym jest rękojmia, jakie prawa przysługują nabywcy z tego tytułu oraz jakie obowiązki spoczywają na kupującym.
**Pojęcie rękojmi za wady fizyczne nieruchomości**
Rękojmia to instytucja prawa cywilnego, która zabezpiecza kupującego przed wadami fizycznymi rzeczy sprzedanej, w tym nieruchomości. Wady fizyczne to takie, które zmniejszają wartość lub użyteczność rzeczy zgodnie z jej przeznaczeniem. Takimi wadami jest w szczególności
1. **Brak właściwości zgodnych z umową**. **Przykład:** Kupujący nabył mieszkanie w nowoczesnym apartamentowcu z obietnicą najwyższego standardu wykończenia. Okazało się jednak, że mieszkanie jest położone w budynku, w którym wykorzystano najtańsze możliwe materiały, które ulegną szybkiej degradacji, a całość nie zachowuje ani estetycznego, ani prestiżowego wyglądu.
2. **Brak właściwości o których sprzedawca zapewniał. Przykład:** Sprzedawca obiecał, że mieszkanie będzie miało wysokiej jakości drewniane podłogi, pokazując przy tym próbkę. Po odbiorze mieszkania okazało się, że podłogi są wykonane z tańszego laminatu, co nie spełnia zapewnień sprzedawcy.
3. **Nieodpowiedniość do określonego celu. Przykład:** Kupujący poinformował sprzedawcę, że planuje prowadzić w mieszkaniu działalność biurową. Sprzedawca nie zgłosił żadnych zastrzeżeń, ale po zakupie okazało się, że w budynku obowiązuje regulamin zabraniający prowadzenia działalności gospodarczej.
4. **Wydanie nieruchomości w stanie niezupełnym. Przykład:** Kupujący odebrał mieszkanie, które według umowy miało być w pełni wykończone, jednak w momencie przekazania brakowało kuchennych szafek oraz zamontowanej armatury łazienkowej, co uniemożliwiało normalne korzystanie z nieruchomości.
Sprzedawca odpowiada za wady fizyczne, które istniały w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego (zazwyczaj wydania rzeczy) lub wynikły z przyczyny tkwiącej w rzeczy sprzedanej w tej samej chwili. Przepisy dotyczące rękojmi za wady fizyczne nieruchomości znajdują się w polskim Kodeksie cywilnym, w art. 556-576. Termin rękojmi za wady nieruchomości to pięć lat od dnia wydania rzeczy kupującemu. Co istotne, jeżeli nabywcą jest konsument, co do zasady nie jest możliwe umowne skrócenie terminu rękojmi.
**Prawa nabywcy z tytułu rękojmi**
Nabywca nieruchomości ma szereg praw, które mogą zostać egzekwowane w przypadku stwierdzenia wad fizycznych:
1. **Prawo do żądania usunięcia wady** – kupujący może żądać od sprzedawcy usunięcia wady na koszt sprzedawcy, jeśli jest to możliwe i nie powoduje nadmiernych trudności.
2. **Prawo do żądania obniżenia ceny** – jeżeli wada nie zostanie usunięta lub rzecz wymieniona, nabywca ma prawo żądać obniżenia ceny nieruchomości. Kwota obniżki powinna odpowiadać różnicy między wartością mieszkania bez wady a wartością mieszkania z wadą.
3. **Prawo do odstąpienia od umowy** – w przypadku, gdy wada jest istotna i uniemożliwia normalne użytkowanie mieszkania, nabywca ma prawo odstąpić od umowy. Należy jednak pamiętać, że nie można odstąpić od umowy, jeśli wada jest nieistotna.
4. **Prawo do wymiany rzeczy** **na nową** – w przypadku, gdy zakupiona nieruchomość jest częścią większej inwestycji (np. mieszkanie w kompleksie deweloperskim), możliwe jest również żądanie wymiany wadliwego mieszkania na inne, wolne od wad. Jednakże ze względu na specyfikę nieruchomości i rzadką możliwość zapewnienia nowej i takiej samej rzeczy, w praktyce rzadko stosuje się takie działanie.
Powyższy wykaz przedstawia podstawowe kodeksowe uprawnienia, lecz każda sytuacja może być odmienna i istnieją warianty, w których sprzedawca może zrealizować obowiązki z rękojmi w inny sposób lub też sytuacje, w których kupujący ma większy wybór uprawnień (np. gdy rzecz była już wymieniana). Temat ten poruszony być może zostanie w innym artykule.
**Obowiązki nabywcy w kontekście rękojmi**
Nabywca nieruchomości, chcąc skorzystać z uprawnień wynikających z rękojmi, musi spełnić pewne obowiązki:
1. **Zgłoszenie wady w odpowiednim czasie** – kupujący powinien zgłosić wadę sprzedawcy niezwłocznie po jej wykryciu (najlepiej w utrwalonej formie, a więc co najmniej przez e-mail). Kodeks cywilny daje na to pięć lat od momentu wydania nieruchomości (termin rękojmi).
2. **Określenie rodzaju wady** – przy zgłaszaniu wady należy dokładnie opisać, na czym polega wada i jak wpływa ona na użytkowanie nieruchomości.
3. **Zachowanie dowodów** – warto zgromadzić wszelkie dowody dotyczące wady, takie jak zdjęcia, ekspertyzy techniczne czy korespondencję ze sprzedawcą (zwłaszcza tą ze zgłoszeniem wad). Mogą one być niezbędne w przypadku sporu sądowego.
4. **Umożliwienie sprzedawcy zbadania wady** – nabywca powinien umożliwić sprzedawcy dokonanie oględzin nieruchomości i zbadanie zgłoszonej wady, co jest niezbędne do podjęcia dalszych działań naprawczych.
Brak spełnienia obowiązków może spowodować kwestionowanie przez sprzedawcę swojej odpowiedzialności za wady, stąd istotne jest aby działać rozważnie i pamiętać, że jeżeli kupujący chce korzystać ze swoich praw, to musi również spełnić określone obowiązki.
**Podsumowanie**
Rękojmia za wady fizyczne nieruchomości to istotne narzędzie ochrony praw nabywcy, które pozwala na skuteczne dochodzenie swoich roszczeń w przypadku wykrycia wad mieszkania. Przestrzeganie procedur i terminów związanych z rękojmią jest kluczowe dla skutecznej ochrony interesów kupującego. Jeśli potrzebujesz wsparcia prawnego w zakresie rękojmi lub innych kwestii związanych z zakupem nieruchomości, zachęcamy do skorzystania z usług naszej Kancelarii. Nasi doświadczeni prawnicy posiadający doświadczenie w reprezentacji klientów indywidualnych i wspólnot mieszkaniowych w procesach z deweloperami, pomogą Ci przejść przez cały proces, dbając o Twoje prawa i interesy.
**Kategorie:** Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe
---
### [Jak uzyskać odszkodowanie od dewelopera za wady nieruchomości?](https://www.kwwp.pl/jak-uzyskac-odszkodowanie-od-dewelopera-za-wady-nieruchomosci/)
**Published:** 24 czerwca, 2024
**Author:** Marcin Kania
**Content:**
Na pewno wielu właścicieli mieszkania lub domu zastanawia się jak uzyskać odszkodowanie od dewelopera za wady nieruchomości. Niestety, czasem nawet po dokładnych oględzinach i wnikliwej ocenie, nieruchomość może okazać się posiadać wady. Co może w takim przypadku zrobić właściciel? Czy Wspólnota Mieszkaniowa może uzyskać od sprzedawcy (dewelopera) świadczenie pieniężne za wady nieruchomości wspólnej? W takich sytuacjach istnieją przepisy, które dają nabywcom możliwość ubiegania się o rekompensatę od dewelopera za wady nieruchomości. Na te zagadnienia, pokrótce postaramy się odpowiedzieć w niniejszym wpisie.
**Rękojmia – obniżenie ceny nieruchomości**
Kodeks cywilny w art. 556–576 reguluje instytucję rękojmi za wady fizyczne i prawne sprzedanej rzeczy. Zgodnie z tymi przepisami, jeśli nieruchomość posiada wady, które uniemożliwiają jej normalne użytkowanie lub znacząco je ograniczają, kupujący może żądać w szczególności obniżenia ceny. Obniżenie ceny nie jest odszkodowaniem, ale efekt dla nabywcy może być podobny, ponieważ uzyskuje pieniężną rekompensatę z uwagi na wady nieruchomości. W przypadku wad istotnych, kupujący może również odstąpić od umowy.
Jeżeli kupujący oświadczy o obniżeniu ceny, sprzedawca aby temu zapobiec zgodnie z art. 560 kodeksu cywilnego może niezwłocznie i bez nadmiernych niedogodności dla kupującego usunąć wadę nieruchomości (lub ewentualnie wymienić rzecz wadliwą, co raczej praktycznie nie ma zastosowania przy nieruchomościach), chyba że rzecz była już nieskutecznie naprawiana.
Obniżona cena powinna pozostawać w takiej proporcji do ceny wynikającej z umowy, w jakiej wartość rzeczy z wadą pozostaje do wartości rzeczy bez wady. Tak więc obniżenie ceny ma na celu przywrócenie pełnej ekwiwalentności świadczeń sprzedawcy i kupującego, tak aby uwzględnić różnicę w cenie wynikającą z niepełnowartościowego przedmiotu sprzedaży.
Ważne jest, aby wada została zgłoszona deweloperowi w odpowiednim terminie. Rękojmia w przypadku wad budynków wynosi 5 lat od momentu wydania nabywcy. W sytuacji, gdy wada zostanie zauważona po przekroczeniu tego terminu, może to utrudnić proces ubiegania się o rekompensatę. Dlatego też, należy być czujnym i reagować na wszelkie nieprawidłowości jak najszybciej.
**Odszkodowanie na podstawie art. 471 kodeksu cywilnego**
Art. 471 Kodeksu Cywilnego stanowi, że dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. W kontekście zakupu nieruchomości, wada nieruchomości może być uznana za nienależyte wykonanie zobowiązania ze strony dewelopera. Przepis ten przewiduje odpowiedzialność odszkodowawczą, która może być alternatywą dla roszczeń z rękojmi, zwłaszcza obniżenia ceny. Drogę tę warto rozważyć szczególnie wtedy, gdy nie jest możliwe skorzystanie z rękojmi, zwłaszcza gdy minął już ustawowy termin na zgłaszanie wad, roszczenia przedawniły się, lub nie zachowano odpowiedniej staranności.
Przy ubieganiu się o odszkodowanie na podstawie tego artykułu, istotne jest udokumentowanie istnienia wad z winy sprzedawcy oraz ich wpływu na użytkowanie nieruchomości, jak również na konkretną szkodę majątkową poniesioną przez nabywcę. W związku z tym proces sądowy może być w tym zakresie trudniejszy, bowiem na nabywcy mieszkania ciąży więcej obowiązków procesowych.
**Uzyskanie rekompensaty przez Wspólnotę Mieszkaniową**
W przypadku, gdy nieruchomość stanowi część większego kompleksu mieszkaniowego, a wady dotyczą części wspólnych, takich jak np. infrastruktura, elewacja, garaż czy instalacje, możliwe jest uzyskanie rekompensaty przez Wspólnotę Mieszkaniową. W takiej sytuacji, Wspólnota może wystąpić do dewelopera o naprawienie wad lub wypłatę odpowiedniego odszkodowania. Możliwe jest również wystąpienie o zapłatę kwoty z tytułu obniżenia ceny, aczkolwiek w obecnym stanie prawnym obarczone to jest większym ryzykiem, o czym być może napiszemy szerzej w innym wpisie.
Aby przeprowadzić taką procedurę bezpośrednio przez Wspólnotę Mieszkaniową, konieczne jest zwłaszcza scedowanie przez poszczególnych właścicieli uprawnień związanych z wadami części wspólnych na Wspólnotę, rozumianą jako ogół mieszkańców. Tylko w takim wypadku Wspólnota może wytoczyć pozew sądowy.
Pozew powinien być poparty dokumentacją= która potwierdzi istnienie wad oraz ich wpływ na nieruchomość, jak również zgłoszenie wad w odpowiednim czasie. W związku z powyższym Wspólnota Mieszkaniowa powinna także działać zgodnie z obowiązującymi przepisami i terminami, aby skutecznie dochodzić swoich praw.
Podsumowując, uzyskanie odszkodowania od dewelopera za wady nieruchomości może być skomplikowanym procesem, który wymaga staranności, wiedzy prawniczej oraz odpowiedniej dokumentacji. W przypadku wystąpienia wad, warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem, który pomoże w odpowiednim zrozumieniu przepisów i ochronie interesów nabywcy. Nasza Kancelaria posiada spore doświadczenie w sporach przeciwko deweloperom, tak więc jeżeli masz problem z wadami nieruchomości, to zachęcamy do kontaktu celem ustalenia czy możemy być pomocni.
**Kategorie:** Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe
---
### [Czy konieczna jest zgoda obojga rodziców na leczenie dziecka?](https://www.kwwp.pl/czy-konieczna-jest-zgoda-obojga-rodzicow-na-leczenie-dziecka/)
**Published:** 14 czerwca, 2024
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Opieka zdrowotna dziecka jest jednym z najważniejszych aspektów rodzicielstwa, a decyzje podejmowane w tym zakresie często niosą ze sobą znaczące konsekwencje dla zdrowia i życia małoletnich pacjentów. Dlatego też bardzo często rodzice, ale również lekarze, w szczególności w sytuacjach konfliktowych, zadają sobie pytania dotyczące zgody na leczenie dziecka: **Czy wymagana jest zgoda obojga rodziców? Czy zawsze zgodę muszą wyrazić oboje rodzice? Co w sytuacji gdy jeden rodzic wyraża zgodę, a drugi jej się stanowczo sprzeciwia?**
**Aspekt prawny zgody w procesie leczenia**
Podstawowym, a zarazem kluczowym prawem każdego pacjenta jest prawo do wyrażenia zgody lub odmowy na poddanie się określonym świadczeniom medycznym. Prawo to stanowi gwarancję poszanowania autonomii pacjenta do samostanowienia w sprawach dotyczących własnego zdrowia, a na lekarzy nakłada obowiązek uzyskania zgody pacjenta przed podjęciem jakichkolwiek działań medycznych z wyłączeniem sytuacji kwalifikowanych jak ratowanie życia lub niezwłoczność pomocy lekarskiej.
Zgodnie bowiem z art. 32 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2023 r. poz. 1516 z późn. zm.) (dalej jako „uzl”) lekarz może przeprowadzić badanie lub udzielić innych świadczeń zdrowotnych, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, po wyrażeniu zgody przez pacjenta. Jeżeli pacjent jest małoletni lub niezdolny do świadomego wyrażenia zgody, wymagana jest zgoda jego przedstawiciela ustawowego, a gdy pacjent nie ma przedstawiciela ustawowego lub porozumienie się z nim jest niemożliwe – zezwolenie sądu opiekuńczego. Zatem, co do zasady, podejmowanie wszelkich czynności leczniczych u osoby małoletniej wymaga obecności/zgody przedstawiciela ustawowego takiego pacjenta.
W stosunku do małoletnich, którzy nie ukończyli 16 roku życia zastosowanie znajduje tzw. zgoda zastępcza. Co do zasady uprawnienie do wyrażenia takiego rodzaju zgody przysługuje przedstawicielom ustawowym, którymi w stosunku do pacjentów małoletnich są zazwyczaj rodzice.
W przypadku podejmowania przez lekarzy świadczeń zdrowotnych w stosunku do pacjentów, którzy ukończyli 16 r.ż., prawo wymaga uzyskania zgody kumulatywnej tj. zarówno zgody pacjenta jak i jego przedstawiciela ustawowego, o czym wprost stanowi art. 32 ust. 5 uzl. Zgodnie z tym przepisem – jeśli pacjent ukończył 16 lat, wymagana jest także jego zgoda. Powyższe uprawnienie dla pacjenta małoletniego po ukończeniu 16 roku życia przewidziane jest również w art. 17 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta.
W sytuacji rozbieżności między stanowiskiem nastoletniego pacjenta i jego przedstawiciela ustawowego decyzję winien podjąć sąd opiekuńczy, kierując się przede wszystkim dobrem małoletniego.
**Zgoda rodzica czy obojga rodziców?**
Zgodnie z art. 98 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 z późn. zm.) (dalej jako: „k.r.o.”) przedstawicielami ustawowymi dziecka są jego rodzice, ale tylko wówczas, gdy pozostaje ono pod ich władzą rodzicielską. Jeżeli dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską obojga rodziców, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka. Innymi słowy, przedstawicielem ustawowym pacjenta będzie rodzic dziecka pozostającego pod jego władzą rodzicielską.
Władza rodzicielska z kolei zasadniczo przysługuje obojgu rodzicom. Jeżeli dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską obojga rodziców, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka. Innymi słowy, co do zasady przedstawicielem ustawowym pacjenta małoletniego będzie każde z rodziców – matka lub ojciec (w odniesieniu do dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską). Zdarzają się jednak sytuacje, że jeden z rodziców np. w wyniku rozwodu został pozbawiony władzy rodzicielskiej lub ograniczono mu władzę rodzicielską w ten sposób, że wyłączono prawo do decydowania o leczeniu dziecka – wówczas zgoda takiego rodzica nie jest wymagana. Co więcej w przypadku udzielenia zgody przez takiego rodzica – zgoda jest nieważna.
Każde z rodziców przy wykonywaniu władzy rodzicielskiej jest uprawnione do samodzielnego działania. Wyjątek w tym zakresie wprowadza jednak art. 97 § 2 k.r.o. zgodnie z którym w istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie, a w braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy. Ustawa nie zawiera jednak katalogu „istotnych spraw dziecka”. W myśl aktualnych poglądów doktryny do katalogu takich spraw zaliczyć można z całą pewnością decyzje dotyczące leczenia małoletniego – w tym leczenia psychoterapeutycznego – szczególnie gdy zachodzi potrzeba przeprowadzenia metody diagnostycznej lub zabiegu stwarzającego ryzyko. Niemniej jednak trudno jednoznacznie wskazać katalog zabiegów i procedur medycznych, które wymagają obopólnej (wspólnej) zgody rodziców. W doktrynie przyjmuje się (w uproszczeniu), że aprobaty obojga rodziców wymagają czynności o których mowa w art. 34 ust. 1 uzl, tj. wykonanie zabiegu operacyjnego, zastosowanie metody leczenia lub diagnostyki stwarzającej podwyższone ryzyko dla pacjenta (zarówno diagnostycznych, jak i *stricte* terapeutycznych), np. umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym. Każdorazowo lekarz powinien ocenić czy udzielenie danego świadczenia wiąże się z podwyższonym ryzykiem – zależy to bowiem nie tylko od rodzaju procedury wykonywanej u pacjenta, ale także od jego stanu zdrowia czy innych okoliczności, które towarzyszą udzieleniu świadczenia.
Nie oznacza to jednak, że w sprawach istotnych dziecko musi być reprezentowane przez obojga rodziców. Dziecko może być nadal reprezentowane przez jedno z rodziców, które działa w sposób uzgodniony z drugim, tzn. reprezentuje ich wspólnie uzgodnione stanowisko. Takie rozwiązanie wydaje się słuszne głównie z praktycznego punktu widzenia bowiem lekarz zazwyczaj nie ma realnej możliwości zweryfikowania stosunków prawnych pomiędzy rodzicami, jak i stanowiska rodzica, który jest nieobecny podczas udzielenia świadczenia zdrowotnego.
Niezależnie od powyższego – w przypadku powzięcia przez lekarza wątpliwości co do zgody obojga rodziców lub uzyskania informacji o stanowczej rozbieżności rodziców co do zgody na leczenie małoletniego, lekarz nie może podjąć się leczenia. W takich przypadkach konieczne będzie wystąpienie do sądu opiekuńczego, który rozstrzygnie spór. Nie jest zatem dopuszczalne, by lekarz wybierał oświadczenie tego z rodziców, który się zgadza, a pomijał stanowisko drugiego z nich.
**Podsumowanie**
W praktyce można domniemywać, że jeżeli jeden z rodziców przychodzi z dzieckiem do lekarza, to drugi rodzic wyraził na to zgodę. Jednakże – w przypadku powzięcia wątpliwości co do zgody obojga rodziców lub uzyskania informacji o stanowczej rozbieżności rodziców co do zgody na leczenie małoletniego, lekarz nie może podjąć się leczenia. W takim wypadku wymagane jest zezwolenie sądu opiekuńczego.
**Zgoda obojga rodziców jest natomiast zawsze konieczna w przypadku zabiegów czy procedur o podwyższonym ryzyku – zasadą bowiem jest, że lekarz może wykonać zabieg operacyjny albo zastosować metodę leczenia lub diagnostyki stwarzającą podwyższone ryzyko dla pacjenta, po uzyskaniu pisemnej zgody obojga rodziców.**
**Kategorie:** Prawo medyczne
---
### [Czy bez zgody pacjent może być monitorowany wizyjnie w gabinecie lekarskim?](https://www.kwwp.pl/czy-bez-zgody-pacjent-moze-byc-monitorowany-wizyjnie-w-gabinecie-lekarskim/)
**Published:** 24 czerwca, 2024
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Zgodnie z ustawą z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. z 2023 r., poz. 991) (dalej jako: UDL) poprzez monitoring należy rozumieć obserwację pomieszczeń za pomocą urządzeń rejestrujących obraz. Co istotne tak rozumiany monitoring nie obejmuje swoim zakresem nagrywania dźwięku, czyli zapisu przebiegu rozmów czy wypowiedzi osób, których wizerunek został utrwalony.
Monitoring wizyjny w jednostkach wykonujących działalność leczniczą można podzielić zasadniczo na:
1. dotyczący pomieszczeń ogólnodostępnych oraz
2. monitoring gabinetowy – czyli dotyczący pomieszczeń, w których udzielane są świadczenia zdrowotne.
Możliwość instalowania kamer w gabinetach lekarskich (monitoring gabinetowy) została wprowadza ustawą z dnia 16 czerwca 2023 r. o zmianie ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r., poz. 1675), która doprowadziła do aktualizacji treści UDL dotyczącej zasad używania monitoringu i systemu kamer. Dotychczas bowiem ramy prawne stosowania monitoringu koncentrowały się głównie na pomieszczeniach ogólnodostępnych oraz miejscach, które mogły zostać objęte monitoringiem na podstawie przepisów odrębnych (m.in. oddziały psychiatryczne).
Zgodnie ze znowelizowanym art. 23a UDL kierownik podmiotu wykonującego działalność leczniczą może określić w regulaminie organizacyjnym sposób obserwacji pomieszczeń:
- ogólnodostępnych – jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów lub pracowników,
- w których są udzielane świadczenia zdrowotne oraz pobytu pacjentów, w szczególności pokoi łóżkowych, pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, przebieralni, szatni, jeżeli wynika to z przepisów odrębnych,
- w których są udzielane świadczenia zdrowotne, jeżeli jest to konieczne w procesie leczenia pacjentów lub do zapewnienia im bezpieczeństwa – w przypadku szpitali, zakładów opiekuńczo-leczniczych, zakładów pielęgnacyjno-opiekuńczych, zakładów rehabilitacji leczniczej i hospicjów,
– za pomocą urządzeń umożliwiających rejestrację obrazu (monitoring), uwzględniając konieczność poszanowania intymności i godności pacjenta, w tym przekazywanie obrazu z monitoringu w sposób uniemożliwiający ukazywanie intymnych czynności fizjologicznych, potrzebę zastosowania monitoringu w danym pomieszczeniu oraz konieczność ochrony danych osobowych.
Analizując możliwość oraz dopuszczalność stosowania monitoringu gabinetowego wprowadzonego w ramach przedmiotowej nowelizacji UDL w brzmieniu jw., należy zauważyć, że ustawodawca znacznie ogranicza katalog podmiotów, które mogą korzystać z monitoringu gabinetowego. Zgodnie z przywołanym przepisem monitoring gabinetowy mogą wprowadzić wyłącznie:
- szpitale,
- zakłady opiekuńczo-lecznicze,
- zakłady pielęgnacyjno-opiekuńcze,
- zakłady rehabilitacji leczniczej lub hospicja.
Co zatem istotne, przedmiotowa zmiana nie dotyczy placówek, w których udzielane są świadczenia jedynie w trybie ambulatoryjnym.
Dopuszczalność monitoringu jest ściśle uzależniona od jego niezbędności w procesie leczenia i/lub potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa; sam fakt, że w konkretnym pomieszczeniu udziela się świadczeń zdrowotnych nie wystarczy do zainstalowania tam kamery.
Przy zakładaniu systemu monitoringu należy uwzględniać konieczność poszanowania intymności i godności pacjenta, potrzebę zastosowania monitoringu w danym pomieszczeniu oraz konieczność ochrony danych osobowych.
Zgodnie z powyższym, aby legalnie korzystać z monitoringu gabinetowego należy spełnić szereg warunków. Tylko jednak łączne spełnienie wszystkich powyższych przesłanek oraz warunków upoważnia do zainstalowania kamer w gabinetach, w którym udzielane jest świadczenie zdrowotne.
**Warto jednak podkreślić, iż ten rodzaj monitoringu nie wymaga zgody pacjenta.** Podstawą prawną będzie tu bowiem nie zgoda osoby (art. 6 ust. 1 lit. a RODO, art. 9 ust. 2 lit. a RODO), ale prawnie uzasadniony interes placówki medycznej (art. 6 ust. 1 lit. f RODO). Pacjent będzie mógł natomiast złożyć w tej sprawie sprzeciw na podstawie art. 21 RODO.
Całkowicie odmiennie wygląda jednakże możliwość wprowadzenia monitoringu w gabinecie lekarskim w podmiocie który nie jest objęty regulacją z art. 23a ust. 1 pkt 3 UDL. W przypadku podmiotu, który nie mieści się w ustawowym katalogu jednostek objętych zakresem dopuszczalności monitoringu gabinetowego – opierając się na orzecznictwie, można z dużą dozą ostrożności przyjąć, że legalizacja takiej rejestracji obrazu może wynikać z wyraźnej zgody pacjenta.
Zgodnie z stanowiskiem zaprezentowanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 stycznia 2020 r. (VII SA/Wa 2466/19, LEX nr 3072542) zamontowanie kamer w pomieszczeniach, w których udzielane są świadczenia zdrowotne (gabinety lekarskie), narusza prawo pacjenta do intymności i poszanowania godności (nie uzasadniają tego względy organizacyjne ani wymogi techniczne aparatury medycznej), a dla zgodności z prawem takich praktyk konieczne jest uzyskanie świadomej zgody pacjenta.
Powyższe wynika m.in. z faktu, że w przypadku monitoringu gabinetowego nierozerwalnie wkraczamy w sferę intymności pacjenta, czyli obszaru informacji dotyczących jednostki i jej przeżyć, które w zasadzie nie są przez nią ujawniane nawet osobom najbliższym, a do tego mogą się łączyć indywidualnie, różnorodnie przeżywanym poczuciem wstydu.
W odniesieniu do zgody pacjenta, wymaga się, aby była ona świadoma, wyraźna, dobrowolna oraz udokumentowana (najlepiej pisemna). Zgoda ta obowiązuje do momentu jej wycofania przez pacjenta. Należy pamiętać, że w przypadku wycofania nie jest możliwe żądanie złożenia go w konkretnej formie. Ma to zastosowanie w szczególności w przypadku, gdy żądanie takie zostanie skierowane jeszcze w trakcie wizyty, czy podczas samego procesu nagrywania.
Jak pokazuje praktyka, w ostatnim czasie coraz popularniejsza staje się koncepcja nagrywania części spotkania lekarza z pacjentem, tzn. obejmującej udzielenie pacjentowi informacji i ewentualnie odpowiedzi lekarza na zadawane przez pacjenta pytania. Praktyka ta służyć ma uwiarygodnieniu prawidłowości postępowania lekarza w związku z realizacją powinności ciążących na nim na podstawie art. 31 UDL, a także umożliwieniu pacjentowi odtworzenia sobie przebiegu rozmowy, gdyby chciał on sobie przypomnieć lub też prawidłowo przekazać osobom bliskim niektóre z informacji przekazywanych przez lekarza. Oczywiście nagranie przebiegu takiej rozmowy jest również uzależnione od wyrażenia na to zgody przez pacjenta i lekarza.
Podsumowując – po wspomnianej nowelizacji UDL podmioty kwalifikowane (tzn. wskazane w art. 23a ust. 1 pkt 3 UDL) uzyskały możliwość wprowadzenia monitoringu gabinetowego przy zachowaniu wskazanych w tym artykule warunków. Wówczas – taki rodzaj monitoringu nie wymaga zgody pacjenta. W zakresie natomiast innych podmiotów udzielających świadczeń zdrowotnych, w przepisach prawa nie znajdziemy przyzwolenia na monitoring w gabinetach lekarskich i zabiegowych z wyjątkiem sytuacji, w których pacjent w sposób wyraźny i całkowicie dobrowolny wyrazi na to zgodę.
**Kategorie:** Prawo medyczne
---
### [Jak zbudować farmę fotowoltaiczną - proces krok po kroku](https://www.kwwp.pl/jak-zbudowac-farme-fotowoltaiczna-proces-krok-po-kroku/)
**Published:** 17 maja, 2024
**Author:** Radosław Wojciechowski
**Content:**
Energia słoneczna to przyszłość. W dobie rosnącej świadomości ekologicznej i potrzeby dywersyfikacji źródeł energii, jak również dużej zmienności cen energii na Towarowej Giełdzie Energii S.A. (TGE), coraz więcej inwestorów decyduje się na budowę farm fotowoltaicznych. Choć potencjał inwestycyjny jest ogromny, proces ten wiąże się z licznymi wyzwaniami prawnymi i administracyjnymi. W naszym artykule omówimy, jak krok po kroku przejść przez ten proces, aby inwestycja w farmę fotowoltaiczną przebiegła sprawnie i zgodnie z przepisami prawa.
**1. Analiza lokalizacji, umowa przedwstępna na zakup terenu pod farmę / warunkowa umowa dzierżawy**
Pierwszym krokiem jest wybór odpowiedniej lokalizacji. Wymaga to analizy technicznej, środowiskowej i prawnej. Należy sprawdzić, czy teren jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (MPZP). Jeśli tak, trzeba upewnić się, że plan dopuszcza budowę instalacji fotowoltaicznych. W przypadku braku MPZP konieczne będzie uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy.
Konieczne jest również zapewnienie sobie tytułu prawnego do terenu, na którym inwestycja ma zostać zlokalizowana. Z uwagi na to, iż proces budowy farmy jest wieloetapowy, zwykle na początkowym etapie zawierana jest przedwstępna umowa sprzedaży nieruchomości, na której ma ona zostać zrealizowana lub też warunkowa umowa dzierżawy. Nasza kancelaria opracowuje projekty takich umów oraz bierze aktywny udział w procesie ich negocjowania ze sprzedawcami/wydzierżawiającymi.
**2. Badania środowiskowe**
W niektórych przypadkach kolejnym etapem są badania środowiskowe, które pozwolą ocenić wpływ inwestycji na środowisko naturalne. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (a tym samym wymagają oceny oddziaływania na środowisko), zalicza się m.in. zabudowa systemami fotowoltaicznymi o powierzchni wyznaczanej po obrysie zewnętrznych skrajnych modułów paneli nie mniejszej niż:
a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody;
b) 2 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a) powyżej;
– z wyłączeniem zabudowy systemami fotowoltaicznymi lokalizowanej na dachach i elewacjach obiektów budowlanych.
**3. Uzyskanie warunków przyłączenia do sieci elektroenergetycznej**
Ważnym krokiem jest uzyskanie warunków przyłączenia do sieci elektroenergetycznej. Należy złożyć wniosek do odpowiedniego operatora systemu dystrybucyjnego (OSD). Wniosek powinien zawierać m.in. informacje o planowanej mocy instalacji oraz lokalizacji. Na tym etapie może już pojawić się konieczność uiszczenia zaliczki na poczet opłaty za przyłączenie. Zgodnie z przepisami podmiot ubiegający się o przyłączenie źródła sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV wnosi zaliczkę na poczet opłaty za przyłączenie do sieci w wysokości 30 zł za każdy kilowat mocy przyłączeniowej.
W przypadku instalacji OZE o łącznej mocy zainstalowanej większej niż 2 MW, OSD dodatkowo sporządzi ekspertyzę wpływu takiego źródła na system elektroenergetyczny.
Po pozytywnej weryfikacji wniosku, OSD wyda warunki przyłączenia, które są niezbędne do kontynuacji procesu inwestycyjnego. Za przyłączenie pobierana jest opłata ustalana na podstawie rzeczywistych nakładów poniesionych na realizację przyłączenia, z wyłączeniem:
1\) instalacji OZE o mocy nie wyższej niż 5 MW – za których przyłączenie pobiera się połowę opłaty ustalonej na podstawie rzeczywistych nakładów;
2\) mikroinstalacji, za której przyłączenie do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej nie pobiera się opłaty.
Z naszego doświadczenia wynika, iż proces ubiegania się o wydanie warunków przyłączenia może być pierwszym momentem, w którym mogą pojawić się większe problemy. Z uwagi na to, iż w Polsce wiele odcinków sieci dystrybucyjnych i przesyłowych jest przestarzałych, operatorzy coraz częściej odmawiają wydania warunków przyłączenia, powołując się na brak odpowiednich warunków technicznych lub ekonomicznych. W takiej sytuacji może pojawić się konieczność wejścia w spór z operatorem oraz złożenie wniosku o jego rozstrzygnięcie przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Nasz Kancelaria zajmuje się obsługą prawną takich sporów. W niektórych przypadkach muszą one nawet trafić na drogę sądową.
**4. Pozwolenie na budowę**
Kiedy warunki przyłączenia są już uzyskane, można przystąpić do kolejnego kroku, jakim jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Konieczne będzie złożenie projektu budowlanego oraz innych wymaganych dokumentów do odpowiedniego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku, inwestor otrzyma pozwolenie na budowę.
**5. Uzyskanie koncesji**
Na dalszym etapie konieczne będzie także uzyskanie koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (URE). Większość farm fotowoltaicznych ma moc powyżej 1 MW, a w takiej sytuacji konieczne jest jej uzyskanie. W przypadku mniejszych instalacji wystarczające może być wpisanie do rejestru wytwórców energii elektrycznej w małej instalacji.
**6. Finansowanie inwestycji**
Budowa farmy fotowoltaicznej to znaczący wydatek, dlatego ważne jest zabezpieczenie odpowiedniego finansowania. Możliwości jest wiele: od środków własnych, przez kredyty bankowe, po różnego rodzaju dotacje i programy wsparcia, takie jak np. Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko czy regionalne programy operacyjne.
**7. Budowa i oddanie do użytku**
Po uzyskaniu wszystkich niezbędnych pozwoleń i zabezpieczeniu finansowania, można przystąpić do budowy farmy. Proces budowy obejmuje montaż paneli fotowoltaicznych, inwerterów, infrastruktury towarzyszącej oraz przyłączenie do sieci elektroenergetycznej. Po zakończeniu prac konieczne jest uzyskanie pozwolenia na użytkowanie, które potwierdza, że instalacja została wykonana zgodnie z projektem i przepisami prawa.
**8. Zawarcie umowy dystrybucji i sprzedaż energii wytworzonej przez farmę w wybranej formule prawnej**
Po zakończeniu budowy farmy fotowoltaicznej i uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, kolejnym krokiem jest zawarcie umowy dystrybucji oraz umowy na sprzedaż energii elektrycznej wytworzonej przez farmę. Proces ten obejmuje kilka kluczowych etapów:
1\) Zawarcie umowy dystrybucyjnej z operatorem systemu dystrybucyjnego (OSD): niezbędne jest podpisanie umowy dystrybucyjnej, która określa warunki wprowadzania energii elektrycznej do sieci. Umowa ta reguluje kwestie techniczne, finansowe oraz odpowiedzialności stron związane z dystrybucją energii.
2\) Umowa sprzedaży energii: ważnym krokiem jest również zawarcie umowy na sprzedaż energii elektrycznej. Inwestorzy mogą zawierać umowy bezpośrednio z odbiorcami energii lub sprzedawać energię na rynku energii elektrycznej. Zwykle sprzedaż realizowana jest w ramach tzw. umów PPA, w modelu PPA – *on site*, PPA – *off site* lub *virtual* PPA.
**Wsparcie prawne naszej kancelarii**
Budowa farmy fotowoltaicznej to skomplikowany proces, który wymaga nie tylko wiedzy technicznej, ale także znajomości przepisów prawa i umiejętności poruszania się w gąszczu regulacji administracyjnych. Nasza kancelaria oferuje kompleksowe wsparcie na każdym etapie inwestycji, w tym:
1. **Analiza lokalizacji i doradztwo prawne:** Pomożemy w ocenie zgodności lokalizacji z MPZP oraz w uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy.
2. **Uzyskanie warunków przyłączenia:** Pomożemy Ci przygotować i złożyć wniosek do OSD, a w przypadku odmowy wydania warunków, odwołać się od niekorzystnej decyzji operatora.
3. **Wsparcie w procesie uzyskania koncesji:** Pomożemy ci uzyskać koncesją na wytwarzanie energii jeżeli będzie wymagana albo też we wpisaniu Cię jako inwestora do rejestru wytwórców w małej instalacji.
4. **Wsparcie podczas realizacji inwestycji:** Będziemy czuwać nad zgodnością prac z przepisami prawa oraz pomagać w negocjowaniu umowy o roboty budowlane z wykonawcami.
5. **Zawarcie umowy dystrybucji i sprzedaż energii:** Pomożemy w negocjacjach i zawarciu umów dystrybucyjnych oraz PPA.
Zapraszamy do kontaktu z naszą kancelarią. Z nami przejdziesz przez cały proces sprawnie i bezpiecznie, minimalizując ryzyko oraz maksymalizując korzyści z inwestycji.
Mamy nadzieję, że nasz przewodnik po procesie budowy farmy fotowoltaicznej był pomocny. Jeśli masz pytania lub potrzebujesz wsparcia prawnego, skontaktuj się z nami. Jesteśmy do Twojej dyspozycji i chętnie pomożemy w realizacji Twojej inwestycji w zieloną energię.
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii – co zmienia nowe prawo?](https://www.kwwp.pl/nowelizacja-ustawy-o-odnawialnych-zrodlach-energii-co-zmienia-nowe-prawo/)
**Published:** 5 grudnia, 2024
**Author:** Radosław Wojciechowski
**Content:**
Polski Parlament przyjął w dniu 27 listopada 2024 r. [nowelizację ustawy o odnawialnych źródłach energii ](https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/PrzebiegProc.xsp?nr=744)(OZE), wprowadzając kluczowe zmiany dostosowujące krajowe przepisy do prawa unijnego oraz ułatwiające rozwój sektora energetyki odnawialnej. Zmiany te mają istotny wpływ na prosumentów, inwestorów oraz odbiorców energochłonnych. Ustawa, przygotowana przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska, została przekazana Prezydentowi RP do podpisu i wejdzie w życie 14 dni po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.
## Kluczowe zmiany w ustawie o OZE
### Rozwój energetyki prosumenckiej
Nowelizacja wspiera rozwój mikroinstalacji prosumenckich, czyniąc inwestycje w fotowoltaikę i inne źródła OZE bardziej opłacalnymi.
Główne zmiany obejmują:
- **Zwiększenie opłacalności systemu net-billing** – zmieniono wartość depozytu prosumenckiego o współczynnik korekcyjny 1,23.
- **Nowe możliwości rozliczeń** – prosumenci mogą teraz wybierać między rozliczeniem według cen miesięcznych lub godzinowych, co pozwala dostosować sposób rozliczenia do indywidualnego profilu produkcji i zużycia energii. Dodatkowo, dla aktywnych prosumentów zwiększono premię z 20% do 30% zwrotu niewykorzystanych środków (tzw. nadpłat).
Zmiany te mają na celu zwiększenie oszczędności na rachunkach za energię oraz promowanie świadomego korzystania z systemów OZE.
### Wsparcie dla odbiorców energochłonnych
Nowelizacja dostosowuje krajowe przepisy do Wytycznych w sprawie pomocy państwa na ochronę klimatu i środowiska oraz cele związane z energią z 2022 r. (CEEAG). Od 1 stycznia 2025 r. odbiorcy energochłonni będą mogli korzystać z ulg, takich jak obniżone poziomy umarzania zielonych i błękitnych certyfikatów, co zwiększy konkurencyjność polskiego przemysłu i ograniczy presję inflacyjną.
### Przyspieszenie inwestycji w OZE
Ustawa wprowadza przepisy upraszczające procedury administracyjne, w tym:
- Skrócenie czasu wydawania zezwoleń dla instalacji fotowoltaicznych, magazynów energii oraz pomp ciepła.
- Określenie instalacji OZE jako inwestycji leżących w nadrzędnym interesie publicznym, co pozwala na szybsze realizowanie projektów zgodnie z prawem unijnym.
### Dostosowanie do rozporządzenia GBER
Przepisy nowelizacji uwzględniają wymagania rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014, umożliwiając dalsze wspieranie małych instalacji wodnych i biogazowych o mocy do 1 MW w systemach taryf gwarantowanych i dopłat do ceny rynkowej (FiT i FiP).
### Podsumowanie
Nowelizacja ustawy o OZE to istotny krok w kierunku realizacji celów klimatycznych i zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii w polskim miksie energetycznym. Dzięki przyjętym rozwiązaniom:
- Prosumenci zyskują większą elastyczność i opłacalność inwestycji.
- Odbiorcy energochłonni mogą nadal korzystać z ulg, wspierając konkurencyjność przemysłu.
- Procesy inwestycyjne w OZE są szybsze i bardziej efektywne.
Pełna treść nowelizacji dostępna jest na stronach sejmowych (link na początku artykułu). Jeśli chcą Państwo dowiedzieć się więcej o wpływie nowych przepisów na Państwa działalność, zapraszamy do kontaktu z naszą kancelarią. Specjalizujemy się w prawie energetycznym i chętnie pomożemy w analizie zmian prawnych oraz w procesach związanych z inwestycjami w sektorze OZE.
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Linie bezpośrednie po 1,5 roku od liberalizacji przepisów](https://www.kwwp.pl/linie-bezposrednie-po-15-roku-od-liberalizacji-przepisow/)
**Published:** 31 marca, 2025
**Author:** Radosław Wojciechowski
**Content:**
Od września 2023 r. obowiązują nowe przepisy, które umożliwiają uruchamianie linii bezpośrednich bez konieczności uzyskiwania zgody Prezesa URE w formie decyzji administracyjnej. Celem tych zmian było przyspieszenie procesu inwestycyjnego oraz zwiększenie dostępności odnawialnych źródeł energii dla odbiorców przemysłowych. Nowelizacja miała stymulować rozwój nowych modeli biznesowych, które pozwoliłyby na bezpośrednie przesyłanie energii z instalacji OZE do przedsiębiorstw, co miałoby przyczynić się do obniżenia kosztów energii i zwiększenia konkurencyjności. **Pomimo tych oczekiwań, po upływie 1,5 roku do wykazu linii bezpośrednich wpisano zaledwie dwa podmioty** (Mondelez Polska Production Sp. z o.o. oraz Pomorską Specjalną Strefę Ekonomiczną Sp. z o.o.).
Niewielka popularność linii bezpośrednich wynika z kilku istotnych barier. Po pierwsze, mimo uproszczonej procedury, inwestorzy muszą sprostać szeregowi wymogów formalnych, takich jak przedstawienie ekspertyzy dotyczącej wpływu inwestycji na system elektroenergetyczny. **Dodatkowo, obowiązek ponoszenia tzw. opłaty solidarnościowej znacząco obniża opłacalność przedsięwzięć**, co odstrasza potencjalnych zainteresowanych.
Znamiennym dla sprawy jest to, że do dnia dzisiejszego nie dokonano nowelizacji rozporządzenia taryfowego, które powinno precyzować zasady ustalania opłaty solidarnościowej. W związku z tym w dalszym ciągu mają zastosowanie przepisy przejściowe, zgodnie z którymi, opłata ta stanowi sumę iloczynów ilości energii elektrycznej dostarczonej za pośrednictwem linii bezpośredniej i:
1. połowy wysokości składnika zmiennego stawki sieciowej w przypadku przyłączenia do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej, oraz
2. stawki opłaty na pokrycie kosztów utrzymania systemowych standardów jakości i niezawodności bieżących dostaw energii w przypadku przyłączenia do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej lub przesyłowej elektroenergetycznej.
Kolejnym aspektem jest niska świadomość nowego rozwiązania wśród przedsiębiorców. W sektorze przemysłowym tradycyjne formy przyłączenia do sieci dystrybucyjnej są głęboko zakorzenione, a brak odpowiednich kampanii informacyjnych czy wsparcia ze strony instytucji publicznych skutkuje niechęcią do przechodzenia na model linii bezpośrednich. Dodatkowo, istnieje pewien konserwatyzm branżowy – firmy obawiają się ryzyka związanego z nowymi procedurami i potencjalnymi trudnościami w uzyskaniu przewidywalnych korzyści, mimo że regulacje mają na celu zwiększenie elastyczności działania.
Wobec fiaska nowych przepisów, pojawiają się już pierwsze doniesienia prasowe dotyczące możliwej nowelizacji przepisów dotyczących linii bezpośrednich, w szczególności w zakresie opłat związanych z ich użytkowaniem.
Podsumowując, liberalizacja przepisów w zakresie budowy linii bezpośrednich stanowi ważny krok w kierunku zwiększenia efektywności energetycznej i rozwoju OZE w Polsce. Niemniej jednak, 1,5 roku po wprowadzeniu zmian widoczna jest potrzeba dalszych działań – zarówno legislacyjnych, jak i informacyjnych – które pozwolą zredukować bariery wejścia oraz zwiększyć atrakcyjność tego rozwiązania. Dialog między regulatorami, operatorami sieci oraz potencjalnymi inwestorami będzie kluczowy dla osiągnięcia sukcesu tego modelu przesyłu energii.
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Nabór wniosków o dofinansowanie - magazyny energii elektrycznej i związana z nimi infrastruktura dla poprawy stabilności KSE](https://www.kwwp.pl/nabor-wnioskow-magazyny-energii/)
**Published:** 2 kwietnia, 2025
**Author:** Radosław Wojciechowski
**Content:**
Przypominamy, że już pojutrze (4.04.2025 r.) rusza nabór wniosków w ramach ogłoszonego przez NFOŚiGW programu pn. „Magazyny energii elektrycznej i związana z nimi infrastruktura dla poprawy stabilności polskiej sieci elektroenergetycznej”. Program skierowany jest do przedsiębiorstw o różnym rozmiarze (nie ogranicza się do MŚP) i profilu działania, aczkolwiek z uwagi na cel programu, niewątpliwie spotka się on z dużym zainteresowaniem ze strony operatorów systemów dystrybucyjnych (OSD).
W ramach programu przewidziano 2 formy dofinansowania:
1. Dofinansowanie w formie dotacji – do **45 %** **całkowitych kosztów inwestycji**, przy czym intensywność pomocy można zwiększyć o **20 punktów procentowych w przypadku pomocy na rzecz małego przedsiębiorstwa i o 10 punktów procentowych w przypadku pomocy na rzecz średniego przedsiębiorstwa.**
2. Dofinansowanie w formie pożyczki na warunkach preferencyjnych lub rynkowych **do 100% kosztów kwalifikowanych.**
Budżet programu wynosi niebagatelne 4,15 mld zł.
Więcej informacji można znaleźć na podstronie [Funduszu Modernizacyjnego](https://www.gov.pl/web/funduszmodernizacyjny/magazyny-energii-elektrycznej-i-zwiazana-z-nimi-infrastruktura-dla-poprawy-stabilnosci-polskiej-sieci-elektroenergetycznej2).
Nasz Kancelaria zajmuje się wsparciem firm, działających m.in. w branży energetycznej, w uzyskiwaniu ww. dofinansowania. W przypadku zainteresowania, zapraszamy do kontaktu.
**Kategorie:** Prawo energetyczne i OZE
---
### [Komisja Europejska ingeruje w umowy frankowe? Od stycznia znika LIBOR CHF](https://www.kwwp.pl/komisja-europejska-ingeruje-w-umowy-frankowe-od-stycznia-znika-libor-chf/)
**Published:** 29 listopada, 2021
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Oprocentowanie kredytów frankowych opiera się na wskaźniku LIBOR CHF. W większości umów frankowych oprocentowanie to stawka referencyjna LIBOR CHF + marża banku. Jest to jeden z najistotniejszych parametrów finansowych kredytu, który w sposób znaczący wpływa na jego koszty (wysokość spłacanych odsetek kapitałowych). Problem pojawił się wówczas, gdy brytyjski organ nadzoru Financial Conduct Authority (FCA) 5 marca 2021 r. ogłosił, że zaprzestanie publikacji m.in. wskaźnika LIBOR CHF. **Niedawno natomiast Komisja Europejska postanowiła, że LIBOR CHF zostanie zastąpiony wskaźnikiem SARON (Swiss Average Rate Overnight) publikowanym przez SIX Swiss Exchange Financial Information AG.**
**Czym się różni LIBOR od SARON?**
Jak wskazuje Komisja Europejska „[Stopa CHF LIBOR jest stopą prospektywną, w przypadku której klient z wyprzedzeniem zna wysokość odsetek należnych za nadchodzący okres, stopa składana SARON jest stopą retrospektywną. Oznacza to, że stopa procentowa za dany okres jest znana dopiero na koniec tego okresu](https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzienniki-UE/rozporzadzenie-wykonawcze-2021-1847-w-sprawie-wyznaczenia-ustawowego-69488138)”.
**Frankowicze mają wiele obaw co do nowego wskaźnika**
Przede wszystkim jak wskazują frankowicze, SARON jest o wiele bardziej skomplikowanym wskaźnikiem niż LIBOR. W praktyce nie mają oni możliwości zweryfikowania wyliczeń niezbędnych do jego ustalenia. Wątpliwości budzi również ingerencja w obowiązujące umowy. Frankowicze określają je jako „bezprawne”, gdyż zmieniają istotne warunki udzielanych przez banki kredytów. Niektórzy uważają, że KE uległa lobby bankowemu i działaj wyłącznie w interesie sektora finansowego. Podkreślają, że skoro ingerencja w umowy przez Komisję jest możliwa, to czemu nie reagowała ona na sytuację związaną z zamieszczaniem w nich postanowień abuzywnych.
Z tego też względu jedna z frankowiczek wniosła skargę do TSUE, aby sąd ten rozstrzygnął czy ingerencja w umowy zawierane 1999-2012 jest w ogóle możliwa. Na rozstrzygnięcie trzeba będzie zapewne poczekać co najmniej kilka miesięcy, tymczasem SARON, zgodnie z rozporządzeniem, wchodzi w życie już od stycznia 2022 r.
**Co z kredytami indeksowanymi lub denominowanymi do EURO?**
**Rozporządzenie Komisji Europejskiej wprowadza automatyczną zmianę do umów indeksowanych lub denominowanych do CHF. Oznacza to, że nie jest konieczne podpisywanie żadnych aneksów czy innych tego typu dokumentów**. Banki od 1 stycznia 2022 r. mogą liczyć wysokość należnych im odsetek przy uwzględnieniu wskaźnika SARON. Inaczej sytuacja wygląda w przypadku kredytów indeksowanych lub denominowanych do euro. W tym przypadku bankowi pozostają jedynie dwie możliwości:
1. zawarcie aneksu do umowy i zastąpienie LIBOR EUR innym wskaźnikiem,
2. wprowadzenie innego wskaźnika, zgodnie z postanowieniami umowy kredytowej.
W praktyce zmiana wskaźnika LIBOR EUR bez zgody kredytobiorcy będzie możliwa wyłącznie wtedy, gdy umowa kredytowa przewidywała, że wprowadzenie takiej zmiany jest możliwe bez konieczności podpisywania aneksu. W pozostałych przypadkach w celu kontynuowania umowy, bank będzie musiał uzyskać zgodę kredytobiorcy w postaci podpisu pod aneksem. Można przypuszczać, że niewiele kredytobiorców zgodzi się na takie zmiany. Obecna sytuacja z frankowiczami doprowadziła do drastycznego spadku zaufania do banków wśród społeczeństwa.
Nie pomaga również okoliczność, że banki o konieczności zawarcia aneksu informują w sposób mało rzetelny. Większość znanych nam propozycji opiera się na podkreślaniu, że niepodpisanie aneksu spowoduje, że zaistnieje niepewność co do sposobu obliczania odsetek od kredytu. Banki nie informują w sposób jasny i zrozumiały o konsekwencjach niepodpisania tegoż dokumentu. Informują jedynie, że zmiana jest niezależna od banku i od klienta, a podstawą prawną jest Rozporządzenie BMR, które nakłada na banki obowiązek zapewnienia ciągłości umowy kredytu w razie zaprzestania publikowania stawek, w oparciu o które liczone są odsetki.
**Niepodpisanie aneksu do umowy**
Banki zapominają natomiast wspomnieć, że zawarcie aneksu do umowy jest dobrowolne. Kredytobiorca nie musi go zatem podpisywać. Jakie będą tego konsekwencje? Zgodnie z art. 475 § 1 Kodeksu cywilnego “Jeżeli świadczenie stało się niemożliwe skutkiem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi, zobowiązanie wygasa”. W uproszczeniu od chwili pojawienia się tego stanu wygasają uprawnienia i obowiązki obu stron. W takim wypadku niemożliwość świadczenia nie wpływa na ważność i skuteczność świadczeń już spełnionych, jako wymagalnych. Jeżeli jednak niemożliwość dotyczy wyłącznie części świadczenia, zobowiązanie wygaśnie jedynie w tej części. W przypadku umów kredytowych niemożność świadczenia dotyczyć będzie części raty odsetkowej za okres odkąd niemożliwe stało się stosowanie wskaźnika LIBOR EUR (gdy nie podpisano proponowanego przez bank aneksu). W takiej sytuacji w naszej ocenie kredytobiorca będzie musiał w dalszym ciągu spłacać raty kapitałowe, które nie są uzależnione od żadnych wskaźników.
A zatem podpisanie aneksu do umowy to indywidualna decyzja każdego kredytobiorcy, jednakże na chwilę obecną brak jest podstaw by przypuszczać, żeby była to czynność konieczna do dalszego wykonywania umowy. Z pewnością jednak przed podpisaniem jakiegokolwiek dokumentu warto skonsultować się z prawnikiem co do jego treści, gdyż praktyka banków w tym zakresie nie jest jeszcze utrwalona i ciężko przewidzieć, jakiej treści będą ostateczne wersje proponowanych przez nie aneksów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [GETIN NOBLE BANK – SKARGI DO WSA](https://www.kwwp.pl/getin-noble-bank-skargi-do-wsa/)
**Published:** 10 października, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, że po uzgodnieniu z naszymi Klientami, złożyliśmy w ich imieniu skargi do WSA na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego o przymusowej restrukturyzacji banku. W naszych skargach domagamy się stwierdzenia, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa.
Zgodnie z decyzją BFG w portfelu Getin Noble Bank pozostaną kredyty hipoteczne indeksowane i denominowane do CHF, co w praktyce może w przyszłości utrudnić lub nawet uniemożliwić wyegzekwowania zasądzonych w wyroku na rzecz frankowiczów kwot. Z tego względu zaskarżenie decyzji BFG do WSA może w przyszłości ułatwić dochodzenie przez frankowiczów roszczeń odszkodowawczych od Bankowego Funduszu Gwarancyjnego.
Niezależnie od tego, rekomendujemy frankowiczom, którzy nie zdecydowali się jeszcze na wstąpienie na drogę sądową, rozważenie podjęcia kroków prawnych w celu przynajmniej ustalenia nieważności umowy.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Getin Noble Bank ogłasza UPADŁOŚĆ](https://www.kwwp.pl/getin-noble-bank-oglasza-upadlosc/)
**Published:** 21 lipca, 2023
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Uprzejmie informujemy, iż w dniu 20.07.2023 r. ogłoszona została upadłość **GETIN NOBLE BANK S.A.**
Wobec powyższego, wierzycielom banku (w tym kredytobiorcom frankowym) otwiera się **30-dniowy termin na zgłaszanie wierzytelności**, który upłynie **19 sierpnia br.** Najpóźniej w tym terminie możliwe jest również **potrącenie** wierzytelności zgłaszanych syndykowi z wierzytelnościami przysługującymi Getin Noble Bank S.A.
Zgłoszenia wierzytelności należy dokonać przez portal KRZ (https://prs.ms.gov.pl/krz).


**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Bank pozywa frankowicza – co dalej? Czy jest się czym martwić?](https://www.kwwp.pl/bank-pozywa-frankowicza-co-dalej-czy-jest-sie-czym-martwic/)
**Published:** 22 marca, 2024
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Zdecydowałeś się pozwać bank. Czekasz cierpliwie na uzyskanie korzystnego wyroku ustalającego nieważność umowy. Być może już uzyskałeś taki wyrok, choć nie jest on jeszcze prawomocny. Twoją radość i spokój burzy jednak nieoczekiwane zdarzenie. Pozew banku. Czy jest się czym martwić? W niniejszym wpisie wyjaśniamy, jakich działań ze strony banku możesz się spodziewać po wytoczeniu powództwa o ustalenie nieważności umowy oraz co należy w takiej sytuacji zrobić.
**Pozew o zwrot kapitału (wypłaconej przez bank kwoty kredytu)**
W ostatnim czasie odnotowujemy w niektórych sprawach o ustalenie nieważności umowy kredytu frankowego – szczególnie tych toczących się już nieco dłużej (3 lata), iż banki kierują do naszych klientów przedsądowe wezwania do zapłaty, a w niektórych przypadkach od razu kierują do sądu pozwy o zapłatę.
Dlaczego? Otóż **banki obawiają się, że ich roszczenie o zwrot kwoty kapitału udostępnionego kredytobiorcy w chwili zawierania umowy ulegnie przedawnieniu**. Kierując się bowiem poglądami prezentowanymi w aktualnym orzecznictwie TSUE dochodzimy do przekonania, iż bieg terminu przedawnienia roszczeń banku rozpoczyna się z chwilą skierowania do niego przez kredytobiorcę wezwania do zapłaty – zwrotu nienależnie uiszczonych rat kredytu, ewentualnie z chwilą wniesienia pozwu (aczkolwiek niektóre sądy powszechne stoją w dalszym ciągu na stanowisku, iż jest to termin jeszcze późniejszy, tj. moment pouczenia kredytobiorców przez sąd o skutkach nieważności umowy). Bez względu jednak na to jaki moment od którego liczymy przedawnienie roszczeń banku przyjmiemy, okazuje się, że w niektórych przypadkach zbliża się on ku końcowi.
To zaś zmusza banki do wytoczenia pozwu o zwrot kapitału. Zasadniczo jest to bowiem jedyna realna możliwość skutecznego przerwania przez bank biegu terminu przedawnienia. Oczywiście znacznie prostszym rozwiązaniem byłoby złożenie przez bank oświadczenia o potrąceniu wzajemnych roszczeń, ale w ten sposób bank uznałby przecież *de facto* powództwo kredytobiorcy, czego za wszelką cenę nie chce zrobić.
Powyższe prowadzi do – można by rzec – kuriozalnej sytuacji. W jednym postępowaniu (wytoczonym przez kredytobiorcę) bank twierdzi bowiem, że umowa jest ważna, a w konsekwencji kredytobiorca zobligowany jest do dalszej spłaty rat kredytu zgodnie z harmonogramem. W drugim z kolei (wytoczonym przez bank) twierdzi odwrotnie i domaga się zwrotu całego kapitału.
Pojawia się więc pytanie – czy jest się czym martwić? Naszym zdaniem – zdecydowanie nie. W zależności od sytuacji, w jakiej znajduje się konkretny kredytobiorca, w szczególności od tego czy bank kierował do niego przed wniesieniem pozwu wezwanie do zapłaty, jak również od tego na jakim etapie jest postępowanie główne (wytoczone przez kredytobiorcę), w ramach postępowania zainicjowanego przez bank może on skorzystać z szeregu uprawnień materialnoprawnych i procesowych, które doprowadzą do oddalenia powództwa banku i jego przegranej. W zależności od przyjętej w konkretnej sprawie przez naszą Kancelarię strategii procesowej, powyższe może się sprowadzać m.in. do:
1. Wniosku o połączenie pozwu kredytobiorcy i banku do wspólnego rozpoznania.
2. Zarzutu przedwczesność powództwa.
3. Zarzutu braku wymagalność roszczenia banku o zwrot kapitału.
4. Zarzutu potrącenia.
5. Zarzutu zatrzymania.
6. Zarzutu nadużycia przez bank prawa procesowego.
Powyższy katalog wniosków i zarzutów jest oczywiście przykładowy. Każda sprawa jest inna i wymaga odrębnej analizy. Niemniej jednak w naszej ocenie brak jest podstaw do obaw, gdyż powództwa takie co do zasady są przez sądy oddalane.
**Pozew o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału/waloryzację wynagrodzenia**
Bardzo często pozew o zwrot kapitału łączony jest (niejako przy okazji), z żądaniem zasądzenia na rzecz banku wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez kredytobiorcę z kapitału oraz z żądaniem zasądzenia na jego rzecz określonych kwot tytułem waloryzacji kwoty kapitału udostępnionej kredytobiorcom (z uwagi na rzekomą zmianę wartości pieniądza w czasie).
Powyższe roszczenia podlegają oddaleniu jako oczywiście bezzasadne.
Kwestia braku podstaw do rekompensowania bankom skutków uznania umów kredytów indeksowanych/denominowanych do CHF za nieważne, została już bowiem jednoznacznie rozstrzygnięta na poziomie europejskim oraz zaaprobowana przez sądy krajowe.
TSUE w wyroku z dnia 15.06.2023 r. w sprawie C-520/21 dobitnie wskazał, iż: *wykładnia prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy, a tym samym otrzymania wynagrodzenia za korzystanie tego kapitału przez konsumenta, przyczyniłaby się do wyeliminowania odstraszającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez uznanie tej umowy za nieważną.* Z kolei w postanowieniu z dnia 12 stycznia 2024 r. w sprawie C-488/23 TSUE wskazał z kolei, że: *przepisy unijne stoją na przeszkodzie wykładni sądowej prawa państwa członkowskiego, zgodnie z którą instytucja (bank) ma prawo żądać od konsumenta, poza zwrotem kwot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania umowy oraz ustawowych odsetek za opóźnienie od dnia wezwania do zapłaty, rekompensaty polegającej na sądowej waloryzacji świadczenia wypłaconego kapitału w przypadku istotnej zmiany siły nabywczej danego pieniądza po wypłaceniu tego kapitału konsumentowi.* Tym samym przesądzono, że ww. roszczenia bankom po prostu nie przysługują.
\*\*\*
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Najnowsza uchwała Sądu Najwyższego (III CZP 25/22): co oznacza dla posiadaczy kredytów frankowych?](https://www.kwwp.pl/uchwala-sn-kredyty-frankowe/)
**Published:** 26 kwietnia, 2024
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
25 kwietnia br. Sąd Najwyższy wydał kolejną już kluczową uchwałę (III CZP 25/22), dotyczącą kredytów indeksowanych i denominowanych do walut obcych, potocznie nazywanych frankowymi. Uchwała ta – mająca moc zasady prawnej, niewątpliwie jest dla frankowiczów korzystna, gdyż pozbawia banki złudzeń w wielu kwestiach, w szczególności co do prawa żądania od kredytobiorców wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.
### Główne punkty uchwały Sądu Najwyższego:
1. **Niedozwolone postanowienia umowne:** Sąd Najwyższy uznał, że jeśli sposób określania kursu waluty obcej w umowie kredytowej jest niedozwolonym postanowieniem umownym, nie może być ono zastąpione innym sposobem wyliczenia kursu waluty obcej, który wynikałby z obowiązujących przepisów prawa lub zwyczaju. To otwiera drogę do kwestionowania całości umowy kredytowej.
2. **Całkowite unieważnienie umowy:** Jeśli nie można ustalić kursu waluty obcej, który byłby wiążący dla obu stron, cała umowa kredytowa przestaje wiązać. To oznacza, że kredytobiorcy mają solidne podstawy do domagania się unieważnienia swoich umów kredytowych.
3. **Roszczenia o zwrot nienależnych świadczeń:** Jeżeli w wyniku niewiążącej umowy bank wypłacił środki, a kredytobiorca dokonywał spłat, obie strony mają niezależne roszczenia o zwrot tych świadczeń.
4. **Brak odsetek lub innego wynagrodzenia: Sąd stwierdził, że nie ma podstaw prawnych do żądania przez żadną ze stron (w tym banki) odsetek lub innego wynagrodzenia za korzystanie ze środków pieniężnych, jeżeli umowa jest niewiążąca z powodu niedozwolonego charakteru jej postanowień.**
### Dlaczego warto skierować sprawę do sądu?
To orzeczenie potwierdza i wzmacnia dotychczasową linię orzeczniczą, dążąc do jej całkowitego ujednolicenia na terenie całego kraju. **Ponadto, zamyka drogę bankom do występowania z roszczeniami o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, czyniąc takie działania bezcelowymi.** Dzięki temu, posiadacze kredytów frankowych, mają teraz znacznie silniejszą pozycję prawną.
### Jak możemy Ci pomóc?
Nasza kancelaria oferuje kompleksową pomoc prawną w procesie unieważniania kredytów frankowych. Skorzystaj z naszego doświadczenia i wiedzy, aby uwolnić się od obciążającego kredytu i niekorzystnych warunków umownych. Zapraszamy do kontaktu i umówienia się na konsultację, podczas której omówimy szczegóły Twojej sprawy oraz najlepsze dostępne opcje prawne.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Rola doradztwa prawnego w sprawach frankowych: Jakie korzyści niesie ze sobą wsparcie radcy prawnego?](https://www.kwwp.pl/doradztwo-prawne-sprawy-frankowe/)
**Published:** 21 czerwca, 2024
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
**Rola doradztwa prawnego w sprawach frankowych: Jakie korzyści niesie ze sobą wsparcie radcy prawnego?**
W ostatnich latach sprawy kredytów frankowych stały się jednym z najbardziej gorących tematów na polskim rynku finansowym. Wielu kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyty we frankach szwajcarskich, boryka się z problemami związanymi z rosnącym zadłużeniem i skomplikowanymi umowami kredytowymi. Posiadanie toksycznego kredytu frankowego to nie tylko kwestia uciążliwości związanej ze spłatą zobowiązań, ale także walki o swoje prawa i godność finansową. W sytuacji, gdy kredytobiorca podejmie decyzję, iż gotów jest walczy z bankiem o lepsze jutro, profesjonalne wsparcie prawne, a zwłaszcza pomoc radcy prawnego, może okazać się kluczowe.
Dlaczego więc w sprawach frankowych warto skorzystać z usług kancelarii prawnej? W dzisiejszym wpisie postaramy się odpowiedzieć na to pytanie.
1. **Skomplikowana natura sprawy dot. kredytów waloryzowanych kursem waluty obcej**
Umowy kredytowe, a w szczególności te powiązane z kursem waluty obcej (głównie tyczy się to franka szwajcarskiego, ale również i euro), są niezwykle zawiłe. Liczne klauzule, skomplikowane konstrukcje umowne – to tylko niektóre z elementów, które mogą stanowić wyzwanie dla kredytobiorcy nieposiadającego wykształcenia prawniczego, bądź niezaznajomionego z problematyką tzw. spraw frankowych. Profesjonalny prawnik specjalizujący się w tego typu sprawach może przeanalizować umowę, wskazać potencjalne nieprawidłowości i pomóc zrozumieć skomplikowane zapisy co w znacznej mierze powinno pomóc w podjęciu decyzji czy jesteśmy gotowi wkroczyć z bankiem na wojenną ścieżkę.
2. **Ogrom materiału dowodowego i rozbudowana argumentacja przeciwników**
W toku sądowej batalii pełnomocnicy banków często prezentują wysoce rozbudowaną argumentację, wspartą ogromną ilością materiału dowodowego. Może to przytłoczyć kredytobiorcę, który będzie próbował samodzielnie bronić swoich praw, a który do tej pory nie miał w sądzie większej styczności z przeciwnikami procesowymi, którzy dysponują w zasadzie nieograniczonymi zasobami (zarówno ludzkimi, jak i finansowymi). Profesjonalny pełnomocnik procesowy posiadający kompleksowe doświadczenie w reprezentacji konsumentów spierających się z podmiotami z sektora bankowego jest w stanie stanąć na wysokości zadania. Posiadając doświadczenie w konfrontacji z tak złożoną argumentacją, potrafi odpowiednio przygotować obronę swojego klienta i skutecznie przeciwstawić się pełnomocnikom banków.
3. **Ekspertyza i doświadczenie radcy prawnego**
Radcy prawni specjalizujący się w sprawach frankowych dysponują nie tylko dogłębną wiedzą prawną, ale także bogatym doświadczeniem zdobytym w trakcie toczenia licznych batalii sądowych. Znają oni szczegóły przepisów, orzecznictwa oraz procedur sądowych, co pozwala im skutecznie reprezentować interesy klientów. Dzięki temu kredytobiorcy mogą liczyć na profesjonalną analizę swojej sytuacji prawnej oraz najlepsze możliwe rozwiązania.
4. **Dogłębna analiza sytuacji kredytobiorcy i spersonalizowane wsparcie**
Jednym z najważniejszych zadań radcy prawnego jest przeprowadzenie szczegółowej analizy sytuacji kredytobiorcy. Radca prawny dokładnie analizuje umowę kredytową, historię spłat, inne istotne dokumenty, jak również orzecznictwo. Na podstawie tej analizy jest w stanie zidentyfikować nieprawidłowości i potencjalne naruszenia praw konsumenta. Takie podejście pozwala na opracowanie skutecznej strategii działania, która jest dostosowana do specyficznych potrzeb i okoliczności każdego klienta. Dzięki temu kredytobiorcy mogą liczyć na rozwiązania prawne, które najlepiej odpowiadają ich sytuacji. Należy bowiem pamiętać, że każda sprawa jest inna i wymaga indywidualnego podejścia, co implikuje konieczność świadczenia spersonalizowanego wsparcia.
5. **Reprezentacja przed sądem**
Sprawy dotyczące kredytów frankowych są niezwykle skomplikowane i wymagają nie tylko dogłębnej wiedzy prawniczej, ale także znajomości bogatego orzecznictwa sądów krajowych oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). Radcy prawni muszą być na bieżąco z najnowszymi wyrokami i interpretacjami prawnymi, które mogą mieć kluczowe znaczenie dla wyniku sprawy. Profesjonalna kancelaria prawna zapewnia kompleksową reprezentację klienta na każdym etapie postępowania sądowego. Radcy prawni reprezentujący kredytobiorców przygotowują wszelkie niezbędne dokumenty, argumentację prawną oraz dbają o odpowiednie przedstawienie sprawy przed sądem, co znacząco zwiększa szanse na korzystny wyrok. Są oni również doskonale przygotowani do polemiki z pełnomocnikami banków, którzy nie rzadko silą się na szczególnie wymyślną argumentację byle tylko stworzyć pozór, iż banki mają jakiekolwiek szanse z kredytobiorcami.
6. **Skuteczność w negocjacjach ugodowych**
O tym czym charakteryzują się alternatywne metody rozwiązywania sporów w sprawach frankowych pisaliśmy w jednym z naszych ostatnich wpisów. Wspominaliśmy również o tym jakie strategie warto obrać, aby doprowadzić do zawarcia ugody na korzystnych warunkach. Profesjonalne wsparcie radcy prawnego jest niezwykle ważne na etapie negocjacji z bankiem. Radcy prawni posiadają umiejętności negocjacyjne oraz znajomość mechanizmów bankowych, co pozwala im wywalczyć lepsze warunki dla swoich klientów. W wielu przypadkach możliwe jest zawarcie ugody, która znacząco obniża obciążenia kredytobiorcy i umożliwia stabilizację jego sytuacji finansowej. Profesjonalny pełnomocnik nie tylko prowadzi rozmowy z przedstawicielami banku, ale także przygotowuje wszelkie niezbędne dokumenty i argumentację prawną, która jest kluczowa dla uzyskania korzystnych warunków ugody. Pomoc profesjonalnego pełnomocnika stanowi również gwarancję, że Państwa pozycja w rozmowach z bankiem nie będzie marginalizowana i to Państwa będziecie dyktować warunki (co jest oczywiście uzasadnione w świetle miażdżącego dla banków orzecznictwa zapadającego w tzw. sprawach frankowych).
7. **Monitorowanie zmian w orzecznictwie**
Orzecznictwo dotyczące kredytów frankowych jest dynamiczne i podlega ciągłym zmianom. Radcy prawni muszą nieustannie trzymać rękę na pulsie, monitorując nowe wyroki i interpretacje prawne, zarówno na szczeblu krajowym, jak i europejskim. Tylko dzięki temu mogą zapewnić swoim klientom najaktualniejsze i najbardziej skuteczne wsparcie prawne. Zrozumienie tych subtelnych zmian i umiejętność ich zastosowania w praktyce są kluczowe dla sukcesu w sprawach frankowych.
8. **Kompleksowość usług świadczonych przez radcę prawnego**
Profesjonalny pełnomocnik, jakim jest radca prawny, oferuje kompleksowe usługi, które obejmują każdy aspekt sprawy frankowej. Od wstępnej konsultacji, przez szczegółową analizę umowy kredytowej i sytuacji finansowej kredytobiorcy, po reprezentację przed sądem i negocjacje z bankiem. Radca prawny dba o każdy szczegół, co pozwala kredytobiorcom na pełne zaufanie i poczucie bezpieczeństwa. Klienci mogą liczyć na:
- Doradztwo w zakresie prawnych aspektów umowy kredytowej: Wskazanie klauzul abuzywnych, które mogą być podstawą do roszczeń.
- Przygotowanie strategii procesowej: Opracowanie planu działania uwzględniającego specyfikę każdej sprawy.
- Reprezentowanie w negocjacjach i mediacjach: Skuteczne prowadzenie rozmów z bankiem w celu osiągnięcia najkorzystniejszych warunków.
- Przygotowanie pism procesowych i dokumentacji: Zapewnienie kompletnych i profesjonalnych dokumentów niezbędnych w procesie sądowym.
- Reprezentowanie przed sądem: Kompetentne występowanie w imieniu klienta na wszystkich etapach postępowania sądowego.
- Monitorowanie postępów sprawy i informowanie klienta: Regularne raportowanie o postępach oraz doradztwo w trakcie całego procesu.
9. **Oszczędność czasu i stresu**
Samodzielne prowadzenie sprawy frankowej może być niezwykle czasochłonne i stresujące. Zatrudnienie radcy prawnego pozwala kredytobiorcom skupić się na codziennych obowiązkach i uniknąć wielu formalności związanych z postępowaniem. Profesjonalny pełnomocnik zajmie się wszelkimi aspektami sprawy, co pozwala klientom zaoszczędzić czas i zminimalizować stres związany z trudną sytuacją finansową oraz prowadzonym z bankiem sporem.
10. **Realne korzyści finansowe**
Chociaż korzystanie z usług prawniczych wiąże się z pewnymi kosztami, w dłuższej perspektywie może przynieść realne korzyści finansowe. Uda się to zwłaszcza wtedy, gdy radca prawny wywalczy dla klienta unieważnienie umowy kredytowej, co każdorazowo implikuje konieczność dokonania wzajemnych rozliczeń pomiędzy stronami procesu. Jeżeli po stronie kredytobiorcy wstępowała nadpłata względem wysokości wypłaconego przez bank kapitału, winno się równać dla konsumenta ze zwrotem nadpłaconych kwot. Dodatkowo klient może liczyć na uzyskanie odsetek oraz kosztów postępowania procesowego, które co do zasady zasądzane są na rzecz strony wygrywającej. Inwestycja w profesjonalne wsparcie prawne często może okazać się więc opłacalna, przynosząc wymierne oszczędności.
**Podsumowanie**
Profesjonalne doradztwo prawne to nieocenione wsparcie dla każdego kredytobiorcy chcącego uwolnić się od toksycznego kredytu frankowego. Kluczową rolę odgrywa tutaj pełnomocnik, który dzięki swojej ekspertyzie, doświadczeniu i szczegółowej analizie sytuacji kredytobiorcy, może znacząco poprawić sytuację finansową i prawną klientów. Nasz zespół ds. kredytów frankowych składa się z prawników posiadających kompleksowe doświadczenie w reprezentowaniu konsumentów w sporach z bankami. Dzięki nam, możesz mieć pewność, że Twoje prawa będą należycie chronione, a Ty sam będziesz mógł skoncentrować się na codziennych obowiązkach, mając pewność, że Twoja sprawa jest w dobrych rękach. Skorzystaj z usług naszej kancelarii, aby uzyskać profesjonalne wsparcie prawne w sprawach frankowych i zapewnić sobie sprawiedliwe rozwiązanie. Skontaktuj się z nami już dziś, aby dowiedzieć się, jak możemy Ci pomóc.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Całkowita spłata kredytu a możliwość zwrotu nadpłaconych kwot ](https://www.kwwp.pl/calkowita-splata-kredytu-a-mozliwosc-zwrotu-nadplaconych-kwot/)
**Published:** 25 czerwca, 2024
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Liczba spraw sądowych dotyczących kredytów denominowanych lub indeksowanych do waluty obcej, zwłaszcza franka szwajcarskiego (CHF), nadal rośnie, mimo upływu lat. Choć orzecznictwo, zarówno krajowe, jak i unijne, jest korzystne dla kredytobiorców, warto pamiętać o ryzyku przedawnienia roszczeń związanych z umowami kredytowymi. Nasza kancelaria pragnie przybliżyć Państwu istotne kwestie związane z przedawnieniem roszczeń, zwłaszcza z perspektywy kredytobiorcy-konsumenta.
**Czym jest przedawnienie i jakie ma znaczenie?**
Przedawnienie to instytucja prawna, która uniemożliwia dochodzenie roszczenia przed sądem po upływie określonego terminu. Przedawnieniu podlegają wyłącznie roszczenia majątkowe. Zgodnie z art. 120 Kodeksu cywilnego, termin przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne – czyli od dnia, w którym wierzyciel mógł najwcześniej dochodzić wykonania zobowiązania.
W kontekście umów kredytów frankowych kluczowe jest rozróżnienie roszczeń na majątkowe i niemajątkowe:
1. Ustalenie nieważności umowy kredytu frankowego (roszczenie niemajątkowe).
2. Zwrot przez bank spłaconych przez kredytobiorcę rat kapitałowo-odsetkowych i kosztów okołokredytowych (roszczenie majątkowe).
Zgodnie z art. 117 kodeksu cywilnego, roszczenia niemajątkowe nie ulegają przedawnieniu. Oznacza to, że kredytobiorca może dochodzić ustalenia nieważności umowy kredytu frankowego bez względu na upływ czasu. Przedawnieniu ulega jednak roszczenie o zapłatę.
**Termin przedawnienia roszczeń majątkowych kredytobiorcy**
Zgodnie z art. 118 kodeksu cywilnego, ogólny termin przedawnienia roszczeń wynosi 6 lat. Przed 9 lipca 2018 r. termin ten wynosił 10 lat.
**Rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia roszczeń z umowy kredytu frankowego**
Kwestia rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia roszczeń kredytobiorców budziła wiele wątpliwości. Jednak orzecznictwo sądów krajowych i unijnych ukształtowało korzystną dla kredytobiorców linię orzeczniczą.
W wyroku z 22 kwietnia 2021 r. (C-485/19, Profi Credit Slovakia s.r.o.) TSUE stwierdził, że bieg terminu przedawnienia roszczenia konsumenta o zwrot nienależnie wpłaconych kwot na podstawie nieważnej umowy nie może rozpoczynać się od dnia powstania bezpodstawnego wzbogacenia. **Natomiast w wyroku z 10 czerwca 2021 r. (sprawy połączone od C-776/19 do C-782/19 BNP Paribas Personal Finance SA) TSUE wskazał, że termin przedawnienia roszczeń konsumenta nie może upłynąć zanim konsument nie uzyska wiedzy o nieuczciwym charakterze warunku umowy.**
Kolejnym ważnym orzeczeniem był wyrok TSUE z 9 lipca 2020 r. (sprawy połączone C-698/18 i C-699/18 SC Raiffeisen Bank SA), w którym Trybunał stwierdził, że **roszczenie o zwrot nienależnie zapłaconych kwot na podstawie nieważnej umowy nie może podlegać trzyletniemu terminowi przedawnienia od momentu pełnego wykonania umowy**. W wyroku z 8 września 2022 r. (połączone sprawy od C-80/21 do C-82/21 D.B.P.) TSUE ponownie potwierdził, że termin przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może rozpoczynać się w dniu spełnienia przez niego świadczenia podlegającego zwrotowi.
Z kolei Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 7 maja 2021 r. (sygn. akt: III CZP 6/21) wskazał, że **bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może się rozpocząć zanim dowiedział się on lub powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia umowy**. Podobne stanowisko zaprezentował TSUE w orzeczeniu z dnia 14 grudnia 2023 r. (sprawa C-28/22), podkreślając, że termin przedawnienia roszczeń konsumenta rozpoczyna bieg w chwili, gdy dowiedział się o nieuczciwym charakterze warunku umowy.
Z powyższego wynika jednoznacznie, iż spłata kredytu pozostaje bez wpływu na możliwość skierowania sprawy na drogę sądową oraz domagania się zwrotu nadpłaconych nienależnie rat kredytu (kwot uiszczonych ponad saldo udostępnionego przez bank kapitału). Dla rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia istotne znaczenia ma to kiedy konsument-kredytobiorca dowiedział się lub rozsądnie rzecz biorąc mógł się dowiedzieć o tym, że zawarta przez niego umowa kredytu jest nieważna. Praktyka pokazuje, że zwykle taką chwilą jest dopiero moment, w którym kredytobiorca zlecił kancelarii prawnej analizę łączącej go z bankiem umowy. Nawet jeżeli nastąpiło to dopiero po jej wykonaniu (całkowitej spłacie kredytu).
**Podsumowanie**
Obecne orzecznictwo sądów polskich i unijnych jest bardzo korzystne dla kredytobiorców frankowych, co przyczynia się do wzrostu liczby pozwów przeciwko bankom. Mimo że większość problemów frankowych została już rozstrzygnięta, każda sprawa wymaga indywidualnej analizy przez profesjonalnego prawnika, zwłaszcza w kontekście przedawnienia roszczeń.
Jeśli spłacałeś kredyt frankowy, nie zwlekaj – skontaktuj się z naszą kancelarią, aby dowiedzieć się, jakie masz możliwości prawne i czy Twoje roszczenia nie uległy przedawnieniu. Pamiętaj, że odzyskanie nienależnie zapłaconych kwot może być wciąż możliwe!
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Banki pozywają frankowiczów pomimo dokonanego potrącenia](https://www.kwwp.pl/banki-pozywaja-frankowiczow-pomimo-dokonanego-potracenia/)
**Published:** 17 grudnia, 2024
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W sprawach frankowych w ostatnim czasie coraz częściej mamy do czynienia z sytuacją, w której banki pozywają kredytobiorców o zwrot udostępnionego im kapitału kredytu. Co ciekawe, dzieje się tak również w sytuacji, gdy kredytobiorca rozliczył się już z bankiem, dokonując potrącenia (kompensaty) wzajemnych roszczeń stron, tj. roszczenia kredytobiorcy o zwrot nienależnie uiszczonych (w oparciu o nieważną umowę) rat kredytu z roszczeniami banku o zwrot kwoty udostępnionego kapitału.
Zwykle w wyniku takiego potrącenia wierzytelności banku ulegają całkowitemu umorzeniu (wysokość dokonanych przez kredytobiorców spłat przewyższa udostępniony im kapitał).
**Pomimo tego niektóre banki w dalszym ciągu pozywają kredytobiorców ignorując, a w niektórych przypadkach wręcz zatajając w nowej sprawie (wytoczonej z ich powództwa) informację o tym, że takowa kompensata miała miejsce.**
W ocenie naszej Kancelarii, opisane wyżej praktyki banków stanowią **nadużycie prawa procesowego**, które nie zasługuje na jakąkolwiek ochronę.
Na próżno szukać tutaj wyjaśnienia przyjęcia przez niektóre banki takiej, a nie innej strategii procesowej. Najprawdopodobniej czynią to w obawie przed ewentualnym przedawnieniem ich roszczeń.
Z perspektywy frankowicza pozew o zwrot kapitału kredytu, który został już spłacony ratami, może wydawać się niepokojący. Jednak nie należy wpadać w panikę. To co istotne, to podjęcie odpowiednich działań procesowych, które doprowadzą do oddalenia takiego powództwa oraz obciążania banku kosztami dodatkowego (i całkowicie zbędnego) postępowania sądowego.
Istnieją bowiem skuteczne instrumenty procesowe obrony przed takim powództwem. Takim instrumentem jest przede wszystkim procesowy zarzut wygaśnięcia zobowiązania bądź zarzut potrącenia.
Jednakże z uwagi na złożoność problemu kompensacji roszczeń dokonanej przez potrącenie (materialnoprawne lub procesowe) i skomplikowany charakter skutków prawnych z tym związanych, najlepszym wyjściem dla kredytobiorcy dążącego do prawidłowego rozliczenia z bankiem przez potrącenie jest konsultacja z profesjonalnym pełnomocnikiem, w celu wypracowania najkorzystniejszego z prawnego i ekonomicznego punktu widzenia rozwiązania, uwzględniającego wszelkie indywidualne okoliczności danej sprawy.
Priorytetową kwestią powinno być zadbanie o skuteczne i prawidłowe złożenie materialnego oświadczenia o potrąceniu przed wytoczeniem pozwu przez bank, ew. skuteczne złożenie takiego oświadczenia w procesie, w odpowiedzi na pozew. Jeżeli kredytobiorca nie złożył (lub też nie zdążył złożyć) oświadczenia o potrąceniu przed wytoczeniem pozwu przez bank – nic straconego. Rzetelne poprowadzenie sprawy pozwoli bowiem kredytobiorcy **uniknąć ryzyka poniesienia wysokich kosztów postępowania** na rzecz banku (5% od kwoty kredytu wraz z kosztami zastępstwa procesowego).
*Jeżeli masz jakieś wątpliwości dotyczące Twojej sprawy, zapraszamy do kontaktu.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Ekspresowy wyrok w sprawie przeciwko mBank i prawomocne zakończenie sporu w niecały rok!](https://www.kwwp.pl/wyrok-frankowy-mbank/)
**Published:** 28 stycznia, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W kontekście sporów frankowiczów z bankami utrzymuje się przekonanie, że choć rozstrzygnięcia korzystne dla kredytobiorców zapadają w przytłaczającej większości spraw, to jednak czas oczekiwania na sądowe unieważnienie wadliwej umowy kredytu potrafi znacząco się wydłużyć. Do zapadnięcia wyroku w I instancji mija 1 rok, a czasem 2 lata, następnie bank składa apelację – i tak prawomocne unieważnienie umowy następuje dopiero po 2, 3 a czasem 4 latach od wytoczenia powództwa przez kredytobiorcę.
**Tak jednak być nie musi.** Już teraz można zaobserwować sprzyjający trend w kierunku skrócenia czasu oczekiwania na wyrok w sprawie przeciwko bankom. Sądy coraz częściej pomijają zmierzające jedynie do wydłużenia postępowania wnioski dowodowe pozwanych banków, dodatkowo dysponują wypracowaną w toku długoletniej już praktyki metodyką działania, pozwalającą znacząco przyśpieszyć rozpoznanie podobnych do siebie – bądź co bądź – spraw. Dziś już powszechnie uwzględniane są chociażby wnioski o zawieszenie spłaty rat frankowego kredytu na czas zakończenia sprawy, co może znacząco odciążyć budżet kredytobiorcy, nawet gdy postępowanie w sądzie się przedłuża.
**Wydaje się, że i banki przyjmują coraz bardziej racjonalną, a przy tym korzystniejszą dla kredytobiorców strategię procesową.** Coraz częściej odstępują bowiem od składania apelacji, których jedynym skutkiem, obok wydłużenia postępowania, jest zazwyczaj konieczność poniesienia przez banki dalszych (wysokich) kosztów postępowania.
W jednej z prowadzonych przez nas przeciwko mBank S.A., spraw, w której pozew **wniesiono 9 lutego 2024 r.**, Sąd Okręgowy w Krakowie:
- **już 14 lutego 2024 r. zawiesił spłaty rat kredytu frankowego na czas trwania procesu;**
- **12 sierpnia 2024 r. zapadł w sprawie wyrok, w którym SO:**
- ustalił nieważność umowy kredytu;
- zasądził na rzecz frankowicza kwoty zapłacone ponad wypłacony przez mBank kapitał (Sąd uwzględnił złożone przez Kredytobiorcę oświadczenie o potrąceniu).
Ponieważ mBank wniósł w toku postępowania powództwo wzajemne, Sąd dokonał już całościowego rozliczenia roszczeń stron w związku z nieważnością umowy kredytu w jednym postępowaniu – nie była zatem konieczna [obrona przed powództwem banku](https://www.kwwp.pl/banki-pozywaja-frankowiczow-pomimo-dokonanego-potracenia/), która, choć zazwyczaj bardzo skuteczna, z pewnością generuje dodatkowy stres po stronie kredytobiorcy.
Tak więc już po 5 dniach od wytoczenia powództwa udało się uzyskać dla naszego Klienta zawieszenie spłaty rat, **a po kolejnych 6 miesiącach zapadł korzystny dla kredytobiorcy wyrok.** Dwa miesiące później wyrok stał się prawomocny i po sądowym stwierdzeniu tej okoliczności wyrok – opatrzony klauzulą prawomocności, posłużył do wykreślenia hipoteki ustanowionej na rzecz banku.
**Po kłopotliwym kredycie, w ciągu niecałego roku, nie pozostał zatem niemal żaden ślad!**
Warto mieć jednak na uwadze, że tego typu sytuacje wciąż stanowią niestety rzadkość.
**Powyższe dowodzi jednak tego, że długotrwałe postępowania wcale nie jest koniecznością.** Należy spodziewać się, że w ślad za mBankiem, coraz częściej odstępującym od składania apelacji, pójdą w końcu i inne banki, póki co w dalszym ciągu nastawione na nakłanianie frankowiczów do zawierania ugód – w zdecydowanej większości przypadków znacznie mniej opłacalnych w stosunku do sądowego unieważnienia umowy kredytu we frankach.
Ministerstwo Sprawiedliwości wciąż jeszcze nie udostępniło projektu z dawna wyczekiwanej **ustawy frankowej, mającej znacząco usprawnić rozpoznawanie spraw o kredyty indeksowane lub denominowane do CHF.** Choć pokazane przez Ministerstwo założenia co do ustawy frankowej spotykają się z rozbieżnymi ocenami wśród prawników, należy się spodziewać, że będzie ona miała pozytywny wpływ na tempo rozstrzygania spraw poprzez m.in. ograniczenie w sprawach frankowych niezbędnych formalności procesowych.
**Kategorie:** Aktualności, Spory z bankami
---
### [Podatkowe konsekwencje ugody frankowej – o czym warto pamiętać?](https://www.kwwp.pl/podatkowe-konsekwencje-ugody-frankowej-o-czym-warto-pamietac/)
**Published:** 3 lutego, 2025
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Tempo zawierania przez frankowiczów ugód z bankami nie przestaje rosnąć – wedle informacji Ministerstwa Sprawiedliwości zawiera się już 5 tys. ugód miesięcznie. Ugoda z bankiem stanowi szybki sposób uwolnienia się od toksycznego kredytu frankowego. Należy jednak mieć świadomość, że podatkowe skutki zawarcia takiej ugody mogą być odmienne od skutków sądowego unieważnienia umowy frankowej, zasadniczo neutralnego podatkowo.
W kwestii skutków podatkowych ugodowego rozliczenia wzajemnych roszczeń między frankowiczem a bankiem pojawiają się dwa kluczowe zagadnienia – po pierwsze, **przychodu wynikającego z umorzenia kwoty kredytu pozostałego do zapłaty,** po drugie – **prawnopodatkowego charakteru kwoty wypłaconej przez bank w związku z ugodą.**
Umorzenie zobowiązania z tytułu należnej Bankowi kwoty kredytu, dokonane w drodze zawarcia z bankiem ugody, powoduje po stronie kredytobiorcy powstanie przychodu w rozumieniu przepisów podatkowych. Taki przychód podlegałby opodatkowaniu, gdyby nie **rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.**
Na podstawie tego rozporządzenia, **o ile kredyt zaciągnięto na cele mieszkaniowe**, kredytobiorca może skorzystać z ulgi i nie zapłacić podatku od przychodu wynikającego z umorzenia długu przez bank. Zwolnienie może dotyczyć umorzonej wierzytelności z tytułu **jednego** kredytu mieszkaniowego, a więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – tylko, kiedy kredyty zostały zaciągnięte na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej; ta jedna inwestycja mieszkaniowa może dotyczyć inwestycji na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku, gdy spośród osób mających zajmować razem jeden budynek mieszkalny w każdym gospodarstwie domowym znajdzie się przynajmniej jedna osoba zaliczona wraz z przynajmniej pojedynczymi osobami z pozostałych gospodarstw do I grupy podatkowej. Nie zagłębiając się w techniczne szczegóły, można więc stwierdzić, że zwolnienie odnosi się do naprawdę różnorodnych konfiguracji związanych z umową kredytu.
Kwoty zwolnione od podatku obejmują kapitał kredytu, odsetki – w tym skapitalizowane i prowizje, oraz opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z **wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.**
**Trzeba pamiętać, że skorzystanie ze zwolnienia jest możliwe tylko raz.** Zwolnienie**,** początkowo mające zastosowanie do przychodów uzyskanych między 1 stycznia 2022 r. a 31 grudnia 2024 r., **zostało rozciągnięte na 2025 i 2026 rok** (Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. poz. 1912).
Choć rozporządzenie dotyczy zaniechania poboru podatku od przychodu powstałego w związku z umorzeniem części wierzytelności do zapłaty, **przyjmuje się, że podatek nie jest należny także od zwróconej przez bank nadpłaty;** nie powstaje wówczas przysporzenie majątkowe – przychód, a jedynie zwrot uprzednich wydatków kredytobiorcy (Pismo z dnia 4.07.2024 r., wydane przez: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0114-KDIP3-2.4011.411.2024.2.AC; Pismo z dnia 6.12.2024 r., wydane przez: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0112-KDIL2-1.4011.829.2024.1.MB i wiele innych podobnych interpretacji).
Podatkowe ryzyko ugody, choć znacznie zmniejszone przez obowiązujące co najmniej do końca 2026 roku rozporządzenie, wciąż jeszcze nie zostało zupełnie wyeliminowane – **należy bowiem uważać na sposób sformułowania ugody**. Dla ograniczenia ryzyka podatkowego powinna wprost wskazywać, że **wypłacana kredytobiorcy kwota stanowi zwrot** nadpłaty ponad udostępniony kapitał kredytu – rat kapitałowych, rat odsetkowych, czy też innych opłat związanych z kredytem frankowym. W niektórych przypadkach bowiem organy podatkowe są skłonne uznać zapłaconą frankowiczowi kwotę np. za wynagrodzenie z tytułu zrzeczenie się roszczeń wobec banku w ramach ugody, a przychód z takiego tytułu już podlega opodatkowaniu (zob. interpretację podatkową z dnia 10.04.2024 r., wydaną przez: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0115-KDIT2.4011.82.2024.2.ŁS).
Podsumowując, **odpowiednio skonstruowana ugoda z bankiem nie spowoduje dla frankowicza konsekwencji podatkowych**. Ugoda stanowi wygodny sposób uwolnienia się od toksycznego kredytu frankowego, należy jednak zachować czujność – często korzyści finansowe wynikające z zawarcia okazują się znacznie mniejsze, niż korzyść z sądowego unieważnienia kredytu. Z uwagi na znaczne skomplikowanie zagadnień prawa podatkowego, rozważając zawarcie ugody warto dokładnie przeanalizować jej potencjalne skutki.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Wynagrodzenie za korzystanie z kapitału – czy banki przestaną straszyć frankowiczów?](https://www.kwwp.pl/wynagrodzenie-za-korzystanie-z-kapitalu-czy-banki-przestana-straszyc-frankowiczow/)
**Published:** 11 kwietnia, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Pierwszy raz o żądaniu przez banki wynagrodzenia za korzystanie z kapitału pisaliśmy [na naszym blogu](https://www.kwwp.pl/umowa-frankowa-a-wynagrodzenie-za-korzystanie-z-kapitalu/) prawie dwa lata temu. Co ciekawe od tamtej pory niewiele się zmieniło – banki w dalszym ciągu grożą frankowiczom potencjalnymi roszczeniami w ww. zakresie, a w niektórych przypadkach – już po unieważnieniu kredytu frankowego, decydują się na kierowanie przeciwko nim pokazowych powództw w przedmiotowych sprawach. Czy rzeczywiście jest się czego obawiać?
**Wynagrodzenie za korzystanie z kapitału – co to właściwie jest?**
Wiele osób w ogóle nie rozumie skąd banki wzięły pomysł na wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, skoro otrzymują one wynagrodzenie w postaci rat odsetkowych, z związku z zawartą umową kredytową. Sprawa jednak wygląda nieco inaczej w sytuacji, w której frankowicz zdecydował się wstąpić na drogę sądową, aby ustalić, że jego umowa jest nieważna. Nieważność umowy powoduje bowiem, że strony muszą zwrócić to, co sobie wzajemnie świadczyły. Innymi słowy – frankowicz musi zwrócić jedynie kwotę wypłaconego mu kapitału, zaś bank musi zwrócić wszystko to, co frankowicz wpłacał przez cały okres wykonywania umowy (raty kapitałowe, raty odsetkowe, pozostałe koszty okołokredytowe, np. prowizje). Nietrudno zauważyć, że taka sytuacja powoduje, iż kredyt udzielony przez bank po unieważnieniu umowy kredytowej staje się w istocie tzw. kredytem „darmowym”. Nieważność umowy sprawia, że bank nie uzyskuje żadnego zarobku, tj. traci prawo do rat odsetkowych, stanowiących formę wynagrodzenia za udostępnienie frankowiczowi określonej kwoty kapitału. Z tego właśnie powodu banki uważają, że w związku z unieważnieniem umowy frankowej należy im się wynagrodzenie za to, że frankowicz mógł przez te wszystkie lata korzystać z wypłaconej kwoty kredytu.
**Czy żądania banku są zasadne?**
W naszej ocenie nie. Nieważność umowy wynika z faktu, że banki zawierały w umowach niedozwolone klauzule, których usunięcie powoduje niemożność dalszego wykonywania umowy. W uproszczeniu – to bank jest odpowiedzialny za umieszczenie w jego wzorcach postanowień abuzywnych. Gdyby zaś przyjąć, że bankowi należne jest – pomimo powyższego – wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, to można by uznać, że właściwie nie poniósł on żadnej kary za swoje nieuczciwe zachowanie. Co więcej, takie wynagrodzenie całkowicie niweczyłoby funkcję odstraszającą dyrektywy 93/13, zapewniającej minimalne standardy ochrony konsumentów przed stosowaniem przez przedsiębiorców nieuczciwych warunków umownych. Skoro bowiem nawet w razie nieważności umowy bank i tak dostałby wynagrodzenie, tyle że oparte na innej podstawie niż nieważna umowa kredytowa, to wtedy właściwie nic nie stałoby na przeszkodzie, aby w dalszym ciągu stosował on nieuczciwe klauzule (funkcja prewencyjna ww. dyrektywy nie zostałaby zrealizowana).
Co ciekawe żadnemu bankowi nie udało się jak dotąd wygrać tego typu sprawy o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału. Po stronie frankowiczów stoją również Rzecznik Finansowy oraz UOKiK, którzy od lat sprzeciwiają się uwzględnianiu roszczeń banków w tej materii.
**Czy TSUE ostatecznie rozwiąże problem?**
Obecnie przed TSUE toczy się postępowanie w sprawie [C-520/21](https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzienniki-UE/sprawa-c-520-21-wniosek-o-wydanie-orzeczenia-w-trybie-prejudycjalnym-zlozony-69534313?_ga=2.55137899.1719704702.1649342337-2102791087.1594717544#xd_co_f=OTM4YWU0OGYtMzY0MC00ODZjLWJiZmUtYmY1ZTVkMmY2MGRk~), w której Trybunał ma rozstrzygnąć kwestie wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Pytania jakie zadał Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie dotyczyły tego, czy stronom nieważnej umowy przysługują jakiekolwiek dodatkowe świadczenia z tytułu tego, że:
- spełniający świadczenie pieniężne został czasowo pozbawiony możliwości korzystania ze swoich pieniędzy, przez co utracił możliwość zainwestowania ich i osiągnięcia dzięki temu korzyści;
- spełniający świadczenie pieniężne poniósł koszty obsługi umowy kredytu i przekazania pieniędzy drugiej stronie;
- otrzymujący świadczenie pieniężne odniósł korzyść polegającą na tym, że mógł czasowo korzystać z cudzych pieniędzy, w tym mógł je zainwestować i dzięki temu uzyskać korzyści;
- otrzymujący świadczenie pieniężne czasowo miał możliwość korzystania z cudzych pieniędzy nieodpłatnie, co byłoby niemożliwe w warunkach rynkowych;
- wartość nabywcza pieniędzy spadła na skutek upływu czasu, co oznacza realną stratę dla spełniającego świadczenie pieniężne;
- czasowe udostępnienie pieniędzy do korzystania może zostać potraktowane jako spełnienie usługi, za którą spełniający świadczenie pieniężne nie otrzymał wynagrodzenia.
Z niecierpliwością czekamy na wydanie przez TSUE rozstrzygnięcia i liczymy na pozytywny dla frankowiczów wyrok, który ostatecznie zakończy wszelkie dywagacje dotyczące rzekomo przysługującego bankom wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Czy umowa kredytu jest umową wzajemną?](https://www.kwwp.pl/czy-umowa-kredytu-jest-umowa-wzajemna/)
**Published:** 12 sierpnia, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
W trakcie procesu sądowego banki podnoszą różnego rodzaju argumenty i zarzuty, próbując bronić się przed niekorzystnym dla nich rozstrzygnięciem. W ostatnim czasie coraz częściej jest to zarzut zatrzymania.
**Czym jest zarzut zatrzymania?**
Zgodnie z prawem każda strona umowy może wstrzymać się ze spełnieniem świadczenia do czasu zaoferowania przez drugą stronę świadczenia wzajemnego. Stanowi o tym art. 496 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym: *Jeżeli wskutek odstąpienia od umowy strony mają dokonać zwrotu świadczeń wzajemnych, każdej z nich przysługuje prawo zatrzymania, dopóki druga strona nie zaofiaruje zwrotu otrzymanego świadczenia albo nie zabezpieczy roszczenia o zwrot.* Z kolei art. 497 Kodeksu cywilnego, uzupełniający ww. regulację wskazuje, iż znajduje ona zastosowanie również w przypadku: *rozwiązania lub nieważności **umowy wzajemnej**.*
Czy oznacza to, że w razie wygranej spraw sądowej przez frankowicza bank nie będzie musiał zapłacić na jego rzecz zasądzonych kwot dopóki frankowicz nie zaoferuje, że zwróci wypłacony mu kapitał (czasem również wynagrodzenie za korzystanie z kapitału)?
Jeżeli uznamy umowę kredytu za umowę wzajemną – tak. Tylko czy aby na pewno mamy tutaj do czynienia z taką właśnie umową?
**Brak jednolitego orzecznictwa sądów powszechnych**
Jak dotąd orzecznictwo w tej sprawie było dosyć niejednolite. Niektórzy sędziowie uwzględniają tego typu zarzuty, inni nie. Istniejące rozbieżności spowodowały, że nad sprawą pochylił się Rzecznik Finansowy, który w sprawie [III CZP 126/22](https://www.sn.pl/sprawy/SitePages/Zagadnienia_prawne.aspx?ItemSID=1739-301f4741-66aa-4980-b9fa-873e90506a11&ListName=Zagadnienia_prawne) skierował do Sądu Najwyższego wniosek o podjęcie uchwały mającej na celu rozstrzygnięcie istniejących w orzecznictwie sądów powszechnych rozbieżności w wykładni przepisów prawa będących podstawą orzekania, zawierającej odpowiedź na pytanie: *Czy umowa o kredyt bankowy, jako umowa nazwana, uregulowana poza kodeksem cywilnym w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – prawo bankowe, jest umową wzajemną czy też umową dwustronnie zobowiązującą ale nie wzajemną?*
**Jakie jest stanowisko Rzecznika Finansowego?**
RF [w swoim wniosku](http://www.sn.pl/sprawy/SiteAssets/Lists/Zagadnienia_prawne/AllItems/Wniosek%20Rzecznika%20Finansowego%20z%20dnia%204%20lipca%202022%20r.pdf) omówił najważniejsze kwestie związane z przedstawianą problematyką i stanął na stanowisku, iż w jego ocenie, umowa kredytu **nie jest umową wzajemną** co oznacza, że nie można w sprawie frankowej o stwierdzenie nieważności umowy podnosić skutecznie zarzutu zatrzymania.
W naszej ocenie stanowisko RF jest w pełni zasadne, zaś przedstawioną przez niego we wniosku skierowanym do SN argumentację w tej materii wykorzystujemy w sporach z bankami.
Na orzeczenie SN przyjedzie nam natomiast zapewne jeszcze trochę poczekać.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kontakt/) *Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Rekordowy kurs franka szwajcarskiego](https://www.kwwp.pl/rekordowy-kurs-franka-szwajcarskiego/)
**Published:** 23 września, 2022
**Author:** Szymon Przybyło
**Content:**
Głównym powodem, dla którego umowy frankowe są „unieważniane” na drodze sądowej jest fakt, że **banki stosowały w nich klauzule niedozwolone**, które w uproszczeniu kształtowały negatywnie sytuację kredytobiorców. Banki mógłby bowiem na mocy tych postanowień samodzielnie ustalać wysokość kursów CHF stosowanych do przeliczeń kwoty kapitału kredytu, jak i wysokości rat kapitałowych.
Banki nie tylko jednak stosowały w umowach klauzule niedozwolone (abuzywne), lecz również **dopuszczały się licznych naruszeń na etapie zawierania umowy**. Chodzi tutaj przede wszystkim o [niepoinformowanie kredytobiorców o ryzyku](https://www.kwwp.pl/czy-banki-nalezycie-informowaly-frankowiczow-o-ryzyku-kursowym/), z jakim wiążę się zaciągnięcie kredytu indeksowanego lub denominowanego do franka szwajcarskiego. Należy zauważyć, że **brak prawidłowej realizacji przez bank spoczywających na nim obowiązków informacyjnych – w zakresie ryzyka kursowego, może stanowić potencjalnie samoistną podstawę do stwierdzenia nieważności umowy kredytowej**. Tymczasem w większości przypadków banki nie przedstawiały jakichkolwiek rzetelnych symulacji, opartych o dane historyczne lub prognozy na przyszłość, które obrazowałyby jak wzrost kursu CHF może wpłynąć na wysokość rat kredytu, jak i rzeczywistą wysokość salda zadłużenia w złotych.
Niektóre banki pokazywały co prawda symulacje, ale obejmowały one z reguły okres co najwyżej roku poprzedzającego zawarcie umowy i w istocie stanowił materiał reklamowy (mający zachęcić do zaciągnięcia kredytu indeksowanego lub denominowanego do CHF), deprecjonujący klasyczne kredyty złotowe. Symulacje te obrazowały wzrost kursu CHF co najwyżej o kilka lub kilkanaście procent, podczas gdy banki będące profesjonalistami posiadały wiedzę o tym, że kurs ten może wzrosnąć nawet o 50%, a jak pokazują aktualne dane, nawet o 100%. **Nie ulega wątpliwości, że kredytobiorca, który posiadałby te informacje przed zawarciem umowy, prawdopodobnie nie zdecydowałby się na taki kredyt**. Co więcej, brak informacji o ryzyku powiązany był z dodatkowymi zapewnieniami ze strony pracowników banku, że frank jest walutą bardzo stabilną i wahania kursowe będą niewielkie.
Dlaczego o tym piszemy? [W środę, 21 września 2022 r. kurs franka szwajcarskiego przekroczył kolejną barierę – 5 zł](https://www.forbes.pl/finanse/frank-szwajcarski-najdrozszy-w-historii-kurs-chfpln-uderza-we-frankowiczow/wplev6k). Dodatkowo zapowiadany jest wzrost stóp procentowych. Dla frankowiczów oznacza to jedno: znacząco wyższe raty kredytu.
Coraz więcej osób decyduje się na pozwanie banku i uwolnienie się od umowy kredytowej. Lawinowo wpływające do sądów pozwy frankowe sprawiają, że na rozstrzygnięcie trzeba trochę poczekać, dlatego warto już teraz podjąć odpowiednie działania. Jeśli chcesz dowiedzieć się jak to zrobić, zapoznaj się z naszym [przewodnikiem](https://www.kwwp.pl/praktyczny-przewodnik-przygotuj-sie-do-pozwania-banku/) i skontaktuj się z nami. Rozmowa nic nie kosztuje.
**Kategorie:** Spory z bankami
---
### [Życzenia świąteczne / Christmas greetings](https://www.kwwp.pl/zyczenia-swiateczne/)
**Published:** 21 grudnia, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**


**Kategorie:** Aktualności
---
### [Koncert noworoczny OSKMK Sinfonietta Cracovia](https://www.kwwp.pl/koncert-noworoczny-oskmk-sinfonietta-cracovia/)
**Published:** 20 stycznia, 2023
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Dziękujemy za zaproszenie i gratulujemy naszemu Klientowi – Orkiestrze Stołecznego Królewskiego Miasta Krakowa Sinfonietta Cracovia pięknego Koncertu noworocznego z muzyką filmową zagranego we wnętrzach Muzeum Narodowego w Krakowie – Galeria Sztuki Polskiej XIX wieku w Sukiennicach.
Posłuchać porywającego walca i tango w aranżu na orkiestrę to piękne przeżycie a z widokiem na Pochodnie Nerona (Henryk Siemiradzki) to już sztos.
Dziękujemy serdecznie i życzymy udanych tras koncertowych dla Orkiestry oraz spektakularnych wydarzeń dla Muzeum Narodowego.

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Prelekcja dot. zasad udostępniania dokumentacji medycznej](https://www.kwwp.pl/prelekcja-dot-zasad-udostepniania-dokumentacji-medycznej/)
**Published:** 16 maja, 2023
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Partner kancelarii Agnieszka Wojciechowska miała przyjemność jako prelegent i wykładowca wziąć udział w XV Krajowej Konferencji Naukowo Szkoleniowej Kontrowersje w Psychiatrii 2023.
Agnieszka Wojciechowska – radca specjalizujący się w tematyce ochrony danych osobowych przedstawiła wykład dotyczący Zasad udostępniania dokumentacji medycznej.
Tematyka spotkała z się z bardzo dużym zainteresowaniem uczestników tej konferencji o czym świadczy ogromna liczna pytań kierowanych do prelegentki w panelu dyskusyjnym z ekspertami po sesji wykładowej. Widać wyraźnie, że praktyka korzystania z danych pacjentów w sytuacji kwalifikowanej jaką jest udostępnienie dokumentacji medycznej nastręcza różnych wątpliwości, w szczególności co do zakresu danych, sposobu udostępnienia i innych.
Pytania kierowane od Przedstawicieli środowiska medycznego były i ciekawe, i trudne jednocześnie co pokazuje – nie po raz pierwszy – że zawsze życie pisze trudniejsze kazusy niż najbarwniejsza wyobraźnia szkoleniowców.
Trzymamy kciuki za Lekarzy – za skuteczne leczenie i sprawne posługiwanie się dokumentacją medyczną. A Organizatorowi Medycyna Praktyczna gratulujemy świetnego wydarzenia i ciekawych prelekcji w toku poszczególnych sesji.

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Sygnalista w firmie - od kiedy i jak wdrożyć?](https://www.kwwp.pl/sygnalista-w-firmie-od-kiedy-i-jak-wdrozyc/)
**Published:** 13 maja, 2024
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
O tym kim jest sygnalista i co może zgłaszać pisaliśmy [w naszym ostatnim artykule](https://www.kwwp.pl/sygnalista-kto-to-i-kim-dokladnie-jest/).
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii (Dz.U. 2019, L 305, s. 17, dalej: “Dyrektywa”) zobowiązywała państwa członkowskie do wprowadzenia odpowiednich przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych niezbędnych do jej wykonania. Z upływem wskazanym terminów poszczególni pracodawcy powinni realizować obowiązki wobec sygnalistów – jest to:
– 17 grudnia 2021 r. – dla pracodawców sektora prywatnego zatrudniający powyżej 249 pracowników, wszyscy pracodawcy sektora publicznego;
– 17 grudnia 2023 r. – dla pracodawców sektora prywatnego zatrudniający co najmniej 50 pracowników.
Dyrektywy unijne, w tym Dyrektywa o sygnalistach są aktami adresowanym do państw członkowskich i muszą zostać przez nie poddane transpozycji do prawa krajowego. Bez tej transpozycji, co do zasady nie mają zastosowania bezpośredniego, tj. nie mogą być źródłem obowiązków dla obywateli czy podmiotów prawnych państwa członkowskiego. Co oznacza, że **do czasu wejścia w życie polskiej ustawy pracodawcy nie muszą realizować żadnych obowiązków przewidzianych Dyrektywą.**
Polska do chwili obecnej nie uchwaliła wymaganej ustawy o ochronie sygnalistów. Z tego tytułu wyrokiem TSUE nałożona została na nasz kraj [kilkumilionowa kara](https://www.kwwp.pl/polska-z-kilkumilionowa-kara-za-brak-wdrozenia-ochrony-sygnalistow/).
Kiedy można się spodziewać polskiej ustawy o ochronie sygnalistów? Na jakim etapie są prace nad ustawą?
W dniu 17 kwietnia 2024 roku projekt ustawy o sygnalistach [przekazano do Sejmu](https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/agent.xsp?symbol=RPL&Id=RM-0610-24-24), a tam już 24 kwietnia 2024 roku skierowano go do I czytania w komisjach.
Mając na uwadze rosnącą karę za zwłokę we wdrożeniu Dyrektywy oraz wyznaczony w ramach procesu legislacyjnego termin przedstawienia sprawozdania komisji na 24 maja 2024 roku – należy spodziewać się szybkiego procedowania ustawy.
Zgodnie z aktualnym brzmieniem projektu – ustawa wejdzie w życie 3 miesiące od dnia ogłoszenia.
Przyspieszenie procesu legislacyjnego wymaga podjęcia już teraz odpowiednich kroków celem sprawnego i terminowego wdrożenia obowiązków wynikających z procesowanej ustawy.
Jakie to są obowiązki i kogo one dotyczą?
Głównym obowiązkiem jest opracowanie procedury zgłoszeń wewnętrznych oraz zapewnienie ochrony sygnalistom.
Obowiązek opracowania procedury dotyczy zarówno podmiotów publicznych, jak i podmiotów prywatnych, u których pracę zarobkową na dzień 1 stycznia lub 1 lipca danego roku wykonuje co najmniej 50 osób (należy tu uwzględnić zarówno pracowników, jak i inne osoby świadczące pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy).
Obowiązek zapewnienia ochrony sygnaliście nie jest uzależniony od ilości zatrudnionych.
Zatrudnianie mniejszej ilości osób nie zwalnia nas z zakazu stosowania działań odwetowych wobec sygnalisty (np. dokonującego ujawnienia publicznego lub zgłaszającego naruszenie objęte projektowaną ustawą mimo braku obowiązywania procedury). Katalog przykładowych zakazanych działań odwetowych znajduje się w art. 12 i 13 projektowanej ustawy, a należą do nich:
1\) odmowa nawiązania stosunku pracy;
2\) wypowiedzenie lub rozwiązanie bez wypowiedzenia stosunku pracy;
3\) niezawarcie umowy o pracę na czas określony lub umowy o pracę na czas nieokreślony po rozwiązaniu umowy o pracę na okres próbny, niezawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony lub niezawarcie umowy o pracę na czas nieokreślony po rozwiązaniu umowy o pracę na czas określony – w przypadku gdy sygnalista miał uzasadnione oczekiwanie, że zostanie z nim zawarta taka umowa;
4\) obniżenie wysokości wynagrodzenia za pracę;
5\) wstrzymanie awansu albo pominięcie przy awansowaniu;
6\) pominięcie przy przyznawaniu innych niż wynagrodzenie świadczeń związanych z pracą lub obniżeniu wysokości tych świadczeń;
7\) przeniesienie na niższe stanowisko pracy;
8\) zawieszenie w wykonywaniu obowiązków pracowniczych lub służbowych;
9\) przekazanie innemu pracownikowi dotychczasowych obowiązków sygnalisty;
10\) niekorzystna zmiana miejsca wykonywania pracy lub rozkładu czasu pracy;
11\) negatywna ocena wyników pracy lub negatywnej opinii o pracy;
12\) nałożenie lub zastosowanie środka dyscyplinarnego, w tym kary finansowej, lub środka o podobnym charakterze;
13\) przymus, zastraszanie lub wykluczenie;
14\) mobbing;
15\) dyskryminacja;
16\) niekorzystne lub niesprawiedliwe traktowanie;
17\) wstrzymanie udziału lub pominięcie przy typowaniu do udziału w szkoleniach podnoszących kwalifikacje zawodowe;
18\) nieuzasadnione skierowanie na badania lekarskie, w tym badania psychiatryczne, chyba że przepisy odrębne przewidują możliwość skierowania pracownika na takie badania;
19\) działanie zmierzające do utrudnienia znalezienia w przyszłości pracy w danym sektorze lub w danej branży na podstawie nieformalnego lub formalnego porozumienia sektorowego lub branżowego;
20\) spowodowanie straty finansowej, w tym gospodarczej, lub utraty dochodu;
21\) wyrządzenie innej szkody niematerialnej, w tym naruszenie dóbr osobistych, w szczególności dobrego imienia sygnalisty.
Jak wdrożyć procedurę zgłoszeń wewnętrznych?
Wdrożenie procedury zgłoszeń wewnętrznych wymaga odpowiedniego przygotowania i przemyślenia zarówno wizji tego procesu jak i rzeczywistych możliwości podmiotów je tworzących.
Samo stworzenie regulaminu jest już odzwierciedleniem przyjętej koncepcji.
Przystępując do pisania Regulaminu (o tym w kolejnym poście na naszym blogu) należy odpowiedzieć na następujące pytania:
- Jaki jest bieżący stan zatrudnienia?
- Czy podmiot prawny chce, aby zgłoszenia przyjmowane były w ramach struktury tego podmiotu, czy usługa ta będzie zlecana na zewnątrz?
- Jeśli zgłoszenia mają być przyjmowanie wewnętrznie, to czy będzie to robić jakaś jednostka organizacyjna (np. Dział Compliance), czy też jedna osoba zajmująca dedykowane stanowisko (np. Pełnomocnik ds. naruszeń)?
- Czy podmiot prawny chce przyjmować zgłoszenia anonimowe?
- Jakie kanały zgłoszeń będą dostępne dla sygnalisty?
- Czy poszerzać katalog naruszeń o naruszenie wewnętrznych kodeksów etyki lub innych standardów dopuszczonych projektowaną ustawą?
- Czy wskazywać czynniki ryzyka odpowiadające profilowi działalności podmiotu prawnego?
Poza treścią samego Regulaminu, należy uwzględnić też wymagany projektowaną ustawą proces przyjmowania tego dokumentu.
Zgodnie z art. 24 ust. 3 projektowanej ustawy podmiot prawny ustala procedurę zgłoszeń wewnętrznych po konsultacjach z:
1\) zakładową organizacją związkową albo zakładowymi organizacjami związkowymi, jeżeli w podmiocie prawnym działa więcej niż jedna zakładowa organizacja związkowa, albo
2\) przedstawicielami osób świadczących pracę na rzecz podmiotu prawnego, wyłonionymi w trybie przyjętym w podmiocie prawnym, jeżeli nie działa w nim zakładowa organizacja związkowa.
Z doświadczenia naszej kancelarii wynika, iż w niektórych zakładach pracy przedstawiciele byli wybierani na okres epidemii COVID-19. Tu należy zwrócić uwagę, iż obowiązujące wtedy przepisy wymagały co do zasady działania tylko jednego przedstawiciela. Projektowana ustawa wymaga „przedstawicieli” – to jest konsultacji z co najmniej dwoma osobami.
Okres oczekiwania na wejście w życie ustawy o ochronie sygnalistów jest zatem doskonałym momentem na sprawdzenie, czy będzie z kim skutecznie skonsultować projekt Regulaminu zgłoszeń wewnętrznych. W przypadku braku odpowiednich regulacji w zakładzie pracy zaleca się przyjęcie odpowiedniego Regulaminu wyborów przedstawicielstwa pracowników, Regulaminu przedstawicielstwa pracowników oraz przeprowadzenie wyborów przedstawicielstwa pracowników.
Podsumowując kroki niezbędne do wdrożenia procedury zgłoszeń wewnętrznych:
**KROK 1.** USTALENIE KONCEPCJI;
**KROK 2**. POWOŁANIE ODPOWIEDNIEJ JEDNOSTKI DEDYKOWANEJ/ POWOŁANIE OSOBY DEDYKOWANEJ/ ZAWARCIE UMOWY Z PODMIOTEM ZEWNĘTRZNYM W ZAKRESIE PRZYJMOWANIA ZGŁOSZEŃ;
**KROK 3.** POWOŁANIE ODPOWIEDNIEJ JEDNOSTKI DEDYKOWANEJ/ POWOŁANIE OSOBY DEDYKOWANEJ DO PROWADZENIA POSTĘPOWANIA DO PODEJMOWANIA DZIAŁAŃ NASTĘPCZYCH;
**KROK 4.** ORGANIZACJA KANAŁÓW ZGŁOSZEŃ (DEDYKOWANY NUMER TELEFONU/ DEDYKOWANY MAIL/ DEDYKOWANY SYSTEM);
**KROK 5**. SPORZĄDZENIE REGULAMINU ZGŁOSZEŃ WEWNĘTRZNYCH;
**KROK 6.** KONSULTACJA REGULAMINU ZGŁOSZEŃ ZE ZWIĄZKIEM ZAWODOWYM/ PRZEDSTAWICIELAMI PRACOWNIKÓW;
**KROK 7.** OGŁOSZENIE REGULAMINU ZGŁOSZEŃ;
**KROK 8.** UPOWAŻNIENIE DO PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH I ZOBOWIĄZANIE DO ZACHOWANIA POUFNOŚCI OSÓB ZAANGAŻOWANYCH W PRZYJMOWANIE ZGŁOSZEŃ/PROWADZENIA DZIAŁAŃ NASTĘPCZYCH.
Nasza kancelaria na bieżąco sprawdza proces legislacyjny związany z projektem ustawy o ochronie sygnalistów.
Z przyjemnością pomożemy Państwu zarówno w przygotowaniu się do wdrożenia procedury, jak i samym wdrożeniu procedury i systemu dla zgłoszeń wewnętrznych, a także przeprowadzimy szkolenia ze stosowania wskazanych regulacji.
Pozostajemy do Państwa dyspozycji. Zapraszamy do kontaktu.
**Kategorie:** Aktualności
---
### [O czym szumi prawniczy las? Czyli o tegorocznym Forum Legal Transformation](https://www.kwwp.pl/o-czym-szumi-prawniczy-las-czyli-o-tegorocznym-forum-legal-transformation/)
**Published:** 17 czerwca, 2024
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Legal Transformation Forum to cykliczne wydarzenie konferencja szkoleniowo – warsztatowa dla sektora prawnego, głównie adresowana do prawników wewnętrznych działów prawnych spółek oraz przedstawicieli kancelarii prawnych. W tym roku odbyło się ono w dniach 4 – 5 czerwca br. w Warszawie organizowane przez EY, a mec. Agnieszka Wojciechowska uczestniczyła nim jako przedstawiciel kancelarii.
Gdyby chcieć przedstawić kluczowe motywy dominujące w tegorocznych prezentacjach, wystąpieniach, dyskusjach panelowych i rozmowach networkingowych to śmiało można to skonkludować, że prym wiódł obszar zmian technologicznych, kwestie zmiany pokoleniowych, a także stały wątek czyli jak być efektywnym prawnikiem dla klienta.
W ramach tych trzech wiodących tematów, które były poruszane znalazły się:
**1. Transformacja technologiczna**: Omawiano, jak wykorzystać pełny zasób technologii w pracy prawnika. Przedstawiane były praktyczne wskazówki dotyczące efektywnej implementacji i wykorzystania sztucznej inteligencji (AI) w praktyce prawniczej.
**2. Zmiana pokoleniowa**: Poruszano temat dostosowania się do nowych realiów, uwzględniając różnice międzypokoleniowe. Wymiana wiedzy i doświadczeń między praktykami prawa była kluczowa, dyskusja dotyczyła tego jak pozyskiwać i zachować młode talenty do zespołu, w tym jak dobrze się komunikować.
W tym wątku w szczególności pochylono się nad pokoleniem Z (genZ) czyli urodzonymi po 1995 roku. Zgodnie z internetowymi definicjami: *Nie znają życia bez Internetu i social media. Są otwarci i twórczy, ale niełatwo przychodzi im skupienie uwagi na jednym zadaniu. Ich główne cechy to mobilność, szybka reakcja na zmianyi realistyczne podejście do życia.*
Jeśli by pokusić się o podsumowanie tego wątku to zgodzono się że dla prawników Zetek ważny dla dobrej współpracy jest brak sztywnej hierarchii oraz praca z zachowaniem kultury wartości w modelu partycypacyjnym. Dwa wskazano, że niezależnie od wynagrodzenia za pracę tutaj też bardzo liczy się dla młodszych prawników popularny „challange”. Czyli praca nad nowymi, ciekawymi i rozwijającymi zadaniami, poszerzanie horyzontów, dodatkowo cenią oni kulturę pracy
i bezpieczeństwo psychiczne.
Ten temat bardzo wiąże się z modelem efektywnej obsługi prawnej. Im kancelaria będzie efektywniej klientów obsługiwać tym większa szansa, że będą oni wracali z nowymi projektami i zleceniami oraz „podawali dalej” informację o renomie kancelarii. A to z kolei przysporzy ciekawych spraw dla młodych talentów.
**3. Model efektywnej obsługi prawnej**: omawiano co jest ważne w pracy dla klienta i tego wewnętrznego w przedsiębiorstwie, i zewnętrznego współpracującego z kancelarią. To zagadnienie zawsze niezależnie od innego kontekstu lokalnego, czasowego i innych bieżących uwarunkowań jest wiodące, bo sprowadza się do tworzenia modelu współpracy na linii prawnik – klient opartego o zaufanie, profesjonalizm efektywnego finansowo dla obu stron.
W ramach poszerzenia perspektywy uczestników w wątku obsługi prawnej dużo uwagi w trakcie warsztatów i prelekcji poświecono identyfikacji oraz zrozumieniu oczekiwań klientów.
**4. Zrozumienie oczekiwań klientów**: Celem debaty pokoleniowej prawników, kilku sesji oraz warsztatów było poznanie i zrozumienie oczekiwań klientów.
Konkludując można wskazać, że klient zawsze oczekiwać będzie wiedzy i informacji na dobrym poziomie, to jest konieczne i oczywiste choć … może nie być wystraczające**. Wielu prawników jest świetnymi specjalistami znającymi się doskonale na danej dziedzinie prawa, ale cechą pozytywnie wyróżniającą na tle innych (i jednocześnie jest to oczekiwaniem klientów) jest znajomość branży, w której klient działa, szczere zainteresowanie osiągnięciami, sprawami z życia przedsiębiorstwa klienta zewnętrznego jak i działu klienta wewnętrznego w korporacji / przedsiębiorstwie.
Jednym słowem prawnik ma być prawdziwym partnerem biznesowym, nie ferującym hermetyczne stworzone w branżowym języku opinie, a realnie wspierającym klienta w codziennej działalności, w tym w szczególności w działaniu z ryzykiem prawnym i szerzej biznesowym.
Ciekawa była też konkluzja, iż nie trzeba mieć budżetu, żeby być: uważnym, życzliwym, i dbać o relację z klientem nawet poprzez prosty telefon z dopytaniem jak się miewasz? Bo na koniec dnia za każdą organizacją czy działem przedsiębiorstwa stoi człowiek i dobrze, aby prawnik miał z nim relację. Tutaj bez kontrowersji zgodzono się że świadczenie usług prawnych to działalność mocno relacyjna.
Co się na tę relację składa? Jedna z tez w dyskusji brzmiała, że niezmiennie od czasów Arystotelesa jest to po prostu Logos Etos i Patos. Czy to wystarczy czy jednak warto tę definicję rozbudować? To już pytanie do każdego uczestnika konferencji w powiązaniu z modelem współpracy jaki buduje z klientem.
Bezsprzecznie warto jednak było się wspólnie zastanowić, bo perspektywa różnych prelegentów i uczestników składa się właśnie na usłyszenie szumiącego lasu prawnego. Taka metafora została użyta, abyśmy nie widzieli / nie słyszeli jednego szumiącego drzewa, a zobaczyli cały las z jego różnorodnością.
Zatem, podziękowania dla Organizatorów, Prelegentów, Uczestników i do zobaczenia w przyszłym roku.

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Z zakresu kilku refleksji po szkoleniu EY "Zarządzanie projektem prawnym w praktyce"](https://www.kwwp.pl/z-zakresu-kilku-refleksji-po-szkoleniu-ey-zarzadzanie-projektem-prawnym-w-praktyce/)
**Published:** 8 kwietnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
We współpracy z AI krótkie i esencjonalne podsumowanie byłoby takie, iż szkolenie EY “Zarządzanie projektem prawnym w praktyce” prowadzone przez Artura Jóźwiaka obejmowało następujące kluczowe zagadnienia:
1. **Definicja projektu**: Omówienie, czym jest projekt, w tym jego tymczasowy charakter i cel wytworzenia unikalnego produktu, usługi lub rezultatu.
2. **Projekty prawnicze**: Przykłady projektów prawniczych, takich jak: fuzje/przejęcia, uzyskiwanie decyzji administracyjnych np. środowiskowych, inwestycyjnych (działalność w specjalnej strefie ekonomicznej) oraz uruchamianie działalności spółek (prawny onboarding).
3. **Korzyści z podejścia projektowego**: Optymalizacja czasu i kosztów, uporządkowanie działań, przejrzystość oraz unikanie przeładowania pracą.
4. **Metodyki zarządzania projektami**: Przegląd podejść takich jak: AGILE, Prince2, PMI, CCPM, Lean Management oraz Six Sigma.
5. **Etapy realizacji projektów**: Procesy od zgłoszenia pomysłu na projekt, przez analizę biznesową i wykonawczą, realizację, aż po zamknięcie projektu.
6. **Ograniczenia w projektach prawnych**: Zewnętrzne i wewnętrzne czynniki wpływające na realizację projektów, takie jak zmieniające się prawo, brak zasobów czy konflikty w zespole.
7. **Planowanie projektów**: Tworzenie karty projektu, określanie celów, zakresu, ryzyka, zasobów, harmonogramu, planu komunikacji, budżetu oraz zarządzanie zmianą.
8. **Zarządzanie ryzykiem**: Identyfikacja, analiza i priorytetyzacja ryzyk oraz działania zapobiegawcze i minimalizujące skutki ryzyk.
9. **Zarządzanie zespołem projektowym**: Tworzenie zespołów, przypisywanie ról i odpowiedzialności, etapy tworzenia się zespołu oraz zasady równowagi w zespole.
Dodatkowo chat AI na moje prompty – Co jest szczególnie ważne w tej materii? – zwrócił uwagę na tworzenie zespołu projektowego.
Wyjaśnił, podając kilka powodów, dlaczego jest to tak ważne:
1\. Efektywność **realizacji projektu**:
**Zaleta**: Dobrze zorganizowany zespół projektowy może znacząco zwiększyć efektywność realizacji projektu, dzięki jasnemu podziałowi ról i odpowiedzialności.
2\. **Komunikacja**:
**Zaleta**: Skuteczna komunikacja w zespole projektowym jest kluczowa dla sukcesu projektu. Regularne spotkania i jasne kanały komunikacji pomagają w szybkim rozwiązywaniu problemów.
3\. Motywacja **i zaangażowanie**:
**Zaleta**: Zespół projektowy, który jest zmotywowany i zaangażowany, jest bardziej skłonny do osiągania celów projektu. Wspólne cele i odpowiedzialność zbiorowa mogą zwiększyć motywację.
4\. **Zarządzanie ryzykiem**:
**Zaleta**: Zespół projektowy może skutecznie identyfikować i zarządzać ryzykiem, dzięki różnorodnym perspektywom i umiejętnościom członków zespołu.
5\. **Innowacyjność**:
**Zaleta**: Zespół projektowy może wprowadzać innowacyjne rozwiązania, które mogą poprawić efektywność i jakość realizacji projektu.
Podsumowując dodał AI, tworzenie zespołu projektowego jest niezwykle ważne dla sukcesu projektu, ale wymaga odpowiedniego zarządzania, aby uniknąć potencjalnych problemów.
W zakresie jak powyżej zgadzam się z podsumowaniem i dodałabym, że wspominany klucz do sukcesu w tym zakresie to faktycznie tylko i aż odpowiednie zarządzania zespołem. A zarządzenie to przede wszystkim świadomy swojej roli PM. Jeśli dodatkowo będzie on łączył wspieranie zespołu z myśleniem strategicznym, czujnością operacyjną i dobrą komunikacją blisko mu będzie do lidera, a to może zespół wznieść na już zupełnie inny poziom. To zbieżne z moimi obserwacjami, choć akurat AI o tym milczało. Może kryło się w to zawsze obecnym kolejnym pytaniu: „Czy chciałbyś dowiedzieć się więcej (…)?”.
A co do tego konkretnego szkolenia to zdecydowanie było warto tak dla meritum jak i dla wartości dodanej (dzięki super grupie uczestników i atmosferze tworzonej przez prowadzącego). Uważam, że najciekawsze i najwartościowsze poza agendą, prezentacją, czystą treścią szkoleniową jest to co wybrzmiewa między uczestnikami, inne perspektywy, dzielenie się doświadczeniami, tu rodzą się inspiracje, pomysły, czy nawet wyzwania.
Ja ze szkolenia wynoszę w szczególności:
– rozumienie znaczenia bufora czasowego i odpowiedniego nim zarządzenia,
– sposoby na określanie ryzyk w projekcie i magię pytania „WHY x 5?” (z serii złote a skromne, tu proste a skuteczne),
– rolę i doniosłość krytyka wartościującego dla pracy zespołu (mało lubiana funkcja choć tak niezbędna, aby nie zwieść się magii jednej narracji / stanowiska),
– konieczność określenia (umówienia się) co jest końcem projektu, oraz
– unikanie rozwiązywania problemów tylko przy biurku (zasada jak na budowie – idź w teren, porozmawiaj z osobą najbliżej problemu, ustal co naprawdę jest problemem).

**Kategorie:** Aktualności
---
### [Stanowisko RPO dla Sądu Najwyższego w sprawie kredytów frankowych](https://www.kwwp.pl/stanowisko-rpo-dla-sadu-najwyzszego-w-sprawie-kredytow-frankowych/)
**Published:** 17 sierpnia, 2021
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
W ramach dalszej analizy stanowisk instytucji, do których została skierowana przez Izbę Cywilną Sądu Najwyższego prośba o zajęcia stanowiska w sprawie kredytów frankowych, w niniejszym artykule przedstawiamy podsumowanie [stanowiska RPO, opublikowane w dniu 25 czerwca br.](https://bip.brpo.gov.pl/sites/default/files/Stanowisko_RPO_dla_SN_25.06.2021.pdf?utm_source=bankier.pl&utm_medium=content&utm_campaign=article)
Oficjalne stanowisko RPO zostało podzielone na dwie części. Pierwsza część odnosi się do kwestii związanych ze statusem sędziów biorących udział w rozstrzygnięciu oraz skutków jakie będzie rodziło to dla przyszłej uchwały. Druga część koncentruje się na aspekcie prawnym analizowanych zagadnień dotyczących kredytów walutowych denominowanych i indeksowanych do walut obcych. Z uwagi na obszerność ww. analiz, w niniejszym wpisie skupimy się na tym co dla frankowiczów najważniejsze, czyli na odpowiedzi RPO na sześć pytań Izby Cywilnej Sądu Najwyższego.
**Pytanie nr 1.** *Czy w razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie wiąże konsumenta, możliwe jest przyjęcie, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów?*
RPO podkreślił, że prawo polskie nie zawiera obecnie jakichkolwiek przepisów, które spełniałyby wytyczne sformułowane przez TSUE w odniesieniu do przepisów krajowych, jakie można wykorzystać do uzupełnienia wadliwej umowy frankowej. Ponadto zdaniem RPO klauzula, która przewiduje przeliczenie franków po średnim kursie NBP i obciążenie konsumenta całym ryzykiem kursowym, w świetle praktyk stosowanych przy zawieraniu umów kredytu obciążonych ryzykiem walutowym w Polsce i orzecznictwa TSUE, powinna zostać uznana za abuzywną. Utrzymanie takiej klauzuli w umowie jest możliwe tylko, o ile konsument udzieli świadomej zgody na jej pozostawienie. Również z tego powodu uzupełnienie umowy przepisem nakazującym przeliczanie na podstawie średniego kursu NBP jest zdaniem RPO niedopuszczalne.
**Pytanie nr 2.** *Czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego do takiej waluty umowa może wiązać strony w pozostałym zakresie?*
Zdaniem RPO sformułowanie odpowiedzi na to zagadnienie prawne również powinno uwzględniać linie orzeczniczą TSUE dotyczącą kwalifikacji klauzul przeliczeniowych, jako postanowień dotyczących głównego świadczenia wynikającego z umowy frankowej, a tym samym podlegających wyłączeniu na tle art. 4 ust. 2 dyrektywy 93/13. Jednocześnie RPO podkreślił, że TSUE nie przesądził o konieczności stwierdzenia braku możliwości dalszego trwania umowy, po usunięciu z niej klauzuli przeliczeniowej, a jedynie stwierdził, że obiektywna możliwość utrzymania obowiązywania takiej umowy kredytu wydaje się niepewna w tych okolicznościach.
**Pytanie nr 3**. *Czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu denominowanego w walucie obcej umowa ta może wiązać strony w pozostałym zakresie?*
Odnosząc się do tej kwestii RPO przede wszystkim podkreślił, że TSUE nie dokonuje rozróżnienia między kredytami indeksowanymi i denominowanymi. Dodatkowo wychodząc poza zakres prawa unijnego, zdaniem RPO należy zwrócić uwagę, iż umowy tego typu były zawierane masowo w celu uzyskania środków w walucie polskiej, zazwyczaj w celu sfinansowania zakupu nieruchomości mieszkalnej. W konsekwencji uwzględniając zgodny zamiar stron i cel umowy, mimo zastosowanych konstrukcji dla tego typu kredytów, uznać należy, że stronom chodziło o uzyskanie określonego świadczenia w złotych.
**Pytanie nr 4** *Czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej, w wykonaniu której bank wypłacił kredytobiorcy całość lub część kwoty kredytu, a kredytobiorca dokonywał spłat kredytu, powstają odrębne roszczenia z tytułu nienależnego świadczenia na rzecz każdej ze stron, czy też powstaje jedynie jedno roszczenie, równe różnicy spełnionych świadczeń, na rzecz tej strony, której łączne świadczenie miało wyższą wysokość?*
RPO opowiedział się za rozstrzygnięciem o wszystkich skutkach wynikających ze stwierdzenia abuzywnego charakteru postanowienia w jednym postępowaniu. Przemawia za tym zarówno konieczność poinformowania konsumenta o skutkach unieważnienia umowy, co nie będzie możliwe, jeżeli do rozliczenia świadczeń dochodziłoby w odrębnym procesie, jak i zasada ekonomii procesowej – ograniczenie liczby procesów.
**Pytanie nr 5.** *Czy w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej z powodu niedozwolonego charakteru niektórych jej postanowień bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się od chwili ich wypłaty?*
Odpowiadając na powyższe pytanie RPO podkreślił, że wytyczne Trybunału wskazują na minimalne wymogi, spełnienia jakich wymaga od polskiego systemu prawo unijne. Jednym z najważniejszych wymogów jest możliwość poznania swoich praw przed rozpoczęciem biegu terminu.
**Pytanie nr 6.** *Czy, jeżeli w przypadku nieważności lub bezskuteczności umowy kredytowej którejkolwiek ze stron przysługuje roszczenie o zwrot świadczenia spełnionego w wykonaniu takiej umowy, strona ta może również żądać wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej środków pieniężnych przez drugą stronę?*
Zgodnie z treścią opinii RPO stoi na stanowisku, że roszczenia przewyższające wysokość świadczonej kwoty kredytu powinny zostać uznane za niedopuszczalne w świetle prewencyjnego celu dyrektywy 93/13 (art. 7 ust. 1). W celu szczegółowego przesądzenia wszystkich powstających w tym zakresie wątpliwości wskazane jest uzyskanie wypowiedzi TSUE
Podsumowując, w ocenie RPO, polskie sądy powinny przede wszystkim w prawidłowy sposób zacząć stosować wytyczne wynikające z orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości UE, które – jak już wiemy – są korzystne dla Frankowiczów.
[*Jeśli masz wątpliwości co do treści swojej umowy lub rozważasz pozwanie banku skontaktuj się z nami, aby dowiedzieć się, jakie masz opcje.*](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
*Niniejszy wpis ma charakter jedynie informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
**Kategorie:** Spory z bankami
---
## Strony
### [Strona Główna](https://www.kwwp.pl/)
**Published:** 22 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Kancelaria Radców Prawnych Wojciechowska & Wojciechowski
### Kompleksowe wsparcie prawne
dla biznesu
Nasze działania koncentrują się na precyzyjnej analizie, minimalizacji ryzyk oraz strategicznym doradztwie prawnym.
[Skontaktuj się z kancelarią ](https://www.kwwp.pl/kontakt)
[Czytaj blog ](https://www.kwwp.pl/blog/)
 ### [Obsługa prawna
biznesu](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
Zapewniamy kompleksową obsługę prawną przedsiębiorstw – wspieramy zarządy, działy HR i menedżerów w bieżących działaniach, analizie ryzyk i strategicznych decyzjach.
[Zobacz więcej ](#)
 ### [Sprawy rodzinne i cywilne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
Świadczymy wsparcie prawne w sprawach cywilnych i rodzinnych, w tym dotyczących podziału majątku, rozwodów oraz postępowań spadkowych.
[Zobacz więcej ](#)
 ### [Reprezentacja procesowa](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
Reprezentujemy klientów w postępowaniach sądowych i administracyjnych - przygotowujemy strategię procesową i zapewniamy wsparcie na każdym etapie sprawy.
[Zobacz więcej ](#)
## O kancelarii
### Prawo w praktyce. Skoncentrowane na potrzebach biznesu.
Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska specjalizuje się w obsłudze prawnej przedsiębiorstw, instytucji oraz organizacji. Wspieramy klientów w podejmowaniu decyzji zgodnych z prawem, otoczeniem regulacyjnym oraz ich celami strategicznymi.
Nasz zespół tworzą doświadczeni radcowie prawni, którzy rozumieją mechanizmy biznesowe - dlatego dostarczamy nie tylko ekspertyzy prawne, ale przede wszystkim skuteczne, wdrażalne rozwiązania. Działamy terminowo, konkretnie i z pełnym uwzględnieniem ryzyk.
[Dowiedz się więcej o naszym zespole ](https://www.kwwp.pl/o-kancelarii/)
### Specjalizacje Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne w kluczowych obszarach działalności gospodarczej i życia prywatnego.
## **Dla biznesu**
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
### [ Kontrakty gospodarcze ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
### [ Prawo korporacyjne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
### [ Prawo energetyczne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
### [ Prawo pracy ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/obsluga-inwestycji-deweloperskich/)
### [ Obsługa inwestycji deweloperskich ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/obsluga-inwestycji-deweloperskich/)
Zapewniamy obsługę prawną deweloperów i inwestorów. Dzięki doświadczeniu w audytach nieruchomości, analizie dokumentów do pozwolenia na budowę oraz obsłudze umów z wykonawcami pomagamy przejść przez cały proces bezpiecznie i skutecznie.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
### [ Ochrona danych osobowych (RODO) ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
## **Dla inwestorów i branży nieruchomości**
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
### [ Inwestycje budowlane ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego – począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
### [ Prawo nieruchomości ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
## **Dla osób prywatnych**
[ ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
### [ Premia kompensacyjna ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
Pomagamy właścicielom budynków mieszkalnych w uzyskaniu premii kompensacyjnej z BGK. Kompleksowo wspieramy w przygotowaniu dokumentacji, składaniu wniosków i reprezentujemy Klientów w procesie przyznania środków na remonty kamienic i nieruchomości.
[ ](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
### [ Kredyty frankowe ](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
Reprezentujemy kredytobiorców w sprawach dotyczących unieważnienia lub odfrankowienia umów kredytowych. Analizujemy umowy, przygotowujemy pozwy i prowadzimy sprawy sądowe - od etapu wstępnej oceny po pełne postępowanie przed sądem.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
### [ Wspólnota pozywa dewelopera ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
Reprezentujemy wspólnoty mieszkaniowe przeciwko deweloperom w związku z wadami budynków mieszkalnych. Oferujemy pakiet wsparcia prawnego, dzięki któremu rosną szanse na usunięcie usterek pogarszających jakość i wartość mieszkań oraz części wspólnych.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
### [ Sprawy rodzinne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
### Spory sądowe
Reprezentujemy klientów w postępowaniach cywilnych oraz w sporach wynikających z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązań – na etapie przedsądowym oraz sądowym.
[Zobacz pełen zakres usług prawnych ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
## Szkolenia dla firm
### Compliance w praktyce
Prowadzimy szkolenia, które porządkują sposób podejmowania decyzji w organizacji i ograniczają ryzyko naruszeń - bo samo wdrożenie dokumentów nie wystarczy.
[Sprawdź zakres szkolenia → ](https://www.kwwp.pl/doradztwo-compliance/)
### Zaufali nam










## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Mobbing w firmie - wsparcie prawne](https://www.kwwp.pl/mobbing-w-firmie/)
**Published:** 6 sierpnia, 2026
**Author:** KWWP_admin
**Content:**
## Dyskryminacja i mobbing
### Reguły przeciwdziałania dyskryminacji i mobbingowi, które powytrzymają kontrolę i spór.
Nowelizacja przepisów Kodeksu pracy o dyskryminacji i mobbingu została ogłoszona 4 sierpnia 2026 r. i wchodzi w życie 5 listopada 2026 r. Audyt procedur, gotowa dokumentacja, dedykowane szkolenia oraz wsparcie w prowadzeniu postępowań wyjaśniających.
- Audyt obecnych procedur i dokumentacji HR z listą braków
- Reguły i procedury przeciwdziałania dyskryminacji i mobbingowi dopasowane do wielkości i charakteru organizacji
- Merytoryczne wsparcie w prowadzeniu postępowań wyjaśniających
- Wsparcie w doborze działań prewencyjnych i naprawczych
- Dedykowane szkolenia: menadżerowie, HR, komisja antymobbingowa, zespoły
# Sprawdzimy, czego brakuje w Twojej firmie
##
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
## Co się zmienia
### Zapis w regulaminie przestaje wystarczać
Nowelizacja doprecyzowuje definicję dyskryminacji i mobbingu oraz zwiększa znaczenie działań prewencyjnych po stronie pracodawcy. W praktyce liczyć się będzie nie to, czy firma posiada regulamin, ale czy realnie stosuje ogłoszone reguły, zapewnia kanały zgłaszania i dba o świadomość pracowników w tym obszarze.
### Prostsza definicja mobbingu
Mobbing to uporczywe nękanie pracownika - zachowania powtarzające się lub stałe. Przepisy wyraźnie oddzielają je od uzasadnionej krytyki i polecenia służbowego.
### Model racjonalnej ofiary
Ocena zachowania uwzględnia nie tylko odczucia pracownika, ale też obiektywne okoliczności, czy rozsądna osoba w podobnej sytuacji odebrałaby je jako naruszające godność.
### Działania prewencyjne
Nowelizacja wymaga podjęcia działań w obszarze przeciwdziałania naruszaniu godności oraz innych dóbr osobistych pracownika, przeciwdziałania naruszaniu zasady równego traktowania w zatrudnieniu, przeciwdziałania dyskryminacji oraz przeciwdziałania mobbingowi i zmusza do określenia częstotliwości wszystkich tych działań.
### Wyższe ryzyko finansowe
Nowelizacja podwyższa minimalne zadośćuczynienie za stosowanie mobbingu i dyskryminacji. Brak odpowiednich procedur i działań prewencyjnych utrudni wykazanie, że pracodawca rzeczywiście przeciwdziałał naruszeniom.
Status: ustawa została ogłoszona 4 sierpnia 2026 r. (Dz.U. 2026, poz. 1046) i wchodzi w życie 5 listopada 2026 r. - trzy miesiące vacatio legis. Pracodawcy mają następnie 6 miesięcy od wejścia ustawy w życie na wprowadzenie odpowiednich reguł i procedur, w tym dostosowanie regulaminów pracy i procedur antymobbingowych. Zmiany te wymagają uzgodnienia ze związkami zawodowymi albo przedstawicielstwem pracowników. Do 5 listopada 2026 r. obowiązują dotychczasowe przepisy Kodeksu pracy. Stan prawny na 4 sierpnia 2026 r.
### Czy Twoja firma odpowiednio przeciwdziała dyskryminacji i mobbingowi?
To kluczowe pytania, które powinien zadać sobie każdy pracodawca.
- Czy pracownicy wiedzą czym jest mobbing, dyskryminacja?
- Czy pracownicy potrafią odróżnić mobbing od zwykłego konfliktu?
- Czy pracownicy potrafią odróżnić dyskryminację od wymagań należytego świadczenia pracy?
- Czy kadra menedżerska i HR wiedzą, jak reagować na sygnały dotyczące mobbingu/dyskryminacji?
- Czy pracownik może bez negatywnych konsekwencji zgłosić zastrzeżenia do panującej w pracy atmosfery?
- [ Zleć audyt reguł i procedur zapewniających odpowiedni poziom przeciwdziałania dyskryminacji i mobbingowi w zatrudnieniu ](https://www.kwwp.pl/mobbing-w-firmie/#form)
## Szybkie sprawdzenie sytuacji
### Czy Twoja firma jest przygotowana na zgłoszenie mobbingu, dyskryminacji lub innej formy nierównego traktowania w zatrudnieniu?
To kluczowe pytania, które powinien zadać sobie każdy pracodawca, zanim pojawi się zgłoszenie, kontrola lub spór.
- Czy Twoja firma ma aktualną procedurę antymobbingową?
- Czy pracownicy wiedzą, gdzie i w jaki sposób mogą dokonać zgłoszenia?
- Czy zostały wyznaczone osoby odpowiedzialne za przyjmowanie zgłoszeń?
- Czy firma ma określone zasady prowadzenia postępowania wyjaśniającego?
- Czy wiadomo, jak chronić osobę zgłaszającą i pozostałych uczestników postępowania?
- Czy zgłoszenia, ustalenia i działania pracodawcy są właściwie dokumentowane?
- Czy kadra menedżerska i HR wiedzą, jak reagować na sygnały dotyczące mobbingu?
- [ Zleć audyt procedury antymobbingowej / regulaminu pracy. ](https://www.kwwp.pl/mobbing-w-firmie/#form)
## Zakres wsparcia prawnego
### Trzy sposoby, w jakie pracujemy z pracodawcami
## Audyt i wdrożenie
### Polityka przeciwdziałania dyskryminacji i mobbingowi od podstaw
Przegląd obecnych dokumentów i praktyki, a następnie gotowa do wdrożenia procedura dopasowana do struktury firmy.
- Audyt regulaminów i procedur HR
- Polityka antymobbingowa i antydyskryminacyjna
- Kanały zgłaszania i ochrona zgłaszających
- Wzory dokumentów postępowania wyjaśniającego
## Szkolenia
### Szkolenia dla zespołów i menedżerów
Praktyczne warsztaty prowadzone przez radców prawnych - na przykładach, nie tylko na przepisach.
- Kadra menedżerska: granica między zarządzaniem a mobbingiem
- Zespoły: jak i gdzie zgłaszać nieprawidłowości
- HR i komisja antymobbingowa: prowadzenie postępowania
- Online lub w siedzibie, potwierdzenia uczestnictwa
## Wsparcie prawne
### Wsparcie w rozpatrywaniu zgłoszeń
- Uczestnictwo doświadczonego prawnika w postępowaniach wyjaśniających zapewniających obiektywność i bezstronność postępowania
- Wsparcie Komisji wyjaśniających w prowadzenie postępowań wyjaśniających
- Bieżące doradztwo w ocenie zgłoszonego zdarzenia
## Pakiet
### Dokumentacja i szkolenie razem
Najczęściej wybierane rozwiązanie: procedura wchodzi w życie razem ze szkoleniem osób, które mają ją stosować.
- Pełny audyt i dokumentacja
- Szkolenie kadry menedżerskiej i zespołów
- Komunikacja wdrożenia do pracowników
- Konsultacje po wdrożeniu
[Poproś o zakres i wycenę ](https://www.kwwp.pl/mobbing-w-firmie/#form)
## Szkolenia prawne w praktyce - opinie naszych klientów
Szkolenie pomogło uporządkować wiedzę, zwiększyć świadomość prawną zespołu oraz lepiej zrozumieć, jak ograniczać ryzyka i zachować transparentność w działaniach biznesowych. Takie szkolenia organizujemy cyklicznie, ponieważ zmieniające się przepisy i realia rynkowe wymagają stałego podnoszenia wiedzy i utrzymywania wysokich standardów compliance.
Małgorzata, Członek Zarządu
Branża spożywcza / HORECA
Zagadnienia przedstawiono w sposób przejrzysty, praktyczny i dostosowany do codziennych realiów pracy, a uczestnicy otrzymali konkretne wskazówki dotyczące stosowania przepisów oraz przygotowania organizacji do kontroli i audytów. Przyjazna atmosfera sprzyjała zadawaniu pytań i otwartej dyskusji, dzięki czemu szkolenie zwiększyło naszą świadomość prawną i poczucie bezpieczeństwa w codziennej pracy.
Bartłomiej, Menadżer Zarządzający
Branża renderingowa
Dużym atutem było dopasowanie treści do realiów naszej branży oraz zaangażowanie pracowników różnych działów, którzy aktywnie dzielili się pytaniami i przykładami z codziennej pracy. Spotkanie pokazało, że bezpieczne i przejrzyste działanie to nie tylko obowiązek, ale także realna przewaga konkurencyjna, dlatego będziemy wracać do takich szkoleń regularnie.
Agnieszka, Członek Zarządu
Branża produktów i usług ochrony przeciwpożarowej
## FAQ
### Najczęstsze pytania pracodawców
Nie znalazłeś odpowiedzi? Zadaj pytanie w formularzu - odpowiemy konkretnie na sytuację w Twojej firmie.
[ Czym jest mobbing w rozumieniu nowych przepisów? ](#)
Nowelizacja Kodeksu pracy upraszcza definicję: mobbing to uporczywe nękanie pracownika, czyli zachowania powtarzające się lub stałe. Przepisy wprowadzają też wyraźne rozróżnienie między mobbingiem a uzasadnioną krytyką, egzekwowaniem obowiązków i wydawaniem poleceń służbowych.
[ Od kiedy obowiązują nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji? ](#)
Nowelizacja została ogłoszona 4 sierpnia 2026 r. (Dz.U. poz. 1046) i wchodzi w życie 5 listopada 2026 r., po trzymiesięcznym vacatio legis. Do tego dnia obowiązują dotychczasowe przepisy Kodeksu pracy dotyczące mobbingu i dyskryminacji
[ Ile czasu mamy na dostosowanie regulaminów i procedur? ](#)
Pracodawcy mają 6 miesięcy od wejścia ustawy w życie, czyli od 5 listopada 2026 r., na dostosowanie regulaminów i procedur antymobbingowych. W praktyce audyt i wdrożenie warto zaplanować jeszcze przed listopadem.
[ Czy polityka antymobbingowa jest obowiązkowa? ](#)
Kodeks pracy nakłada na pracodawcę obowiązek przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji. Sama deklaracja lub zapis w regulaminie nie będzie wystarczająca - znaczenie ma to, czy organizacja realnie posiada procedurę, kanały zgłaszania, zasady reagowania oraz dokumentację podjętych działań.
[ Co oznacza model racjonalnej ofiary? ](#)
To zasada, zgodnie z którą ocena zachowania uwzględnia nie tylko subiektywne odczucia pracownika, ale również obiektywne okoliczności sprawy: czy rozsądna osoba w podobnej sytuacji mogłaby odebrać dane zachowanie jako nękające, poniżające lub naruszające godność.
[ Jakie dokumenty powinien mieć pracodawca? ](#)
Aktualną procedurę antymobbingową lub odpowiednie zapisy w regulaminie pracy/układzie zbiorowym pracy, jasne zasady zgłaszania naruszeń, procedurę postępowania wyjaśniającego, wskazane osoby przyjmujące zgłoszenia, dokumentację działań po zgłoszeniu, zasady ochrony osób zgłaszających oraz potwierdzenia szkoleń oraz innych działań prewencyjnych.
[ Ile trwa wdrożenie polityki antymobbingowej? ](#)
W typowej organizacji audyt i opracowanie dokumentacji zajmuje zwykle od dwóch do czterech tygodni, a szkolenia realizujemy w kolejnych tygodniach. Zakres i harmonogram ustalamy po rozmowie wstępnej.
[ Czy mała firma również potrzebuje procedury? ](#)
Obowiązek przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji nie zależy od liczby pracowników. Przepisy nakładają obowiązek posiadania pisemnych reguł i procedur na pracodawców zatrudniających co najmniej 10 pracowników. W mniejszych organizacjach dokumentacja jest prostsza, ale kanał zgłoszeń, zasady reagowania i przeszkolenie osób zarządzających są równie potrzebne.
[ Czym mobbing różni się od uzasadnionej krytyki i polecenia służbowego? ](#)
Uzasadniona krytyka, ocena pracy, egzekwowanie obowiązków i wydawanie poleceń służbowych mieszczą się w uprawnieniach pracodawcy. Mobbing to uporczywe, powtarzające się nękanie. Nowe przepisy wzmacniają ochronę pracowników, a jednocześnie ograniczają ryzyko nieuzasadnionych zarzutów.
[ Jakie ryzyko finansowe ponosi pracodawca? ](#)
Nowelizacja podwyższa minimalne zadośćuczynienie za mobbing i dyskryminację. Brak procedur i dokumentacji może utrudnić pracodawcy wykazanie, że rzeczywiście przeciwdziałał mobbingowi, co zwiększa ryzyko finansowe w razie sporu.
### Porozmawiaj z nami o sytuacji w Twojej firmie
Wspólnie określimy, jakiego wsparcia potrzebuje Twoja organizacja.
- +48 (12) 267 75 44
- [ kancelaria@kwwp.pl ](mailto:kancelaria@kwwp.pl)
[Skontaktuj się z kancelarią ](https://www.kwwp.pl/mobbing-w-firmie/#form)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-i/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Zmiany w prawie pracy 2026 dla pracodawców: staż pracy, mobbing i nowe uprawnienia PIP](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-i/)
Zmiany w prawie pracy 2026 mają bezpośrednie znaczenie dla pracodawców, działów HR, kadry zarządzającej oraz
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-i/)
---
### [Doradztwo compliance](https://www.kwwp.pl/doradztwo-compliance/)
**Published:** 19 marca, 2026
**Author:** Anika Górska
**Content:**
## Zakres usług compliance
### Kompleksowe doradztwo prawne w zakresie compliance
Większość incydentów nie wynika z braku procedur, tylko z decyzji pracowników podejmowanych bez świadomości konsekwencji. Bez odpowiedniego przygotowania rośnie ryzyko błędów.
[Zapytaj o szkolenie dla Twojej firmy ](https://www.kwwp.pl/kontakt)
[Sprawdź zakres szkolenia ](https://www.kwwp.pl/)
## ## Zakres usług compliance
Usługi compliance mają na celu minimalizację ryzyk prawnych, regulacyjnych i wizerunkowych, a także zapewnienie zgodności działań firmy z wymogami prawnymi, zgodności z dobrymi praktykami oraz kodeksami etyki.
## Zakres usług kancelarii obejmuje w szczególności:
### Audyt zgodności
Przegląd dokumentów, umów, polityk i praktyk operacyjnych pod kątem zgodności z przepisami i regulacjami wewnętrznymi.
### Projektowanie i wdrażanie systemów compliance
Systemy dostosowane do specyfiki branży, obejmujące prawo pracy, prawo konkurencji, ochronę danych osobowych i zgodność z prawem konsumentów.
### Analiza ryzyk prawnych
Identyfikacja ryzyk związanych z działalnością gospodarczą oraz wykrywanie potencjalnych nieprawidłowości.
### Bieżące doradztwo korporacyjne
Stałe wsparcie prawne w codziennych sprawach związanych z funkcjonowaniem i zarządzaniem przedsiębiorstwem.
### Szkolenia pracowników i kadry kierowniczej
Szkolenia z zakresu odpowiedzialności za zgodność działalności firmy z przepisami prawa i regulacjami wewnętrznymi.
- [ Jeśli masz wątpliwości co do zgodności działalności Twojej firmy z przepisami, zapraszamy do kontaktu. ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
## Dla jakich firm compliance jest kluczowe?
- Compliance ma największe znaczenie w firmach, które:
- zatrudniają większe zespoły pracowników, np.: HORECA, produkcja, sprzedaż retail
- działają w branżach regulowanych lub podwyższonego ryzyka, np.: ochrona zdrowia, przedsiębiorstwa infrastrukturalne (energetyczne) oraz firmy świadczące masowe usługi dla konsumentów;
- zarządzają siecią lub wieloma lokalizacjami, np.: franczyzy, logistyka, usługi;
- stale podejmują decyzje biznesowe w branżach regulowanych, np.: e-commerce
- chcą ograniczyć błędy i naruszenia gdyż działają na dużych bazach danych osobowych, np.: HR, IT, BPO (outsourcing / centra usług)
- Compliance to nie dokumenty, to sposób działania firmy na co dzień.
W praktyce oznacza to organizacje, w których compliance ma realny wpływ na sposób działania – nie tylko na dokumentację.
## Jak wygląda compliance w firmach w praktyce
Zagadnienia z zakresu compliance stanowią istotny obszar skutecznego zarządzania działalnością przedsiębiorstw. Zapewnienie zgodności działalności przedsiębiorstw z normami, zaleceniami lub stosownymi praktykami wymaga stworzenia odpowiedniej struktury i stosowania odpowiednich środków compliance.
Compliance nie kończy się na wprowadzeniu kodeksu etyki, procedury ochrony sygnalistów, czy innych wewnętrznych aktów.
Compliance to bieżące działania, obejmujące przede wszystkim:
- odpowiednie polityki i procedury uwzględniające przepisy prawa i wszystkie aspekty funkcjonowania firmy umożliwiające uporządkowanie standardów zachowań;
- regularne mapowanie i priorytetyzacja ryzyk;
- weryfikację partnerów biznesowych;
- systemy kontrolne oraz plany audytów wewnętrznych;
- regularne szkolenia dla wszystkich grup pracowniczych;
- promowanie kultury współpracy opartej na etyce;
- jasne reguły postępowania przy podejrzeniu naruszenia;
- skuteczne mechanizmy dyscyplinarne i korekcyjne;
- rozliczalność podjętych działań.
- [ Skontaktuj się z nami i wspólnie ocenimy stan compliance w Twojej firmie. ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Sprawdź, czy Twój compliance naprawdę działa.**
Czy wdrożone procedury i polityki są faktycznie stosowane w praktyce i na bieżąco dostosowywane do zmian prawa, technologii i otoczenia biznesowego?
## Cel szkolenia compliance dla firm
### Przygotowanie pracowników do rozpoznawania ryzyk
### Uporządkowanie sposobu podejmowania decyzji
### zwiększenie świadomości odpowiedzialności
### zapewnienie zgodności z przepisami w codziennej pracy
## Gdzie powstaje ryzyko mimo wdrożonych procedur
- Ryzyko nie wynika z braku procedur, tylko ze sposobu ich stosowania w praktyce. Najczęściej pojawia się, gdy:
- pracownicy nie identyfikują sytuacji wymagających reakcji;
- decyzje podejmowane są poza przyjętymi standardami;
- odpowiedzialność nie jest jasno przypisana.
- To efekt powtarzalnych błędów, braku reakcji oraz niewystarczającej świadomości organizacyjnej.
- **Compliance działa skutecznie tylko wtedy, gdy przekłada się na realne zachowania w codziennej pracy.**
## Konsekwencje incydentów w firmie
- naruszenia przepisów i procedur
- odpowiedzialność zarządu i kadry kierowniczej
- wysokie sankcje finansowe i administracyjne
- utrata zaufania klientów i partnerów
- **Koszt incydentu niemal zawsze przewyższa koszt jego zapobiegania.**
[Porozmawiajmy, jak skutecznie ograniczyć ryzyko w Twojej firmie! ](#)
## Co zmienia się w organizacji po szkoleniu compliance
### Większa świadomość ryzyka
Pracownicy wiedzą, na co zwracać uwagę w codziennej pracy
### Mniej błędów operacyjnych
Decyzje podejmowane są zgodnie z procedurami
### Większa przewidywalność działań
Zespół działa spójnie i w oparciu o jasne zasady
### Realne ograniczenie ryzyka
Compliance zaczyna funkcjonować w praktyce
[Porozmawiajmy jak ograniczyć ryzyko w Twojej firmie ](#)
## Jak wygląda proces szkolenia compliance w firmie

### Analiza potrzeb organizacji
Kancelaria KWWP analizuje sposób funkcjonowania organizacji oraz identyfikuje obszary ryzyka związane z brakiem zgodności z przepisami.

### Dopasowanie zakresu szkolenia
Na podstawie analizy Kancelaria KWWP określa zakres szkolenia compliance, uwzględniając specyfikę działalności i zakres odpowiedzialności pracowników.

### Realizacja szkolenia i wskazanie rekomendacji dzialań
Kancelaria KWWP przeprowadza szkolenie oraz wskazuje rekomendowane działania ograniczające ryzyko błędów i naruszeń.
## Zgodność z przepisami zaczyna się od decyzji pracownika
[Porozmawiajmy jak ograniczyć ryzyko w Twojej firmie ](#)
## Szkolenia prawne w praktyce - opinie naszych klientów
Szkolenie z zakresu prawa pracy, RODO, przestrzegania wymagań prawnych w zakresie konkurencji było bardzo wartościowe zarówno dla pracowników, jak i kadry zarządzającej, zwłaszcza w kontekście branży spożywczej oraz sektora HoReCa, a w szczególności działu sprzedaży.
Branża spożywcza jest dziś niezwykle wymagająca – dynamiczna, silnie konkurencyjna i podlegająca licznym regulacjom prawnym. Zmiany rynkowe, presja cenowa, rosnące oczekiwania klientów oraz konieczność zachowania wysokich standardów jakości i bezpieczeństwa powodują, że przejrzystość działania oraz znajomość przepisów są kluczowe. Szkolenie bardzo dobrze odpowiadało na te potrzeby, pokazując jak w praktyce poruszać się w gąszczu regulacji.
Dużym atutem było odniesienie omawianych zagadnień do realiów sprzedaży w branży spożywczej – pracy z klientami sieciowymi, gastronomią oraz dystrybucją. Uczestnicy otrzymali konkretne wskazówki dotyczące m.in. zgodności działań handlowych z przepisami oraz ograniczania ryzyk prawnych w codziennej pracy.
Szkolenie pomogło uporządkować wiedzę i zwróciło uwagę na to, jak ważna jest transparentność w relacjach biznesowych – szczególnie w branży, gdzie zaufanie i wiarygodność mają bezpośredni wpływ na współpracę i wyniki sprzedażowe. Warto również podkreślić, że takie szkolenia organizujemy cyklicznie i za każdym razem utwierdzamy się w przekonaniu, że nigdy nie jest ich za dużo – przepisy się zmieniają, rynek się rozwija, a utrzymanie wysokich standardów wymaga stałego podnoszenia wiedzy i świadomości zespołu.
Podsumowując – szkolenie było bardzo pomocne, zwiększyło świadomość prawną zespołu i pokazało, jak istotne jest działanie zgodne z przepisami w budowaniu przewagi konkurencyjnej. Zdecydowanie warto kontynuować tego typu inicjatywy.
Małgorzata, Członek Zarządu
Branża spożywcza / HORECA
Szkolenie z zakresu prawa pracy, ochrony danych osobowych oraz przestrzegania wymagań prawnych okazało się bardzo wartościowe zarówno dla pracowników, jak i kadry zarządzającej. Zagadnienia zostały opracowane w sposób przejrzysty i praktyczny oraz dostosowane do codziennych realiów pracy.
Uczestnicy zdobyli nie tylko wiedzę teoretyczną, ale również konkretne wskazówki dotyczące stosowania przepisów w praktyce, co znacząco zwiększa bezpieczeństwo prawne organizacji.
Szczególnie istotne było uporządkowanie wiedzy w obszarze regulacyjnych, w zakresie których nasza spółka może podlegać różnym kontrolom i audytom. Warto też podkreślić, że szkolenie było prowadzone w luźnej, przyjaznej atmosferze, co sprzyjało zadawaniu pytań i otwartej dyskusji. Podsumowując – szkolenie było naprawdę pomocne, zwiększyło naszą świadomość prawną i dało poczucie większej pewności w codziennej pracy. Zdecydowanie warto je powtórzyć w przyszłości.
Bartłomiej, Menadżer Zarządzający
Branża renderingowa
Szkolenie z zakresu budowania bezpiecznej przewagi konkurencyjnej w branży ochrony przeciwpożarowej było bardzo wartościowe – i co ważne – prowadzone w „życiowy”, a nie teoretyczny sposób.
Duży plus za dopasowanie do realiów naszej branży. Ochrona przeciwpożarowa to obszar mocno regulowany, gdzie nie ma miejsca na skróty, a jednocześnie rynek robi się coraz bardziej konkurencyjny.
Wyróżniało się też bardzo dobre zaangażowanie uczestników – pojawiło się dużo pytań i przykładów z codziennej pracy. W szkoleniu aktywnie uczestniczyły różne działy: sprzedaż, serwis oraz zespoły techniczne i szkoleniowe, dzięki czemu dyskusja była szeroka i konkretna. Każdy mógł spojrzeć na te same zagadnienia z innej perspektywy. Miarą zaangażowania był znacznie przedłużony czas szkolenia.
Dzięki praktycznym aspektom łatwiej było przełożyć omawiane tematy na codzienność działania – czy to w kontaktach z klientami, przygotowywaniu ofert, czy realizacji usług serwisowych. Widać było duże zainteresowanie tematem i realną potrzebę uporządkowania wiedzy.
Jednym słowem, bardzo wartościowe spotkanie, które pokazało, że bezpieczne i przejrzyste działanie to dziś nie tylko obowiązek, ale też realna przewaga konkurencyjna, a dodatkowo temat okazał się bardzo „chodliwy” dla pracowników. Będziemy wracać do takich spotkań regularnie.
Agnieszka, Członek Zarządu
Branża produktów i usług ochrony przeciwpożarowej
## Najczęściej zadawane pytania o szkolenia compliance dla firm
[ Czym jest compliance w firmie? ](#)
Compliance to zorganizowany system zapewniania zgodności działalności przedsiębiorstwa z przepisami prawa, regulacjami wewnętrznymi oraz przyjętymi standardami postępowania. Nie sprowadza się on do samego wdrożenia dokumentów, takich jak kodeks etyki, procedura zgłoszeń wewnętrznych czy polityki wewnętrzne.
W praktyce compliance obejmuje w szczególności:
\- identyfikację i ocenę ryzyk prawnych oraz organizacyjnych,
\- tworzenie i aktualizowanie procedur wewnętrznych,
\- przypisanie odpowiedzialności za określone obszary,
\- wdrożenie mechanizmów kontrolnych,
\- szkolenie pracowników i kadry zarządzającej,
\- reagowanie na naruszenia oraz dokumentowanie podjętych działań.
Dobrze zaprojektowany system compliance ma służyć temu, aby firma działała zgodnie z prawem nie tylko formalnie, ale również w codziennej praktyce.
[ Czy szkolenia compliance jest obowiązkowe? ](#)
W części obszarów obowiązek szkoleniowy wynika bezpośrednio z przepisów prawa albo z obowiązku takiego zorganizowania działalności przedsiębiorstwa, aby osoby działające w jego strukturze znały zasady postępowania i potrafiły je stosować w praktyce.
Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w których przedsiębiorca:
\- wdraża procedury ochrony sygnalistów,
\- przetwarza dane osobowe,
\- wykonuje obowiązki pracodawcy wobec pracowników i współpracowników,
\- działa w branży regulowanej,
\- chce wykazać, że dochował należytej staranności organizacyjnej.
Nawet tam, gdzie przepis nie nakłada wprost obowiązku przeprowadzenia konkretnego szkolenia, brak przeszkolenia personelu zwiększa ryzyko naruszeń, błędnych decyzji, odpowiedzialności zarządu oraz nieskuteczności wdrożonych procedur.
[ Kto powinien uczestniczyć w szkoleniu compliance? ](#)
Szkolenia compliance nie powinny być kierowane wyłącznie do działów prawnych lub administracyjnych. Skuteczny system zgodności wymaga zaangażowania różnych poziomów organizacji, przy czym zakres szkolenia powinien być dostosowany do roli danej grupy.
Najczęściej szkolenia obejmują:
\- zarząd i kadrę kierowniczą w zakresie odpowiedzialności za organizację systemu zgodności, nadzór, reakcję na incydenty i podejmowanie decyzji obarczonych ryzykiem prawnym;
\- HR, administrację i osoby odpowiedzialne za procesy wewnętrzne – w zakresie wdrażania i stosowania procedur;
\- pracowników operacyjnych i osoby mające kontakt z klientami, kontrahentami lub danymi w zakresie praktycznych reguł postępowania;
\- wybrane zespoły specjalistyczne w zakresie ryzyk charakterystycznych dla danego obszaru działalności.
W praktyce skuteczne szkolenie compliance powinno być zróżnicowane, a nie jednakowe dla wszystkich.
[ Jak wygląda szkolenie compliance w praktyce? ](#)
Szkolenie compliance nie powinno polegać na omawianiu przepisów w oderwaniu od realiów funkcjonowania firmy. Jego celem jest przełożenie wymagań prawnych i procedur wewnętrznych na konkretne zachowania, decyzje i sposób działania pracowników oraz kadry kierowniczej.
W praktyce szkolenie powinno obejmować:
\- omówienie ryzyk właściwych dla danej organizacji;
\- analizę rzeczywistych albo typowych scenariuszy naruszeń;
\- wskazanie obowiązujących procedur i ścieżek działania;
\- wyjaśnienie odpowiedzialności poszczególnych osób i działów;
\- pokazanie, jak reagować na incydenty, sygnały ostrzegawcze i sytuacje niestandardowe.
Dobrze przeprowadzone szkolenie porządkuje nie tylko wiedzę, ale również praktykę działania organizacji.
[ Dla jakich firm szkolenie compliance ma największy sens w praktyce? ](#)
Compliance ma szczególne znaczenie dla firm, które:
\- zatrudniają wielu pracowników albo współpracują z rozbudowanym personelem,
\- działają w branżach regulowanych;
\- funkcjonują w kilku lokalizacjach albo w modelu rozproszonym;
\- podejmują decyzje obarczone istotnym ryzykiem prawnym;
\- przetwarzają znaczące ilości danych osobowych, obsługują konsumentów albo współpracują z licznymi partnerami biznesowymi;
\- posiadają procedury, ale nie mają pewności, czy są one rzeczywiście stosowane w praktyce.
W takich organizacjach compliance nie jest dodatkiem do działalności, lecz jednym z elementów bezpiecznego i przewidywalnego zarządzania.
[ Jakie ryzyka ogranicza compliance i szkolenie compliance? ](#)
Dobrze zaprojektowany system compliance, wsparty odpowiednimi szkoleniami, pozwala ograniczyć w szczególności:
\- ryzyko naruszenia przepisów prawa;
\- ryzyko naruszenia procedur wewnętrznych;
\- ryzyko błędnych decyzji podejmowanych przez pracowników i menedżerów;
\- ryzyko braku reakcji na incydenty lub sygnały ostrzegawcze;
\- ryzyko odpowiedzialności zarządu i kadry kierowniczej;
\- ryzyko sankcji finansowych, administracyjnych i reputacyjnych;
\- ryzyko utraty zaufania klientów, partnerów i pracowników.
W praktyce największe zagrożenie nie wynika zwykle z całkowitego braku zasad, lecz z ich pozornego wdrożenia albo niespójnego stosowania.
[ Czy nie wystarczy mieć po prostu wprowadzonych procedur i polityki wewnętrznej? ](#)
Nie. Samo przyjęcie procedur, polityk i regulaminów nie oznacza jeszcze, że organizacja działa zgodnie z wymogami compliance.
Ryzyko pojawia się zwłaszcza wtedy, gdy:
\- pracownicy nie znają procedur albo nie rozumieją ich znaczenia;
\- procedury nie odpowiadają rzeczywistym procesom w firmie;
\- nie przypisano jasno odpowiedzialności za ich stosowanie;
\- nie istnieją mechanizmy kontroli i aktualizacji;
\- dokumenty nie nadążają za zmianami prawa, technologii i modelu biznesowego.
Compliance działa skutecznie dopiero wtedy, gdy zasady zapisane w dokumentach rzeczywiście przekładają się na codzienne działania organizacji, są na bieżąco weryfikowana i aktualizowane.
[ Na czym polega wsparcie kancelarii KWWP w obszarze compliance? ](#)
Wsparcie kancelarii KWWP w obszarze compliance nie ogranicza się do przygotowania dokumentów. Obejmuje ono kompleksową analizę funkcjonowania przedsiębiorstwa i dobór rozwiązań adekwatnych do jego działalności, struktury i ryzyk.
W zależności od potrzeb Klienta wsparcie może obejmować:
\- audyt zgodności działalności przedsiębiorstwa z przepisami prawa i regulacjami wewnętrznymi;
\- analizę umów, polityk, procedur i praktyk operacyjnych;
\- identyfikację i mapowanie ryzyk;
\- projektowanie i wdrażanie systemów compliance;
\- wsparcie w obszarze prawa pracy, ochrony danych osobowych, ochrony sygnalistów, prawa konkurencji, działalności koncesjonowanej oraz obowiązków wobec konsumentów;
\- bieżące doradztwo korporacyjne,
\- przygotowanie i prowadzenie szkoleń dla pracowników oraz kadry kierowniczej.
Celem jest nie tylko formalne uporządkowanie dokumentacji, lecz przede wszystkim zbudowanie rozwiązań, które będą działały w praktyce.
[ Ile kosztuje szkolenie compliance dla firmy? ](#)
Koszt zależy przede wszystkim od:
\- wielkości organizacji;
\- liczby uczestników szkolenia;
\- stopnia złożoności procesów;
\- liczby obszarów wymagających analizy;
\- zakresu oczekiwanego wsparcia;
\- tego, czy chodzi o jednorazowy audyt, przygotowanie dokumentacji, wdrożenie systemu, czy też bieżące doradztwo.
W praktyce koszt działań compliance jest zazwyczaj możliwy do zaplanowania i rozłożenia etapami. Koszty naruszeń, incydentów, błędnych decyzji albo odpowiedzialności zarządczej są natomiast zwykle nieprzewidywalne i istotnie wyższe.
Jeżeli są Państwo zainteresowani naszą ofertą, zapraszamy do kontaktu. Po zapoznaniu się ze specyfiką działalności oraz zidentyfikowaniu kluczowych obszarów ryzyka przedstawimy propozycję zakresu usług oraz wycenę adekwatną do potrzeb Państwa organizacji.
# Zgodność z przepisami zaczyna się od decyzji podejmowanych przez zespół.
## Skontaktuj się z nami!
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
- +48 (12) 267 75 44
- [ kancelaria@kwwp.pl ](mailto:kancelaria@kwwp.pl)
---
### [Prawo pracy](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-pracy/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Prawo Pracy
### Kompleksowa obsługa prawna firm i działów HR
Kancelaria KWWP wspiera zarządy, właścicieli firm i działy HR w bezpiecznym, zgodnym z przepisami zarządzaniu zatrudnieniem - od dokumentacji pracowniczej, przez compliance i sygnalistów, aż po spory sądowe i kontrole PIP.
[Skontaktuj się z kancelarią ](https://www.kwwp.pl/kontakt)
[Zobacz zakres wsparcia ](https://www.kwwp.pl/blog/)
## Zakres wsparcia
### Wspieramy pracodawców w
- opracowywaniu regulaminów i procedur w obszarze kadrowo – płacowym, w tym opracowaniu wzorów dokumentacji pracowniczej
- realizacji polityki kadrowej
- kontrolach PIP
- restrukturyzacjach zatrudnienia
- utrzymaniu zgodności wewnętrznych aktów prawa pracy z przepisami prawa
- realizacji procedury ochrony sygnalistów
- sporach z pracownikami
- bieżącej obsłudze i doradztwie HR
## Dlaczego to ważne
### Prawo pracy to jeden z najbardziej ryzykownych obszarów w prowadzeniu firmy
Prawo pracy reguluje codzienne decyzje zarządu i działów HR - kogo zatrudnić, na jakich warunkach, jak rozstać się z pracownikiem i jak zareagować na zgłoszenie naruszenia. Błędy w dokumentacji, procesach zatrudnienia czy rozwiązywaniu umów często ujawniają się dopiero podczas kontroli PIP lub sporu sądowego - czyli w najgorszym możliwym momencie, gdy czasu na korektę praktycznie nie ma.
Dobrze przygotowane procedury i dokumentacja nie są formalnością. To narzędzie, które realnie ogranicza ryzyko prawne, koszty prowadzenia działalności oraz czas, jaki zarząd i HR muszą poświęcić na gaszenie pożarów zamiast rozwoju firmy.
## Nasze podejście
### Kompleksowa obsługa prawna pracodawców
Zapewniamy bieżące wsparcie prawne dla przedsiębiorców, spółek i organizacji zatrudniających pracowników. Doradzamy w codziennych sprawach kadrowych, restrukturyzacjach, wdrażaniu procedur oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
Nie ograniczamy się do reagowania na problemy, które już wystąpiły. Najwięcej wartości dajemy firmom, które chcą zapobiegać sporom i kontrolom - poprzez audyt dokumentacji, wdrożenie zgodnych z przepisami procedur i bieżące doradztwo przy podejmowaniu decyzji kadrowych.
## Kiedy się zgłosić
### Najczęstsze problemy pracodawców
- Otrzymaliśmy zawiadomienie o kontroli PIP.
- Chcemy zwolnić pracownika i ograniczyć ryzyko sporu.
- Potrzebujemy wdrożyć procedurę dla sygnalistów.
- Pracownik zarzuca mobbing.
- Chcemy uporządkować dokumentację HR.
- Przygotowujemy firmę do inwestora lub audytu.
Każdy z tych scenariuszy wymaga innego tempa działania. Zawiadomienie o kontroli PIP czy zarzut mobbingu to sytuacje, w których liczą się dni - reagujemy wtedy priorytetowo.
Porządkowanie dokumentacji czy przygotowanie do audytu inwestorskiego najlepiej zaplanować z wyprzedzeniem.
- [ Rozpoznajesz swoją sytuację? Napisz do nas ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
## Co robimy
### Obszary wsparcia w prawie pracy
### Dokumentacja pracownicza i procedury wewnętrzne
Przygotowujemy i opiniujemy umowy o pracę, regulaminy pracy, regulaminy wynagradzania, regulaminy premiowania, procedury antymobbingowe, dokumentację RODO oraz procedury ochrony sygnalistów.
Dokumentacja pracownicza to pierwsza linia obrony firmy w każdym sporze i pierwszy element, który sprawdza inspektor pracy podczas kontroli. Zajmujemy się także umowami o zakazie konkurencji, klauzulami poufności (NDA) oraz dokumentacją związaną z powierzeniem mienia pracownikowi.
### Zatrudnianie i rozwiązywanie stosunku pracy
Doradzamy przy zatrudnianiu pracowników, zmianach warunków zatrudnienia, zwolnieniach indywidualnych i grupowych oraz restrukturyzacjach organizacyjnych.
Pomagamy ocenić ryzyko prawne każdej decyzji kadrowej przed jej wdrożeniem - od wyboru formy zatrudnienia, przez prawidłowe sformułowanie przyczyny wypowiedzenia, aż po pełną procedurę zwolnień grupowych.
### Wsparcie działów HR i kadry zarządzającej
Zapewniamy bieżące konsultacje, analizę ryzyk prawnych, wsparcie managerów oraz szkolenia dla działów HR. Działy HR najczęściej potrzebują partnera prawnego dostępnego na bieżąco, rozumiejącego specyfikę organizacji.
Wspieramy też bezpośrednich przełożonych w trudnych rozmowach z pracownikami, gdzie błędnie poprowadzona rozmowa może później stać się podstawą roszczenia.
### Kontrole PIP
Pomagamy przygotować firmę do kontroli, przeprowadzamy audyty dokumentacji, reprezentujemy klientów podczas kontroli i wspieramy we wdrażaniu zaleceń pokontrolnych.
Kontrola może dotrzeć do każdej firmy - w wyniku skargi pracownika lub w ramach standardowego planu kontroli w danej branży. Audyt wykonany z wyprzedzeniem pozwala naprawić nieprawidłowości, zanim zauważy je inspektor.
- [ → Przygotuj firmę do kontroli PIP - zamów audyt dokumentacji ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
### Sygnaliści i compliance
Wdrażamy procedury zgłoszeń wewnętrznych, szkolimy pracowników oraz wspieramy organizacje w budowaniu zgodności z obowiązującymi regulacjami.
Pomagamy ocenić, czy obowiązek wdrożenia procedury dotyczy danej organizacji oraz wdrażamy ją w sposób realny - nie tylko formalny. Prowadzimy również dedykowane szkolenia compliance dla zarządów i kadry zarządzającej.
- [ → Sprawdź, czy Twoja firma ma obowiązek wdrożenia procedury zgłoszeń wewnętrznych ](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
### Mobbing i dyskryminacja
Pomagamy pracodawcom budować procedury ograniczające ryzyko odpowiedzialności oraz reprezentujemy ich w sporach związanych z mobbingiem i dyskryminacją.
Najlepszą obroną przed nieuzasadnionym zarzutem jest udokumentowana, konsekwentnie stosowana procedura postępowania ze zgłoszeniami - jasna polityka antymobbingowa i dowody, że firma traktowała każdy sygnał poważnie.
### Spory pracownicze
Reprezentujemy pracodawców przed sądami pracy, podczas negocjacji i mediacji oraz pomagamy ograniczać ryzyka biznesowe związane ze sporami.
Nie każdy spór musi trafić do sądu - skuteczna negocjacja na wczesnym etapie często pozwala uniknąć kosztownego procesu. Tam, gdzie jest to nieuniknione, prowadzimy w imieniu pracodawców sprawy o przywrócenie do pracy, odszkodowanie czy niewypłacone wynagrodzenie na każdym etapie postępowania.
### Obsługiwane branże
Wspieramy firmy produkcyjne, energetyczne, deweloperów, firmy usługowe oraz organizacje zatrudniające specjalistów i kadrę menedżerską.
Specyfika prawa pracy różni się w zależności od branży. Łączymy doświadczenie z prawa pracy z innymi specjalizacjami kancelarii - w tym prawem korporacyjnym, ochroną danych osobowych i prawem energetycznym.
### Dlaczego warto wybrać KWWP
Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni to krakowska firma prawnicza świadcząca kompleksową pomoc prawną przedsiębiorcom - obejmującą m.in. kontrakty gospodarcze, prawo korporacyjne, ochronę danych osobowych, prawo energetyczne oraz prawo pracy.
- Praktyczne podejście - interesuje nas, jak przepis działa w konkretnej organizacji.
- Aktualność - śledzimy zmiany legislacyjne z wyprzedzeniem.
- Integracja z innymi obszarami prawa biznesowego.
- Transparentna komunikacja - konkretne konsekwencje biznesowe, bez żargonu.
## FAQ
### Najczęściej zadawane pytania
[ Czy mała firma musi mieć regulamin pracy? ](#)
Obowiązek zależy od liczby zatrudnionych pracowników. Nawet bez formalnego obowiązku, spisane zasady ułatwiają zarządzanie zespołem.
[ Jakie firmy muszą wdrożyć procedurę zgłoszeń wewnętrznych dla sygnalistów? ](#)
Obowiązek dotyczy co do zasady podmiotów zatrudniających co najmniej 50 pracowników, choć w branżach regulowanych może obejmować też mniejsze firmy.
[ Co grozi firmie za brak procedury ochrony sygnalistów? ](#)
Odpowiedzialność administracyjna oraz zwiększone ryzyko, że pracownik zgłosi nieprawidłowość poza firmą.
[ Jak długo trwa kontrola Państwowej Inspekcji Pracy? ](#)
Od kilku dni do kilku tygodni, zależnie od zakresu kontroli. Wcześniejsze przygotowanie dokumentacji skraca ten proces.
[ Czy pracodawca musi być obecny osobiście podczas kontroli PIP? ](#)
Nie - kontrola może przebiegać w obecności upoważnionej osoby, np. pełnomocnika lub przygotowanego pracownika HR.
[ Jakie dokumenty sprawdza inspektor pracy w pierwszej kolejności? ](#)
Umowy o pracę i cywilnoprawne, dokumentację czasu pracy i urlopów, regulaminy oraz prawidłowość wypłaty wynagrodzeń.
[ Czy umowa B2B z osobą wykonującą pracę jak pracownik jest legalna? ](#)
Decyduje faktyczny charakter współpracy, nie nazwa umowy. Sąd może ją przekwalifikować niezależnie od formy kontraktu.
[ Jakie są konsekwencje przekwalifikowania umowy cywilnoprawnej na umowę o pracę? ](#)
Obowiązek zapłaty zaległych składek oraz możliwe roszczenia pracownika o świadczenia wynikające ze stosunku pracy.
[ Czy pracodawca może zwolnić pracownika bez podania przyczyny? ](#)
Zależy od rodzaju umowy. Przy wypowiedzeniu umowy na czas nieokreślony przyczyna jest wymagana i musi być możliwa do udowodnienia.
[ Jak prawidłowo udokumentować przyczynę wypowiedzenia? ](#)
Konkretnie, w odniesieniu do realnego zdarzenia, poparte dokumentacją. Ogólne sformułowania bez konkretów są ryzykowne.
[ Czy regulamin wynagradzania jest obowiązkowy? ](#)
Zależy od liczby pracowników oraz tego, czy funkcjonuje układ zbiorowy. Jasne zasady ograniczają liczbę roszczeń.
[ Jak często należy aktualizować dokumentację pracowniczą? ](#)
Każdorazowo przy zmianie przepisów; niezależnie od tego rekomendujemy przegląd co najmniej raz w roku.
[ Czy pracodawca odpowiada osobiście za zaległe wynagrodzenia, jeśli firma jest niewypłacalna? ](#)
W określonych okolicznościach członkowie zarządu mogą ponosić odpowiedzialność osobistą za zobowiązania wobec pracowników.
[ Czy pracownik na umowie zlecenie ma prawo do urlopu? ](#)
Nie na zasadach z Kodeksu pracy. Strony mogą jednak ustalić własne zasady przerw w umowie.
[ Jak prawidłowo rozliczać nadgodziny pracowników? ](#)
Wymaga prawidłowej ewidencji czasu pracy oraz znajomości zasad rekompensaty - dodatkiem lub czasem wolnym.
[ Czy pracodawca może monitorować pracowników? ](#)
Tak, ale wymaga podstawy prawnej, poinformowania pracowników o zasadach i proporcjonalności względem celu.
[ Co powinien zrobić pracodawca po otrzymaniu wezwania do sądu pracy? ](#)
Szybko przeanalizować zarzuty i dokumentację, a następnie ocenić możliwość polubownego zakończenia sporu.
[ Czy outsourcing kadr i płac zwalnia firmę z odpowiedzialności prawnej? ](#)
Nie w pełni - odpowiedzialność wobec pracowników i organów kontrolnych w wielu aspektach pozostaje przy firmie.
[ Jak przygotować firmę do audytu HR przed wejściem inwestora? ](#)
Poprzez wcześniejsze, niezależne sprawdzenie dokumentacji pracowniczej, zanim zrobi to zespół due diligence inwestora.
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
---
### [Premie Kompensacyjne](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
**Published:** 12 maja, 2022
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
### Premia kompensacyjna - sprawdź, czy możesz odzyskać nawet kilkaset tysięcy złotych
Jeśli posiadasz lokal lub kamienicę, w której był lokator kwaterunkowy, możesz mieć prawo do premii kompensacyjnej z BGK. Pomagamy przejść cały proces: od weryfikacji po wypłatę środków.
[Skontaktuj się z kancelarią ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/#kontakt)
## Środki na remont budynku mieszkalnego
### Premia kompensacyjna
Przez lata wielu właścicieli nieruchomości wynajmowało mieszkania, ale nie mogło samodzielnie ustalać czynszów. Brzmi znajomo? To była codzienność tysięcy właścicieli budynków w Polsce w latach 1994–2005. Właśnie z myślą o takich sytuacjach została wprowadzona premia kompensacyjna – bezzwrotna dotacja, która rekompensuje poniesione straty i jednocześnie finansuje remonty budynków mieszkalnych, w szczególności kamienic.
Jako kancelaria mamy wieloletnie doświadczenie w prowadzeniu spraw dotyczących przyznania premii kompensacyjnej. Skutecznie reprezentujemy właścicieli budynków mieszkalnych, wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe, a także spadkobierców dawnych właścicieli.
## Czym jest premia kompensacyjna?
Premia kompensacyjna to bezzwrotne środki publiczne wypłacane z Funduszu Termomodernizacji i Remontów, zarządzanego przez [Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK)](https://www.bgk.pl/).
Przysługuje ona właścicielom i współwłaścicielom budynków mieszkalnych, w których w latach 1994–2005 znajdowali się lokatorzy kwaterunkowi.
## Co jest celem premii kompensacyjnej?
- wyrównanie strat finansowych z powodu czynszów regulowanych,
- poprawa stanu technicznego budynków poprzez finansowanie remontów,
- wsparcie właścicieli budynków mieszkalnych i zachęta do modernizacji nieruchomości,
- budowanie wartości rynkowej - remonty zwiększają potencjał inwestycyjny nieruchomości.
## Kto może skorzystać z premii kompensacyjnej
- właściciele budynków mieszkalnych z lokalami kwaterunkowymi,
- spadkobiercy właścicieli nieruchomości spełniających kryteria,
- współwłaściciele – przy wspólnym złożeniu wniosku,
- wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe,
- inwestorzy indywidualni, którzy podejmują się modernizacji budynków mieszkalnych.
Kluczowe znaczenie ma historia lokalu oraz spełnienie określonych warunków formalnych.
Szczegółowe warunki opisujemy tutaj: [**Premia kompensacyjna – kto i kiedy może skorzystać z dofinansowania**](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-kto-i-kiedy-moze-skorzystac-z-dofinansowania/)
Dla współwłaścicieli: [**Premia kompensacyjna dla współwłaścicieli nieruchomości.** ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wspolwlascicieli-nieruchomosci/)
## Nie masz pewności, czy Twoja sytuacja spełnia warunki?
[Umów bezpłatną konsultację ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/#kontakt)
## Ile wynosi premia kompensacyjna?
Wysokość premii zależy od wielu czynników, w tym stanu nieruchomości, historii lokalu oraz zakresu prac.
W praktyce kwoty te wynoszą:
- od kilkudziesięciu tysięcy złotych
- do nawet kilkuset tysięcy złotych
Przykłady historii naszych klientów:
[**Rekordowa premia kompensacyjna – ponad 570 000 zł**](https://www.kwwp.pl/rekordowa-premia-kompensacyjna-ponad-570-000-zl-dla-wspolwlascicieli-kamienicy-w-czestochowie/)
[**Premia kompensacyjna w praktyce – historia pani Marii**](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-w-praktyce-historia-pani-marii/)
[**Premia kompensacyjna – przykład kamienicy w Katowicach**](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-na-remont-kamienicy-w-katowicach-historia-pana-tomasza/)
### Rekompensata strat z lat
1994-2005
### Bezzwrotne środki na remont budynków
### Jednorazowe świadczenie
(100–600 tys. zł)
## Jak uzyskać premię kompensacyjną?
Proces uzyskania premii składa się z kilku etapów:
1. analiza sytuacji prawnej nieruchomości
2. zebranie i weryfikacja dokumentacji
3. przygotowanie wniosku
4. złożenie wniosku do BGK
5. oczekiwanie na decyzję i wypłatę środków
Każdy z tych etapów wymaga poprawnej kwalifikacji oraz zgodności z przepisami.
Jak przygotować się do złożenia wniosku: [**jak przygotować się do złożenia wniosku o premię kompensacyjną**](https://www.kwwp.pl/jak-przygotowywac-sie-do-zlozenia-wniosku-o-premie-kompensacyjna-srodki-wlasne/)
Na co zwrócić uwagę: [**premia kompensacyjna BGK – na co warto zwrócić uwagę.**](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-bgk-na-co-warto-zwrocic-uwage-przed-zlozeniem-wniosku/)
## Jak sfinansować remont z wykorzystaniem premii kompensacyjnej?
Premia kompensacyjna może stanowić istotne wsparcie w finansowaniu remontu nieruchomości lub lokalu.
W wielu przypadkach pozwala pokryć znaczną część kosztów związanych z przywróceniem lokalu do użytkowania.
Więcej informacji w artykułach:
[**Jak sfinansować koszty remontu lokalu w kamienicy?**](https://www.kwwp.pl/jak-sfinansowac-koszty-remontu-lokalu-w-kamienicy-opuszczonego-przez-lokatora-kwaterunkowego/)
[**Premia kompensacyjna jako sposób finansowania remontów**](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-atrakcyjny-sposob-finansowania-remontow-kamienic/)
## Premia kompensacyjna, a lokal po lokatorze kwaterunkowym
Jednym z najczęstszych przypadków jest sytuacja, w której lokal był zajmowany przez lokatora kwaterunkowego, a następnie został opróżniony.
W takich przypadkach właściciel może ubiegać się o wsparcie, jednak konieczna jest prawidłowa ocena stanu prawnego i spełnienia warunków ustawowych.
Więcej na ten temat: [**Premia kompensacyjna – lokator kwaterunkowy**](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-lokator-kwaterunkowy/)
# Premia kompensacyjna w praktyce - przykłady
> Dzięki KWWP uzyskałam ponad 500 tys. zł premii kompensacyjnej. Bez tej pomocy nie byłabym w stanie przeprowadzić generalnego remontu kamienicy. Kancelaria poprowadziła wszystko od A do Z – od kompletowania dokumentów po decyzję BGK.
>
> — Maria, właścicielka kamienicy w Krakowie
- [ Przeczytaj całą rozmowę ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-w-praktyce-historia-pani-marii/)
## Inne przykłady naszych klientów:
- [ Właściciel kamienicy - uzyskana premia przekraczająca 500 000 zł ](https://www.kwwp.pl/rekordowa-premia-kompensacyjna-ponad-570-000-zl-dla-wspolwlascicieli-kamienicy-w-czestochowie/)
- [ Premia kompensacyjna dla właścicieli lokali we wspólnocie mieszkaniowej w Pszczynie ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wlascicieli-lokali-we-wspolnocie-mieszkaniowej-w-pszczynie/)
- [ Premia kompensacyjna dla lokali mieszkalnych w Krakowie ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-lokali-mieszkalnych-w-krakowie/)
- [ Premia kompensacyjna dla kamienicy w Częstochowie ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-kamienicy-w-czestochowie-case-study/)
- [ Kapitalny remont i renowacja prestiżowej kamienicy ](https://www.kwwp.pl/kapitalny-remont-i-renowacja-prestizowej-kamienicy/)
##### Sprawdź, czy przysługuje Ci premia kompensacyjna.
[Skontaktuj się z kancelarią ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/#kontakt)
- +48 (12) 267 75 44
- [ kancelaria@kwwp.pl ](mailto:kancelaria@kwwp.pl)
## Dlaczego warto ubiegać się o premię kompensacyjną z KWWP?
- Dzięki naszemu wsparciu Klienci:
- uzyskali premie kompensacyjne sięgające nawet 600 tys. zł,
- przeprowadzili kompleksowe remonty budynków wielorodzinnych,
- odzyskali środki na pokrycie poniesionych kosztów remontu,
- zyskali bezpieczeństwo formalne i pewność, że cała procedura została przeprowadzona poprawnie.
## W jaki sposób KWWP prowadzi sprawy o premię kompensacyjną?

### Analiza dokumentacji
Kancelaria WWP bezpłatnie weryfikuje, czy spełniasz warunki.

### Przygotowanie wniosku do BGK
Kompletowanie wszystkich niezbędnych dokumentów.

### Reprezentacja przed instytucjami
Prowadzimy Twoją sprawę aż do wydania decyzji.
## FAQ
### Najczęściej zadawane pytania
[ Czym jest premia kompensacyjna? ](#)
Premia kompensacyjna to rekompensata dla właścicieli nieruchomości, którzy w okresie od 12 listopada 1994 r. do 25 kwietnia 2005 r. ponieśli straty wynikające z regulowania stawek czynszu. Przysługuje inwestorom korzystającym ze środków własnych lub kredytu z premią remontową.
[ Kto może ubiegać się o premię kompensacyjną? ](#)
O dofinansowanie projektu w ramach premii może ubiegać się osoba fizyczna, która jest właścicielem budynku mieszkalnego z co najmniej jednym lokalem kwaterunkowym albo właścicielem części budynku mieszkalnego i która była właścicielem tego budynku mieszkalnego albo tej części budynku także w dniu 25 kwietnia 2005 roku albo nabyła ten budynek albo tę część budynku w drodze spadkobrania od osoby będącej w tym dniu właścicielem
[ Czy wniosek o przyznanie premii kompensacyjnej może być składany przez pełnomocnika? ](#)
Tak. Wniosek o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) może być podpisany i złożony przez pełnomocnika. W takim przypadku do wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) konieczne jest przedłożenie pełnomocnictwa notarialnego (sporządzonego w formie aktu notarialnego lub z podpisem notarialnie poświadczonym).
[ Jak wygląda procedura składania wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne)? ](#)
Wniosek o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) składa się na formularzu udostępnionym przez Bank Gospodarstwa Krajowego) wraz z kompletem wymaganych dokumentów. Wniosek należy przesłać do centrali BGK lub złożyć osobiście w kancelarii centrali BGK. Nie ma możliwości złożenia wniosku drogą elektroniczną.
[ Jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku? ](#)
Do wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki własne) należy dołączyć przede wszystkim: dokumenty/kopie dokumentów stanowiących podstawę nabycia prawa własności budynku mieszkalnego albo części budynku mieszkalnego oraz dokumenty/kopie dokumentów potwierdzających, że lokale wymienione we wniosku były lokalami kwaterunkowymi, o wskazanej powierzchni użytkowej oraz okresie obowiązywania ograniczeń.
[ Na co mogą być przeznaczone środki z premii kompensacyjnej? ](#)
Środki z premii kompensacyjnej mogą być przeznaczone na sfinansowanie kosztów inwestycji remontowej lub spłatę kredytu z premią remontową. Premia kompensacyjna (środki własne) może być przeznaczona w szczególności na renowację elewacji, docieplenia, remonty klatek schodowych, mieszkań czy wymianę stolarki okiennej i drzwiowej.
[ Czy konieczne jest sporządzenie kosztorysu prac? ](#)
Nie – BGK nie wymaga przedłożenia wraz z wnioskiem specjalistycznego kosztorysu prac. Na potrzeby wniosku przygotowuje się natomiast uproszony zakres rzeczowy prac remontowych, który powinien być zgodny z wymaganiami BGK – w tym m.in. zawierać łączny szacunkowy koszt brutto prac remontowych.
[ Jak wylicza się kwotę premii kompensacyjnej? ](#)
Wysokość premii kompensacyjnej jest równa iloczynowi wskaźnika kosztu przedsięwzięcia oraz kwoty wynoszącej 2 proc. wskaźnika przeliczeniowego za każdy 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu kwaterunkowego za każdy rok, w którym obowiązywały w stosunku do tego lokalu ograniczenia dotyczące wysokości czynszu za najem, w okresie od 12 listopada 1994 roku do 25 kwietnia 2005 roku, a w przypadku nabycia budynku albo części budynku po 12 listopada 1994 roku w sposób inny niż w drodze spadkobrania — od dnia nabycia do dnia 25 kwietnia 2005 roku.
[ Czy można otrzymać premię kompensacyjną bez kredytu? ](#)
Tak — możliwe jest uzyskanie premii kompensacyjnej również bez zaciągania kredytu bankowego – wówczas inwestor finansuje przedsięwzięcie ze środków własnych i składa wniosek bezpośrednio do BGK.
[ Jak długo trwa uzyskiwanie premii kompensacyjnej (środki własne)? ](#)
Procedura uzyskania decyzji o przyznaniu premii kompensacyjnej (środki własne) trwa zwykle od kilku tygodni do kilku miesięcy – zależnie od kompletności wniosku oraz konieczności przedłożenia dodatkowych dokumentów.
[ Czy możliwe jest łączenie premii kompensacyjnej z innymi programami wsparcia? ](#)
Tak - o ile przepisy nie przewidują wyłączeń i koszty nie są podwójnie finansowane.
[ Czy dochód Inwestora z tytułu uzyskanej premii kompensacyjnej jest opodatkowany? ](#)
Nie - zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 133 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – wolne od podatku dochodowego są premia termomodernizacyjna, premia remontowa i **premia kompensacyjna** uzyskane na podstawie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków.
## Premia kompensacyjna bez tajemnic
### Przeczytaj najnowsze artykuły o premii kompensacyjnej
[  ](https://www.kwwp.pl/czy-premia-kompensacyjna-podlega-podatkowi-pit/)
## [Czy premia kompensacyjna podlega podatkowi PIT?](https://www.kwwp.pl/czy-premia-kompensacyjna-podlega-podatkowi-pit/)
Premia kompensacyjna jest formą wsparcia dla właścicieli nieruchomości, którzy w przeszłości ponieśli straty związane z regulowaniem czynszu w lokalach kwaterunkowych. W praktyce często pojawia się pytanie, czy jej otrzymanie powoduje powstanie obowiązku podatkowego? Premia kompensacyjna uzyskana na podstawie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów jest objęta zwolnieniem z podatku dochodowego
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/czy-premia-kompensacyjna-podlega-podatkowi-pit/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-lokator-kwaterunkowy/)
## [Premia kompensacyjna a lokator kwaterunkowy – kiedy wpływa na możliwość uzyskania dofinansowania?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-lokator-kwaterunkowy/)
Obecność lokatora kwaterunkowego w budynku ma istotne znaczenie przy ubieganiu się o premię kompensacyjną. W wielu przypadkach to właśnie status lokali i ich historia decydują o możliwości uzyskania dofinansowania. Znaczenie lokatora kwaterunkowego przy premii kompensacyjnej Brak zamieszkiwania lokalu przez lokatora kwaterunkowego w chwili składania wniosku o przyznanie premii kompensacyjnej (środki
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-lokator-kwaterunkowy/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-bgk-na-co-warto-zwrocic-uwage-przed-zlozeniem-wniosku/)
## [Premia kompensacyjna BGK – na co warto zwrócić uwagę przed złożeniem wniosku?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-bgk-na-co-warto-zwrocic-uwage-przed-zlozeniem-wniosku/)
Złożenie wniosku o premię kompensacyjną wymaga nie tylko znajomości przepisów, ale również analizy konkretnego przypadku. Błędy na etapie przygotowania mogą wpłynąć na możliwość uzyskania dofinansowania lub jego wysokość. Na co zwrócić uwagę przed złożeniem wniosku o premię kompensacyjną? Podstawowym warunkiem w procesie ubiegania się o premię kompensacyjną jest złożenie wniosku
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-bgk-na-co-warto-zwrocic-uwage-przed-zlozeniem-wniosku/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-na-remont-kamienicy-w-katowicach-historia-pana-tomasza/)
## [Premia kompensacyjna na remont kamienicy w Katowicach – historia Pana Tomasza](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-na-remont-kamienicy-w-katowicach-historia-pana-tomasza/)
Początek współpracy z KWWP KWWP: Jak wyglądała Pana sytuacja przed rozpoczęciem współpracy z naszą kancelarią? Pan Tomasz: Miałem do wyremontowania dwa lokale w zabytkowej kamienicy w Katowicach. Kamienica wymagała pilnych prac remontowych, ale koszty okazały się na tyle wysokie, że samodzielne sfinansowanie całego przedsięwzięcia nie wchodziło w grę. Wiedziałem, że
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-na-remont-kamienicy-w-katowicach-historia-pana-tomasza/)
[  ](https://www.kwwp.pl/rekordowa-premia-kompensacyjna-ponad-570-000-zl-dla-wspolwlascicieli-kamienicy-w-czestochowie/)
## [Rekordowa premia kompensacyjna – ponad 570 000 zł dla współwłaścicieli kamienicy w Częstochowie](https://www.kwwp.pl/rekordowa-premia-kompensacyjna-ponad-570-000-zl-dla-wspolwlascicieli-kamienicy-w-czestochowie/)
Nasza Kancelaria po raz kolejny potwierdza skuteczność w prowadzeniu trudnych postępowań o przyznanie premii kompensacyjnej z BGK. Tym razem uzyskaliśmy rekordową kwotę przekraczającą 570 tysięcy złotych dla współwłaścicieli nieruchomości zlokalizowanej w centrum Częstochowy. Sukces w sprawie skomplikowanej pod względem prawnym i dokumentacyjnym Przedmiotem sprawy była wielokondygnacyjna kamienica o powierzchni użytkowej
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/rekordowa-premia-kompensacyjna-ponad-570-000-zl-dla-wspolwlascicieli-kamienicy-w-czestochowie/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-w-praktyce-historia-pani-marii/)
## [Premia kompensacyjna w praktyce – historia Pani Marii](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-w-praktyce-historia-pani-marii/)
Wprowadzenie Premia kompensacyjna to nie tylko przepisy prawne i dokumenty – to przede wszystkim realne wsparcie dla właścicieli kamienic i budynków mieszkalnych. O tym, jak wygląda cały proces z perspektywy inwestora, rozmawiamy z Panią Marią, współwłaścicielką zabytkowej kamienicy na Starym Mieście w Krakowie. Profesjonalizm i minimalne zaangażowanie inwestora KWWP: Pani
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-w-praktyce-historia-pani-marii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wspolwlascicieli-nieruchomosci/)
## [Premia kompensacyjna dla współwłaścicieli – kiedy możesz ubiegać się o dofinansowanie?](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wspolwlascicieli-nieruchomosci/)
W przypadku współwłasności nieruchomości uzyskanie premii kompensacyjnej może budzić dodatkowe wątpliwości. Kluczowe znaczenie ma nie tylko status budynku, ale również forma własności i sposób jej uregulowania. Wprowadzenie Do Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP) zwrócili się współwłaściciele nieruchomości obejmującej 10 samodzielnych, lecz niewyodrębnionych lokali, które w latach 1994–2005 pełniły funkcję lokali kwaterunkowych.
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wspolwlascicieli-nieruchomosci/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wlascicieli-lokali-we-wspolnocie-mieszkaniowej-w-pszczynie/)
## [Premia kompensacyjna we wspólnocie mieszkaniowej – kiedy właściciel lokalu może ją uzyskać? (przykład z Pszczyny)](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wlascicieli-lokali-we-wspolnocie-mieszkaniowej-w-pszczynie/)
Uzyskanie premii kompensacyjnej we wspólnocie mieszkaniowej może budzić wiele wątpliwości – szczególnie z perspektywy pojedynczego właściciela lokalu. Poniżej przykład inwestycji, który pokazuje, kiedy jest to możliwe. Wprowadzenie Do Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP) zgłosiła się Prezes Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej, działająca w imieniu właścicieli 7 lokali mieszkalnych w budynku położonym w Pszczynie.
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-wlascicieli-lokali-we-wspolnocie-mieszkaniowej-w-pszczynie/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-lokali-mieszkalnych-w-krakowie/)
## [Premia kompensacyjna dla lokali mieszkalnych w Krakowie](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-lokali-mieszkalnych-w-krakowie/)
Właściciele lokali mieszkalnych w Krakowie coraz częściej sprawdzają, czy mogą skorzystać z premii kompensacyjnej. W praktyce kluczowe znaczenie ma nie tylko lokalizacja, ale przede wszystkim historia lokalu i spełnienie warunków ustawowych. Wprowadzenie Do Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski (KWWP) zgłosił się Inwestor, właściciel 12 lokali mieszkalnych w kamienicy na krakowskim Starym Mieście.
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-lokali-mieszkalnych-w-krakowie/)
[  ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-kamienicy-w-czestochowie-case-study/)
## [Premia kompensacyjna dla kamienicy – kiedy można ją uzyskać? (case study Częstochowa)](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-kamienicy-w-czestochowie-case-study/)
Uzyskanie premii kompensacyjnej dla kamienicy wymaga spełnienia konkretnych warunków ustawowych.Poniżej przykład inwestycji z Częstochowy, który pokazuje, kiedy jest to możliwe. Wprowadzenie Kamienica położona w centrum Częstochowy, odziedziczona przez Inwestora, przez niemal 50 lat pozostawała w zarządzie instytucji komunalnej. Rodzina właściciela nigdy nie sprawowała nad nią bezpośredniej pieczy, a sam Inwestor
[Czytaj więcej + ](https://www.kwwp.pl/premia-kompensacyjna-dla-kamienicy-w-czestochowie-case-study/)
- 1
- [2](https://www.kwwp.pl/wp-cron.php/page/2/?doing_wp_cron=1789550408.8750550746917724609375)
- [](https://www.kwwp.pl/wp-cron.php/page/2/?doing_wp_cron=1789550408.8750550746917724609375)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
- +48 (12) 267 75 44
- [ kancelaria@kwwp.pl ](mailto:kancelaria@kwwp.pl)
---
### [Information on the processing of personal data of the law firm's clients](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/information-on-the-processing-of-personal-data-of-the-law-firms-clients/)
**Published:** 18 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
**INFORMATION ON THE PROCESSING OF PERSONAL DATA OF THE LAW FIRM’S CLIENTS**
**in relation to the conclusion of a contract for legal services**
In compliance with the obligation imposed by Regulation (EU) 2016/679 of the European Parliament and of the Council of 27 April 2016 on the protection of natural persons with regard to the processing of personal data and on the free movement of such data, and repealing Directive 95/46/EC \[General Data Protection Regulation\] \[OJ EU L of 2016, No. 119, p. 1\], abbreviated as ‘GDPR’, and the Act of 10 May 2018 on the protection of personal data \[Dz.U of 2018, No. 1000\], we hereby inform you that personal data provided to us in connection with the performance of legal services by our Law Firm is processed in the manner specified in this information.
**WHO IS THE CONTROLLER OF PERSONAL DATA?**
The Controller is **Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska** with its registered office in Krakow, Żółkiewskiego 24/10, 31-359 Krakow, entered in the Register of Entrepreneurs of the National Court Register under KRS number: 0000497153, NIP: 679309836.
**CONTACT DETAILS**
**The following communication channels have been established for contact purposes:**
- e-mail:
- phone: +48 (12) 267 75 44, +48 (12) 267 75 43
**PURPOSE AND LEGAL BASIS FOR THE PROCESSING OF PERSONAL DATA BY KWWP**
**Personal data is processed for the purpose specified at the time of its collection, including:**
- in order to conclude a contract and perform the subject matter of the concluded contract for the performance of legal services (pursuant to Article 6(1)(b) of the GDPR), i.e. obtaining the documents necessary to perform the services, issuing invoices, and settling accounts with the Law Firm
- in order to fulfil the obligations imposed on KWWP by law (pursuant to Article 6(1)(c) of the GDPR), including in particular tax and professional obligations (related, inter alia, to the obligation to maintain professional secrecy and to determine whether there is a conflict of interest in a given case, disciplinary responsibility of legal advisers)
- for the efficient performance of the current activities of KWWP, including the performance of business and administrative processes related to legal services (pursuant to Article 6(1)(f) of the GDPR)
- for the possible establishment, investigation or defence of claims arising from KWWP’s business activities (pursuant to Article 6(1)(f) of the GDPR)
**IS THERE AN OBLIGATION TO PROVIDE PERSONAL DATA TO THE KWWP?**
In the case of data processing pursuant to Article 6(1)(b) of the GDPR, the providing of data is a perfection requirement for the conclusion of a contract and the performance of legal services; failure to provide such data will result in the inability to perform the actions specified in the contract.
In the case of data processing pursuant to Article 6(1)(c) of the GDPR, the obligation to provide data is a statutory requirement.
In the case of data processing pursuant to Article 6(1)(f) of the GDPR (legitimate interest of the Controller), the provision of data is voluntary.
**YOUR RIGHTS WITH REGARD TO KWWP IN TERMS OF DATA PROCESSING?**
You have the right to access your personal data and the right to rectify it, as well as the right to erasure or restrict its processing, and the right to object to its processing.
You also have the right to lodge a complaint with the supervisory authority – the President of the Personal Data Protection Office, postal address: ul. Stawki 2, 00 – 193 Warsaw.
**Due to the legal obligation of attorney-client privilege, we also inform you that in individual cases, depending on the facts of the case, the individual rights to which you are entitled under the GDPR, including in particular the right to access personal data and request the restriction of its processing, may be subject to certain restrictions or even be completely excluded.**
**PERSONAL DATA RETENTION PERIOD**
**Personal data is stored until the completion of all factual and legal activities necessary for the settlement of the contract, and after its completion, for a period of:**
- pursuing claims in connection with the performance of the contract
- fulfilment of obligations arising from legal regulations, including in particular tax and accounting regulations;
- necessary for statistical and archiving purposes
- up to 10 years from the date of completion of the contract or service provision
**CATEGORIES OF RECIPIENTS OF THE PERSONAL DATA**
**Personal data may be share with the following categories of entities:**
- courts and other entities authorised by law (e.g. tax offices, supervisory authorities, law enforcement authorities, the relevant chamber of legal advisers, notaries, state authorities),
- suppliers of goods and services necessary to achieve the above-mentioned purpose (including suppliers of accounting and invoicing software, entities responsible for providing IT and accounting services).
**Personal data will not be transferred outside the European Economic Area, processed in an automated manner, or used for profiling purposes.**
---
### [Prawo energetyczne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Obsługa prawna sektora energii i gazu
### Prawo energetyczne
Prawo energetyczne stanowi jeden z kluczowych obszarów działalności naszej kancelarii. **Od 2018 roku świadczymy kompleksową obsługę prawną podmiotów posiadających koncesje na dystrybucję energii, status operatora systemu dystrybucyjnego (OSD) oraz koncesję na obrót energią.**
Doradzamy również wytwórcom działającym w branży OZE, ze szczególnym uwzględnieniem inwestorów realizujących farmy fotowoltaiczne.
Wspieramy klientów nie tylko w zakresie energii elektrycznej – posiadamy także doświadczenie w obsłudze dystrybucji gazu ziemnego, w tym przy projektach inwestycji gazyfikacyjnych.

## Zakres usług
### Zapewniamy kompleksową obsługę prawną podmiotów z branży energetycznej
[Spółki obrotu energią ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/#SOE)
[Operatorzy systemów dystrybucyjnych (OSD) ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/#OSD)
[Wytwórcy i inwestorzy w OZE ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/#OZE)
## Oferta obsługi prawnej
### Spółki obrotu energią
- przygotowanie wzorów umów sprzedażowych i wdrożenie procedur umożliwiających **samodzielne zakupy energii na Towarowej Giełdzie Energii (TGE),**
- opracowywanie i negocjowanie **kontraktów PPA** (on-site, off-site, virtual),
- doradztwo w zakresie **modeli zakupowych** (ceny stałe, indeksowane, SPOT, RDN, kontrakty terminowe),
- wsparcie w zakresie stosowania przepisów **o mrożeniu cen energii** oraz w rozliczeniach z Zarządcą Rozliczeń S.A.
- bieżące doradztwo regulacyjne i compliance – *Prawo energetyczne, ustawa o OZE, akty wykonawcze.*
[Skontaktuj się z kancelarią
](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
## Oferta obsługi prawnej
### Operatorzy systemów dystrybucyjnych (OSD)
- doradztwo przy **fuzjach i przejęciach operatorskich** , w tym wycenie i przejmowaniu infrastruktury sieciowej oraz portfeli klientów,
- obsługę procesów związanych **z uzyskaniem statusu OSD** na nowych obszarach,
- wsparcie w zakresie realizacji **ustawowych obowiązków OSD** oraz minimalizacji ryzyka sankcji ze strony Prezesa URE,
- opracowywanie i aktualizację **umów dystrybucyjnych** (z OWU), przyłączeniowych oraz inwestycyjnych,
- reprezentację **w sporach przed URE i sądami**, m.in. w sprawach pomiędzy OSD a spółkami obrotu,
- doradztwo przy **modernizacji i rozbudowie sieci dystrybucyjnych**, w tym umowy budowlane i umowy dzierżawy nieruchomości.
[Skontaktuj się z kancelarią
](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
## Fotowoltaika i inne źródła odnawialne
### Wytwórcy i inwestorzy w OZE
- **due diligence** – badanie stanu prawnego nieruchomości i infrastruktury,
- doradztwo w procesie **budowy i uruchamiania instalacji** (mikroinstalacje, małe instalacje, farmy PV wymagające koncesji),
- przygotowywanie i opiniowanie **umów przyłączeniowych, dzierżawnych, budowlanych i EPC,**
- opracowywanie i negocjowanie **kontraktów PPA** dopasowanych do indywidualnych potrzeb inwestora,
- wsparcie w **procedurach koncesyjnych i administracyjnych,**
- doradztwo w rozliczeniach w ramach **systemów wsparcia OZE** (aukcje, świadectwa pochodzenia, gwarancje pochodzenia).
[Skontaktuj się z kancelarią
](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
## Dlaczego KWWP
### Doświadczenie w praktyce
Łączymy specjalistyczną wiedzę prawną z wieloletnią praktyką w sektorze energetycznym. Dzięki doświadczeniu zdobytemu od 2018 r. w obsłudze spółek obrotu, OSD, wytwórców oraz inwestorów OZE, jesteśmy w stanie zaoferować wsparcie, które pozwala naszym Klientom działać bezpiecznie, efektywnie i zgodnie z prawem w jednym z najbardziej wymagających i dynamicznych sektorów gospodarki.
## W czym się specjalizujemy:
- obsługa transakcji obejmujących przejęcie infrastruktury sieciowej OSD oraz zorganizowanych części przedsiębiorstwa,
- przygotowanie wzorów umów sprzedażowych dla spółek obrotu rozpoczynających zakupy na TGE,
- reprezentacja w sporach przed URE pomiędzy OSD i spółkami obrotu,
- doradztwo w rozliczeniach z Zarządcą Rozliczeń S.A. w związku z ustawami mrożącymi ceny energii,
- wsparcie inwestycji w farmy fotowoltaiczne i modernizacje sieci dystrybucyjnych,
- doradztwo przy inwestycjach gazyfikacyjnych i projektach z zakresu dystrybucji gazu ziemnego.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/czy-do-wytwarzania-energii-elektrycznej-potrzebna-jest-koncesja/) - [Prawo energetyczne i OZE](https://www.kwwp.pl/category/prawo-energetyczne/)
## [Czy do wytwarzania energii elektrycznej potrzebna jest koncesja?](https://www.kwwp.pl/czy-do-wytwarzania-energii-elektrycznej-potrzebna-jest-koncesja/)
Przedsiębiorcy coraz częściej inwestują we własne źródła energii elektrycznej. Dotyczy to przede wszystkim zakładów produkcyjnych,
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/czy-do-wytwarzania-energii-elektrycznej-potrzebna-jest-koncesja/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowelizacja-prawa-energetycznego-coraz-blizej-wejscia-w-zycie-co-oznacza-dla-przedsiebiorcow-reforma-procesu-przylaczeniowego/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Prawo energetyczne i OZE](https://www.kwwp.pl/category/prawo-energetyczne/)
## [Nowelizacja Prawa energetycznego 2026 – zmiany w procesie przyłączeniowym](https://www.kwwp.pl/nowelizacja-prawa-energetycznego-coraz-blizej-wejscia-w-zycie-co-oznacza-dla-przedsiebiorcow-reforma-procesu-przylaczeniowego/)
W jednym z wcześniejszych wpisów na blogu KWWP omawialiśmy projektowane zmiany w Prawie energetycznym dotyczące
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowelizacja-prawa-energetycznego-coraz-blizej-wejscia-w-zycie-co-oznacza-dla-przedsiebiorcow-reforma-procesu-przylaczeniowego/)
[  ](https://www.kwwp.pl/inwestycja-w-oze-w-zakladzie-produkcyjnym-kiedy-koncesja-jest-niezbedna/) - [Prawo energetyczne i OZE](https://www.kwwp.pl/category/prawo-energetyczne/)
## [Czy instalacja OZE w firmie powyżej 1 MW wymaga koncesji energetycznej?](https://www.kwwp.pl/inwestycja-w-oze-w-zakladzie-produkcyjnym-kiedy-koncesja-jest-niezbedna/)
Przedsiębiorstwa produkcyjne coraz częściej inwestują we własne źródła energii odnawialnej – najczęściej w instalacje fotowoltaiczne.
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/inwestycja-w-oze-w-zakladzie-produkcyjnym-kiedy-koncesja-jest-niezbedna/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Procedura zgłoszeń wewnętrznych](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/procedura-zgloszen-wewnetrznych/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
### **Procedura zgłoszeń wewnętrznych**
Zgodnie z wymogami ustawy o ochronie sygnalistów z dnia 14 czerwca 2024 roku (Dz.U. z 2024 poz. 928) Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski wdrożyła Procedurę zgłoszeń wewnętrznych.
Do przyjmowania zgłoszeń na podstawie ww. Procedury uprawniony został Pełnomocnik ds. Zgłoszeń.
Zgłoszeń dokonywać można następującymi wewnętrznymi poufnymi kanałami komunikacji:
- za pomocą poczty elektronicznej na dedykowany adres mailowy: **;**
- w formie ustnej za pomocą bezpośredniego spotkania z Pełnomocnikiem ds. Zgłoszeń, zorganizowanego w warunkach zapewniających poufność Zgłoszenia, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku w tym zakresie, przesłanego na adres poczty elektronicznej, o którym mowa w pkt 1).
1.
Zgłoszenia anonimowe nie są przyjmowane.
Szczegółowa treść Procedury dostępna jest do wglądu w sekretariacie kancelarii.
### Poznaj zakres usług prawnych
### [Kontrakty gospodarcze](#)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo korporacyjne](#)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo energetyczne](#)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo pracy](#)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Ochrona konkurencji](#)
Reprezentujemy przedsiębiorców w postępowaniach przed Prezesem UOKiK, w tym w sprawach praktyk ograniczających konkurencję oraz nadużywania pozycji dominującej. Oferujemy wsparcie w analizie zgodności działań rynkowych z przepisami prawa konkurencji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Ochrona danych osobowych (RODO)](#)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Inwestycje budowlane](#)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego - począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo nieruchomości](#)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Sprawy rodzinne](#)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Ochrona dóbr osobistych](#)
Występujemy w sprawach dotyczących naruszenia dóbr osobistych, w szczególności dobrego imienia, wizerunku i prywatności - zarówno na drodze cywilnoprawnej, jak i w ramach mediacji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Spory sądowe](#)
Reprezentujemy klientów w postępowaniach cywilnych oraz w sporach wynikających z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązań – na etapie przedsądowym oraz sądowym.
[Dowiedz się więcej](#)
[Zobacz pełen zakres usług prawnych ](#)
---
### [Polityka prywatności KWWP](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
**INFORMACJE OGÓLNE**
Niniejsza polityka prywatności (dalej: „**Polityka prywatności**” lub „**Polityka**”) powstała celem uregulowania zasad przetwarzania oraz ochrony danych osobowych osób odwiedzających oraz korzystających ze strony internetowej prowadzonej przez spółkę Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni spółka partnerska z siedzibą w Krakowie, dostępnej pod adresem [www.kwwp.pl](https://www.kwwp.pl) (dalej jako „Strona”).
Administrator dba o ochronę danych osobowych oraz prywatności osób odwiedzających Stronę (zwanych dalej: „Użytkownikami”). Dane osobowe zbierane za pośrednictwem Strony są przetwarzane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE („**RODO**”).
**KTO JEST ADMINISTRATOREM DANYCH OSOBOWYCH?**
Administratorem danych osobowych Użytkowników pozyskanych za pośrednictwem Strony jest spółka Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni spółka partnerska z siedzibą w Krakowie przy ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków, wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem: 0000497153, NIP: 6793098361, REGON: 123042865, (dalej jako: „Administrator”).
**KONTAKT Z ADMINISTRATOREM DANYCH OSOBOWYCH**
- adres e-mail:
- telefon kontaktowy: +48 (12) 267 75 44, +48 (12) 267 75 43
**CEL I PODSTAWY PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe Użytkowników są przetwarzane przez Administratora w celach i w oparciu o podstawy prawne, wskazane poniżej:**
- odbieranie i udzielanie odpowiedzi na skierowane do Administratora zapytania i zgłoszenia w formie telefonicznej lub za pośrednictwem adresu e-mail – wskazanych w zakładce „Kontakt”, w sprawach związanych z zawarciem i realizacją umowy – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. b) RODO;
- odbieranie i udzielanie odpowiedzi na zapytania kierowane do Administratora, niezwiązane z zawarta umową, w formie telefonicznej lub za pośrednictwem adresu e-mail – wskazanych w zakładce „Kontakt”, (co stanowi nasz prawnie uzasadniony interes) – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. f) RODO;
- odbieranie i udzielanie odpowiedzi na zapytania kierowane do Administratora za pośrednictwem formularza kontaktowego – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. a) RODO;
- prowadzenie postępowań rekrutacyjnych na podstawie dokumentów aplikacyjnych przesłanych za pośrednictwem formularza rekrutacyjnego – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. a) RODO;
- ustalenie, dochodzenie lub obrona roszczeń z tytułu prowadzonej przez Administratora działalności gospodarczej (prawnie uzasadniony interes Administratora) – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. f) RODO;
- w celach związanych z bieżącą działalnością operacyjną Administratora, w tym na potrzeby tworzenia analiz i raportów oraz poprawiania jakości świadczonych przez Administratora usług (prawnie uzasadniony interes Administratora) – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. f) RODO;
- na potrzeby reklamy i marketingu bezpośredniego, w tym wysyłania informacji handlowych drogą elektroniczną (np. newslettera), pod warunkiem wyrażenia odrębnej zgody na otrzymywanie informacji handlowych drogą elektroniczną oraz dopasowania do Użytkowników reklam i ofert Administratora (realizowany m.in. ze względu na wyrażenie zgody przez Użytkownika na działanie reklamowych i marketingowych plików cookies) – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. f) RODO;
- w celu zapewnienia i optymalizacji prawidłowego wyświetlania Strony na urządzeniu wykorzystywanym przez Użytkownika, dostosowywania zawartości Strony do preferencji Użytkowników, w tym z wykorzystaniem narzędzia Google Analytics, Gooogle Ads, Meta Pixel, w tym tagów remarketingowych i retargetingowych – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. f) RODO;
- w celach technicznych i administracyjnych (np. wykrywanie błędów), zapewnienia bezpieczeństwa systemu IT/Strony (np. wykrywania ataków sieciowych) oraz zarządzania system IT/Stroną – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. f) RODO;
- realizacja obowiązków wynikających z przepisów prawa (np. w zakresie przepisów podatkowych, ustawy o rachunkowości) – podstawa prawna przetwarzania danych: art. 6 ust. 1 lit. c) RODO.
W ramach realizacji powyższych celów mogą potencjalnie być przetwarzane takie dane osobowe Użytkowników, jak: imię i nazwisko (lub firma), numer telefonu, adres do korespondencji, adres poczty elektronicznej, numer IP.
Rzeczywisty zakres danych osobowych przetwarzanych przez Administratora, uzależniony jest każdorazowo od treści zapytania skierowanego przez Użytkownika na adres e-mail znajdujący się w zakładce „Kontakt” lub za pośrednictwem formularza kontaktowego (Użytkownik może podać dobrowolnie szerszy zakres danych, jeżeli uzna to za celowe).
**CZY ISTNIEJE OBOWIĄZEK PODANIA KWWP DANYCH OSOBOWYCH?**
Podanie danych osobowych Użytkowników ma charakter dobrowolny. Jednak konsekwencją niepodania danych oznaczonych przez Administratora na Stronie jako dane wymagane (zaznaczone gwiazdką), będzie brak możliwości zrealizowania żądania Użytkownika, w tym np. udzielenia odpowiedzi na złożone zapytanie i osiągnięcia określonego celu.
**TERMIN PRZECHOWYWANIA DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe Użytkownika będą przechowywane:**
- w przypadku danych przetwarzanych na podstawie zgody – do czasu wycofania przez Użytkownika udzielonej zgody;
- w przypadku danych osobowych przetwarzanych w celu realizacji obowiązków wynikających z przepisów prawa – do czasu wypełnienia tych obowiązków i przez okres wymagany przez przepisy prawa;
- w przypadku danych osobowych przetwarzanych w związku z uzasadnionym interesem Administratora – do czasu wypełnienia prawnie uzasadnionych interesów Administratora stanowiących podstawę tego przetwarzania lub do czasu wniesienia sprzeciwu wobec takiego przetwarzania, jednak nie dłużej niż przez okres 10 lat od dnia zakończenia wykonywania umowy lub wykonywania usługi.
**TWOJE UPRAWNIENIA WOBEC KWWP W ZAKRESIE PRZETWARZANIA DANYCH**
Użytkownikowi przysługuje w dowolnym momencie prawo cofnięcia zgody (bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem) – w przypadku przetwarzania danych osobowych na podstawie zgody, a także prawo dostępu do ich treści, jak również prawo do ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania lub przenoszenia oraz prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania. Użytkownik ma również prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
**Z uwagi na wiążącą nas z mocy prawa tajemnicę radcowską informujemy ponadto, że w poszczególnych przypadkach, w zależności od okoliczności faktycznych danej sprawy, poszczególne uprawnienia przysługujące Pani/Panu zgodnie z RODO, w tym w szczególności prawo dostępu do treści danych osobowych oraz żądania ograniczenia ich przetwarzania, mogą doznać pewnych ograniczeń, a nawet zostać całkowicie wyłączone.**
**UDOSTĘPNIANIE DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe mogą zostać udostępnione poniższym kategoriom podmiotów:**
- dostawcom towarów i usług niezbędnych do realizacji ww. celu (m.in. dostawcom programów do rozliczeń, fakturowania, podmiotom odpowiedzialnym za świadczenie usług informatycznych, księgowych).
**Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy, przetwarzane w sposób zautomatyzowany, ani wykorzystywane w celu profilowania.**
**PLIKI COOKIES**
Na Stronie Administrator używa plików cookies i podobnie działających technologii (np. Piksele śledzące, lokalne pliki danych, tagi, znaczniki, identyfikatory, narzędzia programistyczne rejestrujące zdarzenia na Stronie), które zapisują informacje na urządzeniu Użytkownika i uzyskują do nich dostęp pozwalając Administratorowi lub podmiotom trzecim gromadzić informacje dotyczące Użytkownika i jego urządzenia (dalej zwane tutaj łącznie plikami cookies).
**JAKI JEST CEL PLIKÓW COOKIES I DZIAŁANIA PODOBNYCH TECHNOLOGII?**
Plik cookies zbierają m. in. następujące dane związane z korzystaniem przez Użytkownika ze Strony: rodzaj używanej przeglądarki, używany system operacyjny, adres URL strony odwiedzonej wcześniej, godzina wysłania zapytania na serwer, **adres IP** komputera.
Pliki cookies zapewniają poprawne działanie Strony i ich wyświetlanie na urządzeniu Użytkownika. Dodatkowo dane zebrane pierwotnie dzięki plikom cookies i podobnym technologiom mogą być następnie łączone z innymi danymi i przetwarzane w celach opisanych poniżej:
- prowadzenia statystyk oraz analiz aktywności i preferencji Użytkowników odwiedzających Stronę prowadzonych dla ulepszenia udostępnianych funkcji i usług oraz zapewnienia prawidłowego działania Strony – na podstawie **art. 6 ust. 1 lit. f) RODO** – tj. uzasadnionego prawnie interesu wynikającego z wyrażonej przez Użytkownika zgody na użycie analitycznych i statystycznych plików cookies;
- wyświetlania Użytkownikowi ofert i reklam, które może uznać za interesujące na podstawie informacji zebranych na podstawie aktywności Użytkownika, a także w wyniku przeprowadzonych analiz i statystyk pozyskanych w kampaniach reklamy internetowej – na podstawie **art. 6 ust. 1 lit. f) RODO**, tj. uzasadnionego prawnie interesu wynikającego z wyrażonej przez Użytkownika zgody na użycie marketingowych i reklamowych plików cookies lub podobnych technologii.
**RODZAJE PLIKÓW COOKIES**
Administrator wykorzystuje trzy rodzaje plików cookies:
1. pliki **cookies sesyjne**, które po zakończeniu sesji danej przeglądarki są usuwane z pamięci urządzenia Użytkownika;
2. pliki **cookies trwałe**, które są przechowywane w pamięci urządzenia końcowego Użytkownika i pozostają tam do momentu ich skasowania lub wygaśnięcia;
3. pliki **cookies podmiotów trzecich** – są to informacje zamieszczane przez skrypty innych serwisów internetowych, wskazane poniżej.
**Pliki cookies firm niezależnych stosowane przez Administratora w ramach Strony**
1. Strona wykorzystuje pliki cookies w celu zbierania danych statystycznych za pośrednictwem **narzędzia Google Analytics oraz Google Ads**.
Google Analytics to **zaawansowane narzędzie do analizy ruchu na stronie internetowej**, które pozwala na zbieranie danych o zachowaniach użytkowników. Za pomocą Google Analytics można monitorować efektywność działań marketingowych, analizować źródła ruchu oraz zachowania odwiedzających witrynę.
Usługi reklamowe Google Ads pozwalają wyświetlić reklamy i oferty Strony Administratora w wyszukiwarce Google oraz na stronach należących do sieci reklamowej Google. Dzięki Google Ads Administrator analizuje skuteczność reklam, co pozwala lepiej dopasować je do oczekiwań Użytkowników. W ramach takich analiz Administrator nie gromadzi i nie przetwarza danych osobowych Użytkownika. Od firmy Google otrzymuje jedynie statystyki na podstawie których Administrator może ustalić, które z zastosowanych środków reklamowych okazały się skuteczne. W ramach narzędzia Google Ads Administrator korzysta także z funkcji remarketingu, który umożliwia prezentowanie użytkownikom dopasowanych reklam w wyniku wyszukiwania wyszukiwarki Google lub na stronach należących do sieci reklamowej Google.
Użytkownik może usunąć swoje dane związane z plikami cookies zbieranymi do celów statystycznych instalując dodatek do przeglądarki internetowej, dostępny na stronie: . Dane o Użytkownikach i zdarzeniach na Stronie przechowujemy na serwerach Google przez maksymalnie 26 miesięcy.
Adresy IP zbierane od Użytkowników zostają zanonimizowane przed ich przekazaniem do Google, tak aby nie było możliwe ich przyporządkowanie (tak zwane maskowanie IP).
W zakresie, w jakim dane Użytkowników są przetwarzane z wykorzystaniem plików cookies do celów statystycznych przy użyciu narzędzia Google Analytics, dane te są przekazywane w zależności od lokalizacji Użytkownika do:
1. Google Ireland Limited z siedzibą pod adresem Gordon House, Barrow Street, Dublin 4, Irlandia – w przypadku użytkowników usług Google w Europejskim Obszarze Gospodarczym i Szwajcarii albo
2. Google LLC z siedzibą pod adresem 1600 Amphitheatre Parkway, Mountain View, California 94043, USA – w przypadku użytkowników usług Google w Wielkiej Brytanii.
1. **Meta Pixel** – usługa ta pomaga Administratorowi zarządzać reklamami na Facebooku i prowadzić działania remarketingowe. Jest to narzędzie analityczne, za pomocą którego Administrator może mierzyć skuteczność reklam oraz analizować działania podejmowane przez odwiedzających Użytkowników, a także wyświetlać tym osobom dopasowane reklamy. Tworzenie list remarketingowych na podstawie plików cookies gromadzonych przez Pixela odbywa się w panelu Facebook. Informacje zbierane za pośrednictwem Pixel Facebooka są anonimowe i nie pozwalają na identyfikację Użytkownika. Operatorem tego narzędzia jest Meta Platforms Ireland Limited z siedzibą w Dublinie (Merrion Road, Dublin 4, D04 X2K5, IRLANDIA). Szczegółowe informacje o działaniu Pixela Facebooka możesz znaleźć pod następującym adresem internetowym: [https://www.facebook.com/business/help/742478679120153?helpref=page\_content](https://www.facebook.com/business/help/742478679120153?helpref=page_content).
1. **Przyciski kierujące do Facebook oraz LinkedIn:** na Stronie w sekcji BLOG zostały umieszczone odnośniki umożliwiające udostępnienie zalogowanym Użytkownikom treści wpisu z BLOGa odpowiednio na profilu Użytkownika na Facebooku i/lub LinkedIn, zgodnie z funkcjonalnościami tych mediów społecznościowych. Strona nie przekazuje i nie przetwarza danych Użytkowników zgromadzonych na ich profilach społecznościowych. Udostępnienie wpisu z BLOGa jest dobrowolne. Udostępnienie wpisu z BLOGa powoduje przetwarzanie danych osobowych Użytkownika przez operatorów poszczególnych mediów społecznościowych na zasadach opisanych w ich politykach prywatności.
**ZGODA NA WYKORZYSTYWANIE PLIKÓW COOKIES**
Wykorzystywanie plików cookie i podobnych technologii wymaga uzyskania przez Administratora zgody Użytkownika (za wyjątkiem tzw. cookie niezbędnych)
Na Stronie wyświetla się komunikat informując o korzystaniu z plików cookie. W tym komunikacie Użytkownik może zgodzić się na używanie plików cookies we wskazanych tam celach albo odmówić takiej zgody.
Jeśli Użytkownik odmówi zgody Administrator może używać tylko plików cookies niezbędnych do prawidłowego i bezpiecznego funkcjonowania Strony. Do użycia tych plików cookies nie jest potrzebna zgoda Użytkownika, ponieważ bez nich Strona nie będą działać prawidłowo.
W przypadku gdy w ramach użycia plików cookies wymagających zgody (dotyczy to cookies analitycznych, funkcjonalnych i marketingowych) dochodzi do przetwarzania danych osobowych, podstawą takiego przetwarzania jest zgoda Użytkownika. Dalsze przetwarzanie przez Administratora danych osobowych zebranych pierwotnie dzięki plikom cookies może odbywać się na podstawie prawnie uzasadnionego interesu Administratora zgodnie z informacjami wskazanymi w Polityce prywatności
W przypadku plików cookies zewnętrznych (third party) zgoda Użytkownika na użycie takiego pliku cokies oznacza również zgodę na to, że dane Użytkownika pozyskiwane dzięki takiemu plikowi cookies trafią do zewnętrznego dostawcy.
W każdej chwili możliwa jest zmiana ustawień dotyczących plików cookies. Zmiany ustawień można dokonać za pomocą ustawień przeglądarki internetowej. Ustawienia te mogą zostać zmienione w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies, bądź informować o każdorazowym zamieszczeniu cookies na urządzeniu Użytkownika. Szczegółowe informacje o możliwości i sposobach obsługi plików cookies dostępne są w ustawieniach przeglądarki internetowej. Ograniczenie stosowania plików cookies może wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na Stronie
Mogą Państwo w każdej chwili usunąć pliki cookies, korzystając z dostępnych funkcji w przeglądarce internetowej, której Państwo używają.
Instrukcje zarządzania plikami cookies zależnie od używanej przeglądarki:
– Przeglądarka Opera:
– Przeglądarka Firefox:
[http://support.mozilla.org/pl/kb/Włączanie%20i%20wyłączanie%20obsługi%20ciasteczek](http://support.mozilla.org/pl/kb/W%C5%82%C4%85czanie%20i%20wy%C5%82%C4%85czanie%20obs%C5%82ugi%20ciasteczek)
– Przeglądarka Chrome: [http://support.google.com/chrome/bin/answer.py?hl=pl&answer=95647](http://support.google.com/chrome/bin/answer.py?hl=pl&answer=95647)
– Przeglądarka Internet Explorer:
– Przeglądarka Safari:
**LISTA PLIKÓW COOKIE WYKORZYSTYWANYCH NA STRONIE ADMINISTRATORA**
Szczegółową ulicę plików cookies, które Administrator wykorzystuje na Stronie znajdziesz w załącznikach na końcu dokumentu.
**Narzędzie / wtyczka**
**Cel**
**Podmiot trzeci**
CookieYes
GDPR Cookie Consent
Zarządzanie zgodami na pliki cookies
Contact Form 7
Formularz kontaktowy (zbieranie danych: imię, e-mail, telefon, treść wiadomości)
–
WP Mail SMTP
Obsługa wysyłki e-mail z formularza kontaktowego
dostawca poczty
Google Analytics 4
Analiza ruchu na stronie
Google Ireland Ltd.
Google Ads Remarketing
Remarketing, reklama kontekstowa
Google Ireland Ltd.
Meta Pixel
Remarketing, reklama behawioralna
Meta Platforms Ireland Ltd.
Google reCAPTCHA
Ochrona formularza przed spamem
Google Ireland Ltd.
---
### [Klauzula RODO dla personelu i osób kontaktowych po stronie klienta](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-personelu-i-osob-kontaktowych-po-stronie-klienta/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
# Klauzula informacyjna – personel / osoby kontaktowe
Szanowna Pani/Panie,
informujemy, że posiadamy Pani/Pana dane osobowe kontaktowe oraz identyfikacyjne (m. in. imię i nazwisko, stanowisko, numer telefonu, adres e-mail,). Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami, a w razie pytań prosimy o kontakt
Pani/Pana dane otrzymaliśmy od naszego Klienta (na rzecz którego świadczymy usługi obsługi prawnej) z uwagi na łączące Pana/Panią z nim relacje (np. stosunek pracy, umowa cywilnoprawna, członkostwo w organie zarządzającym, relacje faktyczne itp.) i w ramach świadczonych przez nas na jego rzecz usług prawnych..
W celu wypełnienia wymogów z art. 14 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), dalej: „RODO”, niniejszym przekazujemy podstawowe informacje o wykorzystywaniu uzyskanych danych osobowych:
## Administrator Danych Osobowych
\[Administrator Danych Osobowych\] Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska z siedzibą w Krakowie, ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków, KRS: 0000497153, telefon: +48 (12) 267 75 44, e-mail: kancelaria@kwwp.pl.
Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe tylko na podstawie prawa i w ściśle określonych celach:
## I. Pani/Pana dane osobowe są wykorzystywane w prawnie uzasadnionych celach Administratora
tj. w celu realizacji bieżącej procesów biznesowych i administracyjnych oraz zabezpieczenia roszczeń Administratora
### 1. \[Szczególny cel\]
Pani/Pana dane osobowe będę przetwarzane również w prawnie uzasadnionych celach realizowanych przez Administratora, tj.:
– dla sprawnej realizacji bieżącej działalności Administratora, w tym realizacji bieżących procesów biznesowych i administracyjnych związanych z przedmiotem działalności Administratora;
– do ewentualnego ustalenia, dochodzenia lub obrony roszczeń z tytułu prowadzonej przez Administratora działalności gospodarczej,
– do realizacji bieżącego kontaktu telefonicznego i prowadzenia korespondencji drogą elektroniczną,
– do reprezentowania Klienta w procesach sądowych i negocjacjach,
– do dokonywania wpisów we właściwych rejestrach, zgłoszeń do organów, itp.
Bez wykorzystania tych sposobów komunikacji oraz tych danych osobowych należyte świadczenie przez Administratora usług prawnych byłoby niemożliwe, a kontakt z Panią/Panem oraz Klientem byłby bardzo utrudniony.
### 2. \[Odbiorcy\]
Odbiorcami podanych przez Panią/Pana danych osobowych są dostawcy towarów i usług niezbędnych do realizacji ww. celów oraz podmioty, którym Administrator powierzył przetwarzanie danych osobowych oraz podmioty uprawnione na podstawie przepisów prawa, w tym organy państwowe.
### 3. \[Okres przechowywania\]
Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane do czasu wypełnienia prawnie uzasadnionych interesów Administratora stanowiących podstawę tego przetwarzania lub do czasu wniesienia przez Panią/Pana sprzeciwu wobec takiego przetwarzania.
### 4. \[Prawa\]
Przysługuje Pani/Pana prawo dostępu do treści danych osobowych i prawo do ich sprostowania, jak również prawo do ich usunięcia lub ograniczenia przetwarzania oraz prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania. Przysługuje Pani/Panu także prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
### 5. \[Zautomatyzowane podejmowanie decyzji\]
Dane osobowe przetwarzane w uzasadnionych celach Administratora nie będą poddane zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji, w tym profilowaniu.
### 6. Podanie danych
Podanie danych jest dobrowolne.
### 7. \[Podstawa prawna\]
Podstawą prawną przetwarzania danych osobowych jest prawnie uzasadniony interes Administratora (art. 6 ust. 1 lit. f) RODO).
## II. Pani/Pana dane osobowe są wykorzystywane w celu wykonywania nałożonych na nas obowiązków wynikających z przepisów prawa
### 1. \[Cel\]
Pani/Pana dane osobowe będę przetwarzane również w celu realizacji obowiązków nałożonych na Administratora przepisami prawa, w tym w szczególności obowiązków podatkowych oraz zawodowych (związanych m. in. z obowiązkiem zachowania tajemnicy zawodowej oraz ustalenia, czy w danej sprawie nie zachodzi konflikt interesów, odpowiedzialnością dyscyplinarną radców prawnych).
### 2. \[Odbiorcy\]
– podmioty uprawnione na podstawie przepisów prawa (np. Urzędy Skarbowe, organy kontrolne, organy ścigania, właściwa izba radców prawnych),
– podmioty, którym Administrator powierzył przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych.
### 3. \[Okres przechowywania\]
Pani/Pana dane osobowe będą zebrane w celu realizacji obowiązków wynikających z przepisów prawa i będą przechowywane przez okres do wypełnienia tych obowiązków oraz przez okres wymagany przepisami prawa.
### 4. \[Prawa\]
Przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści danych osobowych i prawo do ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania oraz prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
### 5. \[Zautomatyzowane podejmowanie decyzji\]
Pani/Pana dane osobowe zebrane w celu realizacji obowiązków wynikających z przepisów prawa nie będą poddane zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji, w tym profilowaniu.
### 6. Podanie danych
Podanie danych jest obowiązkiem wynikającym m.in. z przepisów prawa podatkowego oraz regulujących zasady wykonywania zawodu przez radcę prawnego.
### 7. \[Podstawa prawna\]
Podstawą prawną przetwarzania danych osobowych są przepisy prawa (art. 6 ust. 1 lit. c) RODO).
## Ograniczenia wynikające z tajemnicy radcowskiej
Z uwagi na wiążącą nas z mocy prawa tajemnicę radcowską informujemy ponadto, że w poszczególnych przypadkach, w zależności od okoliczności faktycznych danej sprawy, poszczególne uprawnienia przysługujące Pani/Panu zgodnie z RODO, w tym w szczególności: prawo dostępu do treści danych osobowych, żądania ograniczenia ich przetwarzania, mogą doznać pewnych ograniczeń, a nawet zostać całkowicie wyłączone.
---
### [Klauzula RODO dla kandydatów](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-kandydatow/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
# Klauzula informacyjna – Kandydaci do pracy lub współpracy
Szanowny Kandydacie do pracy lub współpracy,
wobec wejścia w życie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia
27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy
95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), dalej: „RODO”, chcielibyśmy
poinformować Cię o zakresie przetwarzania Twoich danych osobowych.
W związku z powyższy, celem wypełnienia wymogów z art. 13 RODO, niniejszym
przekazujemy podstawowe informacje dotyczące zasad przetwarzania Twoich danych
osobowych oraz informujemy o przysługujących Ci z tego tytułu prawach.
## \[Administrator Danych Osobowych\]
Administratorem Twoich danych osobowych jest
Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska z siedzibą
w Krakowie, ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków, wpisana do rejestru przedsiębiorców
Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia
w Krakowie XI Wydział Gospodarczy KRS, pod numerem: 0000497153, NIP: 6793098361,
REGON: 123042865, telefon: +48 (12) 267 75 44, +48 (12) 267 75 43, e-mail:
kancelaria@kwwp.pl (dalej jako: „Administrator”).
## \[Cel\]
Twoje Dane osobowe będą przetwarzane w celu przeprowadzenia bieżącej rekrutacji.
Jeżeli wyraziłeś na to zgodę, Twoje dane osobowe, zawarte w przesłanych dokumentach
aplikacyjnych, będą również wykorzystane w przyszłych procesach rekrutacyjnych
prowadzonych przez Administratora.
## \[Odbiorcy\]
Odbiorcami Twoich danych osobowych są dostawcy towarów i usług
niezbędnych do realizacji ww. celów.
## \[Okres przechowywania\]
Twoje dane osobowe będą przechowywane do czasu wycofania
przez Ciebie zgody, jednak nie dłużej niż przez okres prowadzenia bieżącej rekrutacji, zaś
w przypadku zgody na wykorzystanie Twoich dokumentów aplikacyjnych w przyszłych
rekrutacjach – nie dłużej niż przez okres 6 miesięcy, od daty otrzymania od Ciebie ww.
dokumentów.
## \[Prawa\]
Przysługuje Ci prawo dostępu do treści danych osobowych oraz prawo do ich
sprostowania, jak również prawo do ich usunięcia lub ograniczenia przetwarzania oraz prawo
do przenoszenia danych. Przysługuje Ci w dowolnym momencie prawo do wycofania
wyrażonej zgody, przez jednostronne oświadczenie, co nie wpływa na zgodność z prawem
przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej wycofaniem. Masz także
prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych.
## \[Zautomatyzowane podejmowanie decyzji\]
Dane osobowe przetwarzane na potrzeby
rekrutacji nie będą poddane zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji, w tym
profilowaniu.
Podanie danych jest dobrowolne, jednak niezbędne do rozpatrzenia Twojej aplikacji.
## \[Podstawa prawna\]
Podstawę prawną przetwarzania danych osobowych stanowi art. 6 ust. 1
lit. a) RODO.
---
### [Klauzula informacyjna RODO dla odbiorców poczty](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-informacyjna-rodo-dla-odbiorcow-poczty/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
# Klauzula informacyjna – Odbiorcy korespondencji e-mail
Szanowny Odbiorco korespondencji e-mail z domeny fwsk.pl oraz kwwp.pl
Kancelaria, jak określono poniżej, pragnie zapewnić skuteczną ochronę danych osobowych osób, których dane przetwarza. Jeśli otrzymałeś jakąkolwiek wiadomość z adresu @fwsk.pl lub @kwwp.pl – Twoje dane osobowe (czyli adres poczty elektronicznej oraz dane osobowe zawarte w treści korespondencji) są przetwarzane przez Kancelarię.
Wobec wejścia w życie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), dalej: „RODO”, chcielibyśmy poinformować Cię o zakresie przetwarzania Twoich danych osobowych.
W związku z powyższym, celem wypełnienia wymogów z art. 13 RODO, niniejszym przekazujemy podstawowe informacje dotyczące zasad przetwarzania Twoich danych osobowych oraz informujemy o przysługujących Ci z tego tytułu prawach.
## \[Administrator Danych Osobowych\]
Administratorem Twoich danych osobowych jest Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska z siedzibą w Krakowie, ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków, wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie XI Wydział Gospodarczy KRS pod numerem: 0000497153, NIP: 6793098361, REGON: 123042865, telefon: +48 (12) 267 75 44, faks: +48 (12) 267 75 43, e-mail: kancelaria@kwwp.pl (dalej jako: „Administrator”).
## \[Cel i uzasadniony interes\]
Twoje dane osobowe, w tym m.in. adres poczty elektronicznej, są przetwarzane w celu realizacji bieżącego kontaktu, współpracy zawodowej, przyjmowania i składania ofert oraz prowadzenia korespondencji drogą elektroniczną w procesach biznesowych i administracyjnych związanych z przedmiotem działalności Administratora. Bez wykorzystania tego kanału komunikacji działalność Administratora nie mogłaby sprostać rozwojowi technologicznemu, a kontakt z Tobą mógłby okazać się znacznie utrudniony, a nawet niemożliwy.
## \[Odbiorcy\]
Odbiorcami podanych przez Ciebie danych osobowych są dostawcy towarów i usług niezbędnych do realizacji ww. celów oraz podmioty uprawnione na podstawie przepisów prawa, w tym organy państwowe.
## \[Okres przechowywania\]
Twoje dane będą przechowywane do czasu wypełnienia prawnie uzasadnionego interesu Administratora stanowiącego podstawę tego przetwarzania lub do czasu wniesienia przez Ciebie sprzeciwu wobec takiego przetwarzania.
## \[Prawa\]
Przysługuje Ci prawo dostępu do treści danych osobowych oraz prawo do ich sprostowania, jak również prawo do ich usunięcia lub ograniczenia przetwarzania oraz prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania. Przysługuje Ci także prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
## \[Zautomatyzowane podejmowanie decyzji\]
Dane osobowe przetwarzane w uzasadnionym celu Administratora nie będą poddane zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji, w tym profilowaniu.
## \[Podstawa prawna\]
Podstawę prawną przetwarzania danych osobowych stanowi art. 6 ust. 1 litera f RODO.
Podanie danych osobowych jest dobrowolne, ale konieczne dla skutecznego kontaktowania się przez Administratora.
Zwracamy uwagę, że możesz być jednym z odbiorców poczty elektronicznej z domeny fwsk.pl oraz kwwp.pl, o którym, ze względu na łączące Cię ze nami stosunki prawne i faktyczne, możemy posiadać i przetwarzać zgodnie z prawem szerszy zakres danych osobowych, niż wynikające tylko z komunikowania się za pośrednictwem poczty elektronicznej. Dlatego, w celu pozyskania kompleksowej informacji o przetwarzanych danych osobowych, prosimy o zapoznanie się z dedykowaną dla Ciebie klauzulą informacyjną zamieszczoną na stronie kwwp.pl, dostępną w naszym biurze lub prosimy o bezpośredni kontakt w tym celu.
---
### [Informacja ogólna o przetwarzaniu danych osobowych w Kancelarii](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/informacja-ogolna-o-przetwarzaniu-danych-osobowych-w-kancelarii/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Bezpieczeństwo danych osobowych
W działalności Kancelarii przywiązujemy dużą wagę do zapewnienia jak najwyższych standardów bezpieczeństwa powierzonych nam informacji z uwagi na doniosłe znaczenie tajemnicy zawodowej radcy prawnego, w tym także znaczenie efektywnej ochrony danych osobowych. Czynimy tak nie dlatego, że obowiązuje RODO czy inne ustawy branżowe, ale dlatego, że uważamy, iż tak należy postępować.
Celem zapewnienia integralności i poufności danych Kancelaria wdrożyła procedury umożliwiające dostęp do danych osobowych jedynie osobom upoważnionym i wyłącznie w zakresie, w jakim jest to niezbędne, ze względu na wykonywane przez te osoby zadania.
Stosujemy różnorodne organizacyjne oraz techniczne rozwiązania w celu zapewnienia bezpieczeństwa i legalności operacji na danych osobowych. Wdrożone rozwiązania są na bieżąco monitorowane, ulepszane oraz rozwijane.
Regularnie monitorujemy odbiorców danych osobowych, co do faktycznego stosowania odpowiednich środków bezpieczeństwa w każdym przypadku, gdy przetwarzają dane osobowe na nasze zlecenie.
W razie, gdyby doszło do incydentu naruszenia ochrony danych osobowych mamy na tę okoliczność wdrożone procedury m.in. minimalizujące potencjalne dolegliwości i skutki takich zdarzeń dla podmiotów danych.
Wszyscy pracownicy i współpracownicy kancelarii z dużą starannością respektują obowiązki wynikające z tajemnicy zawodowej radcy prawnego niezależnie od obowiązków wynikających z RODO.
W codziennej działalności gromadzimy dane osobowe tylko niezbędne dla naszych procesów przestrzegając zasady minimalizacji przetwarzanych danych osobowych.
Uważnie analizujemy podstawy prawne przetwarzania danych osobowych, a w sytuacji przetwarzania danych osobowych w oparciu o uzasadniony interes kancelarii dodatkowo przeprowadzamy testy równowagi jako element samosprawdzenia adekwatności przetwarzania danych osobowych.
Wnikliwie i przejrzyście, różnymi metodami, informujemy o przetwarzaniu danych osobowych, w momencie ich zbierania, chyba że przepisy szczególne nas z tego zwalniają. Szczegółowe informacje można znaleźć w Polityce prywatności, w zamieszczonych przykładowych klauzulach informacyjnych lub kontaktując się z nami bezpośrednio.
Zgodnie z postanowieniami RODO jesteśmy gotowi na realizację poszczególnych praw podmiotów danych i posiadamy stosowne rozwiązania proceduralne, organizacyjne oraz przeszkolony personel.
We wszystkich sprawach związanych z bezpieczeństwem danych osobowych, obowiązkiem informacyjnym oraz zgłaszaniem żądań realizacji praw podmiotów danych oraz innych prosimy o kontakt w formie pisemnej na adres stacjonarny podany w Zakładce Kontakt, drogą e-mail: .
Zastrzegamy, że celem zidentyfikowania podmiotu zgłaszającego żądanie możemy zwrócić się o dodatkowe informacje i wyjaśnienia celem bezpiecznego udzielania odpowiedzi właściwej osobie.
---
### [Informacja o przetwarzaniu danych osobowych klientów Kancelarii](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-klientow/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
**INFORMACJA O PRZETWARZANIU DANYCH OSOBOWYCH KLIENTÓW KANCELARII**
**w związku z zawarciem umowy na usługi prawne**
Wypełniając obowiązek nałożony przez Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady \[UE\] 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE \[ogólne rozporządzenie o ochronie danych\] \[Dz. Urz. UE L z 2016 r. , nr 119, s.1\], w skrócie „RODO” oraz ustawę z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych \[Dz.U. z 2018 r., poz.1000\] informujemy, że dane osobowe, które zostają udostępnione nam w związku ze świadczeniem przez Naszą Kancelarię usług prawnym podlegają przetwarzaniu w sposób określony w niniejszej informacji.
**KTO JEST ADMINISTRATOREM DANYCH OSOBOWYCH?**
Administratorem jest **Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska** z siedzibą w Krakowie, ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-359 Kraków, wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: 0000497153, NIP: 679309836.
**KONTAKT Z ADMINISTRATOREM DANYCH OSOBOWYCH**
**W celu kontaktu zostały utworzone poniższe kanały komunikacyjne:**
- adres e-mail:
- telefon kontaktowy: +48 (12) 267 75 44, +48 (12) 267 75 43
**CEL I PODSTAWA PRAWNA PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH PRZEZ KWWP**
**Dane osobowe podlegają przetwarzaniu w celu określonym w momencie ich pozyskania, w tym:**
- w celu zawarcia umowy i wykonywania przedmiotu zawartej umowy o świadczenie usług prawnych (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. b) RODO), tj. w tym uzyskania dokumentów potrzebnych do realizacji usług, wystawienia faktury, dokonania rozliczeń z Kancelarią
- w celu realizacji obowiązków nałożonych na KWWP przepisami prawa (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. c) RODO), w tym w szczególności obowiązków podatkowych oraz zawodowych (związanych m.in. z obowiązkiem zachowania tajemnicy zawodowej oraz ustalenia, czy w danej sprawie nie zachodzi konflikt interesów, odpowiedzialnością dyscyplinarną radców prawnych)
- dla sprawnej realizacji bieżącej działalności KWWP, w tym realizacji procesów biznesowych i administracyjnych związanych z obsługą prawną (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f) RODO)
- do ewentualnego ustalenia, dochodzenia lub obrony roszczeń z tytułu prowadzonej przez KWWP działalności gospodarczej (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f) RODO)
**CZY ISTNIEJE OBOWIĄZEK PODANIA KWWP DANYCH OSOBOWYCH?**
W przypadku przetwarzania danych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. b) RODO podanie danych stanowi warunek zawarcia umowy i świadczenia usług prawnych, konsekwencją niepodania tych danych będzie brak możliwości podjęcia działań określonych umową.
W przypadku przetwarzania danych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. c) RODO obowiązek ich podania jest wymogiem ustawowym.
W przypadku przetwarzania danych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f) RODO (uzasadniony interes Administratora) podanie danych ma charakter dobrowolny.
**TWOJE UPRAWNIENIA WOBEC KWWP W ZAKRESIE PRZETWARZANIA DANYCH?**
Przysługuje Pani/Pana prawo dostępu do treści danych osobowych i prawo do ich sprostowania, jak również prawo do ich usunięcia lub ograniczenia przetwarzania oraz prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania.
Przysługuje Pani/Panu także prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, adres pocztowy: ul. Stawki 2, 00 – 193 Warszawa.
**Z uwagi na wiążącą nas z mocy prawa tajemnicę radcowską informujemy ponadto, że w poszczególnych przypadkach, w zależności od okoliczności faktycznych danej sprawy, poszczególne uprawnienia przysługujące Pani/Panu zgodnie z RODO, w tym w szczególności prawo dostępu do treści danych osobowych oraz żądania ograniczenia ich przetwarzania, mogą doznać pewnych ograniczeń, a nawet zostać całkowicie wyłączone.**
**TERMIN PRZECHOWYWANIA DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe przechowywane są do czasu zakończenia wszelkich czynności faktycznych i prawnych niezbędnych do rozliczenia umowy, a także po jej zakończeniu, w celach:**
- dochodzenia roszczeń w związku z wykonaniem umowy
- wykonania obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym w szczególności podatkowych i rachunkowych;
- statystycznych i archiwizacyjnych
- maksymalnie przez okres 10 lat od dnia zakończenia wykonywania umowy lub wykonania usługi
**UDOSTĘPNIANIE DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe mogą zostać udostępnione poniższym kategoriom podmiotów:**
- sądom i innym podmiotom uprawnionym na podstawie przepisów prawa (np. Urzędom Skarbowym, organom kontrolnym, organom ścigania, właściwej izbie radców prawnych, notariuszom , organom państwowym),
- dostawcom towarów i usług niezbędnych do realizacji ww. celu (m.in. dostawcom programów do rozliczeń, fakturowania, podmiotom odpowiedzialnym za świadczenie usług informatycznych, księgowych).
**Dane osobowe nie będą** przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy, przetwarzane w sposób zautomatyzowany, ani wykorzystywane w celu profilowania.
---
### [Specjalizacje](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
**Published:** 5 października, 2020
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
### Specjalizacje Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski
Pracujemy interdyscyplinarnie, łączymy doświadczenie procesowe, znajomość branż oraz praktyczne podejście do prawa.
[Biznes ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/#biznes)
[Osoby prywatne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/#prywatne)
[Nieruchomości ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/#nieruchomosci)
## **Dla biznesu**
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
### [ Prawo korporacyjne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
### [ Kontrakty gospodarcze ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
### [ Prawo energetyczne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
### [ Prawo pracy ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
### [ Ochrona danych osobowych (RODO) ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
## **Dla inwestorów i branży nieruchomości**
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
### [ Inwestycje budowlane ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego – począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
### [ Prawo nieruchomości ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/obsluga-inwestycji-deweloperskich/)
### [ Obsługa inwestycji deweloperskich ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/obsluga-inwestycji-deweloperskich/)
Zapewniamy obsługę prawną deweloperów i inwestorów. Dzięki doświadczeniu w audytach nieruchomości, analizie dokumentów do pozwolenia na budowę oraz obsłudze umów z wykonawcami pomagamy przejść przez cały proces bezpiecznie i skutecznie.
## **Dla osób prywatnych**
[ ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
### [ Premia kompensacyjna ](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
Pomagamy właścicielom budynków mieszkalnych w uzyskaniu premii kompensacyjnej z BGK. Kompleksowo wspieramy w przygotowaniu dokumentacji, składaniu wniosków i reprezentujemy Klientów w procesie przyznania środków na remonty kamienic i nieruchomości.
[ ](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
### [ Kredyty frankowe ](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
Reprezentujemy kredytobiorców w sprawach dotyczących unieważnienia lub odfrankowienia umów kredytowych. Analizujemy umowy, przygotowujemy pozwy i prowadzimy sprawy sądowe - od etapu wstępnej oceny po pełne postępowanie przed sądem.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
### [ Wspólnota pozywa dewelopera ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
Reprezentujemy wspólnoty mieszkaniowe przeciwko deweloperom w związku z wadami budynków mieszkalnych. Oferujemy pakiet wsparcia prawnego, dzięki któremu rosną szanse na usunięcie usterek pogarszających jakość i wartość mieszkań oraz części wspólnych.
[ ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
### [ Sprawy rodzinne ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
### Spory sądowe
Reprezentujemy klientów w postępowaniach cywilnych oraz w sporach wynikających z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązań – na etapie przedsądowym oraz sądowym.
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
### Zaufali nam








---
### [Zespół](https://www.kwwp.pl/o-kancelarii/zespol/)
**Published:** 13 października, 2020
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Radcy Prawni Wojciechowska & Wojciechowski
### **Nasz Zespół**
W naszej Kancelarii nie działamy szablonowo. Każdy z członków zespołu wnosi unikalne doświadczenie i specjalizację, ale łączy nas realne wsparcie i zrozumienie biznesu oraz sytuacji Klientów.
Stawiamy na współpracę, jasną komunikację i rzetelność, bo wiemy, że za każdą sprawą stoją konkretni ludzie i decyzje, które trzeba podjąć.
## Partnerzy
[](https://www.kwwp.pl/em_team/agnieszkawojciechowska/)#### [Agnieszka Wojciechowska](https://www.kwwp.pl/em_team/agnieszkawojciechowska/)
Partner w Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska
[](https://www.kwwp.pl/em_team/radoslaw-wojciechowski/)#### [Radosław Wojciechowski](https://www.kwwp.pl/em_team/radoslaw-wojciechowski/)
Partner w Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska
## Prawnicy
[](https://www.kwwp.pl/em_team/ewelina-pietrzyk/)#### [Ewelina Pietrzyk](https://www.kwwp.pl/em_team/ewelina-pietrzyk/)
Radca Prawny
[](https://www.kwwp.pl/em_team/szymon-przybylo/)#### [Szymon Przybyło](https://www.kwwp.pl/em_team/szymon-przybylo/)
Radca Prawny
[](https://www.kwwp.pl/em_team/marcin-kania/)#### [Marcin Kania](https://www.kwwp.pl/em_team/marcin-kania/)
Radca Prawny
[](https://www.kwwp.pl/zespol/jakub-swidron/)#### [Jakub Świdroń](https://www.kwwp.pl/zespol/jakub-swidron/)
Adwokat
[](https://www.kwwp.pl/zespol/olga-ciepielska/)#### [Olga Ciepielska](https://www.kwwp.pl/zespol/olga-ciepielska/)
Aplikant radcowski
## Administracja
[](https://www.kwwp.pl/em_team/sylwia-zabkowska/)#### [Sylwia Ząbkowska](https://www.kwwp.pl/em_team/sylwia-zabkowska/)
Pracownik administracji
### Poznaj zakres usług prawnych
### [Kontrakty gospodarcze](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
### [Prawo korporacyjne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
### [Prawo energetyczne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
### [Prawo pracy](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
### [Ochrona konkurencji](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji/)
Reprezentujemy przedsiębiorców w postępowaniach przed Prezesem UOKiK, w tym w sprawach praktyk ograniczających konkurencję oraz nadużywania pozycji dominującej. Oferujemy wsparcie w analizie zgodności działań rynkowych z przepisami prawa konkurencji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji/)
### [Ochrona danych osobowych (RODO)](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
### [Inwestycje budowlane](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego - począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
### [Prawo nieruchomości](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
### [Sprawy rodzinne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
### [Spory z deweloperami](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
Reprezentujemy wspólnoty mieszkaniowe w sprawach dotyczących wad budynków i części wspólnych. Prowadzimy negocjacje i procesy sądowe przeciwko deweloperom, dbając o skuteczne usunięcie usterek i zabezpieczenie interesów właścicieli lokali.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-dobr-osobistych/)
### Kredyty frankowe
Reprezentujemy kredytobiorców w sprawach dotyczących unieważnienia lub odfrankowienia umów kredytowych. Analizujemy umowy, przygotowujemy pozwy i prowadzimy sprawy sądowe - od etapu wstępnej oceny po pełne postępowanie przed sądem.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
### Premie kompensacyjne
Pomagamy właścicielom budynków mieszkalnych w uzyskaniu premii kompensacyjnej z BGK. Kompleksowo wspieramy w przygotowaniu dokumentacji, składaniu wniosków i reprezentujemy Klientów w procesie przyznania środków na remonty kamienic i nieruchomości.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
[Zobacz pełen zakres usług prawnych ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[Czytaj więcej +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[Czytaj więcej +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
[Czytaj więcej +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
---
### [O kancelarii](https://www.kwwp.pl/o-kancelarii/)
**Published:** 27 lutego, 2019
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**

Lat doświadczenia
0 +
## O kancelarii Wojciechowska Wojciechowski
### Profesjonalne wsparcie prawne.
Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska to zespół doświadczonych prawników, którzy łączą znajomość prawa z rozumieniem realiów biznesu i praktyką skutecznego działania. Wspieramy zarówno nietypowe, jak i standardowe sprawy - zawsze z indywidualnym podejściem i pełnym zaangażowaniem.
Niezależnie od skali problemu, szukamy rozwiązań szytych na miarę sytuacji i oczekiwań klienta.
## Zespół, któremu możesz powierzyć swoje sprawy.
### Twój cel staje się naszym celem.
Nasz zespół pracuje transparentnie, z poszanowaniem Twojego czasu i zasobów. Stawiamy na komunikację opartą na zaufaniu i jasno określonych oczekiwaniach.
[Poznaj nasz zespół ](#)
### [Efektywność](#)
Nie traktujemy spraw rutynowo - każda sytuacja klienta wymaga indywidualnej analizy i dopasowanego podejścia. Gdy przygotowujemy umowę, uwzględniamy nie tylko jej zgodność z przepisami, ale i realne ryzyko sporu.
Jeśli konflikt zaistnieje - szukamy rozwiązań polubownych, stawiając na mediację. W sytuacji konieczności sporu sądowego, opracowujemy klarowną strategię procesową.
### [Doświadczenie](#)
20 lat praktyki, setki powierzonych spraw, tysiące dokumentów i rekomendacji. Nasza wiedza oparta jest na realnej pracy z klientami - zarówno przedsiębiorstwami, jak i osobami indywidualnymi.
### [Kompleksowa współpraca](#)
Współpracujemy z ekspertami innych dziedzin - rzeczoznawcami, notariuszami, doradcami podatkowymi czy biurami rachunkowymi - co pozwala nam zapewniać kompleksowe i efektywne rozwiązania.
### Poznaj zakres usług prawnych
### [Kontrakty gospodarcze](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
### [Prawo korporacyjne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
### [Prawo energetyczne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
### [Prawo pracy](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
### [Ochrona konkurencji](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji/)
Reprezentujemy przedsiębiorców w postępowaniach przed Prezesem UOKiK, w tym w sprawach praktyk ograniczających konkurencję oraz nadużywania pozycji dominującej. Oferujemy wsparcie w analizie zgodności działań rynkowych z przepisami prawa konkurencji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji/)
### [Ochrona danych osobowych (RODO)](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
### [Inwestycje budowlane](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego - począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
### [Prawo nieruchomości](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
### [Sprawy rodzinne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
### [Spory z deweloperami](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
Reprezentujemy wspólnoty mieszkaniowe w sprawach dotyczących wad budynków i części wspólnych. Prowadzimy negocjacje i procesy sądowe przeciwko deweloperom, dbając o skuteczne usunięcie usterek i zabezpieczenie interesów właścicieli lokali.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-dobr-osobistych/)
### Kredyty frankowe
Reprezentujemy kredytobiorców w sprawach dotyczących unieważnienia lub odfrankowienia umów kredytowych. Analizujemy umowy, przygotowujemy pozwy i prowadzimy sprawy sądowe - od etapu wstępnej oceny po pełne postępowanie przed sądem.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
### Premie kompensacyjne
Pomagamy właścicielom budynków mieszkalnych w uzyskaniu premii kompensacyjnej z BGK. Kompleksowo wspieramy w przygotowaniu dokumentacji, składaniu wniosków i reprezentujemy Klientów w procesie przyznania środków na remonty kamienic i nieruchomości.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
[Zobacz pełen zakres usług prawnych ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
### Zaufali nam










---
### [Kredyty frankowe](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
**Published:** 24 czerwca, 2020
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Wsparcie prawne dla kredytobiorców frankowych
### Kredyty frankowe
Nasza Kancelaria od lat wspiera frankowiczów w odzyskiwaniu pieniędzy od banków. Oferujemy kompleksową obsługę - od analizy dokumentów, przez przygotowanie pozwu, aż po reprezentację w sądzie.
## Zakres obsługi obejmuje m.in.:
- analiza umów kredytowych pod kątem klauzul abuzywnych i ryzyk prawnych
- przygotowanie pozwów i pism procesowych
- reprezentacja w negocjacjach oraz przed sądem
- wsparcie w rozmowach z bankiem
- bieżące informowanie o przebiegu postępowania
---
## Dodatkowe informacje
- - Postępowanie może toczyć się w sądzie najbliższym Twojemu miejscu zamieszkania
- Nasz zespół stara się odpowiadać na maile możliwie szybko, jednak priorytetem jest prowadzenie bieżących spraw sądowych
- Jeśli w ciągu 7 dni nie otrzymasz odpowiedzi – zadzwoń, aby ustalić status zapytania
## Jak działamy?
### **Prześlij dokumenty**
Wyślij skan swojej umowy kredytowej wraz z innymi dokumentami na adres: office@kwwp.pl lub poprzez formularz na stronie.
### **Bezpłatna analiza**
Bezpłatnie przeanalizujemy Twoją umowę i poinformujemy Cię, czy możesz żądać jej unieważnienia lub „odfrankowienia”. Otrzymasz jasną ocenę sytuacji oraz możliwe scenariusze działania.
### **Oferta i umowa**
Wraz z analizą przedstawimy Ci ofertę współpracy. Po jej akceptacji przygotujemy umowę i pełnomocnictwo, aby móc wystąpić w Twoim imieniu.a
### **Sporządzenie pozwu i reprezentacja**
Przystąpimy do sporządzenia pozwu i zajmiemy się całością procesu sądowego. Prowadzimy sprawę od początku do końca, dbając o Twoje interesy.
# Historie naszych klientów
> Pod koniec 2024 roku zapadło orzeczenie sądu apelacyjnego, które zawierało wskazania co do rozliczenia stron. Zasądzone kwoty uwzględniały fakt dokonanego potrącenia. Pomimo potrącenia 720 000 PLN wierzytelności banku, na rzecz klienta zasądzono równowartość około 275 000 PLN.
- [ Przeczytaj całą historię klienta ](https://www.kwwp.pl/czy-odsetki-moga-zrekompensowac-dlugotrwala-sprawe-frankowa/)
##### Bezpłatnie przeanalizujemy Twój przypadek.
[Skontaktuj się z kancelarią ](https://www.kwwp.pl/kontakt)
- +48 (12) 267 75 44
- [ kancelaria@kwwp.pl ](mailto:kancelaria@kwwp.pl)
## FAQ
### Najczęściej zadawane pytania
[ Na czym polega „unieważnienie” umowy kredytu frankowego? ](#)
Unieważnienie umowy to najczęściej spotykany i najbardziej korzystny dla
konsumentów sposób rozwiązania sprawy frankowej. Sąd stwierdza wyrokiem, że umowa kredytu była nieważna od samego początku m.in. ze względu na
zawarte w niej klauzule niedozwolone (klauzule abuzywne).
W rezultacie umowa jest traktowana jakby nigdy nie została zawarta, co pociąga za sobą konieczność dokonania rozliczeń finansowych oraz uregulowania pozostałych kwestii związanych z umową np. usunięcie wpisu hipotecznego z księgi wieczystej.
[ Co to „teoria salda”? ](#)
Teoria salda, bardziej popularna w okresie, kiedy orzecznictwo frankowe
dopiero się kształtowało i obecnie już zasadniczo odrzucona przez polskie
sądy. Teoria ta zakłada, że istnieje tylko jedno roszczenie, a to roszczenie tej
strony, która ma „nadwyżkę”, o jej zwrot. Sąd ustala, która strona jest „na
plusie" po uwzględnieniu wszystkich wpłat i wypłat zarówno banku jak i
kredytobiorcy. Teoria ta jest mniej korzystna dla kredytobiorców ponieważ
najczęściej pozbawia możliwości otrzymania odsetek ustawowych za
opóźnienie od wpłaconych bankowi kwot, sprzyjając w ten sposób bankom i
nie chroniąc konsumentów, wbrew zasadom prawa unijnego.
[ Co to „teoria dwóch kondykcji"? ](#)
Teoria dwóch kondykcji, ugruntowana w orzecznictwie polskiego Sądu
Najwyższego (m.in. uchwała z dnia 16 lutego 2021 r., sygn. akt III CZP 11/20) i
obecnie zasadniczo niekwestionowana. Teoria ta zakłada, że roszczenie
kredytobiorcy o zwrot wpłaconych kwot i roszczenie banku o zwrot
wypłaconego kapitału są dwoma odrębnymi i niezależnymi od siebie
świadczeniami.
Co to oznacza:
\- dla kredytobiorcy, że może on żądać zwrotu wszystkich wpłaconych
rat, prowizji i innych opłat od banku, niezależnie od tego, czy spłacił już
cały kapitał kredytu i czy jest „na plusie” w stosunku do banku,
\- dla banku, że aby odzyskać wypłacony kapitał bank musi wytoczyć
przeciwko kredytobiorcy oddzielne powództwo (lub podnieść zarzut
potrącenia w toku procesu). Ponadto im dłużej bank zwleka z
podjęciem działań, tym dłużej na rzecz kredytobiorcy naliczane są
odsetki od kwoty wpłat a nie jedynie od ewentualnej „nadwyżki”.
Dzięki teorii dwóch kondykcji kredytobiorca zyskuje ogromną przewagę w
procesie, gdyż sąd nie ma obowiązku automatycznego potrącania
wzajemnych roszczeń, a kredytobiorca może domagać się odsetek od swoich
roszczeń (od całości kwoty, a nie jedynie od nadwyżki, jak w teorii salda).
[ Czy mogę pozwać bank, jeśli już spłaciłem cały kredyt? ](#)
Tak! Całkowita spłata kredytu w żadnym razie nie pozbawia kredytobiorcy prawa do dochodzenia swoich roszczeń. W przypadku całkowicie spłaconej umowy postępowanie różni się tym, że nie ma konieczności domagania się w wyroku wprost stwierdzenia nieważności umowy, a wystarczającym jest skupienie się na rozliczeniach stricte finansowych.
Co więcej, w przypadku kredytów spłaconych banki zauważalnie chętniej i
szybciej składają propozycje zawarcia ugody lub innego porozumienia na
korzystnych warunkach, aniżeli w sprawach kredytów wciąż aktywnych.
[ Czy jeżeli mam kredyt w euro, to czy mogę dochodzić unieważnienia umowy i zapłaty jak przy kredycie w CHF? ](#)
Tak!. Kredyty waloryzowane do euro (EUR), dolara amerykańskiego (USD) czy
innej waluty obcej były zazwyczaj konstruowane na podobnych wzorcach
umownych co kredyty frankowe i zawierają analogiczne, wadliwe i niedozwolone mechanizmy przeliczeniowe. To nie waluta determinuje abuzywność postanowień, a sposób przeliczania kwot podczas wypłaty kapitału/ustalania salda oraz regulowania rat kapitałowo – odsetkowych.
Nasza kancelaria prowadzi obecnie także sprawy kredytów denominowanych
i indeksowanych do innych walut obcych, w szczególności do euro (EUR).
[ Jakie są szanse na wygranie sprawy frankowej? ](#)
Każda sprawa jest indywidualna i nie można nigdy dać gwarancji pełnego
powodzenia. Co więcej, nie ma oficjalnych statystyk dotyczących tego, jaki
procent spraw jest wygranych przez kredytobiorców. Sama jedynie analiza
przekrojowa zapadłych rozstrzygnięć mogłaby również zaburzać obraz
rzeczywistości, chociażby z uwagi na fakt, że jeżeli w toku sprawy dojdzie do
zawarcia ugody i cofnięcia pozwu korzystny wyrok formalnie nie zapadnie,
pomimo faktycznej wygranej. Bazując jednak na naszej analizie oraz na dostępnych danych, publikowanych przez kancelarie prawne i Ministerstwo
Sprawiedliwości, szacuje się, że odsetek wygranych spraw frankowych
przekracza nawet 90%.
[ Czy jeżeli zakwestionuję umowę bank może mnie pozwać? ](#)
Przyjmując że teoria dwóch kondykcji jest słuszna, Bank może mieć roszczenie o zwrot wypłaconego kapitału. Kwestia dopuszczalności wniesienia pozwu przez Bank, w sytuacji gdy kredytobiorca wpłacił na rzecz banku więcej aniżeli otrzymał jako kapitał jest jednak aktualnie mocno kwestionowana, z uwagi na ostatnie orzeczenia TSUE.
Niektóre banki wypraktykowały różne modele odpowiedzi na pozew kredytobiorcy. Niektóre w toku postępowania wzywają kredytobiorców do zwrotu kapitału, inne występują z pozwami wzajemnymi lub nawet odrębnymi pozwami. Nie jest to jednak powód do niepokoju. Podjęcie odpowiednich działań procesowych i poza procesowych (np. potrącenie) powoduje najczęściej, że roszczenie banku ulega oddaleniu przez sąd w całości, a kredytobiorca może się domagać dodatkowego zwrotu kosztów postępowania na swoją rzecz.
Wreszcie niekiedy banki straszą w wezwaniach lub pozwach roszczeniami
o wynagrodzenie za „korzystanie z kapitału” lub też „waloryzacją kapitału”.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w licznych orzeczeniach
wyjaśnił jednak, ponad wszelką wątpliwość, że bankom nie przysługuje
wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z kapitału od konsumentów ani żadna inna forma waloryzacji kapitału.
Nie należy zatem traktować poważnie tego typu wezwań, gdyż mają one jedynie zniechęcić kredytobiorcę do prowadzenia sprawy lub nakłonić do zawarcia mniej korzystnej ugody.
Przyjęcie odpowiedniej strategii procesowej nie tylko powoduje, że kredytobiorca nie musi obawiać się pozwu ze strony banku, lecz niekiedy też, że bank szybciej przystąpi do rozmów ugodowych lub rozliczeniowych. Tym ważniejszym jest zatem, by powierzyć reprezentację w sprawie frankowej kancelarii z praktyką i doświadczeniem w tego typu sprawach.
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/czy-bank-moze-skutecznie-potracic-kapital-kredytu-jednoczesnie-twierdzac-ze-umowa-jest-wazna/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Spory z bankami](https://www.kwwp.pl/category/spory-z-bankami/)
## [Czy bank może potrącić kapitał kredytu, jeśli twierdzi, że umowa jest ważna?](https://www.kwwp.pl/czy-bank-moze-skutecznie-potracic-kapital-kredytu-jednoczesnie-twierdzac-ze-umowa-jest-wazna/)
Wyrok TSUE z 22 stycznia 2026 r. w sprawie C-902/24 (Herchoski) wywołał bardzo duże poruszenie w środowisku prawniczym i bankowym. W medialnych komentarzach szybko pojawiły się uproszczone tezy, że „TSUE pozwolił bankom na potrącanie kapitału” albo wręcz, że banki uzyskały nowe skuteczne narzędzie neutralizowania roszczeń kredytobiorców dochodzących nieważności umów frankowych.
[Czytaj więcej +](https://www.kwwp.pl/czy-bank-moze-skutecznie-potracic-kapital-kredytu-jednoczesnie-twierdzac-ze-umowa-jest-wazna/)
[  ](https://www.kwwp.pl/potracenie-a-przedawnienie-w-sporach-frankowych/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Spory z bankami](https://www.kwwp.pl/category/spory-z-bankami/)
## [Potrącenie a przedawnienie w sporach frankowych](https://www.kwwp.pl/potracenie-a-przedawnienie-w-sporach-frankowych/)
W sporach frankowych jednym z kluczowych zagadnień procesowych w dalszym ciągu pozostaje sposób rozliczenia stron po stwierdzeniu nieważności umowy kredytu. W praktyce szczególne kontrowersje budzi relacja pomiędzy zarzutem przedawnienia roszczeń banku a zarzutem potrącenia wierzytelności wzajemnych. Przez długi czas konsumenci stawiani byli przed trudnym wyborem: albo powołać się na przedawnienie
[Czytaj więcej +](https://www.kwwp.pl/potracenie-a-przedawnienie-w-sporach-frankowych/)
[  ](https://www.kwwp.pl/korzystna-ugoda-po-calkowitej-splacie-kredytu-frankowego/) - [Spory z bankami](https://www.kwwp.pl/category/spory-z-bankami/)
## [Korzystna ugoda po całkowitej spłacie kredytu frankowego – case study](https://www.kwwp.pl/korzystna-ugoda-po-calkowitej-splacie-kredytu-frankowego/)
Czy ugoda z bankiem po całkowitej spłacie kredytu frankowego może być opłacalna? Historia naszych Klientów pokazuje, że tak. Nawet jeśli kredyt został już spłacony, nadal można domagać się zwrotu nadpłaconych kwot. Dzięki naszej interwencji udało się osiągnąć wyjątkowo korzystne porozumienie z bankiem. Kredyt frankowy spłacony ponad dwukrotnie Klienci trafili do
[Czytaj więcej +](https://www.kwwp.pl/korzystna-ugoda-po-calkowitej-splacie-kredytu-frankowego/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Kontakt](https://www.kwwp.pl/kontakt/)
**Published:** 10 czerwca, 2020
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
### [Lokalizacja](#)
ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków
### [Numer kontaktowy ]()
[+48 (12) 267 75 44](tel:+48122677544)
### [E-mail ](mailto:kancelaria@kwwp.pl)
# Formularz kontaktowy kancelarii
## **Potrzebujesz wsparcia prawnego?**
Wypełnij formularz – odpowiemy niezwłocznie.
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Blog](https://www.kwwp.pl/blog/)
**Published:** 10 czerwca, 2020
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
---
### [Kariera](https://www.kwwp.pl/o-kancelarii/kariera/)
**Published:** 8 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Kariera
### **Dołącz do naszego zespołu**
Wierzymy, że najlepszym sposobem na naukę prawa… jest jego stosowanie w praktyce. Dlatego otwieramy drzwi naszej Kancelarii dla studentek i studentów prawa, a także absolwentów i aplikantów, którzy chcą zdobyć realne doświadczenie, w zespole, który dzieli się wiedzą, wspiera i daje przestrzeń do rozwoju.
### **Praktyki studenckie**
#### **Kogo szukamy?**
 Do naszego zespołu zapraszamy osoby:
 będące na IV–V roku studiów prawniczych,
 zainteresowane zdobyciem praktycznego doświadczenia w pracy kancelarii,
 rozważające nawiązanie dłuższej współpracy
 dyspozycycyjne co najmniej 3 dni w tygodniu, minimum 5 godzin dziennie
#### **Co oferujemy?**
 możliwość realnego zaangażowania w bieżącą obsługę klientów kancelarii,
 udział w prowadzeniu spraw m.in. z zakresu prawa cywilnego, gospodarczego i energetycznego,
 przygotowywanie projektów pism procesowych (pozwy, odpowiedzi, apelacje), umów oraz opinii prawnych,
 możliwość zaangażowania w bieżącą obsługę prawną dużych podmiotów gospodarczych,
 przyjazną atmosferę pracy,
 elastyczny wymiar praktyk – dostosowany do planu zajęć na uczelni,
 po krótkim okresie wdrożeniowym – **odpłatność za praktyki**,
 w dalszej perspektywie – możliwość **zatrudnienia na stanowisku młodszego prawnika**.
#### **Kogo cenimy?**
 osoby rzetelne i zaangażowane,
 o wysokiej kulturze pracy i komunikacji,
 potrafiące myśleć analitycznie,
 gotowe do nauki oraz podejmowania odpowiedzialnych zadań.
#### **Jak aplikować?**
Prześlij swoje CV oraz list motywacyjny w poniższym formularzu kontaktowym.
# Wyślij swoje CV i rozpocznij karierę zawodową z KWWP
## Dołącz do naszego zespołu
Wyślij swoje CV
Wyślij list motywacyjny
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
**Wyrażam zgodę** na przetwarzanie przez spółkę Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p z siedzibą w Krakowie moich danych osobowych zawartych w CV i wszelkich innych złożonych przeze mnie dokumentach aplikacyjnych na potrzeby procesu rekrutacyjnego w ww. podmiocie.
Oświadczam, iż zostałem poinformowany, iż wyrażenie zgody jest dobrowolne oraz że mam prawo w dowolnym momencie wycofać wyrażoną przeze mnie zgodę, a wycofanie zgody może nastąpić przez moje jednostronne oświadczenie i nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej wycofaniem.
Administratorem Twoich danych osobowych wskazanych powyżej jest Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p z siedzibą w Krakowie (NIP: 6793098361), email: kancelaria@kwwp.pl. Więcej informacji o zasadach przetwarzania danych zawartych w Formularzu rejestracyjnym oraz danych zgromadzonych na podstawie udzielonej zgody znajdziesz w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
### Poznaj zakres usług prawnych
### [Kontrakty gospodarcze](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
### [Prawo korporacyjne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
### [Prawo energetyczne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-energetyczne/)
### [Prawo pracy](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne-2/)
### [Ochrona konkurencji](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji/)
Reprezentujemy przedsiębiorców w postępowaniach przed Prezesem UOKiK, w tym w sprawach praktyk ograniczających konkurencję oraz nadużywania pozycji dominującej. Oferujemy wsparcie w analizie zgodności działań rynkowych z przepisami prawa konkurencji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji/)
### [Ochrona danych osobowych (RODO)](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
### [Inwestycje budowlane](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego - począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
### [Prawo nieruchomości](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
### [Sprawy rodzinne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
### [Spory z deweloperami](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/spory-z-deweloperami/)
Reprezentujemy wspólnoty mieszkaniowe w sprawach dotyczących wad budynków i części wspólnych. Prowadzimy negocjacje i procesy sądowe przeciwko deweloperom, dbając o skuteczne usunięcie usterek i zabezpieczenie interesów właścicieli lokali.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-dobr-osobistych/)
### Kredyty frankowe
Reprezentujemy kredytobiorców w sprawach dotyczących unieważnienia lub odfrankowienia umów kredytowych. Analizujemy umowy, przygotowujemy pozwy i prowadzimy sprawy sądowe - od etapu wstępnej oceny po pełne postępowanie przed sądem.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/kredyty-frankowe/)
### Premie kompensacyjne
Pomagamy właścicielom budynków mieszkalnych w uzyskaniu premii kompensacyjnej z BGK. Kompleksowo wspieramy w przygotowaniu dokumentacji, składaniu wniosków i reprezentujemy Klientów w procesie przyznania środków na remonty kamienic i nieruchomości.
[Dowiedz się więcej](https://www.kwwp.pl/premie-kompensacyjne/)
[Zobacz pełen zakres usług prawnych ](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[READ MORE +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[READ MORE +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[READ MORE +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
---
### [Prawo rodzinne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-rodzinne/)
**Published:** 11 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Wsparcie prawne dla klientów indywidualnych
### Prawo rodzinne
Wspieramy w najtrudniejszych momentach – od spraw rozwodowych, przez podział majątku, po kwestie związane z dziećmi. Zapewniamy ochronę Twoich praw i dobro najbliższych.
Zapewniamy szerokie wsparcie prawne w sprawach rodzinnych – zarówno w postępowaniach sądowych, jak i w drodze ugody. Prowadzimy sprawy o rozwód, separację, podział majątku, władzę rodzicielską, alimenty oraz kontakty z dziećmi.
## Dlaczego to ważne?
Sprawy rodzinne często są bardzo emocjonalne i dotykają najwrażliwszych obszarów życia. Naszym zadaniem jest spojrzenie na sytuację w sposób obiektywny i pragmatyczny, aby przy użyciu dostępnych narzędzi prawnych rozwiązać konflikt możliwie najmniej obciążająco, a jednocześnie skutecznie.
## Rozwody i separacje
- przygotowanie pozwu i pism procesowych
- reprezentacja na rozprawach
- wsparcie na każdym etapie postępowania
## Podział majątku
- redakcja i negocjowanie umów majątkowych
- pomoc w opracowaniu planu podziału majątku
- reprezentacja w sądzie i w sprawach o zwrot nakładów
## Władza rodzicielska
- sprawy o przyznanie, ograniczenie, pozbawienie lub zawieszenie władzy rodzicielskiej
- uczestnictwo w tworzeniu porozumień wychowawczych
## Kontakty z dziećmi
- ustalanie, ograniczanie lub zakaz kontaktów
- reprezentacja w sporach sądowych i mediacjach
## Alimenty
- sporządzanie ugód pozasądowych
- przygotowanie spisu wydatków
- reprezentacja w sprawach sądowych
## Władza rodzicielska
- sprawy o przyznanie, ograniczenie, pozbawienie lub zawieszenie władzy rodzicielskiej
- uczestnictwo w tworzeniu porozumień wychowawczych
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Prawo nieruchomości](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-nieruchomosci/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Kompleksowa obsługa prawna nieruchomości
### Prawo nieruchomości
Wspieramy zarówno osoby prywatne, jak i przedsiębiorców w zakresie nabywania, zarządzania i ochrony prawnej nieruchomości.
Prawo nieruchomości obejmuje szeroki wachlarz zagadnień – od analizy stanu prawnego i transakcji kupna–sprzedaży, przez regulację stosunków najmu, aż po procesy planistyczne i odszkodowawcze. Każda decyzja w tym obszarze ma długofalowe skutki, dlatego kluczowe jest podejmowanie jej w oparciu o rzetelną analizę i profesjonalne wsparcie prawne. Naszą rolą jest towarzyszenie Klientom na każdym etapie, zapewniając bezpieczeństwo i zgodność działań z obowiązującymi przepisami.
## Dlaczego to ważne?
Stosunki prawne dotyczące nieruchomości są z reguły trwałe i mają istotny wpływ na sytuację majątkową. Błędy w tym zakresie mogą prowadzić do wieloletnich sporów i poważnych strat finansowych. Profesjonalne wsparcie prawnika pozwala uniknąć ryzyka i podejmować świadome decyzje biznesowe i prywatne.
## Obrót nieruchomościami
- sporządzanie i opiniowanie umów sprzedaży, najmu i dzierżawy,
- udział w negocjacjach i reprezentacja przy transakcjach.
## Analiza stanu prawnego
- audyt formalny i planistyczny nieruchomości,
- ocena możliwości jej zagospodarowania.
## Regulacja własności
- spory sądowe i postępowania wieczystoksięgowe,
- sprawy o zwrot nieruchomości i odszkodowania.
- wdrażanie wewnętrznych procedur HR.
## Obsługa wspólnot i zarządców
- przygotowanie umów o zarządzanie i najem,
- wsparcie w procesach sądowych.
## Proces planistyczny
- składanie wniosków i uwag do planów zagospodarowania,
- reprezentacja w postępowaniach administracyjnych.
## Sprawy najmu
- reprezentacja w sprawach o eksmisję i czynsz,
- przygotowanie i opiniowanie oświadczeń najmu.
## Premie kompensacyjne
- analiza przesłanek ustawowych i dokumentów,
- reprezentacja przed BGK w procesie uzyskiwania wsparcia.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Gdzie wspólnota mieszkaniowa może pozwać dewelopera? Sąd właściwy dla nieruchomości czy siedziby firmy?](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
W skrócie: Problem z miejscem złożenia pozwu: Standardowe przepisy ogólne nakazują wytoczenie procesu w miejscu
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
[  ](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Zmiany w ustawie o własności lokali – jak wspólnota mieszkaniowa łatwiej wyegzekwuje naprawę wad od dewelopera?](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
Dochodzenie przez wspólnotę mieszkaniową naprawy wad budowlanych w częściach wspólnych budynku jest procesem skomplikowanym pod
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
[  ](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Wady garaży podziemnych – czy Wspólnota Mieszkaniowa może skutecznie pozwać dewelopera?](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
Okres zimowy to dla wielu Wspólnot Mieszkaniowych czas bolesnej weryfikacji jakości wykonania budynku. Bardzo często
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Prawo korporacyjne](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/prawo-korporacyjne/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Kompleksowa obsługa spółek i przedsiębiorców
### Prawo korporacyjne
Doradzamy w sprawach prawa korporacyjnego, pomagając spółkom i przedsiębiorcom bezpiecznie rozwijać działalność.
Wspieramy przedsiębiorców na każdym etapie pracy z kontraktami – od ustalenia założeń, przez tworzenie i opiniowanie umów, po reprezentowanie w negocjacjach. Naszym celem jest zapewnienie bezpieczeństwa prawnego i przewagi negocjacyjnej.
## Dlaczego to ważne?
Prowadzenie spółki czy innej formy działalności gospodarczej to nie tylko podejmowanie decyzji biznesowych, ale też konieczność ciągłego dostosowywania się do przepisów prawa. Wybór niewłaściwej formy prawnej może generować dodatkowe koszty i zwiększać ryzyko osobistej odpowiedzialności.
Stała obsługa prawna pozwala zabezpieczyć interesy spółki – od poprawnie sporządzonych dokumentów, przez terminowe zgłoszenia do rejestrów, aż po wsparcie przy restrukturyzacjach czy przekształceniach. Dzięki temu zarząd i właściciele mogą skupić się na rozwoju biznesu, mając pewność, że wszystkie obowiązki prawne są realizowane właściwie i na czas.
## Tworzenie spółek i zakładanie działalności
- wybór optymalnej formy prawnej,
- przygotowanie umów, statutów i wniosków do KRS,
- kompleksowa rejestracja spółek i działalności gospodarczej.
## Bieżąca obsługa korporacyjna
- zmiany w rejestrze przedsiębiorców,
- obsługa zgromadzeń wspólników i posiedzeń organów spółki,
- wsparcie w zakresie obowiązków sprawozdawczych i raportowych.
## Łączenie, podział i przekształcanie spółek
- doradztwo w wyborze najkorzystniejszej formy,
- opracowanie pełnej dokumentacji,
- przeprowadzenie procedur rejestrowych i formalnych.
## Zakończenie działalności i postępowania naprawcze
- obsługa procesów likwidacyjnych i upadłościowych,
- reprezentacja w postępowaniach sądowych,
- przygotowanie i zgłaszanie dokumentacji do organów.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Ochrona Konkurencji](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-konkurencji-copy/)
**Published:** 11 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Prawo konkurencji i ochrona konsumentów
### Prawo konkurencji i prawo antymonopolowe
Zapewniamy doradztwo prawne w zakresie prawa konkurencji, ochrony konsumentów i prawa antymonopolowego. Wspieramy przedsiębiorców w spełnianiu wymogów wynikających zarówno z prawa polskiego, jak i regulacji Unii Europejskiej, a także najnowszego orzecznictwa europejskiego. Pomagamy minimalizować ryzyka związane z działaniami rynkowymi i chronimy interesy firm w kontaktach z organami nadzorczymi, konkurencją i konsumentami.
## Dlaczego to ważne?
Naruszenie przepisów antymonopolowych lub praw konsumenta może prowadzić do wysokich kar finansowych, utraty reputacji oraz ograniczeń w działalności. Stałe monitorowanie rynku, zmian w prawie i zaleceń regulatorów pozwala przedsiębiorcy uniknąć kosztownych sporów i działań kontrolnych. Profesjonalne wsparcie prawne zapewnia bezpieczeństwo i swobodę prowadzenia biznesu.
## Analiza umów i działań biznesowych
- weryfikacja umów handlowych pod kątem zgodności z regulacjami antymonopolowymi,
- tworzenie opinii prawnych i wskazywanie potencjalnych zagrożeń,
- analiza planowanych operacji gospodarczych z perspektywy ryzyka naruszenia przepisów.
## Postępowania przed
UOKiK
- reprezentacja w sprawach dotyczących porozumień ograniczających konkurencję,
- obrona w postępowaniach dotyczących nadużywania pozycji dominującej,
- wsparcie w sprawach praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów.
## Praktyki rynkowe i oznaczenia przedsiębiorstwa
- analiza praktyk stosowanych wobec konsumentów,
- reprezentacja w postępowaniach sądowych w sprawach antykonkurencyjnych i antykonsumenckich,
- doradztwo w zakresie oznaczeń przedsiębiorstwa i naruszenia tajemnicy przedsiębiorstwa.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Ochrona danych osobowych](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/ochrona-danych-osobowych/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Kompleksowe wsparcie w zakresie RODO
### Ochrona danych osobowych
Zapewniamy bezpieczeństwo prawne i praktyczne rozwiązania w obszarze ochrony danych osobowych – od audytów i wdrożeń po bieżące doradztwo i reprezentację w sporach.
Dane osobowe dotyczą każdego podmiotu – od dużych spółek i grup kapitałowych po jednostki medyczne czy instytucje kultury. Skuteczna ochrona danych to proces obejmujący całą organizację i wszystkie jej działania. Efektywne wdrożenie wymogów RODO wymaga nie tylko znajomości przepisów prawa, ale także bieżącego monitorowania wytycznych organów nadzorczych, wyników kontroli oraz orzeczeń sądowych. Nasza kancelaria wspiera Klientów w tworzeniu rozwiązań, które minimalizują ryzyko naruszeń i zapewniają zgodność z regulacjami.
## Dlaczego to ważne?
Naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych wiąże się nie tylko z dotkliwymi karami finansowymi, ale również z utratą reputacji i zaufania klientów. Kompleksowe podejście do RODO pozwala uniknąć ryzyk, usprawnia procesy w organizacji i buduje przewagę konkurencyjną opartą na transparentności i bezpieczeństwie.
## Audyt i wdrożenia
- audyt stanu bieżącego ochrony danych,
- raport rekomendacyjny i plan działań naprawczych,
- wdrożenie dokumentacji wewnętrznej i zewnętrznej zgodnej z RODO.
## Outsourcing i wsparcie
- pełnienie funkcji IOD,
- obsługa zgłoszeń i incydentów,
- bieżące doradztwo i analiza ryzyk,
- realizacja praw podmiotów danych.
## Szkolenia i spory
- szkolenia dla pracowników i administratorów danych,S,
- przygotowanie do kontroli UODO,
- reprezentacja przed organami nadzoru i w postępowaniach sądowych.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Kontrakty gospodarcze](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/kontrakty-gospodarcze/)
**Published:** 11 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Wsparcie prawne dla biznesu
### Kontrakty gospodarcze
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne w zakresie przygotowania, negocjowania i analizy umów, aby chronić interesy Twojej firmy i minimalizować ryzyko biznesowe.
Wspieramy przedsiębiorców na każdym etapie pracy z kontraktami – od ustalenia założeń, przez tworzenie i opiniowanie umów, po reprezentowanie w negocjacjach. Naszym celem jest zapewnienie bezpieczeństwa prawnego i przewagi negocjacyjnej.
## Dlaczego to ważne?
Umowy w obrocie gospodarczym często są skomplikowane i wymagają profesjonalnej analizy. Nawet drobne zmiany w treści kontraktu mogą mieć poważne konsekwencje. Bieżące wsparcie prawne to inwestycja w uniknięcie problemów w przyszłości.
## Przygotowanie wzorców umów B2B i B2C
- tworzenie wzorów umów i ogólnych warunków umów/handlowych
- zabezpieczenie interesów majątkowych klientów
- weryfikacja zgodności z prawem i eliminowanie klauzul abuzywnych
## Tworzenie i opiniowanie kontraktów
- przygotowanie projektów umów dopasowanych do specyfiki działalności
- analiza ryzyk i zagrożeń kontraktowych
- rekomendacje zabezpieczeń
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Udział w negocjacjach
- reprezentowanie klienta przy negocjowaniu warunków umowy
- wspieranie w osiąganiu korzystnych rozwiązań
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
## [Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – przewodnik dla pracodawców – część III](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-przewodnik-dla-pracodawcow-czesc-iii/)
[  ](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Nowe przepisy o mobbingu i dyskryminacji – jak pracodawca powinien przygotować firmę?](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
30 lipca 2026 r. Prezydent podpisał nowelizację Kodeksu pracy dotyczącą mobbingu, dyskryminacji i innych niepożądanych
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/nowe-przepisy-o-mobbingu-i-dyskryminacji-jak-pracodawca-powinien-przygotowac-firme/)
[  ](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
- [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
## [Pracodawco bądź na bieżąco! Najważniejsze zmiany w prawie pracy w 2026 roku – część II](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian w prawie pracy, które mogą znacząco wpłynąć na sposób
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/pracodawco-badz-na-biezaco-najwazniejsze-zmiany-w-prawie-pracy-w-2026-roku-czesc-ii/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Inwestycje budowlane](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/inwestycje-budowlane/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Prawo budowlane i inwestycje
### Inwestycje budowlane
Kompleksowa obsługa prawna inwestycji - od planowania i przygotowania dokumentacji, przez uzyskiwanie pozwoleń, aż po reprezentację w sporach sądowych i administracyjnych.
Proces inwestycyjno-budowlany to złożone przedsięwzięcie, wymagające znajomości wielu obszarów prawa – od planowania przestrzennego, przez prawo budowlane, aż po kwestie administracyjne i cywilne. Każdy etap inwestycji wiąże się z obowiązkami formalnymi, które mają bezpośredni wpływ na możliwość realizacji przedsięwzięcia oraz jego powodzenie. Naszym zadaniem jest czuwanie nad tym, aby całość procesu przebiegała zgodnie z prawem, sprawnie i bez zbędnych opóźnień.
## Dlaczego to ważne?
Inwestycje budowlane wiążą się z wysokimi kosztami i ryzykiem. Nawet drobne zaniedbania formalne mogą prowadzić do wstrzymania prac, nałożenia kar finansowych czy wieloletnich sporów sądowych. Profesjonalne wsparcie prawne to sposób na bezpieczną realizację inwestycji, ochronę interesów stron i skuteczne rozwiązywanie sporów.
## Projekty budowlane
- Weryfikacja zgodności dokumentacji z przepisami, przygotowanie wniosków, reprezentacja przed organami.
## Umowy inwestycyjne
- Opracowanie i negocjowanie kontraktów między inwestorami a wykonawcami.
## Pozwolenia i uzgodnienia
- Wsparcie w uzyskaniu zezwoleń, koncesji i wymaganych dokumentów.
## Spory sądowe i administracyjne
- Reprezentacja w sprawach dotyczących pozwoleń na budowę i sporów cywilnych związanych z realizacją inwestycji.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Gdzie wspólnota mieszkaniowa może pozwać dewelopera? Sąd właściwy dla nieruchomości czy siedziby firmy?](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
W skrócie: Problem z miejscem złożenia pozwu: Standardowe przepisy ogólne nakazują wytoczenie procesu w miejscu
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
[  ](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Zmiany w ustawie o własności lokali – jak wspólnota mieszkaniowa łatwiej wyegzekwuje naprawę wad od dewelopera?](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
Dochodzenie przez wspólnotę mieszkaniową naprawy wad budowlanych w częściach wspólnych budynku jest procesem skomplikowanym pod
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
[  ](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Wady garaży podziemnych – czy Wspólnota Mieszkaniowa może skutecznie pozwać dewelopera?](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
Okres zimowy to dla wielu Wspólnot Mieszkaniowych czas bolesnej weryfikacji jakości wykonania budynku. Bardzo często
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Referencje](https://www.kwwp.pl/referencje/)
**Published:** 11 czerwca, 2020
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Opinie naszych klientów
### Referencje kancelarii prawnej
Zaufanie naszych klientów to najlepsze potwierdzenie jakości świadczonych usług prawnych. Od lat wspieramy przedsiębiorstwa, instytucje i organizacje w rozwiązywaniu złożonych problemów prawnych oraz w realizacji ich celów biznesowych.
Współpracujemy z klientami reprezentującymi różne sektory - od energetyki, przemysłu przetwórczego (m.in. uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego), spożywczego i ochrony zdrowia, po nieruchomości, produkcję, handel, edukację czy branżę lotniczą. Każdy z nich otrzymuje od nas indywidualne wsparcie, dopasowane do specyfiki działalności, branży i struktury organizacyjnej.
> Doceniamy Kancelarię KWWP, w szczególności za kompleksowe zrozumienie realiów funkcjonowania zakładu leczniczego. Specjaliści Kancelarii udzielają profesjonalnej pomocy w zakresie skomplikowanych regulacji szeroko pojętego medycznego compliance’u i z pewnością będą optymalnymi partnerami i doradcami dla podmiotów, które planują wkroczyć na rynek usług medycznych.
>
> Brudkiewicz, Siwek i wspólnicy spółka jawna
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/cdt_referencje-1.pdf)
> Z pełnym przekonaniem możemy zarekomendować Kancelarię Wojciechowska, Wojciechowski Radcowie Prawni sp. p. każdemu, kto poszukuje profesjonalnej obsługi prawnej i wsparcia nie tylko w działalności renderingowej, a z pewnością w sprawach dotyczących kontraktów handlowych, zgodności środowiskowej oraz pomocy publicznej.
>
> Animex K5 Sp. z o.o.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/Referencje-Animex-K5-sig-1.pdf)
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/Referencje-Animex-K5-sig-1.pdf)
> Z pełnym przekonaniem możemy zarekomendować Kancelarię Wojciechowska, Wojciechowski Radcowie Prawni sp. p. każdemu, kto poszukuje profesjonalnej obsługi prawnej i wsparcia nie tylko w działalności renderingowej, a z pewnością w sprawach dotyczących kontraktów handlowych, zgodności środowiskowej oraz pomocy publicznej.
>
> Animex K5 Sp. z o.o.
> Nasza firma działa co do zasady jako dystrybutor wyrobów medycznych, jak również innych produktów w tym kosmetyków. W tych branżach regulacje prawne należą do szczególnie wymagających i dynamicznie zmieniających się. Dzięki Kancelarii KWWP otrzymujemy wsparcie prawne adekwatne do wyzwań regulacyjnych, przed którymi staje nasz sektor.
>
> Albert Polska Sp. z o.o.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/Albert-Polska-referencje-8-09-2025.pdf)
> Z pełnym przekonaniem rekomendujemy usługi prawne Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp. P. w Krakowie, w szczególności podmiotom poszukującym współpracy na tle zagadnień związanych z prawem korporacyjnym, a także medycznym.
>
> DOKTORODSERCA Sp. z o.o.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/oktor.pdf)
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/oktor.pdf)
> Z pełnym przekonaniem rekomendujemy usługi prawne Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp. P. w Krakowie, w szczególności podmiotom poszukującym współpracy na tle zagadnień związanych z prawem korporacyjnym, a także medycznym.
>
> DOKTORODSERCA Sp. z o.o.
> Kancelaria świadczy kompleksowe usługi prawne w zakresie compliance, prawa pracy, ochrony danych osobowych oraz prawa związanego z przetwarzaniem produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego.
>
> DeVeris Polska
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/09/Albert-Polska-referencje-8-09-2025.pdf)
> Rekomendujemy usługi Kancelarii, zarówno w obszarze ochrony danych osobowych, jak i kompleksowej obsługi prawnej, którą zapewnia nam od wielu lat.
>
> Segafredo Zanetti Polska
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/referencje-segafredo_page-0001.jpg)
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/referencje-segafredo_page-0001.jpg)
> Rekomendujemy usługi Kancelarii, zarówno w obszarze ochrony danych osobowych, jak i kompleksowej obsługi prawnej, którą zapewnia nam od wielu lat.
>
> Segafredo Zanetti Polska
> Kancelaria obsługiwała proces sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa – Zakładu Pierzarskiego i Zakładów Wylęgu Drobiu – zapewniając pełne wsparcie prawne i doradztwo transakcyjne na każdym etapie.
>
> Animex Foods Sp. z o.o.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2025/06/Animex-referencje.png)
> Współpraca z zespołem prawników Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni sp.p. to dla nas profesjonalne wsparcie. Ich wiedza i doświadczenie w obszarze zbiorowego prawa pracy oraz implementacji rozwiązań dotyczących ochrony sygnalistów okazały się niezwykle pomocne przy tworzeniu regulaminów i procedur obowiązujących w Spółce.
>
> Ogniochron Spółka Akcyjna
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/Sc308-ognio24052915220.jpg)
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/Sc308-ognio24052915220.jpg)
> Współpraca z zespołem prawników Kancelarii Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni sp.p. to dla nas profesjonalne wsparcie. Ich wiedza i doświadczenie w obszarze zbiorowego prawa pracy oraz implementacji rozwiązań dotyczących ochrony sygnalistów okazały się niezwykle pomocne przy tworzeniu regulaminów i procedur obowiązujących w Spółce.
>
> Ogniochron Spółka Akcyjna
> Polecamy Kancelarię KWPP jako solidnego i godnego zaufania partnera biznesowego, stanowiącego istotne wsparcie prawne w obszarze handlu i dystrybucji energią elektryczną.
>
> ENERGIA EURO PARK Sp. z o.o.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/REFERENCJE-scaled.jpg)
> Z pełnym przekonaniem rekomendujemy Kancelarię Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni jako w pełni wiarygodnego i rzetelnego partnera w obszarze ochrony danych osobowych i wdrożenia RODO.
>
> ES-SYSTEM S.A.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/referencje-es-system_page-0001.jpg)
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/referencje-es-system_page-0001.jpg)
> Z pełnym przekonaniem rekomendujemy Kancelarię Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni jako w pełni wiarygodnego i rzetelnego partnera w obszarze ochrony danych osobowych i wdrożenia RODO.
>
> ES-SYSTEM S.A.
> Dzięki swojemu doświadczeniu i zaangażowaniu, które Kancelaria wniosła w naszą działalność nie wahamy się polecić jej jako niezawodnego partnera biznesowego w obszarze prawa z uwzględnieniem wymienionych przez nas specjalizacji, w tym w szczególności w obszarze prawa lotniczego.
>
> Aeroklub Krakowski
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/Referencje-Aeroklubu-Krakowskiego-dla-KWWP_page-0001.jpg)
> Z uwagi na duże doświadczenie Kancelarii w zakresie ochrony danych osobowych i zasad prowadzenia działalności gospodarczej, polecamy ją jako kompetentnego i wiarygodnego partnera do współpracy.
>
> Smithfield PolskaSp. z o.o.
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/referencje-smifhfield-scaled.jpg)
[  ](https://www.kwwp.pl/wp-content/uploads/2024/07/referencje-smifhfield-scaled.jpg)
> Z uwagi na duże doświadczenie Kancelarii w zakresie ochrony danych osobowych i zasad prowadzenia działalności gospodarczej, polecamy ją jako kompetentnego i wiarygodnego partnera do współpracy.
>
> Smithfield PolskaSp. z o.o.
---
### [Wspólnota pozywa dewelopera](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/wspolnota-pozywa-dewelopera/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Wsparcie wspólnot mieszkaniowych w sporach z deweloperami
### Wspólnota pozywa dewelopera - skuteczna ochrona interesów mieszkańców
Zakup mieszkania to często jedynie początek. Następnie wykończenie i już można cieszyć się z wymarzonego lokum. Trzeba jednak pamiętać, że o części wspólne (m.in. elewacja, winda, garaż, dach i tarasy, tereny zielone i mała architektura) musi zadbać wspólnota mieszkaniowa i (najczęściej) zarządzający nią zarządca nieruchomości, który w przypadku rynku pierwotnego jest wyznaczany przez dewelopera.
To zarządca (albo zarząd właścicielski) w imieniu wspólnoty mieszkaniowej i w odniesieniu do części wspólnych dba o podejmowanie wobec dewelopera działań, których celem jest skuteczne usunięcie usterek. Od sprawnego podjęcia zdecydowanych działań względem dewelopera często zależy, czy nasza nieruchomość będzie w dobrym stanie, czy też będzie odstraszać swoim wyglądem lub psującymi się urządzeniami.
Mamy wieloletnie doświadczenie w prowadzeniu postępowań przeciwko deweloperom. Działamy kompleksowo, aby maksymalnie zabezpieczyć interes wszystkich właścicieli.
Takie podejście jest istotne, bo o wartości i jakości naszego mieszkania, decyduje także to, w jakim otoczeniu ono się znajduje. Jeśli to czytasz, to znaczy, że już najwyższy czas podjąć konkretne działania.
### Jak wspieramy wspólnoty mieszkaniowe?
## Etap przedsądowy
- analiza dokumentacji technicznej i prawnej,
- przygotowanie uchwał wspólnoty,
- umowy cesji i reprezentacja właścicieli,
- negocjacje z deweloperem.
## Etap sądowy
- przygotowanie pozwu i wniosków o zabezpieczenie roszczeń,
- pełna reprezentacja wspólnoty przed sądem,
- egzekwowanie napraw lub odszkodowań.
## Koordynacja działań
- zarządzanie komunikacją wśród właścicieli,
- godzenie interesów kilkudziesięciu lub nawet setek współwłaścicieli,
- jasne procedury i stały kontakt z zarządem wspólnoty.
## Wieloletnie doświadczenie
### Dlaczego warto powierzyć sprawę KWWP?
- mamy wieloletnie doświadczenie w prowadzeniu sporów z deweloperami,
- działamy kompleksowo - od analizy dokumentacji po prawomocny wyrok,
- skutecznie reprezentujemy interesy całej wspólnoty,
- dbamy o to, by właściciele mieszkań nie tracili wartości swojego majątku.
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Gdzie wspólnota mieszkaniowa może pozwać dewelopera? Sąd właściwy dla nieruchomości czy siedziby firmy?](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
W skrócie: Problem z miejscem złożenia pozwu: Standardowe przepisy ogólne nakazują wytoczenie procesu w miejscu
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
[  ](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Zmiany w ustawie o własności lokali – jak wspólnota mieszkaniowa łatwiej wyegzekwuje naprawę wad od dewelopera?](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
Dochodzenie przez wspólnotę mieszkaniową naprawy wad budowlanych w częściach wspólnych budynku jest procesem skomplikowanym pod
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
[  ](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Wady garaży podziemnych – czy Wspólnota Mieszkaniowa może skutecznie pozwać dewelopera?](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
Okres zimowy to dla wielu Wspólnot Mieszkaniowych czas bolesnej weryfikacji jakości wykonania budynku. Bardzo często
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Obsługa inwestycji deweloperskich](https://www.kwwp.pl/specjalizacje/obsluga-inwestycji-deweloperskich/)
**Published:** 18 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
## Obsługa prawna inwestycji deweloperskich
### Kompleksowe wsparcie prawne na każdym etapie inwestycji deweloperskich
Planujesz inwestycję deweloperską i chcesz się do niej dobrze przygotować? Nasza Kancelaria zapewnia obsługę prawną deweloperów i inwestorów – zarówno przy dużych, jak i mniejszych projektach. Dzięki doświadczeniu w audytach nieruchomości, analizie dokumentów do pozwolenia na budowę oraz obsłudze umów z wykonawcami pomagamy przejść przez cały proces bezpiecznie i skutecznie.
## Przygotowanie inwestycji
- audyt stanu prawnego gruntu,
- analiza decyzji administracyjnych i dokumentów budowlanych,
- identyfikacja potencjalnych ryzyk prawnych,
- wsparcie przy zakupie nieruchomości.
## Okres realizacji inwestycji
- konstruowanie i negocjowanie umów z wykonawcami, projektantami i podwykonawcami,
- zabezpieczenie interesów inwestora na etapie realizacji,
- eliminowanie „luk odpowiedzialności”,
- minimalizacja ryzyka wzrostu kosztów i opóźnień.
## Zakończenie inwestycji
- rozliczenia z wykonawcami,
- obsługa reklamacji i roszczeń,
- sprawy związane z rękojmią,
- doradztwo przy unikaniu błędów prowadzących do sporów sądowych.
[Skontaktuj się z kancelarią ](#)
## Przeczytaj nasz blog
### Nasze spojrzenie na prawo i rzeczywistość.
[  ](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Gdzie wspólnota mieszkaniowa może pozwać dewelopera? Sąd właściwy dla nieruchomości czy siedziby firmy?](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
W skrócie: Problem z miejscem złożenia pozwu: Standardowe przepisy ogólne nakazują wytoczenie procesu w miejscu
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/gdzie-wspolnota-mieszkaniowa-moze-pozwac-dewelopera-sad-wlasciwy-dla-nieruchomosci-czy-siedziby-firmy/)
[  ](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/) - [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
- [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Zmiany w ustawie o własności lokali – jak wspólnota mieszkaniowa łatwiej wyegzekwuje naprawę wad od dewelopera?](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
Dochodzenie przez wspólnotę mieszkaniową naprawy wad budowlanych w częściach wspólnych budynku jest procesem skomplikowanym pod
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/ustawa-wlasnosci-lokali-wady-dewelopera/)
[  ](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/) - [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
## [Wady garaży podziemnych – czy Wspólnota Mieszkaniowa może skutecznie pozwać dewelopera?](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
Okres zimowy to dla wielu Wspólnot Mieszkaniowych czas bolesnej weryfikacji jakości wykonania budynku. Bardzo często
[Czytaj artykuł +](https://www.kwwp.pl/wady-garazy-podziemnych-deweloper/)
# Nie wiesz, która specjalizacja pasuje do Twojej sprawy?
## Skontaktuj się z nami
Oświadczam, że zapoznałem się/zapoznałam się z [Regulaminem Serwisu](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/) i [Politykę Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/) i akceptuję ich treść.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zawartych w powyższym formularzu kontaktowym przez Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Sp.p w celu udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie na zasadach wskazanych w [Polityce Prywatności](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/).
Wyślij wiadomość
---
### [Zasady przetwarzania danych osobowych](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/)
**Published:** 21 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
### **Zasady przetwarzania danych osobowych**
- [ Informacja o przetwarzaniu danych osobowych klientów Kancelarii ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-klientow/)
- [ Information on the processing of personal data of the law firm's clients ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-klientow/)
- [ Informacja o przetwarzaniu danych osobowych pełnomocników oraz osób reprezentujących klientów ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/informacja-o-przetwarzaniu-danych-osobowych-pelnomocnikow-oraz-osob-reprezentujacych-klientow/)
- [ Information on the processing of personal data of proxies and persons representing clients ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/information-on-the-processing-of-personal-data-of-proxies-and-persons-representing-clients/)
- [ Polityka prywatności KWWP ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/polityka-prywatnosci-kwwp/)
- [ Regulamin serwisu www.kwwp.pl ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/)
- [ Klauzula informacyjna RODO dla kandydatów ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-kandydatow/)
- [ Klauzula informacyjna RODO dla odbiorców poczty ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-informacyjna-rodo-dla-odbiorcow-poczty/)
- [ Zasady przetwarzania danych osobowych w Kancelarii KWWP ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/informacja-ogolna-o-przetwarzaniu-danych-osobowych-w-kancelarii/)
- [ Klauzula RODO dla personelu i osób kontaktowych po stronie klienta ](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/klauzula-rodo-dla-personelu-i-osob-kontaktowych-po-stronie-klienta/)
### Poznaj zakres usług prawnych
### [Kontrakty gospodarcze](#)
Sporządzamy, opiniujemy oraz negocjujemy umowy handlowe i cywilnoprawne, mając na celu zabezpieczenie interesów klienta w relacjach kontraktowych z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo korporacyjne](#)
Świadczymy doradztwo prawne na rzecz spółek prawa handlowego w zakresie ich zakładania, przekształceń, reorganizacji oraz bieżącej działalności korporacyjnej.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo energetyczne](#)
Zapewniamy kompleksowe wsparcie prawne dla podmiotów z sektora energii i gazu, w szczególności w zakresie uzyskiwania koncesji, interpretacji regulacji sektorowych oraz reprezentacji przed Prezesem URE.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo pracy](#)
Doradzamy pracodawcom w zakresie indywidualnych i zbiorowych stosunków pracy, przygotowujemy dokumentację kadrową, wewnętrzne regulaminy oraz reprezentujemy klientów w sporach pracowniczych.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Ochrona konkurencji](#)
Reprezentujemy przedsiębiorców w postępowaniach przed Prezesem UOKiK, w tym w sprawach praktyk ograniczających konkurencję oraz nadużywania pozycji dominującej. Oferujemy wsparcie w analizie zgodności działań rynkowych z przepisami prawa konkurencji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Ochrona danych osobowych (RODO)](#)
Przygotowujemy i opiniujemy dokumentację z zakresu ochrony danych osobowych, prowadzimy audyty zgodności oraz doradzamy w zakresie wdrażania procedur wewnętrznych w świetle RODO i krajowych regulacji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Inwestycje budowlane](#)
Świadczymy doradztwo prawne na każdym etapie procesu inwestycyjnego - począwszy od analizy decyzji administracyjnych i planistycznych, poprzez przygotowanie oraz negocjacje umów inwestycyjnych, aż po obsługę sporów.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Prawo nieruchomości](#)
Obsługujemy transakcje nabycia, zbycia oraz najmu nieruchomości, dokonując szczegółowej analizy stanu prawnego oraz zapewniając pełne wsparcie formalnoprawne przy realizacji inwestycji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Sprawy rodzinne](#)
Świadczymy pomoc prawną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym w postępowaniach rozwodowych, alimentacyjnych oraz dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dziećmi.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Ochrona dóbr osobistych](#)
Występujemy w sprawach dotyczących naruszenia dóbr osobistych, w szczególności dobrego imienia, wizerunku i prywatności - zarówno na drodze cywilnoprawnej, jak i w ramach mediacji.
[Dowiedz się więcej](#)
### [Spory sądowe](#)
Reprezentujemy klientów w postępowaniach cywilnych oraz w sporach wynikających z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązań – na etapie przedsądowym oraz sądowym.
[Dowiedz się więcej](#)
[Zobacz pełen zakres usług prawnych ](#)
---
### [Information on the processing of personal data of proxies and persons representing clients](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/information-on-the-processing-of-personal-data-of-proxies-and-persons-representing-clients/)
**Published:** 18 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
**INFORMATION ON THE PROCESSING OF PERSONAL DATA OF PROXIES AND PERSONS REPRESENTING CLIENTS**
In compliance with the obligation imposed by Regulation (EU) 2016/679 of the European Parliament and of the Council of 27 April 2016 on the protection of natural persons with regard to the processing of personal data and on the free movement of such data, and repealing Directive 95/46/EC \[General Data Protection Regulation\] \[OJ EU L of 2016, No. 119, p. 1\], hereinafter referred to as ‘GDPR’ and the Act of 10 May 2018 on the protection of personal data \[Dz.U of 2018, No. 1000\] we would like to inform you that due to your acting as a representative or person authorised to act on behalf of our Client, we have collected your personal data in the following scope: name and surname, contact details (telephone number, e-mail address, company name), basis for authorisation. This data is processed in the manner specified in this information notice.
**WHO IS THE CONTROLLER OF PERSONAL DATA?**
The Controller is **Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska** with its registered office in Krakow, Żółkiewskiego 24/10, 31-359 Krakow, entered in the Register of Entrepreneurs of the National Court Register under KRS number: 0000497153, NIP: 679309836.
**CONTACT DETAILS**
**The following communication channels have been established for contact purposes:**
- e-mail:
- phone: +48 (12) 267 75 44, +48 (12) 267 75 43
**PURPOSE AND LEGAL BASIS FOR THE PROCESSING OF PERSONAL DATA BY KWWP**
**Personal data is processed for the purpose specified at the time of its collection, including:**
- in order to determine the persons authorised to represent the entity with which the Controller concludes a contract and the scope of such authorisation, and consequently the possibility of concluding a contract and its validity
- in order to fulfil the obligations imposed on KWWP by law (pursuant to Article 6(1)(c) of the GDPR), including in particular tax and professional obligations (related, inter alia, to the obligation to maintain professional secrecy and to determine whether there is a conflict of interest in a given case, disciplinary responsibility of legal advisers)
- for the purpose of maintaining ongoing contact related to the conclusion and negotiation of a contract between the Controller and the entity on whose behalf you act, with which you are bound by an employment relationship or a civil law contract
- for the efficient performance of the current activities of KWWP, including the performance of business and administrative processes related to legal services (pursuant to Article 6(1)(f) of the GDPR)
- for the possible establishment, investigation or defence of claims arising from KWWP’s business activities (pursuant to Article 6(1)(f) of the GDPR)
**IS THERE AN OBLIGATION TO PROVIDE PERSONAL DATA TO THE KWWP?**
In the case of data processing pursuant to Article 6(1)(c) of the GDPR, the obligation to provide data is a statutory requirement.
In the case of data processing pursuant to Article 6(1)(f) of the GDPR (legitimate interest of the Controller), the provision of data is voluntary.
**YOUR RIGHTS WITH REGARD TO KWWP IN TERMS OF DATA PROCESSING?**
You have the right to access your personal data and the right to rectify it, as well as the right to erasure or restrict its processing, and the right to object to its processing.
You also have the right to lodge a complaint with the supervisory authority – the President of the Personal Data Protection Office, postal address: ul. Stawki 2, 00 – 193 Warsaw.
**Due to the legal obligation of attorney-client privilege, we also inform you that in individual cases, depending on the facts of the case, the individual rights to which you are entitled under the GDPR, including in particular the right to access personal data and request the restriction of its processing, may be subject to certain restrictions or even be completely excluded.**
**PERSONAL DATA RETENTION PERIOD**
**Personal data is stored until the completion of all factual and legal activities necessary for the settlement of the contract, and after its completion, for a period of:**
- pursuing claims in connection with the performance of the contract
- fulfilment of obligations arising from legal regulations, including in particular tax and accounting regulations;
- up to 10 years from the date of completion of the contract or service provision
**CATEGORIES OF RECIPIENTS OF THE PERSONAL DATA**
**Personal data may be share with the following categories of entities:**
- courts and other entities authorised by law (e.g. tax offices, supervisory authorities, law enforcement authorities, the relevant chamber of legal advisers, notaries, state authorities),
- suppliers of goods and services necessary to achieve the above-mentioned purpose (including suppliers of accounting and invoicing software, entities responsible for providing IT and accounting services).
**Personal data will not be transferred outside the European Economic Area, processed in an automated manner, or used for profiling purposes.**
---
### [Informacja o przetwarzaniu danych osobowych pełnomocników oraz osób reprezentujących klientów](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/informacja-o-przetwarzaniu-danych-osobowych-pelnomocnikow-oraz-osob-reprezentujacych-klientow/)
**Published:** 18 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
**INFORMACJA O PRZETWARZANIU DANYCH OSOBOWYCH PEŁNOMOCNIKÓW ORAZ OSÓB REPREZENTUJĄCYCH KLIENTÓW będących osobami prawnymi lub jednostkami organizacyjnymi niebędącymi osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną**
Wypełniając obowiązek nałożony przez Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady \[UE\] 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE \[ogólne rozporządzenie o ochronie danych\] \[Dz. Urz. UE L z 2016 r., nr 119, s.1\], dalej: „RODO” oraz ustawę z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych \[Dz.U. z 2018 r., poz.1000\] informujemy, że związku z występowaniem Pani/Pana jako pełnomocnika lub osoby uprawnionej do działania w imieniu naszego Klienta zgromadziliśmy Pani/Pana dane osobowe w następującym zakresie: imię i nazwisko, dane kontaktowe (numer telefonu, adres poczty elektronicznej, oznaczenie firmy), podstawa uprawnienia. Dane te podlegają przetwarzaniu w sposób określony w niniejszej informacji
**KTO JEST ADMINISTRATOREM DANYCH OSOBOWYCH?**
Administratorem jest Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni Spółka Partnerska z siedzibą w Krakowie, ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-359 Kraków, wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS: 0000497153, NIP: 679309836.
**KONTAKT Z ADMINISTRATOREM DANYCH OSOBOWYCH**
**W celu kontaktu zostały utworzone poniższe kanały komunikacyjne:**
- adres e-mail:
- telefon kontaktowy: +48 (12) 267 75 44, +48 (12) 267 75 43
**CEL I PODSTAWA PRAWNA PRZETWARZANIA DANYCH OSOBOWYCH PRZEZ KWWP**
**Dane osobowe podlegają przetwarzaniu w celu określonym w momencie ich pozyskania, w tym:**
- w celu określenia osób uprawnionych do reprezentacji podmiotu, z którym Administrator zawiera umowę oraz zakresu takiego umocowania, a w konsekwencji możliwości zawarcia umowy oraz jej ważności
- w celu realizacji obowiązków nałożonych na KWWP przepisami prawa (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. c) RODO), w tym w szczególności obowiązków podatkowych oraz zawodowych (związanych m.in. z obowiązkiem zachowania tajemnicy zawodowej oraz ustalenia, czy w danej sprawie nie zachodzi konflikt interesów, odpowiedzialnością dyscyplinarną radców prawnych)
- w celu realizacji bieżącego kontaktu, związanego z zawieraniem i negocjowaniem umowy pomiędzy Administratorem, a podmiotem na rzecz którego działasz, z którym związany jesteś stosunkiem pracy lub umową cywilnoprawną
- dla sprawnej realizacji bieżącej działalności KWWP, w tym realizacji procesów biznesowych i administracyjnych związanych z obsługą prawną (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f) RODO)
- do ewentualnego ustalenia, dochodzenia lub obrony roszczeń z tytułu prowadzonej przez KWWP działalności gospodarczej (na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f) RODO)
**CZY ISTNIEJE OBOWIĄZEK PODANIA KWWP DANYCH OSOBOWYCH?**
W przypadku przetwarzania danych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. c) RODO obowiązek ich podania jest wymogiem ustawowym.
W przypadku przetwarzania danych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f) RODO (uzasadniony interes Administratora) podanie danych ma charakter dobrowolny.
**TWOJE UPRAWNIENIA WOBEC KWWP W ZAKRESIE PRZETWARZANIA DANYCH?**
Przysługuje Pani/Pana prawo dostępu do treści danych osobowych i prawo do ich sprostowania, jak również prawo do ich usunięcia lub ograniczenia przetwarzania oraz prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania.
Przysługuje Pani/Panu także prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, adres pocztowy: ul. Stawki 2, 00 – 193 Warszawa.
**Z uwagi na wiążącą nas z mocy prawa tajemnicę radcowską informujemy ponadto, że w poszczególnych przypadkach, w zależności od okoliczności faktycznych danej sprawy, poszczególne uprawnienia przysługujące Pani/Panu zgodnie z RODO, w tym w szczególności prawo dostępu do treści danych osobowych oraz żądania ograniczenia ich przetwarzania, mogą doznać pewnych ograniczeń, a nawet zostać całkowicie wyłączone.**
**TERMIN PRZECHOWYWANIA DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe przechowywane są do czasu zakończenia wszelkich czynności faktycznych i prawnych niezbędnych do rozliczenia umowy, a także po jej zakończeniu, w celach:**
- dochodzenia roszczeń w związku z wykonaniem umowy
- wykonania obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym w szczególności podatkowych i rachunkowych;
- maksymalnie przez okres 10 lat od dnia zakończenia wykonywania umowy lub wykonania usługi
**UDOSTĘPNIANIE DANYCH OSOBOWYCH**
**Dane osobowe mogą zostać udostępnione poniższym kategoriom podmiotów:**
- sądom i innym podmiotom uprawnionym na podstawie przepisów prawa (np. Urzędom Skarbowym, organom kontrolnym, organom ścigania)
- dostawcom towarów i usług niezbędnych do realizacji ww. celu (m.in. dostawcom programów do rozliczeń, fakturowania, podmiotom odpowiedzialnym za świadczenie usług informatycznych, księgowych)
**Dane osobowe nie będą** przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy, przetwarzane w sposób zautomatyzowany, ani wykorzystywane w celu profilowania.
---
### [Regulamin serwisu www.kwwp.pl](https://www.kwwp.pl/zasady-przetwarzania-danych-osobowych/regulamin-serwisu-www-kwwp-pl/)
**Published:** 18 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
# REGULAMIN SERWISU [WWW.KWWP.PL](https://www.kwwp.pl)
## **§1. Postanowienia ogólne**
1\. Serwis internetowy www.kwwp.pl (dalej: Serwis internetowy) prowadzony jest przez spółkę Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni spółka partnerska z siedzibą w Krakowie przy ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków, wpisaną do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem: 0000497153, NIP: 6793098361, REGON: 123042865 (dalej: Usługodawca), tel.: +48 (12) 267 75 44, adres e-mail: .
2\. Regulamin skierowany jest do wszystkich Użytkowników Serwisu Internetowego. Regulamin określa zasady świadczenia usług drogą elektroniczną
w Serwisie internetowym prowadzonym przez Usługodawcę pod adresem: [www.kwwp.pl](https://www.kwwp.pl).
3\. Usługodawca jest usługodawcą usług świadczonych drogą elektroniczną
w rozumieniu Ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Niniejszy Regulamin stanowi regulamin świadczenia usług drogą elektroniczną w rozumieniu art. 8 ww. ustawy. Usługodawca świadczy usługi drogą elektroniczną zgodnie z niniejszym Regulaminem.
4\. Rozpoczęcie przez Użytkownika korzystania z usług objętych Regulaminem lub wyrażenie zgody na przestrzeganie Regulaminu jest równoznaczne z zawarciem umowy o świadczenie usług drogą elektroniczną.
5\. Usługodawca udostępnia Użytkownikowi Regulamin w sposób nieodpłatny na samym dole strony Serwisu Internetowego w linku oznaczonym jako Regulamin.
6\. Treść Regulaminu może zostać utrwalona przez Użytkownika w dowolnym momencie, poprzez jego pobranie i zapisanie na dowolnym nośniku informacji lub wydrukowanie.
7\. Użytkownik zobowiązany jest do korzystania z Serwisu Internetowego w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa oraz w sposób zgodny z dobrymi obyczajami i z poszanowaniem dóbr osobistych innych podmiotów.
8\. W ramach korzystania z Serwisu Internetowego zakazane jest dostarczanie lub przekazywanie przez Użytkownika treści o charakterze bezprawnym, w szczególności poprzez przesyłanie treści zabronionych przepisami prawa lub naruszanie w jakikolwiek sposób prawa własności intelektualnej.
9\. Wszelkie prawa do Serwisu Internetowego, w tym majątkowe prawa autorskie, prawa własności intelektualnej do jego nazwy, jego domeny internetowej, strony internetowej Serwisu, a także do wzorców, formularzy, logotypów zamieszczanych w Serwisie należą do Usługodawcy, a korzystanie z nich może następować wyłącznie w sposób określony i zgodny z Regulaminem.
## **§2.** **Dane kontaktowe**
1\. Na potrzeby niniejszego Regulaminu, Usługodawca podaje swoje dane kontaktowe:
1) Adres korespondencyjny: ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków;
2)Adres do reklamacji: ul. Żółkiewskiego 24/10, 31-539 Kraków, email: ;
3)Adres e-mail Usługodawcy: ;
4)Numer telefonu Usługodawcy: +48 (12) 267 75 44.
Użytkownik może porozumieć się ze Usługodawcą za pomocą adresów i numerów telefonów podanych w niniejszym ustępie. Użytkownik może skontaktować się telefonicznie z Usługodawcą w dni robocze (od poniedziałku do piątku) w godzinach 9:00 – 17:00.
2\. Usługodawcą nie pobiera żadnych opłat za komunikowanie się z nim przy wykorzystaniu środków porozumiewania na odległość. Użytkownik poniesie koszty zgodnie z cennikiem dostawcy, z którego usług korzysta.
## **§3. Wymagania techniczne**
1\. Usługodawca zapewnia Użytkownikowi poprawność́ działania Serwisu Internetowego w następujących przeglądarkach: IE wersja 7 lub nowsza, FireFox wersja 3 lub nowsza, Opera wersja 9 lub nowsza, Chrome wersja 10 lub nowsza, Safari z zainstalowanymi najnowszymi wersjami JAVA, na ekranach o rozdzielczości poziomej powyżej 1024 px. Używanie oprogramowania firm trzecich mających wpływ na funkcjonowanie i funkcjonalność́ przeglądarek: Internet Explorer, FireFox, Opera, Chrome, Safari może mieć́ wpływ na poprawne wyświetlanie Serwisu, dlatego w celu uzyskania pełnej funkcjonalności Serwisu Internetowego, należy je wszystkie wyłączyć́.
2\. W ramach wymagań technicznych niezbędnych do korzystania z Formularza kontaktowego/ Formularza rekrutacyjnego, Użytkownik powinien dysponować aktywnym kontem poczty elektronicznej oraz urządzeniem podłączonym do sieci Internet, spełniającym wymagania techniczne odpisane w ust. 1 powyżej.
3\. Usługodawca nie ponosi odpowiedzialności za zakłócenia, w tym przerwy w funkcjonowaniu Serwisu internetowego spowodowane siłą wyższą, niedozwolonym działaniem osób trzecich lub brakiem kompatybilności Serwisu internetowego z urządzeniami Użytkownika.
## **§4. Świadczenie usług bezpłatnych – zawieranie i rozwiązywanie umów o świadczenie usług drogą elektroniczną**
1\. W ramach prowadzenia Serwisu internetowego Usługodawca świadczy bezpłatnie na rzecz Użytkownika następujące usługi świadczone drogą elektroniczną:
1) Formularz kontaktowy;
2) Formularz rekrutacyjny (formularz dostępny czasowo – w okresie trwania rekrutacji organizowanych przez Usługodawcę);
3)Usługi informacyjne;
4)inne usługi świadczone drogą elektroniczną w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 roku o usługach świadczonych drogą elektroniczną, które są dostępne w Serwisie internetowym.
2\. Umowa o świadczenie usług drogą elektroniczną zostaje zawarta, w zakresie:
1) Formularza kontaktowego – w chwili wskazania na stronie Serwisu Internetowego adresu e-mail oraz danych wskazanych w Formularzu kontaktowym i zatwierdzenia zgody na przesyłanie wiadomości mailowych poprzez kliknięcie przycisku „Wyślij”, na czas nieokreślony;
2) Formularz rekrutacyjny – w chwili wskazania na stronie Serwisu Internetowego opcji „Złóż aplikację” lub podobne oraz wskazanie danych wymaganych do wzięcia udziału w rekrutacji – na czas określony trwania rekrutacji;
3) innych usług świadczonych drogą elektroniczną, które są dostępne w Serwisie internetowym – w chwili rozpoczęcia korzystania z takiej usługi, na czas oznaczony i ulega rozwiązaniu z chwilą złożenia dyspozycji realizacji usługi poprzez kliknięcie przycisku „Zapisz”/”Wyślij”/”Udostępnij” albo z chwilą wcześniejszego zaprzestania korzystania z Serwisu internetowego.
3\. W wypadku, gdy Użytkownik zmienił swoje dane wskazane w Formularzu kontaktowym/Formularzu rekrutacyjnym, w tym w szczególności adres e-mail lub numer telefonu i nie poinformował o tym fakcie Usługodawcy, wszelka komunikacja lub korespondencja będzie kierowana do Użytkownika według dotychczasowych danych zgłoszonych przez Użytkownika w Formularzu kontaktowym/Formularzu rekrutacyjnym. Użytkownik ma możliwość każdorazowego zawiadomienia Usługodawcy o zmianie swoich danych za pośrednictwem poczty elektronicznej/telefonicznie na adresy kontaktowe Usługodawcy.
4\. Użytkownik jest uprawniony do korzystania z zasobów Serwisu Internetowego wyłącznie na własny użytek. Nie jest dopuszczalne wykorzystywanie zasobów i funkcji Serwisu Internetowego w celu prowadzenia przez Użytkownika działalności komercyjnej lub takiej, która naruszałaby interes Usługodawcy.
5\. Użytkownikowi przysługuje w każdej chwili prawo wypowiedzenia ze skutkiem natychmiastowym umów o świadczenie usług drogą elektroniczną, zawartych na czas nieoznaczony, w tym rezygnacji z rekrutacji poprzez przesłanie stosownego oświadczenia na adres e-mail wskazany w § 2 ust. 1 Regulaminu.
6\. Usługodawca zastrzega sobie prawo odmowy realizacji usług ma rzecz Użytkowników, w przypadku nieprzestrzegania postanowień niniejszego Regulaminu.
7\. Usługodawca ma prawo wypowiedzieć umowę o świadczenie usług drogą elektroniczną za pośrednictwem poczty elektronicznej, poprzez przesłanie stosownego oświadczenia na adres e-mail podany przez Użytkownika, z zachowaniem 7-dniowego terminu wypowiedzenia, w przypadku gdy Użytkownik korzysta z danej usługi w sposób niezgodny z jej przeznaczeniem, działa na szkodę Usługodawcy lub innych Użytkowników, narusza przepisy prawa lub postanowienia Regulaminu.
8\. Usługodawca informuje, że korzystanie z usług świadczonych drogą elektroniczną jest związane z przesyłaniem danych przy pomocy sieci Internet, co obarczone jest ryzykiem charakterystycznym dla tej sieci. Użytkownicy powinni stosować adekwatne środki techniczne, które ograniczą zagrożenia z tym związane, w tym w szczególności programy antywirusowe oraz programy chroniące tożsamość osób korzystających z sieci Internet.
9\. Usługodawca jest uprawniony do zablokowania dostępu do usług nieodpłatnych,
w przypadku gdy Użytkownik korzysta z nich w sposób niezgodny z ich przeznaczeniem, działa na szkodę Usługodawcy lub innych Użytkowników, narusza przepisy prawa lub postanowienia Regulaminu, a także, gdy zablokowanie dostępu do usług nieodpłatnych jest uzasadnione względami bezpieczeństwa, a w szczególności: przełamywaniem przez Użytkownika zabezpieczeń strony Serwisu internetowego lub innymi działaniami hakerskimi. Zablokowanie dostępu do usług nieodpłatnych z przyczyn wskazanych powyżej trwa przez okres niezbędny do wyjaśnienia przyczyn naruszeń. Usługodawca prześle Użytkownikowi informację o zablokowaniu dostępu do usług nieodpłatnych drogą elektroniczną, na adres e-mail wskazany przez Użytkownika w Formularzu kontaktowym.
10\. Reklamacje związane ze świadczeniem usług drogą elektroniczną w Serwisie internetowym Użytkownik może składać w każdym czasie za pośrednictwem poczty elektronicznej, na adres e-mail wskazany w § 2 ust. 3 Regulaminu. Usługodawca ustosunkuje się do takiej reklamacji niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia jej złożenia.
11\. Konsument lub Przedsiębiorca na prawach konsumenta, ma prawo do odstąpienia od umowy o świadczenie usług drogą elektroniczną, w terminie 14 dni od jej zawarcia.
## **§5. Świadczenie usług bezpłatnych – Formularz kontaktowy**
1\. Usługodawca udostępnia w Serwisie Internetowym Formularz kontaktowy, który umożliwia kontakt z Usługodawcą, w tym zapytanie o ofertę świadczonych w kancelarii prawnej usług.
2\. W celu przesłania zapytania za pośrednictwem Formularza kontaktowego, Użytkownik wpisuje w odpowiednie rubryki Formularza kontaktowego: imię i nazwisko, e-mail
i numer telefonu) oraz treść wiadomości Skutecznie skorzystanie z Formularza kontaktowego wymaga zaakceptowania treści Regulaminu oraz Polityki prywatności, wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych w celu obsługi zapytania oraz i kliknięcia przycisku „Wyślij wiadomość ”.
3\. Ze względu na zakres działalności Usługodawca i możliwą treść przesłanej wiadomości podanie niezbędnych danych do przesłania zapytania oznacza także wyrażenie zgody na przesyłanie na wskazany adres e-mail/telefon kontaktowy informacji handlowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 r.
o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz.U. z 2024 r. [poz. 1513](https://sip.legalis.pl/document-view.seam?documentId=mfrxilruguytcnzvgm3q&refSource=hyp) ), w tym marketingu bezpośredniego wymaganej przepisem art. 398 ust. 1 ustawy Prawo komunikacji elektronicznej z dnia 12 lipca 2024 roku (Dz.U z 2024 r. poz. 1221).
4\. Na skutek wyrażonych zgód Usługodawca, mając na uwadze treść przesłanej wiadomości, może wysyłać do Użytkowników wiadomości zawierające treści marketingowe (informacje handlowe) dotyczące Usługodawcy – Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni sp.p. Treści te dotyczyć będą usług oferowanych przez Usługodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
5\. W trakcie wypełniania Formularza kontaktowego, Użytkownik ma możliwość zapoznania się z Polityką Prywatności oraz niniejszym Regulaminem, a wysłanie Formularza kontaktowego jest możliwe wyłącznie po akceptacji ich treści poprzez oznaczenie odpowiedniego pola w Formularzu kontaktowym.
6\. Po przesłaniu wypełnionego Formularza kontaktowego, Użytkownik otrzymuje niezwłocznie – drogą elektroniczną, na adres e-mail podany w Formularzu kontaktowym, potwierdzenie wysłania zapytania.
## **§6.Świadczenie usług bezpłatnych – Formularz rekrutacyjny**
1\. Usługodawca udostępnia w Serwisie Internetowym Formularz rekrutacyjny, który umożliwia złożenie dokumentów aplikacyjnych przez osobę zainteresowaną współpracą z kancelarią prawną.
2\. W celu przesłania danych za pośrednictwem Formularza rekrutacyjnego, Użytkownik wpisuje w odpowiednie rubryki Formularza rekrutacyjnego : imię i nazwisko, e-mail i numer telefonu) oraz treść wiadomości. Możliwe jest również przesłanie dokumentu CV i listu motywacyjnego w formacie PDF/ DOC o maksymalnej wielkości 5 MB każdy. Skutecznie skorzystanie z Formularza rekrutacyjnego wymaga zaakceptowania treści Regulaminu oraz Polityki prywatności, wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych w celu obsługi procesu rekrutacji oraz i kliknięcia przycisku „Wyślij wiadomość ”.
3\. Usługodawca zastrzega sobie kontakt tylko z wybranymi kandydatami. Usługodawca przechowuje przesłane dane i dokumenty rekrutacyjne do momentu cofnięcia zgody przez osobę składającą dokumenty aplikacyjne.
4\. Na skutek wyrażonych zgód Usługodawca, mając na uwadze treść przesłanej wiadomości, może wysyłać do Użytkowników wiadomości zawierające treści marketingowe (informacje handlowe) dotyczące Usługodawcy – Kancelaria Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni sp.p. Treści te dotyczyć będą usług oferowanych przez Usługodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
5\. Ze względu na zakres działalności Usługodawca i możliwą treść przesłanej wiadomości podanie niezbędnych danych do przesłania zapytania oznacza także wyrażenie zgody na przesyłanie na wskazany adres e-mail/telefon kontaktowy informacji handlowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz.U. z 2024 r. [poz. 1513](https://sip.legalis.pl/document-view.seam?documentId=mfrxilruguytcnzvgm3q&refSource=hyp) ), w tym marketingu bezpośredniego wymaganej przepisem art. 398 ust. 1 ustawy Prawo komunikacji elektronicznej z dnia 12 lipca 2024 roku (Dz.U z 2024 r. poz. 1221).
6\. W trakcie wypełniania Formularza rekrutacyjnego, Użytkownik ma możliwość zapoznania się z Polityką Prywatności oraz niniejszym Regulaminem, a wysłanie Formularza rekrutacyjnego jest możliwe wyłącznie po akceptacji ich treści poprzez oznaczenie odpowiedniego pola w Formularzu rekrutacyjnym.
7\. Po przesłaniu wypełnionego Formularza kontaktowego, Użytkownik otrzymuje niezwłocznie – drogą elektroniczną, na adres e-mail podany w Formularzu kontaktowym, potwierdzenie wysłania zgłoszenia.
## **§7. Reklamacje**
1\. Reklamacje związane ze świadczeniem usług drogą elektroniczną w Serwisie internetowym Użytkownik może składać za pośrednictwem poczty elektronicznej, na adres e-mail wskazany w § 2 ust. 1 Regulaminu.
2\. Usługodawca ustosunkuje się do takiej reklamacji niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia jej złożenia.
3\. Konsument lub Przedsiębiorca na prawach konsumenta, ma prawo do odstąpienia od umowy o świadczenie usług drogą elektroniczną, w terminie 14 dni od jej zawarcia.
## **§8. Dane osobowe i pliki cookies**
1\. Administratorem danych osobowych Użytkownika jest Usługodawca, który odpowiada za zgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych, w tym zasady ich zbierania i przechowywania, a także prawa Użytkownika związane z jego danymi osobowymi.
2\. Dane osobowe Użytkownika zbierane przez Usługodawcę za pośrednictwem Serwisu internetowego przetwarzane są przede wszystkim w celu świadczenia usług drogą elektroniczną oraz do celów rekrutacyjnych (w przypadku skorzystania z Formularza rekrutacyjnego).
3\. Szczegółowe informacje dotyczące zasad przetwarzania danych osobowych, w tym informacje o prawach Użytkownika związanych z przetwarzaniem danych osobowych znajdują się w Polityce prywatności dostępnej w Serwisie internetowym, m.in. w stopce strony głównej Serwisu.
4\. Szczegółowe informacje dotyczące zasad wykorzystywania plików cookies znajdują się w Polityce Plików cookies dostępnej w Serwisie internetowym, m.in. w stopce strony głównej Serwisu.
## **§9. Rozstrzyganie sporów**
1\. Konsumentowi lub Przedsiębiorcy na prawach konsumenta przysługuje prawo skorzystania z pozasądowych sposobów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń. Szczegółowe informacje dotyczące możliwości skorzystania z pozasądowych sposobów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń oraz zasady dostępu do tych procedur, dostępne są na stronie internetowej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów pod adresem: [https://uokik.gov.pl/pozasadowe\_rozwiazywanie\_sporow\_konsumenckich.php](https://uokik.gov.pl/pozasadowe_rozwiazywanie_sporow_konsumenckich.php) oraz [http://www.uokik.gov.pl/wazne\_adresy.php](http://www.uokik.gov.pl/wazne_adresy.php).
2\. Przy Prezesie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów działa także punkt kontaktowy (telefon: 22 55 60 333 lub 22 55 60 332, email: kontakt.adr@uokik.gov.pl lub adres pisemny: w Centrali Urzędu: Pl. Powstańców Warszawy 1, 00-030 Warszawa), którego zadaniem jest między innymi udzielanie pomocy konsumentom w sprawach dotyczących pozasądowego rozwiązywania sporów konsumenckich.
3\. Konsument lub Przedsiębiorca na prawach konsumenta posiada następujące przykładowe możliwości skorzystania z pozasądowych sposobów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń:
1) wniosek o rozstrzygnięcie sporu do stałego polubownego sądu konsumenckiego, o którym mowa m.in . w art. 36 i 37 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 229 z późn. zm.), z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu wynikłego z Umowy zawartej z Usługodawcą (więcej informacji na stronie: https://www.gov.pl/web/wiih-wroclaw/zloz-wniosek-do-stalego-sadu-polubownego);
2) wniosek w sprawie pozasądowego rozwiązania sporu do wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej, zgodnie z art. 36 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 229 z późn. zm.) (więcej informacji na stronie inspektora właściwego ze względu na miejsce wykonywania działalności gospodarczej przez Usługodawcę);
3) pomoc powiatowego (miejskiego) rzecznika konsumentów lub organizacji społecznej, do której zadań statutowych należy ochrona konsume.in. (m.in. Federacja Konsumentów, Stowarzyszenie Konsumentów Polskich). Porady udzielane są między innymi [przez](about:blank) e-formularz oraz pod numerem infolinii konsumenckiej 801 440 220 (infolinia czynna w dni robocze, w godzinach 10:00 – 18:00, opłata za połączenie wg taryfy operatora) – więcej informacji na stronie: .
4\. Pod adresem: https://consumer-redress.ec.europa.eu/index\_pl dostępna jest platforma internetowego systemu rozstrzygania sporów pomiędzy konsumentami i przedsiębiorcami na szczeblu unijnym (platforma ODR). Platforma ODR stanowi interaktywną i wielojęzyczną stronę internetową z punktem kompleksowej obsługi dla konsumentów i przedsiębiorców dążących do pozasądowego rozstrzygnięcia sporu dotyczącego zobowiązań umownych wynikających z umowy o świadczenie usług (więcej informacji na stronie samej platformy lub pod adresem internetowym Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: https://uokik.gov.pl/pomoc-dla-konsumentow)
5\. Rozstrzyganie ewentualnych sporów powstałych pomiędzy Usługodawcą, a Użytkownikiem będącym Przedsiębiorcą, zostanie poddane sądowi właściwemu ze względu na siedzibę Usługodawcę.
## **§10. Postanowienia końcowe**
1\. Żadne z postanowień Regulaminu nie ma na celu naruszenia praw Użytkownika. Nie powinno być również w ten sposób interpretowane, gdyż w przypadku niezgodności jakiejkolwiek części Regulaminu z obowiązującym prawem, Usługodawca deklaruje bezwzględne respektowanie i stosowanie tego prawa w miejsce zakwestionowanego przepisu Regulaminu.
2\. Usługodawca zastrzega sobie prawo do dokonywania zmian Regulaminu w przypadku wystąpienia, w szczególności:
1) zmiany przepisów prawa regulujących prowadzenie Serwisu internetowego, w tym w szczególności świadczenie usług drogą elektroniczną przez Usługodawcę, wpływającej na wzajemne prawa i obowiązki określone w umowie dot. usług świadczonych drogą elektroniczną zawieranej pomiędzy Użytkownikiem i Usługodawcą;
2) konieczności dostosowania zasad prowadzenia Serwisu internetowego do nakazów, orzeczeń, postanowień lub wytycznych wynikających z decyzji właściwego, w zakresie prowadzonej przez Usługodawcę działalności, organu administracji publicznej lub orzeczenia sądowego, wpływającego na wzajemne prawa i obowiązki określone w umowie dot. świadczenia usług drogą elektroniczną, zawieranej pomiędzy Użytkownikiem i Usługodawcą;
3) zmiany sposobu prowadzenia Serwisu internetowego;
4) zmiany zakresu lub zasad świadczenia przez Usługodawcę usług świadczonych drogą elektroniczną, do których stosuje się postanowienia Regulaminu, w tym w szczególności w przypadku zmiany, wycofania bądź wprowadzenia nowych funkcjonalności lub usług objętych Regulaminem i oferowanych Użytkownikowi za pośrednictwem Serwisu internetowego;
5) wątpliwości interpretacyjnych dotyczących treści Regulaminu;
6) przekształceń podmiotowych Usługodawcy albo zmian danych identyfikacyjnych Usługodawcy wskazanych w Regulaminie.
3\. O zmianach Regulaminu i ich zakresie Użytkownik będzie poinformowany przez publikację aktualnej wersji regulaminu na stronie Serwisu internetowego. W przypadku Użytkowników, którzy zaakceptowali Regulamin, mają oni prawo do wypowiedzenia zawartej umowy o świadczenie usług drogą elektroniczną w terminie 14 dni od dnia powiadomienia ich o zmianie Regulaminu. Wypowiedzenia można dokonać drogą elektroniczną, poprzez przesłanie stosownego oświadczenia na adres e-mail wskazany w § 2 ust. 1 Regulaminu.
4\. W sprawach nieuregulowanych Regulaminem stosuje się̨ odpowiednie obowiązujące przepisy prawa.
**5. Regulamin w aktualnej wersji obowiązuje od dnia 20 września 2025 roku.**
#
---
## Team
### [
Agnieszka Wojciechowska](https://www.kwwp.pl/zespol/agnieszkawojciechowska/)
**Published:** 16 sierpnia, 2021
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Absolwentka Wydziału Prawa i Administracji UJ oraz kursu prawa międzynarodowego na Catholic University of America. Absolwentka Akademii Psychologii Przywództwa Politechniki Warszawskiej (rocznik 2022) oraz kursów z zakresu leadership relations, legal project managment (EY Academy 2025).
Prelegentka, prowadząca warsztaty konferencji branżowych prawa medycznego (lata 2023-2025, Medycyna praktyczna), autorka publikacji z obszaru prawa medycznego. Od 1999 roku zajmuje się obsługą prawną biznesu, w szczególności w sektorach spożywczym, renderingowym, nieruchomości, obsłudze podmiotów medycznych. Posiada wieloletnie doświadczenie w zakresie wdrażania regulacji korporacyjnego compliance m.in. regulacji dot. danych osobowych, sygnalistów, różnorodnych procedur wewnętrznych. Prowadząca i członek zespołów prawnych w projektach z obszaru RODO i M&A.
Zajmowała stanowiska członka i przewodniczącej rad nadzorczych (m.in. Solidex S.A.,Halcash CEE). W Kancelarii nadzoruje wdrożenia RODO i pełni funkcję IOD, doradza w kontraktach gospodarczych oraz prowadzi projekty wdrożeń rozwiązań prawnych, audyty prawne
i w obszarze M&A. Koordynuje działania związane z premiami kompensacyjnymi.
Specjalizacje:
- Kontrakty gospodarcze
- Audyty prawne
- Ochrona danych osobowych (RODO)
- Prawo medyczne
- Compliance korporacyjny
- Prawo nieruchomości
- Premie kompensacyjne
Prywatnie interesuje się psychologią, mindfulness, malarstwem i historią sztuki. Ceni
wszechstronny rozwój zawodowy i osobisty, odpoczywa poprzez aktywność sportową.
> „Sztuka życia polega mniej na eliminowaniu problemów, a bardziej na rozwijaniu się dzięki nim.” – Bernard Baruch
---
---
### [
Radosław Wojciechowski](https://www.kwwp.pl/zespol/radoslaw-wojciechowski/)
**Published:** 7 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Ukończył Wydział Prawa i Administracji UJ (1999), następnie aplikację radcowską (2004) oraz szereg szkoleń z zakresu prawa korporacyjnego. Od 1999 r. pracował w dziale prawnych dużych przedsiębiorstw, a od 2004 r. praktykuje we własnej kancelarii.
Prowadził wiele projektów inwestycyjnych, transakcji nieruchomościowych, przekształceń, M&A. Był doradcą zarządów spółek z obszaru produkcji dóbr inwestycyjnych, food service i energetyki (obrót i dystrybucja). Brał udział w skomplikowanych sporach sądowych dotyczących dużych inwestycji budowlanych, własności intelektualnej i działalności regulowanej (energetyka). Prowadził obsługę złożonych projektów dotyczących budowy, odtwarzania i przejęcia infrastruktury energetycznej. Zajmował się również obsługą korporacyjną spółek z portfela Skarbu Państwa. W Kancelarii odpowiada za praktykę prawa energetycznego i projekty deweloperskie.
Pełnił funkcję członka i sekretarza rady nadzorczej w spółce publicznej. Odpowiada za długoterminowe strategie prawne dla przedsiębiorców, w tym za projekty związane z sukcesją w biznesie (w tym w oparciu o fundacje rodzinne). Posiada duże doświadczenie w tworzeniu motywacyjnych systemów wynagrodzeń.
Specjalizacje:
- Kontrakty gospodarcze
- Prawo energetyczne
- Prawo nieruchomości
- Strategie prawne w biznesie
Poza pracą niestrudzony pasjonat siatkówki, historii i dobrej literatury.
„Możesz wiele zauważyć, po prostu patrząc.”
---
---
### [
Ewelina Pietrzyk](https://www.kwwp.pl/zespol/ewelina-pietrzyk/)
**Published:** 7 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Absolwentka Wydziału Prawa i Administracji UJ, członkini OIRP w Krakowie. Związana z Kancelarią od 2015 r., egzamin radcowski zdała w 2017 r. Doświadczenie zdobywała w renomowanych kancelariach, realizując projekty z zakresu prawa pracy, budowlanego, transportowego i autorskiego.
W Kancelarii specjalizuje się w prawie pracy, ochronie danych osobowych (RODO), e-commerce, kontraktach gospodarczych oraz kompleksowej obsłudze przedsiębiorstw. Prowadzi szkolenia, doradza klientom instytucjonalnym i biznesowym, słynie z analitycznego podejścia i precyzji.
Specjalizacje:
- Ochrona danych osobowych
- Prawo pracy
- Prawo marketingu
- E-commerce
- Proces inwestycyjno-budowlany
- Ochrona konkurencji
Włada językiem angielskim. Prywatnie pasjonatka historii, górskich wędrówek, rowerów i kryminałów.
---
---
### [
Marcin Kania](https://www.kwwp.pl/zespol/marcin-kania/)
**Published:** 7 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Absolwent Wydziału Prawa i Administracji UJ oraz magister stosunków międzynarodowych UJ. Członek OIRP w Krakowie. Z Kancelarią związany od 2015 r., egzamin radcowski zdał w 2019 r.
Specjalizuje się w obsłudze prawnej przedsiębiorców – w tym spółek giełdowych oraz spółek kontrolowanych przez Skarb Państwa lub jego jednostki – a także w sporach sądowych, prawie korporacyjnym, kontraktach gospodarczych i ochronie danych osobowych.
Reprezentuje Wspólnoty Mieszkaniowe w skomplikowanych sporach przeciwko deweloperom dotyczących wad nieruchomości wspólnej. Posiada bogate doświadczenie w transakcjach sprzedaży nieruchomości, w tym w złożonych procesach wymagających uzgodnienia ram formalnych z wierzycielami i powiązania transakcji z postępowaniami restrukturyzacyjnymi.
Specjalizacje:
- Prawo korporacyjne
- Kontrakty w obrocie gospodarczym
- Nieruchomości
- Reprezentacja Wspólnot w sprawach przeciwko deweloperom
- Sprawy frankowe
- Ochrona danych osobowych
Włada językiem angielskim. Łączy zainteresowanie kolarstwem szosowym, które inspiruje go zespołowym charakterem rywalizacji, z pasją do odkrywania miast i ich niepowtarzalnej kultury.
> *Aequitas sequitur legem* – Sprawiedliwość idzie za prawem.
---
---
### [
Sylwia Ząbkowska](https://www.kwwp.pl/zespol/sylwia-zabkowska/)
**Published:** 7 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Absolwentka Mediteraneistyki i Historii na UJ oraz studiów podyplomowych z Administracji na WPiA UJ. W Kancelarii odpowiada za organizację pracy biura, sprawy administracyjne oraz finansowo-księgowe.
Miłośniczka kultury iberyjskiej, historii i architektury. Pasjonatka górskich wędrówek, biegów długodystansowych i języka hiszpańskiego.
> „Wojnę zawsze możesz przegrać, nie podejmując się walki – przegrywasz od razu.” – Napoleon Bonaparte.
---
---
### [
Jakub Świdroń](https://www.kwwp.pl/zespol/jakub-swidron/)
**Published:** 10 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Szkoły Prawa Amerykańskiego (Americam Law Program) organizowanej we współpracy z Katolickim Uniwersytetem Ameryki (The Catholic University of America, Columbus School of Law), członek Krakowskiej Izby Adwokackiej. Egzamin adwokacki zdał w 2024 roku i od tamtej pory pozostaje we współpracy z naszą Kancelarią. Doświadczenie zdobywał w krakowskich kancelariach adwokackich. Posługuje się biegle językiem angielskim.
W Kancelarii KWWP zajmuje się bieżącą obsługą przedsiębiorców, opiniowaniem i przygotowywaniem kontraktów handlowych, prowadzeniem spraw z zakresu kredytów waloryzowanych kursem waluty obcej, prawa pracy oraz prawa rodzinnego.
Specjalizacje:
- Prawo i postępowanie cywilne
- Prawo rodzinne
- Prawo pracy
- Prawo gospodarcze prywatne i kontrakty handlowe
Prywatnie pasjonat siatkówki halowej i plażowej, muzyki bluesowej, soulowej i jazzowej oraz turystyki kulinarnej.
---
---
### [
Szymon Przybyło](https://www.kwwp.pl/zespol/szymon-przybylo/)
**Published:** 7 sierpnia, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Absolwent Wydziału Prawa i Administracji UJ, członek OIRP w Krakowie. Egzamin radcowski zdał w 2016 r., z Kancelarią związany od 2018 r. Pierwsze doświadczenia zdobywał przy tworzeniu i przekształcaniu spółek, sporządzaniu kontraktów handlowych oraz w projektach inwestycyjnych – zarówno po stronie inwestorów, jak i wykonawców. Doradzał przy transakcjach nieruchomościowych ora brał udział w prawnym *due diligence* w procesach fuzji i przejęć.
Od kilku lat wspiera również podmioty z sektora energetycznego: spółki obrotu, wytwórców energii elektrycznej oraz operatorów systemów dystrybucyjnych.
W Kancelarii odpowiada także za praktykę frankową i obsługę podmiotów z branży lotniczej.
Specjalizacje:
- Prawo energetyczne
- Sprawy frankowe
- Prawo korporacyjne
- Sprawy lokatorskie
Włada językiem angielskim. W wolnym czasie zgłębia hobbystycznie zagadnienia fizyki klasycznej i kwantowej oraz interesuje się radiotechniką.
> *Hominum causa omne ius constitutum sit* – Wszelkie prawo ustanawia się ze względu na ludzi.
---
---
### [
Olga Ciepielska](https://www.kwwp.pl/zespol/olga-ciepielska/)
**Published:** 10 września, 2025
**Author:** Agnieszka Wojciechowska
**Content:**
Ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach z wynikiem bardzo dobrym, broniąc pracę magisterską pod tytułem „Ochrona danych osobowych w kancelarii prawnej”. W trakcie studiów pierwsze doświadczenie zawodowe zdobywała w kancelariach prawnych oraz odbywając praktyki sądowe.
Od lutego 2023 roku związana z Kancelarią Wojciechowska Wojciechowski Radcowie Prawni. W ramach Kancelarii zajmuje się głównie sprawami z szeroko pojętego prawa cywilnego, handlowego jak również zagadnieniami związanymi z ochroną danych osobowych oraz uzyskiwaniem premii kompensacyjnej (środki własne).
W 2023 roku wpisana na listę aplikantów radcowskich Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie.
Specjalizacje:
- Ochrona danych osobowych
- Kontrakty handlowe
- Premie kompensacyjne
Prywatnie – chętnie podróżuje oraz czyta kryminały.
---
---
## Kategorie
### [Aktualności](https://www.kwwp.pl/category/aktualnosci/)
---
### [Spory z bankami](https://www.kwwp.pl/category/spory-z-bankami/)
---
### [Premie kompensacyjne i remonty kamienic](https://www.kwwp.pl/category/premie-kompensacyjne/)
---
### [Prawo energetyczne i OZE](https://www.kwwp.pl/category/prawo-energetyczne/)
---
### [Prawo nieruchomości i wspólnoty mieszkaniowe](https://www.kwwp.pl/category/nieruchomosci/)
---
### [Prawo medyczne](https://www.kwwp.pl/category/prawo-medyczne/)
---
### [Compliance i regulacje](https://www.kwwp.pl/category/compliance/)
---
### [Mobbing](https://www.kwwp.pl/category/compliance/mobbing/)
---
## Tagi
### [sygnaliści](https://www.kwwp.pl/tag/sygnalisci/)
---
### [dyrektywa o sygnalistach](https://www.kwwp.pl/tag/dyrektywa-o-sygnalistach/)
---
### [RODO w firmie](https://www.kwwp.pl/tag/rodo-w-firmie/)
---
### [szkolenia prawne](https://www.kwwp.pl/tag/szkolenia-prawne/)
---